Tuyển tập những bài thơ hay về Đất nước và Người lính

[chichbong]

[/color]

[chuongxedap]

Một chút tình cùng nghĩa trang Đồng Lộc


Ngày tiếp đêm, đêm lại nối những ngày
Các cô gái vẫn nằm trên Đồng Lộc
Cái tên nghĩa trang vừa nghe đã khóc
Mỗi bát hương, hơn nửa bát lệ sầu
Tôi đang ở xa, đọc lời thỉnh cầu
Của các cô qua lời thơ Vương Trọng
Nằm chơ vơ trên bốn bề đất trống
Một lời thỉnh cầu khao khát bóng cây che!
28 năm trời qua, các cô muốn trở về?
Với tuổi trăng rằm, với thời mới lớn
Năm tháng qua, ngày xanh còn quyến luyến
Vẫn trẻ trung, không thêm một tuổi nào!
Bữa ăn cuối cùng vẫn mì luộc chia nhau
Lúc nằm xuống gạo không còn một hạt
Hai mươi con mắt dặn nhau đừng khóc
Chỉ thỉnh cầu ruộng lúa được mùa thêm
Các cô xuôi tay về chốn ấy bình yên
Vẫn e ấp một chút duyên con gái
Lúc nằm xuống mái đầu chưa gội chải
Nên thỉnh cầu cây bồ kết mọc lên
Khi trở về trong quạnh quẽ nghĩa trang
Tóc suông sẽ trong làn hương bồ kết
Ơi! Lời thỉnh cầu sao mà tha thiết!
Ý muốn bình thường, dung dị dễ thương
Mười cô gái ra đi, nằm lại bên đường
Cho tươi mãi góc nghĩa trang Đồng Lộc
Đọc bài thơ, tôi không cầm nước mắt
Lời thỉnh cầu như chà xát tim gan.


                                              Nguyễn Thị Mỹ Châu

[qtdc]

Tản mạn thời tôi sống

NGUYỄN TRỌNG TẠO                     

Như con chiên sùng đạo chợt bàng hoàng                   

Nhận ra Chúa chỉ ghép bằng đất đá

 

1. 

Những bông hoa vẫn cứ nở đúng mùa

Như thời đã đi qua, như thời rồi sẽ đến

Nhưng cái thời tôi sống hẳn khác xưa

Trong bài hát thêm bom rơi, và súng 

 

Anh yêu em anh phải đi ra trận

Vợ yêu chồng biết chờ đợi, nuôi con

Đất yêu người đất nhận làm lá chắn

Hai mươi năm không nguôi lửa chiến trường 

 

Hai mươi năm không ngày nào vắng người chết đạn

Khăn tang bay người sống trắng mái đầu

Đâu cũng gặp những nghĩa trang liệt sĩ

Chiến tranh chấm dứt rồi mà nào dễ tin đâu!   

 

2. 

Những bông hoa vẫn cứ nở đúng mùa

Nhưng màu hoa thời tôi thì có khác

Xe đến công trường bay mù bụi cát

Màu hoa thường lấm bụi suốt mùa khô

 

Lúa ngậm đòng lụt bão đến xô bồ

Nhà đang dựng thiếu xi măng, thiếu gạch

Bao đám cưới chưa có phòng hạnh phúc

Mây ngổn ngang lam lũ những dáng người

 

Anh nhớ em nhớ về phía cuối trời

Nơi đất mới khai hoang chân em dầm trong đất

Em nhớ anh nhớ về nơi bóng giặc

Cứ rập rình quanh cột mốc đêm đêm

 

Gió thầm thào như chẳng thể nguôi yên

Gạo thịt cửa hàng nhiều khi không đủ bán

Con phe sục khắp ga tàu bến cảng

Giá chợ đen ngoảnh mặt với đồng lương…

 

Có bao người ước cuộc sống bình thường

Như một thuở xa xôi mình đã có

Thuở miếng ăn không phải bàn đến nữa

Thuở chiến tranh chưa chạm ngõ nhà mình

 

Có bao người bạc bẽo với quê hương

Thả số phận bập bềnh vào biển tối

Thời tôi sống có bao nhiêu câu hỏi

Câu trả lời thật không dễ dàng chi!...

 

3.

Những bông hoa vẫn cứ nở đúng mùa

Chỉ vết thương rồi thời gian làm sẹo

Vầng trăng mọc vào thơ mỗi ngày dường đổi mới

Người lo toan vầng trăng chẳng yên tròn

 

Tôi sống thời không thể đứng quay lưng

Bao biến động dễ đâu nhìn thấy được

Bờ thẳng hơn những cánh đồng hợp tác

Đê sông Hồng sau màu lũ thêm cao

 

Tàu ngoài khơi vừa phát hiện mỏ dầu

Đập thủy điện sông Đà đang xây móng

Tờ báo đẫm mồ hôi bỗng sáng dòng tin ngắn:

“Nhà máy giấy Bãi Bằng vừa ra mẻ đầu tiên”

 

Thời đã qua sẽ chẳng khỏi ngạc nhiên

Nếu trở lại bây giờ vẫn quần nâu dạo phố

Thời tôi sống cả đến bầy em nhỏ

Diện quần bò nhảy theo điệu nhạc vui…

 

Đài thêm nhiều những bài hát yêu nhau

Những điệu múa ba-lê hồng hào thêm sân khấu

Cái mới đến ngỡ ngàng rồi nhập cuộc

Báo bớt trang báo thêm chút thơ tình

 

Thơ chưa hay thì thơ nói thật lòng

Ai giả dối rồi biết mình lầm lỗi

Thời tôi sống có bao nhiêu câu hỏi

Câu trả lời thật không dễ dàng chi!...

 

4.

Khi đang đắm yêu nào tin được bao giờ

Rồi một ngày người yêu ta đổi dạ

Rồi một ngày thần tượng ta tan vỡ

Bạn bè thân thọc súng ở bên sườn

 

Sau cái bắt tay xòe một lưỡi dao găm

Kẻ tình nguyện giữ nhà muốn chiếm nhà ta ở

Tấm ảnh Mao treo lẫn màu cờ đỏ

Tay ta treo đâu nghĩ có một lần!...

 

Như con chiên sùng đạo chợt bàng hoàng

Nhận ra Chúa chỉ ghép bằng đất đá

Thời tôi sống thêm một lần súng nổ

Trái tim đau rỏ máu dọc biên thùy…

 

5.

Rồi thời gian qua đi rồi tuổi trẻ qua đi

Ai sau tôi ở vào thời sắp đến

Thời không còn khổ đau thời không còn nghèo túng

Đọc thơ tôi xin bạn chớ chau mày.

 

Bạn hãy quên đi vất vả những hàng ngày

Bao lo lắng đời thường từng làm tuổi xanh ta bạc tóc

Chỉ Hy vọng và Niềm tin giúp ta thêm sức lực

Câu thơ này xin bạn nhớ giùm cho:

Những bông hoa vẫn cứ nở đúng mùa!...                                                             


Hà Nội, tháng 6.1981 

[qtdc]

KỶ NIỆM CÓ GÌ ?

Chế Lan Viên

Ở đất nước chia ly thường trực
Chia ly là số phận mọi người
Kỷ niệm có gì? Một cái hôn thôi
Cũng là vũ khí mười năm ta đánh giặc

Hôn nhau trong tiếng bom sạt đổ tường nhà
Trong pháo sáng lửa ma lơ lửng
Ở đầu sân phơi hay cuối bến phà
Trong tiếng xé ruột xé lòng còi báo động.

Những cái hôn chả bom nào gỡ nổi
Chẳng pháo nào tháo xổ các vòng tay
Những cái hôn khoảng khắc phù du thoáng vội
Chợt bên đường, tan với cánh chim bay

Có khóc chăng, anh? Nào ai nhớ nữa!
Hay cười chăng? Thử hỏi lòng xem!
Những cái hôn rực trời như núi lửa
Mà tàn rơi càng đếm lại rơi thêm.

Những cái hôn trĩu trịt như trái mùa oằn gẫy những nhành cây
Như bão dữ, lá cành đều bứt trụi
Cho nhau mà! Rồi vĩnh viễn chia tay
Đường ra trận có bao giờ ngoái lại!

Ở đâu đong hạnh phúc chén đầy, đây chỉ chén vơi
Một hạt tấm con, no suốt một đời
Chút thương nhớ dắt bên mình cùng súng đạn
Vượt bể dữ tháng ngày bằng một lá thuyền thoi.

Những cái hôn như thóc giống đem ra ăn cho đỡ đói
Ăn mùa này sợ sạch vốn mùa sau
Những cái hôn như nắm cỏ khô, con bò nhai lại
Nhai lần thứ triệu ư? Vẫn chiếc hôn đầu!

Những cái hôn trầm tích trong bể sâu của nhớ
Những cái hôn đào hang mạch đáy lòng
Giọt, giọt nhỏ nơi hang cùng thạch nhũ
Bỗng bất thần nổi dậy cuồng phong

(Những cái hôn có lúc phải lùa nó vào góc lòng như dẹp giặc
Đánh thù xong, ta sẽ lại tìm mày
Ta cầm lấy trái tim mình mà bóp chặt
Tiếng yêu thầm rên rỉ dưới bàn tay! )

Cân những Thái Sơn lại là chiếc hôn nhẹ tựa lông hồng
Một chiếc hôn cân vạn ngày lửa đạn
Mười năm cái hôn theo người ra trận
Chờ ngày cùng ta về ở mũi phản công.

(Hoa trên đá.  1977-1984)

[hoa_lai]

Ở Một Nơi Núi Thò Chân Xuống Biển

Ở một nơi núi thò chân xuống biển
Khoảng trống nhỏ nhoi là bãi cát ta ngồi
Em yêu núi còn anh thì thích biển
Tự bao giờ núi và biển sinh đôi

Núi lấn biển cứ nhoài người ra mãi
Biển xô vào nên sóng vỗ âm vang
Em yêu núi nên ngồi ngăn sóng lại
Anh dang tay sợ núi lấn ra dần

Ta đâu biết núi một đời yêu biển
Gió đại ngàn tâm sự mấy nghìn năm
Biển thầm lặng nằm tương tư dáng núi
Nỗi u hoài thành sóng vỗ mênh mang

Bãi cát ta ngồi nhỏ nhoi như vạt áo
Là đại dương của biển đấy em ơi
Là lưng thấp đèo cao núi không leo nổi
Biển kế bên mà chẳng thể ôm vào

Cái khoảng cách giữa hai ta cũng vậy
Một găng tay dù vời vợi muôn trùng
Em xích lại hay chờ anh xích lại
Biển xô vào sao núi cứ phân vân?

Nếu lỡ hẹn, biển vẫn nằm nguyên đấy
Sóng ra khơi rồi sóng lại quay về
Núi giận dỗi, núi chẳng đi đâu được
Trói buộc rồi tình ái với nhiêu khê

Anh yêu biển nhưng anh không là biển
Khi xa nhau dẫu biết lối quay tìm
Em yêu núi và em không là núi
Bước chân nào dừng lại với thời gian!

Cho nên núi dẫu thò chân xuống biển
Vẫn chừa ra một khoảng trống ta ngồi
Em yêu núi còn anh thì thích biển
Vẫn để dành một nỗi nhớ chia đôi

[hoa_lai]

NHỚ BẮC
                   HUỲNH VĂN NGHỆ


Ai về xứ Bắc ta đi với
Thăm lại non sông giống Lạc Hồng
Từ thuở mang gươm đi mở cõi
Trời Nam thương nhớ đất Thăng Long[1]

Ai nhớ người chăng? Ôi Nguyễn Hoàng[2]
Mà ta con cháu mấy đời hoang
Vẫn nghe trong máu buồn xa xứ
Non nước Rồng Tiên nặng nhớ thương.

Vẫn nghe tiếng hát thời quan họ
Xen nhịp từng câu vọng cổ buồn
Vẫn thương vẫn nhớ mùa vải đỏ
Mỗi lần phảng phất hương sầu riêng.

Sứ mạng ngàn thu dễ dám quên
Chinh Nam say bước quá xa miền
Kinh đô nhớ lại xa muôn dặm
Muốn trở về quê mơ cảnh tiên

Ai đi về Bắc xin thăm hỏi
Hồn cũ anh hùng đất Cổ Loa
Hoàn Kiếm hồ xưa Linh Quy hỡi
Bao giờ mang trả kiếm dân ta?


Chú thích
Dị bản của câu thơ này là Ngàn năm thương nhớ đất Thăng Long ^
Nguyễn Hoàng (1525-1613) là con trai thứ của Nguyễn Kim – người đã phò Trang Tông lên làm vua, lập ra nhà Lê Trung hưng. Năm 1545, Nguyễn Kim chết, con rể là Trịnh Kiểm nắm mọi binh quyền, sát hại Nguyễn Uông – anh trai Nguyễn Hoàng. Để bảo toàn tính mạng, Nguyễn Hoàng xin đi trấn thủ Thuận Hóa (khu vực từ Quảng Trị đến Thừa Thiên-Huế ngày nay) và được Trịnh Kiểm ưng thuận (1558).
Là người tiên phong trong việc mở rộng bờ cõi đất nước xuống phía nam, mở đầu cho việc hùng cứ phương nam của nhà Nguyễn, ông được nhân dân kính trọng và gọi là Chúa Tiên Nguyễn Hoàng.
 

[hoa_lai]

ĐẤT NƯỚC ĐÀN BẦU

                  LƯU NHẤT VŨ

Đi dọc một triền sông
Những chiếc trống đồng vùi trong cát
Những mảnh bình vỡ nát
Những mũi tên lăn lóc
Khắp đồi núi hoang vu
Những rìu đá cổ sơ những hang động khổng lồ
Những đống lửa còn tro tàn sót lại.

Đi tìm lại thời gian đã mất
Thuở biển cả điên cuồng gầm thét
Những con chim lạc mỏ dài
Bay qua vầng trăng lớn
Cánh sừng sững tắm hoàng hôn đỏ rực
Cất tiếng kêu hoang dại dưới đêm nồng.

Đi tìm lại những bông hoa xanh biếc
Những rễ cây quằn quại
Những ngà voi nhọn hoắt
Những tiếng hú dài ào ạt mưa rơi
Tôi đi tìm dòng máu của tôi
Hơi thở đầu sôi sục của tôi
Trong cuồn cuộn những ngực trần đen bóng
Những bộ lạc mình vẽ đầy rồng rắn
Quần hôn trên bờ bãi sông Hồng
Những mái tóc dài bay gió biển Đông
Những mái lá có bùi nhùi giữ lửa
Những người đàn bà tết cỏ cây che vú
Đã ngọt ngào dòng sữa
Điệu ru con đầu tiên
Bức tranh đầu tiên khắc mặt người lên đá
Điệu múa đầu tiên theo nhịp thuyền.

Buổi sáng tôi ra vườn
Hoa móng rồng thơm ngát
Lá xương xông mọc quanh vại nước
Dây trầu không quấn quít hàng cau
Đất rụng vàng hoa ngâu
Nước mưa rơi tí tách
Tôi lắng nghe như chú dế mèn con
Đi ra đồng cỏ ban đêm
Quạ đen đậu ngôi mộ cổ
Những con bướm đêm đập cánh thầm thì
Tôi trở về ngồi trong lòng bà
Bà kể chuyện thời con gái
Trốn nhà theo anh trai phường vải
Gánh hát chèo tỉnh Đông
Điệu hát con gà rừng
Cô Xuý Vân giả dại
Cô Xuý Vân không chịu sống yên
Điệu hát chập chờn
Con gà rừng mê sảng
Cô Xuý Vân nổi loạn
Đốt cháy tâm hồn tôi.

Anh con trai phường vải không về
Sông Cầu xa thăm thẳm
Vạt áo tứ thân lau nước mắt
Bà hát tôi nghe những điệu buồn
Đưa tôi về làng quan họ
Nhịp cầu ván ghép rung rình
Chẻ tre đan nón ba tầm
Đội lên quán dốc
Ngồi gốc cây đa
Thấy cô bán rượu
Ống quần cỏ may
Đồng đất thì dài
Đêm hội làng ngắn quá
Từ giã bạn ra về
Mưa bay mù mịt cả
Lòng nửa thương bên nọ
Nửa sầu bên kia
Nỗi cay cực ngàn xưa
Tôi mang suốt đời không nguôi được
Dân tộc tôi bốn ngàn năm áo rách
Những người chết đặc trong lòng đất
Những mặt vàng sốt rét
Những bộ xương đói khát vật vờ đi
Vó ngựa lao dồn dập

Giặc phương Bắc kéo về
Vung gươm dài đẫm máu
Bao đền đài bị đốt thành than
Bao cuốn sách bị quăng vào lửa
Bao đầu người bêu trên cọc gỗ
Con trai chinh chiến liên miên
Con gái mong chồng, hoá đá
Mỵ Châu chết không sao hiểu được
Vì đâu Trọng Thuỷ hoá quân thù ?

Gió mùa thu
Tiếng đàn bầu nức nở
Chiều chiều ra ngõ
Sông dài cá lội biệt tăm
Thương cha nhớ mẹ
Mênh mông chớp bể mưa nguồn
Cái nỗi buồn dân tộc
Cái nỗi buồn bị đoạ đày lăng nhục
Của người quét đường, xẩm chợ, đò ngang
Của mom sông đánh dặm, đỉnh rừng đốt than
Đập đá sườn non, đi phu đi ở
Mà mỗi tháng giêng, hoa gạo nở
Vẫn sênh tiền gõ nhịp
Giải yếm sau lưng cũng tím hoa cà
Cháu lên Kẻ Chợ cùng bà
Nón quai thao, áo màu bay rực rỡ
Những lò rèn phập phù bễ lửa
Phường chạm bạc, phường đúc đồng
Phố hàng Hài thêu những chiếc hài cong.
Những cô gái dệt the và phất quạt
Những hàng Điếu hàng Buồm hàng Bát
Rùa trao gươm, chim lạ đến Tây Hồ
Lụa làng Trúc, rượu Kẻ Mơ
Phố Tràng Thi ngựa hí
Phố Tràng Thi những thầy khóa trẻ
Giấy hồng điều phấp phới bút hoa
Bao gương mặt ngày xưa
Bây giờ ai nhớ nữa?
Trên tranh khắc trên ngàn pho tượng cổ
Còn nóng rực tay người trong gỗ đá
Lung linh chim múa hoa cười.

Vọng quanh thành tiếng trống thúc xa xôi
Muôn cờ xí trập trùng đuốc lửa
Những đề đốc, những tướng quân áo đỏ
Những Đông bộ đầu, Chương Dương độ, Hàm tử quan
Thanh gươm cũ với câu thơ giữ nước
“Ngựa đá bao phen phải lấm bùn”
Cháu đi ra cửa bể Vân Đồn
Mùa thu biển lạnh
Những chú lính thú đời Trần đã chết
Bãi lầy sú vẹt mênh mông
Đảo chênh vênh dưới mù mịt mưa phùn
Hang đá ào ào gió hú
Cửa Vạn Tài, đảo Tràn Bàn sóng dữ
Thương nỗi mình lận đận vợ chồng sam.

Đêm bão gầm cồn cát chạy lang thang
Bà kể chuyện những bờ biển lạ
Cửa Thuận, cửa Hàn, những tháp Chàm sụp đổ
Những đoàn người xoã tóc hú tìm nhau.

Phương Nam xa mây trắng xoá một màu
Xác khiên mộc của bao đời chiến trận
Những người đi mở nước
Lưỡi cuốc mòn cha gửi lại cho con
Bốn bể Cà Mâu, mũi đất Hà Tiên
Với Kinh Bắc, Tràng An chung ruột thịt
Tiếng đàn bầu réo rắt
Lý ngựa ô, Lý ngựa ô
Như gió cuộn trên bình nguyên cháy khô
Ngựa ô chạy ướt đầm thân mảnh dẻ
Thương con ngựa ô xa mẹ
Bây giờ ăn cỏ nơi đâu ?

Màu áo đen của đêm, màu của đất áo nâu
Luôn đánh vật với tai ương nước mắt
Đất chỉ sinh những bàn tay làm lụng
Không có những nhà ảo mộng đăm chiêu
Đất tả tơi trong định mệnh đói nghèo
Trong độc ác dối lừa, trong sỉ nhục
Người nô lệ da vàng bất khuất
Vươn giữa trời thơm ngát tấm lòng son
Tóc phơ phơ bạc trắng sợi đau buồn
Sao bà hát những lời da diết
Cháu nghe mãi vẫn lạ lùng tiếng Việt
Chữ “thương” liền với chữ “yêu”
Chữ “thương” đi cùng chữ “nhớ”
Dân tộc trải xót xa nhiều nỗi khổ
Phải thương nhau mới sống được trên đời
Những hoàng hôn chạng vạng cánh dơi
Tôi ra sông nằm xoài trong bãi sú
Phù sa ướt lấm lem gò má
Tôi về ngồi dưới lá úa cành xoan
Tuổi thơ buồn như một mảnh vườn hoang
Nơi ấp ủ con dế mèn cô độc
Trái sung non thì chát
Quả dọc già thì chua
Em đến cùng tôi như chùm vải đầu mùa
Tóc hoang dại loà xoà trên ngực nắng
Ngực em sáng như mặt trời sắp lặn
Tôi đầm đìa sương lạnh của bờ đê
Tôi thấm đầy nước mắt của trời khuya
Trăng đã hiện, đêm ca dao vằng vặc
Những cô Tấm thử hài trong tiếng nhạc
Những nàng Kiều hồi hộp bấm dây tơ
Đêm sử thi náo động tiếng quân hò
Sôi trong máu những bầy voi nguyên thuỷ
Sáng trong mắt những rừng gươm chớp loé
Những nỗi buồn tê dại ngón tay rung
Chim Lạc bay, cánh rợp cả sườn non
Rùa đẻ trứng nồng nàn trên cát bể
Rừng gầm thét, thác nguồn sao trắng thế
Đất mênh mông tràn ngập ánh mặt trời
Gió thổi lồng những đốm lửa không nguôi
Tôi nhận hết, tôi là người tiếp nối
Là dĩ vãng nhưng chẳng là bóng tối
Nước mắt tôi ướt đẫm những dây đàn
Quả bầu khô là tâm sự của vườn
Mặt đàn gỗ là của rừng xanh thẳm
Điệu bát ngát là của đồng của đất
Lời vụng về là tha thiết lòng tôi.

Đêm hội vui, tiếng trống giục liên hồi
Bà sống dậy, bà đừng buồn nữa nhé
Bà lại trẻ như ngày xưa hát ví
Người náu mình trong quả thị bước ra
Người hứng dừa từ giấy điệp bước ra
Người đã khuất cũng về đông đủ cả
Những tượng đá bỗng chập chờn nhẩy múa
Những cụ già say rượu hát nghêu ngao
Ngực em tròn anh chẳng dám nhìn lâu
Lời em nói có măng rừng muối bể
Hồn dân tộc dậy ta làm thi sĩ
Quá khứ nhiều mà ta chẳng già nua
Mọi tai ương khủng khiếp đã qua
Gà đã gáy xôn xao chào buổi sớm
Mai gắn lại những vết thương xé thịt
Dân tộc mình mở tới một trang vui
Hoa gạo hồng lại nở, bà ơi
Cháu đã đi từ lòng bà ấm áp
Để sống hết những vui buồn dân tộc
Những hoa bìm hoa súng nở trên ao
Những ban mai xanh biếc tiếng đàn bầu
Bà hiền hậu têm trầu bên chõng nước
Em đi gặt trên cánh đồng cổ tích
Lúa bàng hoàng chín rực những triền sông…

Trắng mây bay, ngợp gió những khu rừng
Cháu đã đi những tháng năm lửa cháy
Với trùng điệp bạn bè cùng tuổi
Áo quân trang xanh cây lá vườn bà
Đất chiến hào vẫn đồng đất quê ta
Máu đồng đội đã thấm vào đất ấy
Những đêm thức nghẹn ngào nghe đất gọi
Vây quanh mình bao gương mặt thân quen
Mặt người xưa hoà lẫn mặt anh em
Câu hát cũ lẫn vào câu hát mới
Dòng sông hét, biển gầm lên dữ dội
Những chân trời vụt mở bao la
Những chân trời chưa hề biết hôm qua
Tiếng đàn bầu, tiếng đàn bầu mong nhớ
Trong gió lộng, dưới mặt trời xứ sở
Vẫn cồn cào những cơn khát khôn nguôi
Đất phù sa vô tận dấu chân người
Những đoàn quân lại ra đi từ đất
Bà đứng đó miệng trầu cay thơm ngát
Vầng yêu thương soi sáng suốt cuộc đời
Khắp triền sông vang tiếng trẻ con cười
Đất nước đàn bầu
Đất nước ban mai…

(1972-1983)

[hoa_lai]

TIẾNG GÀ TRƯA
              XUÂN QUỲNH


Trên đường hành quân xa
Dừng chân bên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ:
“Cục… cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ

Tiếng gà trưa
Ổ rơm hồng những trứng
Này con gà mái tơ
Khắp mình hoa đốm trắng
Này con gà mái vàng
Lông óng như màu nắng.

Tiếng gà trưa
Có tiếng bà vẫn mắng:
- Gà đẻ mà mày nhìn
Rồi sau này lang mặt!
Cháu về lấy gương soi
Lòng dại thơ lo lắng

Tiếng gà trưa
Tay bà khum soi trứng
Dành từng quả chắt chiu
Cho con gà mái ấp

Cứ hàng năm hàng năm
Khi gió mùa đông tới
Bà lo đàn gà toi
Mong trời đừng sương muối
Để cuối năm bán gà
Cháu được quần áo mới

Ôi cái quần chéo go
Ống rộng dài quét đất
Cái áo cánh chúc bâu
Đi qua nghe sột soạt

Tiếng gà trưa
Mang bao niềm hạnh phúc
Đêm cháu về nằm mơ
Giấc ngủ hồng sắc trứng.

Cháu chiến đấu hôm nay
Vì lòng yêu tổ quốc
Vì xóm làng thân thuộc
Bà ơi cũng vì bà
Vì tiếng gà cục tác
Ổ trứng hồng tuổi thơ.

2-7-1965

[hoa_lai]

Anh đã yêu như vậy
Tháng Tám 11
NGUYỄN TRỌNG TẠO

Chẳng lẽ anh yêu đất cằn đá cỗi
Nắng cháy da và rét buốt xương
Gió xé rách áo quần
Mưa ném nghiêng mũ cối
Chẳng lẽ anh yêu sóng biển gào dữ dội
Át cả tiếng em từ phía đất liền?

Công sự anh đào xuyên ngày, xuyên đêm
Đào vào đá (lưỡi xẻng thay mấy bận)
Những cánh tay kéo pháo hai ba tấn
Lên điểm cao, dốc dựng lệch trời xanh
Chẳng lẽ anh yêu đá cào tướp bàn chân
Giày cao cổ rách rồi, tay con trai lại vá?

Sống giữa biển mà lắm khi thèm cá
Luống rau trồng trong lưới ngăn chim

Nước biển nhiều mà chẳng thể nấu cơm
(Phuy nước ngọt để dành khi giặc giã)
Chẳng lẽ anh yêu đêm liên hoan văn nghệ
Có chàng trai sắm vai gái diễn chèo?

Chẳng lẽ anh yêu những đêm ngủ hầm kèo
Báo đến chậm hai tuần vẫn gọi là “báo mới”
Lá thư tình đọc chung cùng đồng đội
Lúc nghe đài là lúc gặp quê hương
Chẳng lẽ anh yêu những ngày tháng thẳng căng
Đêm bật dậy mấy lần báo động?

Nhưng em ơi, giữa muôn trùng biển sóng
Anh đã yêu như vậy ngày ngày
Như yêu em đắm say
Yêu giấc ngủ hằng mơ về bờ cát
Bởi anh biết:
Nếu lòng mình đổi khác
Giặc sẽ tràn qua đảo của mình đây!…

[hoa_lai]

 Tổ quốc bao giờ đẹp thế này chăng?
                                     Tác giả: Chế Lan Viên

Hỡi sông Hồng tiếng hát bốn nghìn năm!
Tổ quốc bao giờ đẹp thế này chăng?
- Chưa đâu! Và cả trong những ngày đẹp nhất
Khi Nguyễn Trãi làm thơ và đánh giặc,
Nguyễn Du viết Kiều, đất nước hoá thành văn,
Khi Nguyễn Huệ cưỡi voi vào cửa Bắc,
Hưng Đạo diệt quân Nguyên trên sóng Bạch Đằng…

Những ngày tôi sống đây là ngày đẹp hơn tất cả
Dù mai sau đời muôn vạn lần hơn:
Trái cây rơi vào áo người ngắm quả,
Đường nhân loại đi qua bóng lá xanh rờn,
Mặt trời đến mỗi ngày như khách lạ,
Gặp mỗi mặt người đều muốn ghé môi hôn…

Cha ông xưa từng đấm nát tay trước cửa cuộc đời,
Cửa vẫn đóng và Đời im ỉm khoá
Những pho tượng chùa Tây Phương không biết cách trả lời.
Cả dân tộc đói nghèo trong rơm rạ,
Văn Chiêu hồn từng thấm giọt mưa rơi!
Có phải cha ông đến sớm chăng và cháu con thì lại muộn?
Dẫu có bay giữa trăng sao cũng tiếc không được sống phút bây giờ
Buổi đất nước của Hùng Vương có Đảng,
Mỗi người dân đều được thấy Bác Hồ,
Thịt xương ta, giặc phơi ngoài bãi bắn
Lại tái sinh từ Pắc Bó, Ba Tơ…

Không ai có thể ngủ yên trong đời chật
Buổi thuỷ triều vẫy gọi những vầng trăng,
Mỗi gié lúa đều muốn thêm nhiều hạt,
Gỗ trăm cây đều muốn hoá nên trầm,
Mỗi chú bé đều nằm mơ ngựa sắt,
Mỗi con sông đều muốn hoá Bạch Đằng…

Ôi! Trường Sơn vĩ đại của ta ơi!
Ta tựa vào người, kéo pháo lên đồi,
Ta tựa vào Đảng ta, lên tiếng hát,
Dưới chân ta đến đầu hàng, Đờ Cát
Rồng năm móng vua quan thành bụi đất,
Mỗi trang thơ đều dội tiếng ta cười!
Đều lộng hương thơm những cánh đồng hợp tác
Chim cu gần, chim cu gáy xa xa…
Ruộng đoàn tụ nên người thôi chia cắt,
Đêm no ấm, giọng chèo khuya khoan nhặt,
Lúa thêm mùa khi lúa chín về ta.

Rồi với đôi tay trắng từ Đinh, Lý, Trần, Lê… Đảng làm nên công nghiệp,
Điện trời ta là sóng nước sông Hồng
An Dương Vương hãy dậy cùng ta xây sắt thép,
Loa thành này có đẹp mắt Người chăng ?

Ong bay nhà khu Tỉnh uỷ Hưng Yên
Mật đồng bằng mùa nhãn ngọt môi em
Cây xanh ngắt đất bạc màu Vĩnh Phúc…
Ôi! Cái thuở lòng ta yêu Tổ quốc
Hạnh phúc nào không hạnh phúc đầu tiên ?

Ôi! Cái buổi sinh thành và tái tạo
Khi thiếu súng và khi thì thiếu gạo
Nhưng phù sa này đẻ ra những Cà Mau thịnh vượng mai sau.
Dẫu là Chúa cũng sinh từ ruột máu,
Ta đẻ ra đời, sao khỏi những cơn đau?

Hãy biết ơn vị muối của đời cho thơ chất mặn!
Ôi! Thương thay những thế kỷ vắng anh hùng,
Những đất nước thiếu người cầm thanh gươm nghìn cân ra trận,
Nhà thơ sinh đồng thời với mưa phùn và những buổi hoàng hôn,
Cả xứ sở trắng một màu mây trắng,
Ai biết mây trên trời buồn hơn hay thơ mặt đất buồn hơn ?

Chọn thời mà sống chăng? Anh sẽ chọn năm nào đấy nhỉ ?
- Cho tôi sinh ra buổi Đảng dựng xây đời,
Mắt được thấy dòng sông ra gặp bể,
Ta với mẻ thép gang đầu là lứa trẻ sinh đôi,
Nguyễn Văn Trỗi ra đi, còn dạy chúng ta cười…
Cho tôi sinh giữa những ngày diệt Mỹ,
Vóc nhà thơ đứng ngang tầm chiến luỹ
Bên những dũng sĩ đuổi xe tăng ngoài đồng và hạ trực thăng rơi.