Trận Phủ Thông - 25/7/1948 - Trận đánh cường tập cứ điểm kiên cố đầu tiên
vo quoc tuan:
Thông tin về trận Phủ Thông từ phía Pháp (bác panzerlehr tổng hợp):
- Đồn Phủ Thông do đại đội 2 trung đoàn 3 Lê Dương trấn giữ. Nó bao gồm 104 lính và 3 sỹ quan. Bọn nó nghi ta sẽ tấn công đồn ngay từ hồi đầu tháng 6 nhưng vẫn không tin là ta dám làm việc đó, vì vậy chúng nó chỉ củng cố thêm cho bọn này 1 trung đội lê dương 8 người.
Đến đầu tháng 7, bọn lê dương trong đồn cũng đánh hơi được điều gì đó đang chuẩn bị vì thấy tự nhiên có nhiều người bản xứ cứ đi qua đi lại trước đồn. Vì thế bọn nó đã đổi chỗ kho đạn của đồn.
- 19 giờ ngày 25/7, những viên đạn 75 đầu tiên của ta rơi đúng vào chỗ kho đạn cũ.
- 19 giờ 25 : tay đại úy Cardinal đồn trưởng bị thương và 3 tên lính lê dương bị chết vì đạn pháo.
- 19 giờ 30 : lệnh xin tiếp viện của đồn Phủ Thông bị từ chối vì các đồn ở Bắc Cạn và Cao Bằng cũng đang bị tấn công (không biết các đơn vị nào đã làm công tác nghi binh này)
- 20 giờ 15 : tự nhiên trận pháo kích chấm dứt. Phía ta vẫn im lặng. Vài phút sau bọn lính trong đồn phát hiện một đơn vị đột nhập của ta. Đơn vị bị đẩy lùi với thiệt hại nặng bằng lựu đạn.
-21 giờ : ta bắt đầu thổi tù xung phong. Trời tối đen. Bọn lính trong đồn ước lượng số lính tấn công tương đương với 4 tiểu đoàn!
- 22 giờ : ta chiếm được lô-cốt phía tây, mở được cửa vào. Bọn lê dương sống sót vừa rút lui từ từ về lô cốt phía đông vừa chống trả dữ dội. Lúc này tự nhiên mây bắt đầu tan, ánh trăng giúp bọn lê dương thấy rõ đội hình của ta để điều khiển súng máy...
- 23 giờ : chúng nó nghe thấy tiếng tù và rút lui của ta. Nhưng bọn sống sót vẫn nằm cố thủ trong lô cốt phía đông đến sáng.
Kết quả :
bọn nó đếm được khoảng 40 xác của ta để lại, tịch thu được một số vũ khí, nhưng đa số là mác và mã tấu, chỉ có 1 tiểu liên và một trung liên Tiệp Khắc. Đơn vị đồn trú thiệt hại 23 chết và trên 60 bị thương.
Phủ Thông theo người Pháp thì là Phu Tong Hoa
vo quoc tuan:
Survivants de Phu Tong Hoa en juillet 1948. Source : Musée de la Légion
vo quoc tuan:
Lời bài hát của lính Lê Dương, có nhắc đến địa danh Phủ Thông.
Refrain
En avant troisième régiment, )
En avant, toujours en avant ! )
Par les bois et les monts,)
Les rizières, les pitons )
En avant souriant. ) Bis
Phalange à l’allure altière,
Au courage légendaire,
Digne et fière de son histoire,
Voici le troisième régiment
Troisième des légionnaires
Mais premiers aux trois fourragères,
Suivant son drapeau tissé de gloire
Sur le chemin de la victoire.
En avant troisième régiment, )
En avant, toujours en avant ! )
Par les bois et les monts, )
Les rizières, les pitons )
En avant souriant. ) Bis
I
Venus d’Europe, venus d’Afrique,
A l’appel d’un destin mystérieux,
Moissonnons sous le ciel asiatique,
Palmes d’or et lauriers prestigieux,
Ceux de la Somme, de la Champagne,
Des monts d’Artois, des djebels marocains,
Nous ont laissé la gloire pour campagne,
A nous d’être digne de nos anciens.
II
Au long des routes de l’Indochine
Où refleurit la douce liberté
Quand nous chantons "Valeur et Discipline"
L’écho répond "Honneur - Fidélité".
Par les rizières, par les montagnes,
Quand se sont promenés nos képis blancs
Partout renaît la paix dans les campagnes
Et le sourire aux lèvres des enfants.
III
Tournons les pages de notre histoire,
Ecartons les plis de notre drapeau
Nous y verrons palpiter la mémoire
De nos anciens et de tous nos héros.
De Camerone suivant la flamme
Qui vient briller jusqu’à Phu Tong Hoa
Indomptable qu’elle luise en nôtre âme
Et nul de nous jamais ne faillira
vo quoc tuan:
TRẬN CƯỜNG TẬP ĐỒN PHỦ THÔNG
Ngày 25 tháng 7 năm 1948
Trận tập kích đồn Phủ Thông lần thứ tư của tiều đoàn 11 nằm trong chiến dịch đường số 3. Đây là trận cường tập quy mô cấp tiểu đoàn duy nhất trên địa bàn Bắc Cạn trong kháng chiến chống Pháp. Trận đánh vừa thực hiện nhiệm vụ chiến dịch vừa mang tính chất thử nghiệm chiến thuật đánh “cứ điểm nhỏ”
Những kinh nghiệm xương máu rút ra từ trận đánh đã góp phần quan trọng vào lý luận đánh công sự vững chắc bằng phương pháp có hoả lực chuẩn bị của quân đội ta trong chiến tranh giải phóng.
I. TÌNH HÌNH CHUNG
1. Địa hình, thời tiết.
Phủ Thông trước đây là thị trấn thuộc huyện Bạch Thông, cách Bắc Cạn 19km về phía bắc – đông bắc. Toàn bộ khu vực này là núi đất với độ cao trung bình 350-400m, cây cối rậm rạp.
Đồn được xây dựng trên một mỏm nhỏ nhô ra của núi Nà Cọt với độ cao 198m, cách ngã ba Phủ Thông 300m về phía bắc – tây bắc. Phía bắc đồn là 4 mỏm của núi Nà Cọt đánh thứ tự A, B, C, D (xem sơ đồ), bốn mỏm này đều cao hơn đồn, sườn dốc thoai thoải, cây cối rậm rạp tạo thuận lợi cho việc cơ động và triển khai lực lượng của ta, súng bộ binh từ mỏm C và mỏm D bắn được tới đồn.
Phía đông, chạy sát hàng rào đồn là một con suối rộng 7-8m (suối G). Từ suối tới đồn vách đứng khó lên xuống. Các suối khoảng 200m là đường quốc lộ số 3 chạy theo hướng bắc – đông bắc. Phía đông đường có dãy núi đất cao trên 400m.
Phía nam đồn, cách 100m là đường đi chợ Rã. Từ đồn xuống đường có nhiều bờ tường và nhà cũ. Đối diện với cổng đồn (ở phía nam đường) là chợ và khu phố Hoa Kiều.
Phía Tây nam, cách đồn 450-500m là chân điểm cao 398 (núi Nà Phải), trong đó có 2 mỏm (H và I). Từ hai mỏm này pháo binh có thể ngắm bắn trực tiếp vào các mục tiêu trong đồn.
Phía tây, cách đồn khoảng 250m có một khe suối rộng 3-4m (suối E). Từ đồn tới khe suối là đồi thấp và ruộng bỏ hoang, từ lâu không cày cấy nên cỏ rậm rạp.
Thời tiết lúc xảy ra tác chiến vào mùa hè nắng nóng. Những cơn mưa rào lớn có thể gây lũ ở các suối sau 2-3 giờ mưa lớn. Đồn Phủ Thông tuy ở vị trí tương đối thấp nhưng có tầm quan sát và tầm khống chế bằng hoả lực rộng. Phía đông và phía tây nam được bảo vệ bằng vật cản tự nhiên (suối G) và khu phố Hoa Kiều. Phía bắc và phía tây điều kiện địa hình thuận lợi hơn, có thể triển khai binh, hoả lực tiến công tiêu diệt đồn, tuy hành quân, chiếm lĩnh có khó khăn (núi cao), song giữ được bí mật vì cây cối rậm rạp và không có dân cư trú.
2. Tình hình địch
Đồn Phủ Thông do một đại đội bộ binh và một trung đội trợ chiến thuộc 3 e/REI chiếm giữ (Lính Ma rốc). Quân số khoảng 150 tên do 1 quan ba, 1 quan hai và 1 quan một chỉ huy. Vũ khí có 1 khẩu 12,7mm, 1 cối 81mm, 2 cối 60mm, 1 đại liên Hốt-kít, 10 trung liên và một số tiều liên, súng trường, lựu đạn.
Đồn có hình chữ nhật dài 100m, rộng 50m, cổng đồn quay về phía nam (phía chợ), làm bằng gỗ chắc chắn. Tường đồn đập bằng đất dày 1m, cao 2m, trong và ngoài tường ghép gỗ, bên ngoài có cọc chống, bốn phía có nhiều lỗ châu mai (có lỗ người chui vừa). Bốn góc đồn có 4 lô cốt mẹ trước gọi là pháo đài 2 tầng xây bằng gạch và đá dày 40cm. Góc tây – bắc bố trí khẩu 12,7mm và cối 60mm. Góc đông - bắc bố trí một trung liên. Góc đông - nam bố trí đại liên Hốt-kít và cối 81mm, gần sát lô cốt có chòi quan sát cao 3m. Góc tây. – nam bố trí 1 trung liên, trong phía tây có 2 trung liên bắn chéo cánh sẻ gần sát lô cốt có đài quan sát như ở góc đông - nam. Ban đêm 2 đài quan sát dùng đèn pha chiếu sáng xung quanh đồn.
Nhà chỉ huy xây bằng gạch ở chính giữa đồn. Nhà lính, nhà kho nhà ăn xây gạch hoặc đắp đất dày bố trí ở xung quanh. Tưởng nhà ở có lỗ để ném lựu đạn và bắn ra ngoài (xem sơ đồ) địch đào hầm ngầm từ nhà chỉ huy, nhà lính thông đến các lô cốt ở góc đồn. Từng đoạn có bố trí lỗ châu mai bắn sát mặt đất (Hệ thống hầm ngầm dày trong quá trình chiến đấu ta mới phát hiện ra).
Ngoài bờ tường đồn có 3 lớp hàng rào tre, nứa, mỗi lớp cách nhau 3m: Lớp trong cùng cách tường l0m. Riêng phía nam có 1 hàng rào dây thép gai. Chung quanh phố Hoa Kiều cũng có 1 lớp hàng rào tre.
Thông tin vô tuyến điện của đồn có thể liên lạc với chỉ huy tiều đoàn địch ở Bấc Cạn, liên lạc trong đồn bằng máy điện thoại. Hằng ngày địch làm việc, sinh hoạt theo thời gian biếu quy định sẵn. Mỗi ngày chúng thường phái 2-3 tổ tuần tiễu dợc theo đường quốc lộ số 3 và đường đi chợ Rã. Ban đêm địch tổ chức canh gác ở 4 lô cốt, cổng ra vào và chòi quan sát. Thỉnh thoảng cho khoảng 1 trung đội sục sạo các vùng lân cận như Vi Hương, Phiếng Thôn. Địch ở Bắc Cạn có ban chỉ huy tiều đoàn và 2 đại đội bộ binh, khả năng tăng viện 1c thiếu. Ban đêm ít có khả năng tăng viện vì đường xa và sợ ta phục kích.
Đồn Phủ Thông chiếm vị trí quan trọng trong mũi dùi cắm vào lòng Việt Bắc. Nó bảo vệ Bắc Cạn từ phía bắc, giữ liên hệ với Thồ Phỉ ở chợ Rã, uy hiếp Na Rì từ phía tây và bảo vệ quốc lộ số 3.
Điềm mạnh của đích là đóng ở vị trí có phạm vi quan sát và phát huy hòa lực rộng rãi. Hệ thống công sự vật cản tương đối kiên cố (so với hỏa lực của ta lúc đó), hỏa lực bố trí liên hoàn hỗ trợ lẫn nhau. Khi bi tiến công chúng có thể dựa vào công sự, hầm ngầm đề co cụm, cố thủ. Điềm yếu của đích là binh lính chưa quen với khí hậu, thời tiết dễ bị ốm đau. Tư tưởng chỉ mong hết hạn đề hồi hương. Các đồn khác đều ở xa nên chi viện ứng cứu không kíp thời, dễ bị cô lập. Việc tiếp tế vận chuyền khó khăn.
3. Tình hình ta:
Lực lượng tham gia đánh đồn Phủ Thông gồm tiều đoàn bộ binh 11 (tháng 6 năm 48, trung đoàn 17 đổi phiên hiệu thành trung đoàn 308. Tiểu đoàn 36 đổi phiên hiệu thành tiểu đoàn 11) và 1 đại đội của tiều đoàn pháo binh 410.
Tiều đoàn 11 do đồng chí Vũ Yên làm tiều đoàn trường, đồng chí Mai Văn Nhân làm chính tri viên, biên chế thâlth 4 dại đội : cCBB 120, cBB 122, 1c xung kích 124 (trong c 124 có 1b còng binh) và 1c trợ chiến. Tiểu đoàn 11 vừa được củng cố đề tham gia chiến dịch nên quân số đầy đủ. Vũ khí có 1 khấu 37mm 1 khẩu 12,7mm, 1 badôca, 1 cối 60mm, 2 cối 50,8 mm, 7 trung liên, 170 súng trường, mỗi người 4, 5 quà lựu đạn. Các đội viên không có súng thì trang bị dao, kiếm, mã tấu. Trong mùa "luyện quân lập công", tiểu đoàn đã tiến hành huấn luyện đánh cứ điềm nhỏ, tập hành quân xa, mang vâc nặng. Tinh thần cán bộ chiến sĩ trong đơn vị tốt, hăng hái thi đua giết giặc lập công.
Đầu tháng 7-1948, đang đứng chân ở vùng tự do Hiệp Hỏa (Bắc Giang), tiểu đoàn nhận lệnh tham gia chiến dịch đường số 3. Tiều đoàn hành quân bộ từ Hiệp Hòa qua Phú Bình, Đại Từ, Ba Bề lên Chợ Rã và dừng chân ở vi trí tập kết tại bản Hán (xã Chu Hương). Đại đội pháo binh tham gia trận đánh có 2 khẩu ca nông 75mm do đồng chí tiều đoàn trưởng tiều đoàn pháo binh 410 chỉ huy.
Dân cư trong khu vực tác chiến thưa thớt, chủ yếu là dân tộc ít người sống rải rác ven các nguồn nước và triền núi cao. Nhân dân ở các bản xung quanh phần lớn đã sơ tán vào vùng chợ Rã. Số dân sống tập trung ở khu vực chợ Rã đều là người Hoa Kiều tư tưởng lừng chừng, một số ít làm tay sai cho địch
vo quoc tuan:
Navigation
[0] Message Index
[#] Next page