Những sự kiện xảy ra trong lịch sử

[qtdc]

Điều kiện của khả năng chiến đấu


Lobachev Anatoly Ivanovich (huyện Peschanokovsky tỉnh Rostov).
Năm 1968 – binh nhì cận vệ trung đoàn XT CV 40, sư đoàn XT CV 11, TĐQ XT CV 1, GSVG, đơn vị quân sự số hòm thư dã chiến 47518.

Doanh trại Kenigsbriuk, mà trung đoàn chúng tôi đóng quân và là nơi tôi phục vụ, nằm cách phía nam thành phố Dresden 50 km trên lãnh thổ CHDC Đức.

Cuộc sống chiến sĩ trôi đi như ta vẫn nói trong "chế độ thường ngày": mỗi buổi sáng oang oang khẩu lệnh: «Đại đội, dậy!», tập thể dục, xếp đội ngũ đi ăn sáng, chia quân học tập, bảo dưỡng khí tài, xạ kích, ra thao trường luyện tăng và v.v. BCH trung đoàn cụ thể là trung đoàn trưởng đại tá Меtsеryakov và phó chính trị, đích thân và thường xuyên thăm các buổi học và giám sát chúng tôi thao luyện.

Đầu tháng 8 năm 1968 trung đoàn có lệnh báo động. Xe tăng được đưa khỏi ngăn cách ly đầu tiên, và trong thời hạn rất nhanh đoàn xe tăng đã ra ngoài vòng doanh trại, đến nơi quy định, ở trong rừng. Các phân đội khác xếp thành hàng ngũ trên toàn bộ các con đường, cũng như xếp theo hàng dọc, và trong đêm tất cả rời nơi đóng quân. Một vài giờ sau đó, chúng tôi dừng lại ở một khu rừng cách biên giới Tiệp Khắc khoảng 45 km. Trung tá Moshkin tham mưu trưởng trung đoàn giám sát chúng tôi. Trạm di động được đưa vào ban hậu cần để phục vụ tiếp nhiên liệu cho xe tăng, xe bọc thép chở quân và các xe bọc thép-xe ô tô, xe khí tài khác, có tính đến điều kiện của các hành trình dài. Vì vậy, nơi này được trang bị như nó phải có theo tất cả các qui tắc yêu cầu. Nhưng phải mất nửa tháng rồi có lệnh thay đổi vị trí triển khai. Một lần nữa, toàn bộ các đoàn xe lại di chuyển, và sau một thời gian nữa chúng tôi cắm trại tại một nơi cách biên giới quốc gia với Tiệp Khắc 10-km. Địa hình ở đây - cũng là rừng thưa. Trong khoảng thời gian này tại các giờ học chính trị hàng ngày, chúng tôi được chia sẻ thông tin về tình hình chính trị ở CHXHCN Tiệp Khắc, về sự lộng hành của các phần tử phản cách mạng, sự trấn áp những nhân vật không mong muốn, vv. Vào ban đêm, chúng tôi canh gác theo phương án tăng cường. Thông thường, vào nửa sau của một đêm, phó chính trị hay bất ngờ xuất hiện cùng đại đội trưởng để kiểm tra và xác định các vụ việc không trung thực đối với nhiệm vụ canh gác và ngăn chặn việc ngủ quên trên vị trí của mình. Phó chính trị là một cựu chiến binh mặt trận và liên tục lặp đi lặp lại, như thể cảnh báo: "Cuộc sống của các đồng chí bạn bè của các anh phụ thuộc vào sự cảnh giác cao độ khi các anh trực gác", và thường kể chuyện, bọn phát xít Đức trong chiến tranh đã hàng đêm cắt cổ các chiến sĩ của chúng ta ra sao.

Ngày 20 tháng 8, lúc trời tối dần, tất cả xếp đội hình trong rừng theo từng đơn vị. Trung đoàn trưởng Mescheryakov công bố mệnh lệnh đưa quân đội chúng ta vào lãnh thổ Tiệp Khắc để trợ giúp và ngăn chặn một cuộc đảo chính, cũng như khả năng can thiệp của quân đội khối NATO từ phía CHLB Đức ... sau đó đạn dược được cấp phát và tất cả bắt đầu chờ mệnh lệnh. Đâu đó quãng nửa đêm mệnh lệnh như vậy vang lên. Đầu tiên xe máy còn đi từ từ, sau đó khi đèn tắt tốc độ bắt đầu tăng.

Sau khi đi qua vài chục km trên lãnh thổ CHXHCN Tiệp Khắc, người ta đưa đoàn xe chúng tôi vào vị trí để triển khai trong rừng, không xa đường lớn. Tại đó bố trí đại đội sửa chữa, kho nhiên liệu và bảo quản, bao gồm cả đồ quân nhu - tóm lại là ban hậu cần trung đoàn. Một số xe tăng bắt đầu trực chiến dọc theo tuyến đường, từ phía sau khu rừng - ba chiếc BTR và hai khẩu pháo. Đoàn xe tăng theo nhiều hướng tiến lên phía trước.

Ngày 21 tháng 8, vào nửa sau ngày, trên đường cao tốc một vài chiếc xe khách phóng tốc độ cao vụt qua, từ cửa sổ xe ném ra những xấp tờ rơi. Chúng được viết bằng tiếng Nga, chứa các lời kêu gọi và lời yêu cầu rời khỏi lãnh thổ đất nước họ, rằng chúng tôi - là những kẻ chiếm đóng, những kẻ xâm lược, bọn Yankees, vv.

Một ngày sau, một lần nữa có lệnh di chuyển về phía trước. Cơ sở của chúng tôi được dừng lại, cũng trong điều kiện dã chiến, tại khu vực Benishova. Ở đây chúng tôi đào công sự, khởi động xe máy kỹ thuật và bắt tay trang bị kho tàng. Người ta cũng đặt lực lượng yểm trợ chúng tôi, phòng trường hợp bị tấn công. Tham mưu trưởng trước khi lên đường đã cảnh báo có thể có sự đột phá của một đơn vị bộ binh cơ giới QDND Tiệp Khắc về phía biên giới với CHLB Đức, và họ có thể lợi dụng cơ hội đánh chiếm tạm thời kho tàng để bổ sung nhiên liệu cho các phương tiện vận tải, chiếm đạn dược và thực phẩm. Phòng trường hợp đó, chúng tôi được phối thuộc một lực lượng có xe bọc thép, để bảo vệ và phòng thủ mục tiêu.


Tăng Soviet cháy, bị súng phóng lựu chống tăng bắn hạ, khẩu này bố trí từ tầng 3 Bảo tàng Văn hóa. Hai chiếc tăng của chúng tôi đến gần, để tìm cách cứu kéo chiếc xe tăng đang cháy.


Tăng quân đội CHDC Đức khai hỏa vào chỗ đạn phóng lựu chống tăng bắn ra. Đám cháy bùng lên và lính cứu hỏa CHXHCN Tiệp Khắc đang dập lửa.
  
Sau một thời gian, chúng tôi bắt đầu nhận được thông tin về các cuộc tấn công vào binh sĩ của chúng tôi và bắn phá tại các thành phố và thị trấn. Vào buổi tối, chúng tôi phải nạp nhiên liệu cho những chiếc "GAZ-53" - những chiếc xe mới "dự bị" đến từ QK PriBaltic. Nhiệm vụ của họ là cung cấp thực phẩm và nước từ CHDC Đức sang Tiệp Khắc. Ngoài ra, những chiếc xe này còn chở đồ lót về xí nghiệp liên hợp giặt là, đang làm việc suốt ngày đêm. Chúng tôi tiếp nhiên liệu cho những chiếc xe ô tô này và các xe máy khí tài tăng-thiết giáp tại kho nhiên liệu dầu mỡ di động của chúng tôi.

Sau một thời gian, một chiếc xe "UAZ" đi đến, trên đó là những người lính của chúng tôi với những vết thương, họ được chuyển tới bệnh viện dã chiến. Chúng tôi nhanh chóng nạp liệu cho các xe này, và họ cùng các điều vận viên lại ra đi.

Thông tin về chiến sự ở Prague và các thành phố khác tiếp tục chuyển đến. Mang đến cho chúng tôi những thông tin này, trước hết, là những người lái xe, đôi khi đến đây để tiếp nhiên liệu và sửa chữa nhỏ. Thường thì các đại diện của phe phản cách mạng trong các cuộc tấn công và oanh kích hay chụp ảnh hành động của họ, trước hết để về báo cáo. Các chiến sĩ của chúng tôi và các "nhân viên đặc biệt" đã cố gắng tịch thu máy ảnh và các cuộn phim đã chụp.

Đôi khi đến chỗ "cơ sở" của chúng tôi có những chiếc xe với ô cửa kính bị vỡ và thân lỗ chỗ vết đạn. Tuy nhiên, may mắn thay, trung đoàn chúng tôi không có tổn thất nhân mạng.

Sau một thời gian, khi trời chuyển tiết mát mẻ, trước hàng quân và khi hướng dẫn, người chỉ huy nói rằng chúng tôi đã hoàn thành nhiệm vụ của mình một cách trọn vẹn.
  
Trong tháng Mười Một, chúng tôi trở về vị trí đóng quân thường trực, tại Cụm quân Soviet trên lãnh thổ nước Đức.

Tôi vẫn đang giữ làm kỷ niệm cho đến tận bây giờ tấm Bằng Cảm ơn của Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô Nguyên soái LB Soviet A.A.Grechko về việc hoàn thành nhiệm vụ quốc tế theo Nhật lệnh №242 ngày 17/10/1968.

[qtdc]

Bão trên thinh không


Titov Vladislav Anatolyevich (thành phố Volgograd), phục vụ tại GSVG, tiểu đoàn vô tuyến điện độc lập số 10 (Osnaz) tập đoàn quân độc lập số 3,  điện đài viên, binh nhất, đơn vị hòm thư dã chiến 17832. Được tặng thưởng Bằng Cảm ơn của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Liên Xô vì đã hoàn thành nhiệm vụ quốc tế.

Tôi quyết định tự cho phép mình viết ở ngôi thứ nhất, và với một mức độ anh hùng rơm đáng kể của thằng lính. Bởi chính là tôi mà không phải ông hàng xóm của tôi, đã bị điều đó tóm lấy và quay tít giống như chiếc bánh răng trong cỗ máy, khi thực hiện "cú rẽ ngoặt" lịch sử dưới tên gọi "hoạt động chiến lược-quân sự". Nó đúng hay nó sai? Lịch sử sẽ nhìn từ xa và xác định. Đó không phải là câu chuyện của người lính như tôi!

Tôi chạy việt dã khá hơn cả trong tiểu đoàn, tất nhiên nếu không kể Zyam. người mà lờ mờ xa tít phía đằng trước. Nói chung cạnh tranh với anh ta kiểu gì cũng vô ích - anh là dự bị kiện tướng thể thao môn trượt tuyết. "Đô" như một vận động viên Olympic. Không muốn vào đại đội thể thao. Chạy chọt làm thư ký ban tham mưu. Biết tuốt. Nhưng im lặng. Tham mưu trưởng, cao, gầy, một trung tá vẻ ngoài ủ rũ, khoa hùng biện không được xuất sắc, nhưng phấn khích đấu tranh giành quyền lãnh đạo trong cuộc đua này. Ông hài lòng với thư ký của mình. Ông cũng đã nhận thấy điều thứ yếu: "Tôi thích tay điện đài viên mới này!".

Các khai thác viên điện đài, các trinh sát viên-nghe lén, ngồi sát thành vòng với những chiếc máy thu tuyệt vời, và ngoài các nhân vật và các mạng hiện hữu quen thuộc biết đã từ lâu, họ cố gắng để tìm ra những cái mới. Họ đau đầu vì các "ách" Thổ Nhĩ Kỳ. Thậm chí những người xuất sắc, thuộc hạng nhất, cũng không kịp ghi lại các bức điện vô tuyến mà họ phát. Chỉ có thể ghi lại trên băng từ. Những người Thổ kỳ tài làm người ta kinh ngạc vê tài nghệ và đôi tai âm nhạc trác tuyệt của họ. Họ biết cách khôn khéo gạt nhiễu. Tuy nhiên, không phải mọi thứ đều xấu như vậy - các đối tác chính trong "trò chơi của chúng tôi" là những khai thác viên điện đài vô tuyến Mỹ. Thời ấy, nhiều sinh viên bị gọi quân dịch và họ thực hiện nghĩa vụ phục vụ quân đội không tự nguyện. Cố gắng không, thậm chí chìa khóa điện tử trong những đôi tay vớ vẩn của họ không mang lại cho họ ưu thế. Mạng hạt nhân quan trọng nhất "Semeteri" và nó làm việc khá cẩu thả.


Trên nền trước là đại tướng S.M.Shtemenko, ngoài cùng bên trái – chỉ huy LL OSNAZ GSVG, tiến sĩ KHKT đại tá Gorbachev. Thứ hai trái sang phải đại tá KQ Nevedomsky, người chịu trách nhiệm gây nhiễu máy bay đối phương. Triển lãm khí tài TCĐT phạm vi hẹp giữa các quân đội anh em sau chiến dịch "Đu-nai". Lãnh đạo cuộc trưng bày là đại tướng Phó TTMT QĐLX kiêm TTMT LLVT các nước khối Hiệp ước Warsaw S.M.Shtemenko.


Các đại diện bộ chỉ huy BQP nước CHND Ba Lan

Trong gian phòng lớn luôn luôn hiện diện một kíp khai thác viên điện đài vô tuyến đầy đủ - họ thay phiên sau sáu giờ, ba mươi máy thu vô tuyến không một giây tắt nguồn. Kíp mới thay phiên đeo tai nghe và cảnh ngược xuôi kết thúc. Yên tĩnh, chỉ có tiếng băng từ sột soạt và rít, thỉnh thoảng có tiếng bút chì rơi. Sĩ quan trực ban đều đều sải bước. Viên đại úy ấy còn được nhớ đến - một con người ăn mặc bảnh bao với chiếc dây đeo vai kêu cọt kẹt. Một quân nhân mãn cán tuyệt vời, một vận động viên không tồi, nhưng một kẻ yếu đuối rõ ràng trong các vấn đề kỹ thuật, và kỹ năng chặn điện không xuất sắc. Tôi với anh ta chỉ có mối quan hệ công việc mà thôi. Anh ta không thò mũi vào sự nghiệp của tôi và không ấn định thời hạn thực hiện.

Trong ngày hôm đó, một thượng sĩ phá vỡ sự im lặng quen thuộc: "Có rồi! Tôi đã ghi được  nó! Đồng chí đại úy, tôi chặn được một mạng mới!". Người sĩ quan với vẻ dửng dưng giả tạo, chậm rãi đi đến vị trí thứ ba. "Anh hãy ghi lại đi!". Bằng toàn bộ diện mạo của mình, anh cho thấy rằng không có gì bất thường xảy ra. Đóng chặt cửa phòng làm việc quây kính của mình và anh ta im lặng. Rõ ràng, mồ hôi đã toát ra vì lo lắng.
.......

[qtdc]

(tiếp)

Sổ trực máy cho thấy cần có sửa chữa nhỏ và thiết bị đã được đặt trong phòng kính. Thông thường viên đại úy ấy, do tính lười biếng của mình, không trực tiếp tham gia chặn điện vô tuyến. Và bây giờ, đặc biệt không như trước nữa - ngòi bút sẽ kêu rọt rẹt. Tôi phải đẩy anh ta cùng với chiếc ghế bành. Rồi tình cờ nhìn được vào tờ giấy anh đang viết. Bằng một thứ thư pháp bay bướm, những dòng chữ sau hiện lên trang giấy: "Xin vui mừng báo cáo, tôi, đại úy X, đã chặn được một mạng vô tuyến mới ... và vv". Còn tôi, ngây thơ nghĩ rằng bây giờ trung sĩ của chúng tôi sẽ được người ta biến thành anh hùng trong ngày, người ta sẽ nâng trình độ cho anh và đánh dấu sự kiện bằng phần thưởng.

Sau một vài tuần anh X. tự nhiên có một bộ dạng khá kiêu kỳ. Không đi mà là bay, như thể nhẹ nhàng tách khỏi trái đất tội lỗi. Anh ta sớm được đi học ở học viện. Kẻ bất lương ấy đã bay xa, và mười ngày sau, đơn vị chúng tôi thay đổi đến chóng mặt.

Người chỉ huy không phi công vô ích khi mùa đông năm ngoái đã tạo cho chúng tôi một tháng sống vui vẻ. Ông ấy huấn luyện xuất kích. Quy định cho tiểu đoàn vô tuyến điện độc lập trong vòng mười tám phút phải xuất kích xong trăm chiếc xe của mình - muốn gì cũng phải xong. Chỉ khi chỉ số đạt đến mười một phút và mọi người đã tất cả sẵn sàng, ông mới yên được một chút. Lái xe mặc nguyên áo khoác ngoài nằm ngủ, đặt bình nước ấm dưới đầu. Tôi chỉ như mọi lần khi có báo động vẫn chạy thong thả - là lập tức phải nhảy chồm lên ngay, vì xe của tôi đã ở cuối đoàn. Bởi vậy nên trong chuyến xuất kích ấy, tôi thấy rõ một ông già Đức theo dõi đoàn xe, ông ta mặc một chiếc áo khoác nhung màu nâu với một ống tay rỗng, vung nắm tay nhỏ đe dọa. Một cơn thịnh nộ bất lực của tên phát xít. Đáng tiếc là tôi không chụp ảnh ông ta làm "kỷ niệm".

Tôi cố gắng không để chiếc máy ảnh làm lộ liễu. Nó được đề nghị gửi lại cất giữ. Sĩ quan ban bảo vệ tất nhiên đã theo dõi, vì thế anh ta phải chơi trội theo kiểu đặc biệt - làm báo ảnh. Tất cả đi diễu hành vào ngày kỷ niệm Đoàn thanh niên Đức, và tôi, như một phóng viên thực sự, với chiếc máy ảnh lớn của mình - chụp từ phía trước, từ phía hông, từ phía dưới lên, chụp từ trên xuống - hóa ra thật tuyệt vời. Một đêm không ngủ và tôi có được sự đón nhận nhiệt tình xứng đáng của công chúng. Cảm xúc cứ chất chồng. Mọi người chen vai thích cánh xem, đến nỗi tham mưu trưởng khó khăn lắm mới len lên được hàng đầu. Người ta gật đầu phê chuẩn báo và cam kết ủng hộ đích danh nhiếp ảnh gia.

Tháng 8 năm 1968 là lúc cao trào nhất. Đại tá của chúng tôi, như thể không chịu áp lực, hoàn toàn không ra lệnh, chỉ yêu cầu - vào buổi chiều, trước khi trời tối, không theo tiêu chuẩn nào cả, trong khi phải giữ gìn khí tài thật tốt, cho xe lăn bánh ra thao trường gần đó để triển khai ăng-ten và chờ lệnh. Đã là ngày 11 tháng 8. Linh cảm thấy điều gì đó quan trọng, mọi người đều cố gắng tích cực. Các máy phát làm việc ở công suất tối ưu, các hệ thống tự động không được phép thất bại. Tôi phải vội vã chạy từ khoang máy này sang khoang máy kia, đúng lúc đó thì mệnh lệnh đến, nói chung cũng cho thấy rõ ràng tình hình chính trị: "Bắt đầu trinh sát các mạng điện đài quân sự của Tiệp". Nhiệm vụ nhẹ nhất - chúng tôi phải sẵn sàng ứng phó trong hai ngày đêm. Trong khi họ chưa phát gì ra, chúng tôi ngồi lặng lẽ và các máy phát làm việc với ăng-ten tương đương.

Đêm mới thì chuyện mới xảy ra, lúc hai giờ. Thinh không rạo rực và réo sôi. Chúng tôi được lệnh - bằng toàn bộ công suất của mình giã thật lực để phá sập trong thinh không làn sóng điện của các đài "Deutsche Welle", "Bi-bi-si", "Tự do", "Radio Luxembourg", và dĩ nhiên, "Voice of America" cũng như sóng điện của những bạn bè không đáng tin cậy, như "Radio Tirana", "Radio Bucharest", cả "Radio Belgrade". Và sóng nhiễu ồn chói tai tỏa đi. Các mạng trinh sát quân sự Czech yếu ớt ngay lập tức chết ngạt nhiễu và ra khỏi cuộc chơi. Họ không còn TTLL nữa. Không còn cả thông tin từ các "Đài tiếng nói". Đã xảy ra một sự thay đổi tuyệt vời trong thinh không: số lượng các đài phát thanh châu Âu bắt đầu phiên phát sóng bằng tiếng Czech, đã tăng gần gấp mười lần. Vào lúc bình minh sáng ngày 20 tháng 8 một lễ hội hoàn toàn cuồng loạn đã được phát tán vào thinh không. Chúng tôi trở thành những người sáng tạo một nửa nhiễu ồn của bản hòa âm nghịch nhĩ chói tai này, và cảm thấy rõ ràng bước tiến nặng nề của mình trên con đường leo thang nhanh chóng của cuộc đối đầu với phương Tây. Các câu hỏi cứ treo lơ lửng trong không trung. Chúng tôi bắt đầu cuộc chiến tranh sóng điện có quá đột ngột không? Phải chăng tất cả mọi thứ đang diễn ra theo kịch bản rùng rợn nhất?

Các sĩ quan đội mũ sắt, còn trung đội quản lý nhận được lệnh chuẩn bị cho nổ tung doanh trại. Rất khó quật đổ chúng - những pháo đài cũ xưa và kiên cố đối với một đế chế ngàn năm. Các điện đài viên vô tuyến Shtansdorfs từng đảm bảo thông tin liên lạc cho Rommel. Một bầu tâm trạng bất định đầy lo âu xâm chiếm tất cả. Những bất bình trong quá khứ và sự thù địch bị quên ngay lập tức. Ấn định đúng 9:00 toàn thể tập hợp theo hàng ngũ. Thật không quen khi nhìn thấy toàn bộ đội ngũ sĩ quan sơ cấp đội mũ sắt đứng chung hàng cùng binh sĩ, và còn cả khi những sĩ quan ấy, chẳng hề giữ ý, họ cứ đứng ngay trong hàng quân mà đặt cho người chỉ huy độc một câu hỏi: "Chuyện gì sẽ xảy ra với gia đình chúng tôi?". Chúng tôi đứng trong hàng quân, tập trung lại và rất nhiều người sợ hãi. Đêm không ngủ mà không ai nhận ra.


Các điện đài viên và lái xe tiểu đoàn VTDT đặc nhiệm độc lập số 10 ОSNAZ. Тhứ ba từ phải sang trái là binh nhất V.Тitov

Đội ngũ tập hợp xong lúc 9:00. Cách đó không xa có một đại đội bộ binh Đức đang huấn luyện. Cả hàng đang nằm. Bỗng đứng dậy. Cử vậy mà nằm xuống-đứng lên. Họ chạy và tất cả mọi người trên ngực đều gắn một tấm thảm con. Tấm thảm con được người lính tuột ra và kê bụng lên. "Nã" đạn giả một thôi một hồi rồi theo khẩu lệnh họ lại chạy. Suốt ngày cứ như vậy. Nhưng họ đi gác mang theo một hộp bia cho toàn bộ đồng đội. Và hôm nay các chiến sĩ bộ binh quân đội anh em đang chạy và xả súng nhả đạn tập. Còn chúng tôi mở to mắt ra mà nhìn họ kinh ngạc. Họ không biết những gì đã xảy ra ư!?

Đại tá không dằn giọng tiếng nào và chẳng vội vàng an ủi mọi người, "Làm đi!" - Đó là toàn bộ câu trả lời. Ông vẫn còn hỏi lấy lệ, cả các chú binh nhì, cả các vị sĩ quan và hạ lệnh - rẽ đường hành quân về Dresden. Hồi 00:00 giờ chúng tôi đã thoải mái đi trên đường autobahn, nhưng đoàn quân xa liên tục bị những người Czech đi du lịch bằng ô tô làm đứt đoạn, họ với đôi mắt hoang dại, vội vã lao về nhà trên những chiếc xe hạng nhẹ nhanh nhảu của họ. Cuộc tuần hành này, thong thả một cách miễn cưỡng, đã đi được một nửa đoạn đường, thì bỗng tăng tốc bởi vì cảnh sát Đức đã vào việc. Họ đi trên những chiếc mô-tô kềnh càng, mặc những chiếc áo choàng vạt dài phấp phới, bay như lũ quạ đen. Họ tập hợp một cách chính xác và hiệu quả những người du lịch đi xe hơi lại thành nhiều toán và dẹp những người đó vào một bên đường. Chúng tôi tới Dresden trước khi trời tối. Bah! Phế tích bị đốt cháy của một nhà thờ lớn ở trung tâm thành phố, nó đã bị phá hủy. Vậy đó! ... Cư dân vùng Saxons đã  chịu rất nhiều thiệt hại trong cuộc chiến tranh gần đây vì các cuộc ném bom của người Anh.

Không hiểu sao người ta lại nhớ đến những người lính bộ binh Đức. Có lẽ họ đang nghỉ ngơi, rũ sạch tấm thảm nhỏ và uống bia. Bạn chắc còn nhớ, tại các cuộc tập trận  thường có những cuộc giao lưu của những quân nhân cũ. Họ, những người Đức, đi người không, không thắt lưng, và trên cổ có khâu một miếng vải cỡ cm, cắt đánh dấu số ngày còn lại trước khi xuất ngũ. Nhìn thấy chúng tôi - họ vẫy tay chào mời. Tình thân hữu thể hiện trong việc trao đổi thuốc lá. Họ thì thường mời «f6», còn chúng tôi, do nghèo - mời loại "Đi săn", không có đầu lọc. Họ hút thuốc và người này rồi người kia, nói: "Gut", "Ya," Ya ", họ vỗ vai nhau. Người Đức trỏ cho thấy mẩu băng khâu cổ của mình, thường nhất là 17-18. Và chỉ một lần tôi gặp được một anh làm biếng. mẩu băng của anh ta thả dài đến rốn.

Từ Dresden chúng tôi tiến lên núi. Gần dần tời điểm cao - cao độ 1000 mét. Khu rừng thưa đầu tiên khá xấu xí và không tiện lợi. Chúng tôi nhất tề triển khai. Tất cả những làn sóng điện quen biết cũ đều bị chế áp. Trinh sát báo cáo rằng chúng tôi đã tạo được "vùng chết" cho đến Pilsen, Prague cũng đã được bảo hiểm kỹ càng. Bóng tối công kích những người mới! Chúng tôi kịp chế áp hết. Tất nhiên, tốt hơn cả là dùng máy mới nhất. Ở đó bạn xoay núm máy thu, còn chiếc máy phát công suất lớn bám gót mà biến đổi. Cả các xen-xin nữa. Thật tuyệt. Hãy biết nhảy theo các tần số. Đừng bỏ lỡ, hỡi người lính, công việc cứ thế chồng chất lên đầu ta! Nói cho đúng chúng tôi đâu được chọn việc. Một cái gì đó không pha tạp hiện ra  - hai ... rồi tiếng Séc. Chúng tôi chế áp. Chế áp rất chắc chắn.

Một chiếc trực thăng lượn vòng và đáp xuống gần đâu đây. Nó thả xuống người lính quân bưu cùng gói bưu phẩm quân sự và một người phiên dịch, hoàn toàn không phải người quân nhân chuyên nghiệp thân hình hơi đẫy, mang quân hàm chuẩn úy. Ông ta lập tức vào việc ngay. Ông nói: "Này các chàng trai! Các cậu đang đè hai đài của chúng tớ đấy!". Vâng, xin lỗi! Chúng tôi "không biết tiếng Czech".

Đại tá, ngay khi nhận được gói quân bưu, liền ra lệnh - thu hồi. Nói thì dễ. Một lần nữa tôi lại đi thu cuộn cáp nặng trịch dẫn từ máy phát diesel về ban tham mưu. Chúng tôi sẽ cắt giảm vị trí. Không ai chờ tôi đâu! Tôi đã đặt dây xuyên qua một con đường đất, bây giờ tôi phải nhanh tay bới và thu. Bỗng từ chỗ ngoặt một chiếc tăng phóng ra trong đám hơi mù mịt. Tôi đã tụt lại sau đoàn quân xa của mình. Phải đuổi cho kịp. Tôi suýt nữa thì không kịp nhảy còn cuộn cáp thì suýt đứt tung từng mảnh. Lão tài xế quỷ tha ma bắt! Thật mát tay đua! Lái xe mà như vặn cổ con gà.

Chúng tôi bò trên dãy núi Rudny. Những con đường đất nện làm rất cẩn thận. Tất nhiên, hai chiếc xe tải nhẹ vẫn đi qua, mà chúng tôi thì toàn loại "Zakhara". Chúng chưa đến một trăm, mà ít hơn, vì các xe đài định vị đã đi trước từ lâu. Một xe đài đang ở vùng bờ biển Baltic. Chúng tôi bò từ từ, gần sáng sương sớm còn dầy. Đường trơn trượt. Từ đâu ra không biết, một chiếc "Trabant" đi sớm đang tiến lại phía chúng tôi. Đoàn xe quân sự dồn nó xuống một con mương. Đoàn xe đi qua, chúng tôi lại khép chặt đội hình. "Komrad" vẫy tay - các bạn hãy kéo giúp chiếc xe của tôi. Hai chiếc xe đầu và cuối chồm lên. Tất cả chúng tôi có bốn người. Chúng tôi đến gần chiếc "Trabant" này: hai phía sau, hai phía trước. Chúng tôi nâng nó lên. Và - "rắc" một cái, thanh chắn trước bị bể. Komrad tru tréo, chúng tôi nói với anh ta - xe anh chỉ bị nứt chỗ ấy thôi. Trên thực tế, đó là một thanh nhựa ghép, và đầy vết nứt. Komrad không thể kìm được sự tức giận. Anh ta phẩy tay - biến đi. Các anh hãy biến đi càng xa càng tốt! Chúng tôi ... nối đuôi nhau đi ngược trở lại. Chúng tôi nhảy lên xe và đi. Trêu gan những người dân địa phương tốt bụng chẳng để làm gì. Cuối cùng chúng tôi cũng đã đến mục tiêu, một khoảng rừng thưa lớn.

Tại phía đầu bên kia khoảng rừng trống có những người đồng đội OSNAZ của chúng tôi, với những chiếc ăng-ten trông chẳng hiểu gì, như của người ngoài hành tinh. Và một lệnh cấm nghiêm ngặt ngay lập tức ban ra - không bén mảng xung quanh! Mà đến chỗ đó, nói chung là không thể! Không thể với tất cả mọi người. Và sự tò mò giày vò tôi. Khí tài này là gì? Vòng lặp triển khai đã kết thúc và đi vào công việc cụ thể. Các sĩ quan bận rộn. Tôi - một xạ thủ tự nguyện. Một tay thiểu số xấc xược - các hệ thống phát điện tự kích thích đang được sửa chữa đã lôi cuốn sự chú ý của tôi. Tôi làm một đôi gậy. Họ tụt lại sau một thời gian. Rồi tôi khép dần từng vòng xung quanh và ngày càng tiến gần đến chỗ các chàng trai bí mật kia hơn. Làm thế nào tới gần mà không gây ra vấn đề cho bất kỳ ai? Thật may - họ bắt đầu thu hồi. Mọi người đều bận rộn. Antenna đã gập lại. Nhưng không có sự hối hả và nhộn nhịp. Hết chi tiết này lại đến chi tiết khác. Bất chợt, tôi như "con quỷ từ hộp thuốc lá" hiện ra với lời nhận xét của mình: "Chà! Việc khó chỉ mới bắt đầu, vậy mà các bạn đã nghỉ!" còn họ im lặng. Một người hay chuyện hơn một chút - anh ta nói, chúng tôi làm xong việc của chúng tôi rồi, chúng tôi choảng lũ máy bay. Đó là sự thật. Sân bay Prague đã bị đánh chiếm từ lâu, gần hai ngày đã qua. Aha! Công việc của họ là vậy - gây nhiễu máy bay trong đêm 20 tháng 8.

Những chiếc máy bay vận tải hạng nặng, nối đuôi mhau hạ cánh tại sân bay Prague và ném quân dù xuống trong khi máy bay còn di chuyển, ngay trên đường băng. Ai bị thương, nhưng bò được sang bên, nhiệm vụ chiến đấu quan trọng nhất của anh ta co như đã hoàn thành - anh ta còn sống. Bởi vì, một máy bay khác đã hạ cánh xuống chính đường băng đó. Người ta nói rằng các phi công trở lại bị tẩy não. Người ta nghiêm khắc cấm họ tham gia bất kỳ cuộc thảo luận và trò chuyện nào, và nhanh chóng họ bị phân tán đi các căn cứ khác. Tệ hơn - hay tốt hơn cũng vậy thôi: công việc đã xong.
..........

[qtdc]

(tiếp)

Tôi bước vòng qua những con người im lặng kia và quyết định vận dụng hoàn toàn thời gian tự do ngắn ngủi của mình. May mắn thay, ngày tháng tám này đầy nắng, yên tĩnh và uể oải. Công việc của tôi không có tôi vẫn trôi chảy. Trong vòng một giờ, người ta không nhận ra đâu. Họ nghĩ rằng tôi đang sửa chữa những cỗ máy phát tự khởi động. Còn biên giới thì phải nói rằng, nó đi qua dọc con suối. Về phía Đức, trải dài dọc theo suối là đường autobahn chất lượng không hề tồi. Về phía Cộng hòa Séc - đó là đất đang canh tác nông nghiệp. Tiến lên phía trước, một nhà ga rất nhỏ trên đường. Tôi bước vào. Chẳng có ai. Chỉ có một người bartender. Ông ấy đang lau những chiếc ly. Và đây là những gì ông ấy vui mừng thể hiện với tôi! Có lẽ là do tôi đang mang vũ khí, đeo cả một bộ súng đạn đầy đủ, còn thêm hai túi chứa các dụng cụ. Ông rót bia và nói - về cơ sở này. Ông ca ngợi bia - bia Pilsner. Ông bảo đây Pilsen ở gần đây. Quả tình bia rất ngon. Bia trào trên môi và chảy vào miệng. Cảm ơn ông rồi tôi đi xuyên qua con lạch sang phía Czech. Bên đó là một con đường kiểu khác - không phải Autobahn. Kém hơn. Và những chiếc xe tăng tàn nhẫn nghiến xích sắt lên con đường. Một ngôi nhà hai tầng - không có chủ sở hữu. Cánh cửa đi đã bị giật khỏi bản lề. Và các càng xe nhô lên về đủ hướng khác nhau. Và bản thân, cô gái Xla-vơ thì biến đi đâu? Dấu hiệu lặng câm cho thấy bước ngoặt bi thảm của số phận một ai đó không phù hộ cho cuộc đi bộ dạo chơi nhàn nhã tại Czech. Sau khi đi sâu vài cây số, tôi quay trở lại. Khi vượt qua suối tôi cảm thấy mình đang bị theo dõi. Nheo mắt lại - một người mặc bộ quân phục Đức. Một chiến sĩ bộ đội biên phòng cùng với chiếc mô-tô. Tôi vẫy chiếc mũ sắt chảo mừng anh ta. Và anh ta dường như quyết định rằng, không cần thiết dành nhiều thời gian cho tôi. Nếu tôi có mang theo vũ khí, và tự tin như thế nghĩa là - đang làm việc.

Và tôi phải nói rằng các cụ khốt-chỉ huy chẳng coi ra gì các hoạt động hàng ngày của tôi. Giá mà chuyện này không có - đó là gác đêm. Tôi tới chỗ căn lều thực phẩm. Và những giờ nặng nề nhất của buổi bình minh sớm sủa đã trút xuống đầu tôi. Suốt đêm hàng tràng dài đạn vạch đường gạch ngang dọc bầu trời trên đầu chúng tôi: bắn đi-rồi-bắn lại. Ngay cả khi trời đã sáng hơn. Ai nã đạn vào ai, vụ bắn nhau qua lại đó là thế nào - tôi không biết. Cảm ơn Chúa, chừng nào mà đạn chưa nhắm vào chúng tôi, mà mới lướt trên ngọn cây qua đầu. Ban ngày mọi việc ra chiều yên tĩnh. Vậy mà ban đêm lại bắn. Có lẽ đó là đội cảnh giới tác chiến đảm bảo an ninh cho chúng tôi, và có thể là các cuộc tấn công phá hoại của những toán biệt kích-báo thù. Bởi vì con số thống kê các đài vô tuyến bị phát hiện và chế áp đang ngày càng tăng. Và họ phải tổ chức hành động tập thể của các nhóm quân nổi dậy. Nửa tá đài phát vô tuyến đã có thể làm điều đó.


Sổ ghi của điện đài viên trong quá trình chiến dịch «Đu-nai» với sơ đồ hệ thống dẫn đường đến máy phát của đối phương có thể là một khám phá không tồi đối với điệp viên.

Trong một căn lều nhỏ, chúng tôi định cư theo kiểu khu nghỉ mát. Chúng tôi dùng lưỡi lê chặt cành thông. Chúng tôi ném áo khoác lên trên ... và sẵn sàng. Khẩu súng tự động để dưới đầu và ngủ. Mỗi phút mỗi con đường. Bạn hãy cuốn chặt nữa chiếc áo khoác ngắn và thả tõm người xuống. Và người ta sẽ không cho bạn ngủ yên một cách đặc biệt đâu, người ta sẽ xô đẩy bạn. Hãy dậy nào-hãy đứng lên. Chính trị viên đang sắp xếp. Sĩ quan phó chính trị - ông ta là một người đàn ông không tồi. Đối xử với lính theo tình cha-con. Ông ấy nói - các bạn sẽ ngủ trong những tấm drap trắng ở lều chỗ tớ. Thật vậy, những tấm drap hiện ra ngay. Chúng tôi đặt chúng dưới đầu. Không quay ngang ngửa. Vẫn dễ chịu như thường.

Còn người phiên dịch đang sống cùng chúng tôi, anh ta rất hăng say trong việc tìm kiếm các điện đài bí mật chưa muốn rời đi. Tất cả lý do đó được bịa ra để được giữ ở lại thêm một tuần nữa.

Ngày ngày trôi đi vô vọng, mây u ám và ẩm ướt. Tuy nhiên, tháng mười đã ở ngoài sân, hay chính xác hơn - ở trên vùng núi. Chiếc máy phát mạnh nhất và trường ăng-ten của nó nằm khá xa. Để giảm đường đi lần này tôi chạy theo các ăng-ten. Tôi nhận thấy ánh đèn neon phát sáng rực, mặc dù nó là đèn chiếu sáng đường. Suýt nữa thì vỡ bóng đèn. Đó điều không ngờ tới. Ý nghĩ thì lan man vô định: "Bạn sẽ không cháy trong lửa, không chết đuối dưới nước, có lẽ, đó là do kẻ phá hoại không bắn, mà vậy thì bạn có thể nhận được liều chiếu phóng xạ khá nặng. Như vậy bạn có thể trụi tóc, như đồng đội của bạn, hiện giờ chờ đợi trong buồng máy. Sợ rằng điều đó có thể làm đảo lộn đám cưới của cậu ta". Tôi quyết định rằng lần đầu tiên mình hãy cứ đi vòng tránh. Nhưng lại xảy ra lần thứ hai. Mưa vẫn tuôn nặng hạt và tay áo của tôi, vai chiếc áo khoác ngắn của tôi, cũng ẩm ướt bởi những dòng nước chảy trên toàn bộ mặt ngoài quần áo, ngấm cả vào trong. Một cuộc gọi khẩn cấp là - không thể chần chừ! Tôi quyết định một lần nữa chạy con đường ngắn dưới những cánh ăng-ten. Trong buồng máy không khí ấm áp và thoải mái, những ánh đèn tín hiệu nhấp nháy thân thiện. Xe đài mới hiện đại đến kinh ngạc. Điện đài viên trưởng - cậu bạn của tôi. Lúc nào cậu ấy cũng vui vẻ tiếp đón và cho phép hơ khô quần áo. Tôi đang gắng thử cởi chiếc áo bông ngắn khoác ngoài của mình thì cánh tay áo tách rời ra - ngay chỗ dải ướt. Cháy lụi dưới những cánh ăng-ten. Cuối ngày mệt đến ngất xỉu. Tôi đã nhận một liều vừa phải. Tốt nhất - là pha trò: "Bạn sao thế, người anh em, bạn đã quay một khối công suất lớn như vậy, đến nỗi các chàng trai của cậu đã ủ cháy lụi cả tay áo! Tưởng chuyện đùa à - đi dưới bốn kilowatt cơ đấy!".

Và chuyến công tác này có không? Hay tôi nằm mơ! Viên thiếu ta đến gần: "Cậu đi công tác nhé. Xe đang chất đồ, mọi người đang chờ cậu. Máy tầm phương vô tuyến ở đó không hoạt động. "Đó" là chỗ nào, ở đâu? Tôi thu thập hành lý - chỉ kịp thắt lưng. Túi đựng đồ, dụng cụ đo sửa, khẩu tiểu liên, bốn cái sừng quấn dây, mặt nạ, mũ sắt và một ổ bánh mì nhét trong ngực áo. Đã sẵn sàng. Trải giường bạt, quấn vải bạt che thân. Đường thì xa - lên miền đông bắc Đức, trên bờ biển Baltic, nhưng không phải đến đó để tắm biển. Máy xe kêu ù ù đều đặn. Tôi ngủ trong không khí tươi tất cả mười giờ. Chúng tôi đến vào ban đêm. Sửa chữa gần một giờ. Rồi lập tức quay trở lại ... Tôi cảm thấy - như chúng tôi vẫn đang đứng. Hãy ra đi, họ nói. Hóa ra đường trở lại cũng toàn ngủ. Và còn những gì nữa nhỉ? Đó là một giấc ngủ hoàn toàn khỏe mạnh, thậm chí nếu ta ngáy, thì cũng không thể làm phiền ai!

Trong tháng mười, về đêm người ta không bắn nhau nữa. Khi đứng gác sương bắt đầu làm tê hai má. Trở về sau cùng, đoàn xe đài phát do chiếc xe xưởng sửa chữa vô tuyến di động chặn hậu, máy bộ đàm để liên lạc với chiếc xe đi đầu được kích hoạt, tôi đăm đăm nhìn vào ô cửa sổ hẹp. Chúng tôi đang vượt qua Meissen. Một cây cầu bắc ngang sông. Chúng tôi đi chầm chậm. Tôi nhìn thấy - một bức tường màu đen, ngay từ dưới mặt nước nhô lên. Tôi ngó lên - bức tường kết thúc ở chỗ nào? Tuy nhiên, không có điểm kết thúc! Tôi không thấy được từ ô cửa sổ nhỏ của mình. Đây nữa một con dơi bay giữa các tòa tháp của lâu đài, thế là sẽ có một bức tranh hoàn chỉnh trong những câu chuyện cổ tích của trẻ em. Đó là thành phố Dame. Toàn một màu đá xám-sáng. Đất đã cày ải và rồi bỗng hiện ra những tòa nhà đá xây thời trung cổ và cây cầu đá và quảng trường. Như một hộp đựng thuốc lá màu sáng trên nền nhung đen của cánh đồng đất đã cày.

Cuối cùng, khi trở lại trong bốn bức tường "thân thuộc" của doanh trại Shtansdorfs, mặc dù đã muộn, chúng tôi vẫn được những người bạn-đồng chí chào đón. Hóa ra tất cả mọi người đã biết những gì chúng tôi còn chưa đoán ra.

- Cậu được thưởng đấy nhé!

- Cái gì? Không có lẽ!

- Nghỉ phép về nhà.

- Khi nào thế?

- Lại còn khi nào, ngày mai lúc sáu giờ sáng!

 P.S. Con chim dẽ nào mà chẳng khoe khoang cái đầm lầy của nó.

Tuy nhiên, nói không hề phóng đại - việc sử dụng hiệu quả khí tài đối kháng vô tuyến điện tử trong chiến dịch đã làm choáng váng người châu Âu và sinh ra một phản ứng cộng hưởng vô cùng mạnh mẽ tại khối NATO. Và trong các quân đội anh em cũng vậy, theo yêu cầu của họ sau khi kết thúc chiến dịch "Đu-nai", gần thành phố Strausberg (trên lãnh thổ CHDC Đức), đã tổ chức một cuộc triển lãm xe máy khí tài trong phạm vi hẹp của giới chuyên gia quân sự. Lãnh đạo cuộc giới thiệu này là Phó Tổng tham mưu trưởng thứ nhất Bộ Tổng tham mưu quân đội Liên Xô - Tham mưu trưởng BTTM các lực lượng vũ trang các quốc gia - thành viên Hiệp ước Warsaw, nhà hoạch định chính của "Operation Danube", đại tướng S.M.Shtemenko.

Cảm giác tự hào và hài lòng khi hoàn thành nhiệm vụ quốc tế tôi vẫn còn giữ mãi cho đến ngày nay, mặc dù hơn 44 năm đã trôi qua.

[qtdc]

Trích sưu tập ảnh của một CCB "Đu-nai"

Romashok Evgheny Коnstantinovich, tp. Rostov trên sông Đông.
Năm 1968 là binh nhất cận vệ, pháo thủ nạp đạn xe tăng "Т-54", trung đoàn xe tăng 330, sư đoàn BBCG cận vệ 14, tập đoàn quân cận vệ độc lập 20 GSVG đơn vị quân đội có số hiệu hòm thư dã chiến 34999.
Được tặng Bằng Cảm ơn của Bộ trưởng QP Liên Xô Nguyên soái LBXV А.А.Grechko vì đã hoàn thành nhiệm vụ quốc tế.

Nhân 45 năm chiến dịch "Đu-nai", tôi với tư cách một thành viên trực tiếp tham gia muốn chuyển những bức ảnh còn giữ được từ thời 1968. Trên một số bức có hình các gương mặt cao cấp của BQP Liên Xô trước khi đưa quân đội vào CHXHCN Tiệp Khắc. Một số ảnh chụp ngay tại Tiệp Khắc. Và cuộc trở về "các căn phòng mùa đông", tại điểm đóng quân thường trực - ở nước Cộng hòa Dân chủ Đức:


Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô nguyên soái LBXV А.А.Grechko thanh tra sự sẵn sàng chiến đấu của các đơn vị thuộc Cụm Quân đội Liên Xô trên đất Đức GSVG, hiện đang bố trí trong rừng. Lãnh thổ CHDC Đức, tháng Tám năm 1968.


Trên ảnh: Ngoài cùng bên trái - BTQP Liên Xô nguyên soái LBXV А.А.Grechko, ở giữa - Chủ nhiệm TCCT Quân đội và Hải quân Liên Xô đại tướng А.А.Epishev, thứ hai từ phải sang trái - Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang các quốc gia-thành viên Hiệp ước Warsaw Nguyên soái LBXV I.I.Yakubovsky. Báo cáo của một người lãnh đạo cơ quan quân báo. Tháng Tám năm 1968. Điểm đóng quân tạm thời.


BTQP LX nguyên soái LBXV А.А.Grechko giao nhiệm vụ cho đội ngũ chỉ huy một đơn vị quân đội thuộc GSVG. Tháng 8 năm 1968. Điểm đóng quân dã ngoại - trong rừng.




Phong cách quen thuộc tại CHXHCN Tiệp Khắc... Cuối tháng Tám năm 1968.




Những biển đề khắp nơi tại các điểm dân cư một trong vô số các hoạt động của BQT CLB "231".


Một trong những chặng nghỉ trên lãnh thổ CHXHCN Tiệp Khắc. Tháng 9 năm 1968.










Trở về nước Đức từ Tiệp Khắc, tháng 11 năm 1968.


Tại doanh trại chính thức trên đất Đức,

[qtdc]

"Mùa xuân Praha" của trung đoàn không quân vận tải 175

Thiếu tướng không quân về hưu Shevchenko Аnatoly Nikolayevich, tp Moskva. Phó tiến sĩ khoa học quân sự, trải qua con đường từ một phi công binh nhì đến sư đoàn trưởng một sư đoàn không quân, đã chiến đấu tại Afghanistan. Năm 1968 - trung đoàn trưởng trung đoàn KQVT 175, sư đoàn KQVT 7, LL KQVT thuộc KQ Liên Xô, đơn vị quân sự số hòm thư 30143, QK Kiev.

«Năm 2013 vừa tròn 45 năm kể từ ngày đưa quân Hiệp ước Warsaw vào Tiệp Khắc. Tôi tặng câu chuyện kể này cho các bạn chiến đấu của mình, đã phục vụ tận tâm trong LLKQ nước nhà và đã thực hiện ý đồ chính trị của ban lãnh đạo Soviet. Hôm nay khi sắp đến ngày kỷ niệm hàng năm sự kiện này, tôi muốn một lần nữa nhớ về trường đoạn quan trọng của «Mùa xuân Praha».

Không lâu trước các sự kiện trên tôi được bổ nhiệm trung đoàn trưởng trung đoàn KQVT 175. Mới gần đây trung đoàn KQ này được chuyển khỏi KQ tầm xa sang KQVT, trang bị lại từ các máy bay ném bom Тu-16 sang các máy bay VTQS Аn-12, được biên chế vào sư đoàn KQVT 7 và bây giờ đóng quân trên sân bay Меlitopol. Trung đoàn «Stryisky» (tên gọi không chính thức theo địa điểm đóng quân trước kia) là một trong các đơn vị mạnh nhất ngành KQVT về huấn luyện bay. Tôi là sĩ quan đầu tiên và duy nhất được bổ nhiệm vào trung đoàn này từ thành phần KQVT.

Tổng số giờ bay của các cơ trưởng trung đoàn là xấp xỉ 10 000 giờ cao hơn tổng số giờ bay của các cơ trưởng các trung đoàn khác trong sư đoàn. Độ tuổi trung bình của cơ trưởng thuộc thành phần bay - lớn hơn 3-4 năm. Tại trung đoàn không có các tiền đề nghiêm trọng cho các sự cố bay.

Trang bị của trung đoàn có các máy bay Аn-12 biến thể mới nhất với các khí tài VTDT hiện đại. Cụ thể chúng tôi đã triển khai các radar trên máy bay thuộc băng sóng 2 см, có khả năng «nhìn thấy» đường băng hạ cánh, xác định được khoảng cách đến nó và, bằng cách đó, giúp xây dựng đúng đắn sơ đồ hạ độ cao khi vào tuyến hạ cánh.

Rõ ràng tất cả những điều trên đã được tính đến bởi cả sư đoàn trưởng tướng Gladilin V.V. và tư lệnh KQVT nguyên soái KQ Skripko N.N. khi họ ra quyết định đổ bộ xuống Prague. Nhiệm vụ đổ bộ được tư lệnh KQVT đặt ra vào tháng 7 năm 1968 tại thành phố quân sự Hồ Gấu. Nhằm giữ bí mật, tại buổi giao nhiệm vụ từ trung đoàn chỉ có mặt chỉ huy trưởng, phó chính trị và hoa tiêu trưởng. Việc hé cho đội ngũ quân nhân dù chỉ một chi tiết nhỏ nhất hay ngụ ý đến mệnh lệnh đặc biệt này bị cấm tuyệt đối. Bởi vậy thực tế chỉ có ba chúng tôi có nhiệm vụ bí mật chuẩn bị cho trung đoàn thực hiện đổ bộ.


Ngoài cùng bên trái là sư đoàn trưởng sư đoàn KQVT 7 tướng Gladilin V.V., ở giữa là sư đoàn trưởng sư đoàn đột kích-đổ bộ đường không cận vệ 7 tướng Gorelov L.N., rồi đến trung đoàn trưởng một trung đoàn nhảy dù-đổ bộ thuộc sư đoàn đột kích-đổ bộ đường không cận vệ 7. Những phút đầu sau khi thảo luận chính thức các vấn đề hiệp đồng thực hiện nhiệm vụ chiến đấu. Tướng Gladilin V.V. là người cầm lái chiếc An-12 đầu tiên hạ cánh xuống sân bay Ruzine, trên máy bay đó có sư đoàn trưởng sư đoàn đột kích-đổ bộ đường không cận vệ 7 thiếu tướng Gorelov L.N.

Đơn vị quân sự 25969 – sư đoàn KQVT 7, sư đoàn trưởng là thiếu tướng KQ Gladilin Vladimir Vasilevich (ngày 21 tháng 8 năm 1968 là người đầu tiên hạ cánh xuống sân bay «Prague» và đích thân chỉ huy tiếp nhận máy bay của trung đoàn KQVT 5).

Vai trò quan trọng đặc biệt trong giai đoạn chuẩn bị và tiến hành chiến dịch thuộc về ngành KQVT. Trong số các đơn vị KQ khác đã thực hiện nhiêm vụ chiến đấu có tập đoàn quân KQ 57 (Tư lệnh trung tướng КQ Aleksandr Nikolayevich Efimov). Các đơn vị cơ sở và hợp thành của nó đã thực hiện 2310 phi vụ trinh sát trên không, theo dõi, yểm trợ cho bộ đội của mình, phong tỏa các sân bay, chuyên chở 2300 quân nhân, 900 tấn hàng hóa.

Trong số các trung đoàn KQ tham gia chiến dịch «Đu-nai» có trung đoàn 339 thuộc sư đoàn KQVT CV 3 Smolensk huân chương Suvorov và Kutuzov. Chỉ huy nó là thiếu tướng KQ Zaitsev Nikolai Fedorovich do hoàn thành nhiện vụ trong chiến dịch mà được tặng thưởng huân chương Cờ Đỏ quân sự.

Trong nhiệm vụ được giao có các dữ kiện không đầy đủ. Phi trường xuất phát - Кеdaynhyai, phi trường đổ bộ - Ruzine. Hành trình không có số liệu độ cao và trắc diện của chuyến bay chỉ thấy đánh dấu từ Кеdaynhyai tới Ruzine.

Về sân bay này chúng tôi chỉ biết nó là sân bay lớn của thủ đô, có 4 đường băng giao cắt nằm ở vùng ngoại vi tây bắc Prague. Kích thước, phương tiện vô tuyến của nó bọn tôi không hề được thông báo. Chúng tôi cũng chẳng rõ các khí tài PK có thể có của nó, vùng tiêu diệt mục tiêu của các vũ khí ấy, cách đối phó đề xuất. Phụ thuộc vào điều đó mới xác định được phương pháp đổ bộ. Việc bốc hàng cho đội đổ bộ được tiến hành đối với phương pháp nhảy dù - phòng trường hợp nếu phương tiện PK khai hỏa. Nếu điều này khong xảy ra, việc đổ bộ sẽ thực hiện bằng phương pháp hạ cánh, trong khi đó vẫn tiến hành bốc xếp hàng theo phương án - đổ bộ bằng nhảy dù.

Sau khi đặt một số câu hỏi kiểm tra về tình trạng trung đoàn và để biết mức độ nắm rõ nhiệm vụ của chúng tôi, tư lệnh thả chúng tôi về Melitopol.

Trong những điều kiện đặt ra như vậy trung đoàn có sẵn sàng hoàn thành nhiệm vụ hay không? May mắn là thời gian vẫn còn đủ. Tôi quyết định cần làm một số việc dưới dạng nâng cao mức an toàn bay.

Trước hết, sẽ phải điều chỉnh kế hoạch huấn luyện bay. Сùng các cấp phó tôi triển khai trên bản vẽ kỹ thuật toàn bộ Giáo án huấn luyện chiến đấu và với mỗi cơ trưởng nhóm bay chính, theo sổ bay của anh ta, chúng tôi kiểm tra trình tự  thông qua đúng đắn của các bài tập theo Giáo án, sự hiện hữu của các bài thi sát hạch, đánh giá về các bài sát hạch đó. Điều này đặc biệt cần thiết đối với phi hành đoàn chuyển từ Không quân tầm xa bay trên các loại máy bay khác có chiến thuật sử dụng hoàn toàn khác. Chúng tôi quan tâm đặc biệt đến các hành động trong chuyến bay có điều kiện đặc biệt. Đã lên kế hoạch và hoàn thiện giáo án huấn luyện bay của cá nhân tôi.

Trung đoàn phó chính trị Kukushkin К.М. theo dõi sát sao trạng thái tinh thần của các quân nhân trong đơn vị và các yếu tố ảnh hưởng đến nó: tình hình gia đình, sức khỏe, cách sống. Các quân nhân thường xuyên được nghe phổ biến chính sách của chủ nghĩa đế quốc, mưu toan phá sập phe XHCN và nghĩa vụ của các nước thành viên Hiệp ước Warsaw phải quyết liệt ngăn chặn âm mưu đó. Chúng tôi cũng có dữ liệu một số quân nhân nghe thông tin các đài phương tây qua máy VTD của các điện đài viên trên không. Cần phải có tinh thần cảnh giác về chính trị.

Hoa tiêu trưởng của trung đoàn Nesterenko M.V. chuẩn bị các bản đồ bay cho tất cả các phi hành đoàn được lựa chọn đi thực hiện nhiệm vụ. Để làm việc đó cứ hằng tối anh giam mình trong căn phòng của ban bảo mật.

 Ban kỹ thuật hàng không trung đoàn được giao nhiệm vụ tiến hành các giờ học và làm việc về vấn đề cải thiện khả năng sống sót của các máy bay.

Giai đoạn chuẩn bị trước của trung đoàn cho cuộc đổ bộ đã diễn ra như vậy. Tôi và toàn bộ "tổ tam tam" của chúng tôi đã thành công trong việc toàn tâm toàn ý định hướng và điều chỉnh quá trình này.

Khoảng một tháng sau, vào ngày 17 tháng 8, sư đoàn trưởng ra lệnh cho chúng tôi bay đến khu vực xuất phát - sân bay Kėdainiai, nơi mà một bộ phận quân Dù định sử dụng cho cuộc đổ bộ đã tới đó. Tại đây chúng tôi ở trong mức báo động cao, chờ quyết định giao nhiệm vụ chiến đấu cho các phi hành đoàn và lệnh cất cánh. Rõ ràng là thời gian đổ bộ đang gần lại. Chúng tôi bị cấm bay "cho bản thân".

Ngày hôm sau là ngày nghỉ, còn chúng tôi đã chuẩn bị tiến hành bài tập nhóm với các kíp bay. Cuộc luyện tập này dự định giải quyết một số vấn đề theo nhiệm vụ sắp tới. Ở đây tôi sử dụng kinh nghiệm của cuộc Chiến tranh Thế giới thứ Hai, được nghiên cứu trong thời gian tôi học tại Học viện Không quân.

Khi chuẩn bị đột phá phòng tuyến Maginot, BTL Đức tiến hành một cuộc tập trận TM-CH cùng các binh đoàn quân binh chủng của họ. Trong quá trình đột phá tuyến phòng ngự được tăng cường, xảy ra một tình huống mà các quyết định về xử lý tình hình không đến được bộ đội kịp thời và việc chỉ huy bộ đội có thể bị mất. Khi đó có lệnh: hành động theo quy tắc đã làm trong cuộc tập trận TM-CH. Và bộ đội đã giải quyết nhiệm vụ thành công.

Sử dụng kinh nghiệm này, tôi, người đã biết nhiệm vụ chiến đấu, dự kiến thực hiện trong kế hoạch bài tập nhóm việc đổ bộ bằng cả hai phương pháp trên phi trường giả định tại lãnh thổ một quốc gia lân cận. Trong thực hành bài tập có sự tham gia của một số người chỉ huy đổ bộ. Phương pháp huấn luyện như vậy, chúng tôi mới làm lần đầu tiên.

Ngày tiếp theo là ngày phối hợp của các tổ bay với quân dù. Họ nghiên cứu trình tự bốc hàng, dỡ hàng hoặc rời máy bay, việc sử dụng các trang thiết bị của nó. Cũng như vậy lần đầu tiên đã thao luyện hoạt động của các tổ bay hiệp đồng cùng quân đổ bộ trên mặt đất, nếu điều đó xảy ra trong tình huống chiến đấu, dù chỉ một thời gian ngắn. Để làm việc này đã nghiên cứu vũ khí nhẹ của phân đội đổ bộ, quy tắc sử dụng nó và ném lựu đạn cầm tay.

 Nhiệm vụ chiến đấu được chi huy sư đoàn trao cho các phi hành đoàn vào ngày 19 tháng 8. Đồng thời làm rõ một số dữ kiện mà chúng tôi đã biết trước.

Tại sân bay đổ bộ, từ hướng giới hạn có bố trí một tiểu đoàn (16 khẩu) ASU-57-2 - pháo PK tự hành hai nòng. Các cỗ pháo PK tự hành như thế hồi ấy nằm trong trang bị của quân đội Liên Xô, có thể nhìn thấy tại các cuộc diễu binh của chúng ta. Ngoài ra, một tiểu đoàn TLPK S-75 gần diểm dân cư Benátky, Hradec Králové, trên đường vào Prague, đã được nâng cấp để bắn các mục tiêu bay thấp. Vũ khí mới có thể đặt ra mối đe dọa nghiêm trọng đối với chúng tôi cả trên không và trên mặt đất. Vì vậy phương án bốc dỡ tải và lựa chọn phương pháp đổ bộ xác định trước đây đã được phê chuẩn. Để làm giảm hiệu quả tiềm tàng của hỏa lực PK, quy tắc tác chiến "dòng các máy bay đơn" được xây dựng với các gián cách thời gian khác nhau - từ 20 giây đến một phút. Trước khi thực hiện nhiệm vụ chiến đấu thì các đèn dẫn đường (ANO) chưa bật, chúng chỉ được sử dụng trên đường bay trở về.

Theo tình hình hiện tại có thể có những thay đổi trong việc sử dụng các đường băng CHC. Để dễ dàng chỉ huy, các phương án được giả định bởi các màu sắc khác nhau: đỏ, xanh lá cây, xanh dương, đen. Vì vậy, lấy ví dụ, mệnh lệnh: "hạ cánh trên đường băng đỏ" cho các phi hành đoàn được hiểu và xác định hướng hạ cánh, trình tự giảm độ cao và cơ động vào tuyến hạ cánh.

Nhưng vẫn như trước đây, không biết được những gì đang có trên khu hoạt động của sân bay: tuyến lắp đặt cáp, đường ống dẫn, các container. Việc xác định trước trình tự bay chờ sau giải phóng đường băng, vị trí đổ người và khí tài là không thể. Nhiều việc cần phải giải quyết tại chỗ. Và nếu vào ban đêm nữa?

Trong ngày đó việc tiếp nhiên liệu cho các máy bay được cấp đến mức nhiên liệu tính toán, tùy thuộc vào tải hạ cánh. Các cỗ pháo đuôi được tiếp đủ cơ số đạn dược.

Ngày 20 tháng 8 - mức sẵn sàng nâng cao, về chiều các tổ bay nghỉ trong doanh trại, phương tiện vận tải - ngay dưới cửa sổ. Hồi 23:00 tham mưu trưởng trung đoàn dựng tôi dậy khỏi giường: "Đòng chí chỉ huy, có lệnh báo động!". Nhanh chóng - lên xe tôi đi ra sân bay, chuẩn bị các hướng dẫn trước chuyến bay. Các quân nhân trung đoàn trên các xe phóng tới, quân dù - rảo bước và chạy, mang trên người ba lô dù, các trang bị khác nhau, vũ khí và đạn dược. Trên sân bay đang mưa nặng hạt. Để quân dù dễ dàng tìm thấy máy bay của họ, tại sân đậu người ta bố trí nhiều đèn chiếu.

Chỉ thị trước chuyến bay - một lần nữa do sư đoàn trưởng đảm nhiệm. Ông sẽ bay đến Prague từ sân bay của chúng tôi trong cùng một chiếc máy bay với sư đoàn trưởng sư đoàn đổ bộ đường không.
........

[qtdc]

(tiếp)

Những dữ liệu cuối cùng chuyển đến. Tại sân bay Ruzyne chúng tôi sẽ hạ cánh trên đường băng "đỏ". Giờ đó hôm nay sân bay không hoạt động. Chúng tôi phải sẵn sàng hạ cánh xuống đường băng mà đèn chiếu sáng kỹ thuật và thiết bị vô tuyến bị tắt. Áp suất khí quyển ở Ruzyne không rõ, chuyến bay ở các độ cao thấp kiểm soát bằng máy đo cao vô tuyến. Đã ấn dịnh thời gian bắt đầu cất cánh và thời gian tiến vào khu vực đổ bộ, các độ cao bay dọc theo hành trình, tuyến bắt đầu hạ độ cao. Chế độ im lặng vô tuyến không áp dụng.

Mỗi người trong chúng tôi đều suy nghĩ: "Đó là chính tuyến dẫn vào đường băng và hạ cánh trong bóng tối hoàn toàn, và còn là tuyến được bảo vệ bởi các phương tiện phòng không!" Nhưng tất cả cũng chung một ý nghĩ: làm thế nào để thực hiện mệnh lệnh.

Tôi cảm nhận trách nhiệm đặt lên vai phi hành đoàn bay đầu đội hình của tôi và cá nhân tôi to lớn đến chừng nào.

Chủ nhiệm khí tượng bay báo cáo dụ báo thời tiết dựa trên bản đồ dự báo khí tượng. Anh ta trao cho tôi thông tin cảnh báo bão. Thời tiết mưa giông trên toàn lãnh thổ Lithuania.

Tôi kết thúc các hướng dẫn trước khi bay bằng cách nhắc nhở đến tất cả các chi tiết của cả hai phương pháp đổ bộ mà chúng tôi đã luyện tập khi làm bài tập nhóm.

Sư đoàn trưởng đứng dậy: "Mọi người hãy nhìn vào bản đồ bay! Sau khi hoàn thành nhiệm vụ các anh về hạ cánh tại sân bay Chojna, cách 150 km về phía đông Berlin, trong vùng đất Tây Ba Lan".


Hangar tại Chojna


Chojna (Königsberg i.d. Neumark), căn cứ của LL KQ Cụm quân Bắc Quân đội Liên Xô. Căn cứ được Quân đội Liên Xô/LB Nga sử dụng đến 1992.

Chúng tôi đứng lên ra khỏi lớp học phương pháp luận, tại đó người ta truyền đạt các hướng dẫn, sư đoàn trưởng vẫy tôi và trung đoàn phó, ông lần lượt đưa ngón tay chỉ vào mỗi chúng tôi và hỏi: "Các anh hạ cánh ở đâu sau Prague" Cả hai chúng tôi đều tự tin trả lời một cách chính xác: tại Chojna.

"Về máy bay! Vào vị trí công tác, chuẩn bị khởi động động cơ".

Theo kế hoạch thì sư đoàn trưởng cất cánh 20 phút trước khi trung đoàn cất cánh. Trên máy bay có một trong những trung đoàn phó của tôi - trung tá Lunin S.B. Đúng lúc sư trưởng khởi động động cơ và lăn bánh thì tôi đã ở tại vị trí làm việc của mình trong buồng lái và bật máy radio chỉ huy để nghe tất cả các trao đổi qua vô tuyến. Mật danh của tôi - "110".

Sau khi cất cánh, thiếu tướng truyền đạt: "Khi cất cánh biên dưới 30 mét, có mưa lớn, lắc mạnh. 110 hãy đánh giá tình hình. Tôi cho phép không cất cánh các tổ bay không có điều kiện cất cánh tối thiểu".

Tôi rọi sáng tấm bảng trên đầu gối có dự định chiến đấu của trung đoàn. Các phi hành đoàn không đủ điều kiện tối thiểu chính thức là sáu. Nhưng tôi đã bay với mỗi tổ bay trong số đó qua nhiều hình thức kiểm tra và tin tưởng vào họ: họ sẽ ứng phó được với điều kiện cất cánh thế này. Sáu phi hành đoàn! Nghĩa hơn 360 lính dù, và họ hình thành đội quân có nhiệm vụ tiến vào UBTU ĐCS Tiệp Khắc. Có thể nào đội quân đổ bộ thiếu các chiến sĩ này mà hoàn thành được nhiệm vụ của mình? Kết quả chung cuộc sẽ ra sao? Chúng tôi có thể giải thích với lãnh đạo, lý do nào mà trung đoàn sẵn sàng như thế, tôi đánh giá tình hình đúng chưa và sao lại quyết định như vậy? Và nói chung - điều đó có nghĩa là gì đối với trung đoàn và đạo quân đổ bộ khi không hoàn thành nhiệm vụ chiến đấu?

Đó là tất cả vấn đề! Phải quyết định thôi! Tôi truyền lệnh cho các phi hành đoàn: "Tất cả lăn bánh theo trình tự quy định".

Các máy bay  của trung đoàn bắt đầu lăn bánh ra đường lăn với cửa hầm hàng mở. Không phải tất cả lính dù đã kịp lên tại sân đỗ. Bây giờ họ đang đuổi theo cho kịp những máy bay của họ theo quy định, vừa chạy vừa ném trang bị của mình vào máy bay và leo vào cửa hầm hàng trong khi giúp đỡ lẫn nhau. Họ sẽ chuẩn bị cho nhảy dù khi đã ở trong chiếc máy bay đang cất cánh.

Tôi lăn bánh ra tuyến cất cánh. Giữ chậm một vài giây. Chúng tôi bật đèn pha và theo lệnh của hoa tiêu - cất cánh. Do mưa mà rất khó phân biệt đường băng. Những dòng mưa, rơi chéo trên kính chắn gió, khi tốc độ chạy đà tăng lên chuyển thành đập vào kính theo chiều ngang. Những cái gạt nước hoạt động với tốc độ tối đa, tiếng gõ mạnh. Tôi sợ rằng chúng sẽ không chịu nổi tốc độ làm việc như vậy và sắp bị gẫy đến nơi, mà không cứu được.

Chiếc máy bay vẫn còn trên đường băng bê tông, những cơn gió giật rung lắc nó không thương tiếc. Còn may là gió ngược, máy bay gần như không bị xô giạt trên đường băng.

Hoa tiêu đếm tốc độ chạy đà: "150 ... 180 .. 210...230, máy bay lên không trung!" Khi cất cánh quả thực biên dưới là 30 mét. Tôi xếp các cánh tà trong cơn rung lắc như vậy thành các xung, 5-7 độ.
Qua trao đổi radio tôi theo dõi tình trạng của trung đoàn. Và đây kíp bay khóa đuôi đã cất cánh. Nghĩa là, - tất cả đã theo đúng trật tự, tất cả đã thu đủ quân dù, tất cả đều ứng phó thành công khi cất cánh. Trong tâm trí của tôi - đã thấy có một chút nhẹ nhõm.

Chúng tôi lấy độ cao quy định trong đám mây giông. Rung lắc dữ dội và đóng băng, khí quyển tích đầy điện. Trong intercom đầy tiếng kêu tanh tách, tiếng rít sèn sẹt, cản trở trao đổi vô tuyến và công việc của các phi hành đoàn. Những tia chớp điện trượt loằng ngoằng trên kính chắn gió - vô số những đốm lửa rực lên. Cánh quạt bao phủ ánh hào quang màu xanh lam. Đó là bốn chiếc đĩa lớn sáng rực có đường kính khoảng bốn mét mỗi chiếc. Thỉnh thoảng từ đó văng ra những cục băng và nện như gõ trống vào thân máy bay. Xạ thủ trên không báo cáo rằng giữa hai nòng súng song song anh ta quan sát thấy cùng một ánh hào quang màu xanh lam như vậy. Rõ ràng, đó là do điện tích từ thân máy bay thoát ra ở phần đuôi máy bay.

Sau đó, một số tổ bay của chúng tôi phát hiện các lỗ hổng phóng điện, trong vỏ che anten các radar máy bay, và thậm chí ở cả các cánh giữa máy bay.

Trong "ngôi nhà hào quang xanh" như vậy, trong vỏ hóa trang như thế, chúng tôi bay lên  đến độ cao 4000-5000 m.

Rõ ràng chúng tôi đang di chuyển song song với tuyến khí áp lạnh. Chúng tôi không thể xoay lưng: đường bay của chúng tôi được đặt chính xác tới "Mùa xuân Prague". Tất cả các hệ thống chống đóng băng đã bật. Nhưng thế có đủ đảm bảo sự an toàn của chuyến bay? Sét lóe lên liên tục ghìm chúng tôi xuống trong hồi hộp căng thẳng. Để cảm thấy bình tĩnh hơn, tôi kéo rèm cho "cabin mù."

Thượng tướng V.V.Reshetnikov (cháu họa sĩ Liên Xô nổi tiếng Fedor Reshetnikov (1906-1988), AHLX, Tư lệnh LL KQ tầm xa Liên Xô (1969-1980), Phó tư lệnh thứ nhất LL KQ tầm xa Liên Xô trong giai đoạn Liên Xô can thiệp vào Tiệp Khắc năm 1968. Tháng Năm năm 1942 từng tham gia cuộc ném bom Sở chỉ huy của Hitler ở Angenburg và ném bom Berlin ban đêm tháng 9 năm 1942. Cầm cần lái máy bay lần cuối bay lên không trung năm 83 tuổi (2003).

Bây giờ, khi tôi viết ra những dòng này, trước mặt tôi là cuốn sách của thượng tướng V.V. Reshetnikov "Chuyện xảy ra là thế đấy". Trong cuốn sách, có kê một danh sách bi thảm các phi hành đoàn của Không quân tầm xa, hy sinh trong đám mây giông. Chúng tôi đang bay trong một cơn giông trên các máy bay hiện đại, và có lẽ chúng đáng tin cậy hơn những chiếc máy bay loại trước đây. Ngoài ra, chúng tôi có nhiều radar trên máy bay. Chúng cho phép vòng tránh các ổ giông bão dữ dội nhất.

Trên 5.000 mét độ cao thì chúng tôi thoát khỏi mây giông.

Phi đội trưởng phi đội 2 báo cáo: "Cao độ 6000 mét. Dừng leo cao. Không phải tất cả các lính dù kịp đeo bình oxy, nhiều người ngất".

Ngay lập tức tôi trả lời: "Hãy giúp quân dù đeo mặt nạ thở oxy như những người trong kíp lái, hãy sử dụng các thiết bị thở oxy cá nhân. Tiếp tục lấy độ cao quy định trước, nếu không sẽ có thể không đủ nhiên liệu". Kíp bay của phi đội trưởng đã hành động đúng đắn và ứng phó nhiệm vụ một cách thành công.

Chúng tôi chuyển sang bay bằng mắt, chúng tôi đã tới tuyến bắt đầu hạ độ cao. Nó được tính toán cho tốc độ thẳng đứng 5 mét mỗi giây: trong khoang tải có nhiều người. Hoa tiêu tiếp tục báo cáo: "Hạ độ cao!", "Biên giới quốc gia!" Chúng tôi nghe thấy âm thanh công tác của các máy gây nhiễu. Chúng tôi được Không quân tầm xa yểm hộ. Có thể thấy rất nhiều ánh lửa trên mặt đất - đó là các đống lửa đốt. Có lẽ, đó là nơi tập trung quân đội chúng ta.

Sau khi vượt biên giới quốc gia chúng tôi bay ở các độ cao thấp. Máy vô tuyến tiếp sức phát các mệnh lệnh của tôi bắt đầu làm việc tại phi đội khóa đuôi. Kinh nghiệm huấn luyện chiến đấu cho thấy trong chuyến bay theo kiểu dòng máy bay đơn độc ở các độ cao thấp, chiều dài đội hình chiến đấu của trung đoàn lên đến trên 250 km. Liên lạc vô tuyến điện do độ cong của bề mặt trái đất thường là không ổn định.

Tôi chuyển quyền kiểm soát máy bay sang trợ lý của mình ngồi ghế lái bên phải: "Giữ máy bay ở nguyên độ cao này, không hạ cao độ một chút nào!" Bản thân tôi đang ngồi thì cúi  nghiêng về phía trước, đến mức cần lái cho phép, để nhìn thấy rõ hơn sự bùng nổ hỏa lực phòng không và kịp cảnh báo kíp lái bay sau bắt đầu cơ động chống phương tiện phòng không.

Đột nhiên, một tin vui truyền từ sư đoàn trưởng tới: "Đài vô tuyến dẫn đường còn hoạt động". Tôi truyền tiếp: "Tôi 110, đài dẫn đường đang hoạt động". Máy tiếp phát: "Đài dẫn đường đang hoạt động!!!" Chúng tôi lặng lẽ bay, bên trái những ánh đèn trôi bồng bềnh. Đó là - Benátky, Hradec Králové. Không có sự kháng cự. Hoa tiêu báo cáo rằng qua radar đã nhìn thấy đường băng và bắt đầu thông báo cự ly đến đó.

Theo các dữ liệu này, chúng tôi bung càng, thả cánh tà. Chúng tôi vượt qua đài vô tuyến dẫn đường. Tôi ra lệnh: "Đèn pha!", kỹ thuật viên trên máy bay chuyển công tắc, đèn pha không sáng. "Đèn pha!! ....", một lần nữa đèn pha không sáng. Máy đo cao vô tuyến chỉ độ cao: 80 ... 60 ... 50 mét. Tín hiệu báo động độ cao nguy hiểm hú chói tai. Phía trước - bóng tối dày đặc. Phải thoát sang vòng lượn thứ hai, nhưng sau tôi với những gián cách ngắn là 30 máy bay của trung đoàn. Làm thế nào để sau đó chen vào trong dòng máy bay chật cứng như vậy mà hạ cánh?

Trước đây, người ta đã nói đùa chúng tôi: "Các anh hãy học phần cứng đi!" Điều đó đã giúp tôi. Mệnh lệnh khẩn của tôi: "Điện đài viên, cầu chì!" Tôi nhớ rằng các bộ phận tự động bảo vệ mạch này có trên táp lô của anh ta. Anh ta đã ngắt nhầm chúng sau khi cất cánh.

Bây giờ điện đài viên lại đẩy các công tắc và đèn pha lập tức bùng sáng. Còn chúng tôi đã ở ngay cao độ cải bằng và - hạ cánh! Qua radio tiếng sư đoàn trưởng vang lên: "Tuyệt!" Có lẽ ông đã quyết định tôi là phi công dũng cảm như thế nào. "Oh, giá mà ông biết ..", - tôi nghĩ.

Tôi lăn từ đường băng về phía có ánh đèn của cảng hàng không. Xung quanh là bóng tối, chỉ có ánh đèn pha máy bay. Trung đoàn tiếp tục hạ cánh, sử dụng chỉ đài dẫn đường xa và các radar trên máy bay để vào tuyến hạ cánh.

Mỗi cơ trưởng tự mình chọn nơi dỡ tải hoặc đổ quân dù. Có thể thấy nhiều người rón rén đến gần máy bay của chúng tôi. Sau khi nhìn thấy trên các sống tàu những ngôi sao đỏ, họ ba chân bốn cẳng chạy trở lại. Chúng tôi đã dự kiến từ trước khả năng mình sẽ bị lực lượng phòng thủ bắn. Trong trường hợp phía tiếp xúc nổ súng, quyết định cho các xạ thủ trên không của chúng tôi khai hỏa đáp trả sẽ do chỉ huy phi đội gần nhất đưa ra. Cuối cùng cuộc hạ cánh của trung đoàn đã kết thúc, việc dỡ tải diễn ra trong khi không tắt động cơ. Tất cả! Chúng tôi đang ở đây, ở Prague, nơi đang diễn ra "mùa xuân".
.......

[qtdc]

(tiếp)

Khởi đầu cuộc hạ cánh, trung đoàn phó của tôi Lunin S.B., sau khi bay trên máy bay của sư đoàn trưởng, đã leo lên tháp điều khiển không lưu của sân bay, nơi quản lý không lưu trên vùng trời Tiệp Khắc.

Ông kêu gọi các điều phối viên: "Các đồng chí! Theo yêu cầu của chính phủ Tiệp Khắc, tại sân bay đã diễn ra cuộc đổ bộ của quân đội Xô Viết. Xin hãy ở lại các vị trí làm việc của mình và đảm bảo cho các máy bay của chúng tôi tiếp cận và hạ cánh". Sau thông điệp của ông, gần như tất cả đội điều phối viên đứng dậy và ra khỏi vị trí công tác của họ. Chỉ còn lại một vài điều phối viên điều hành các chuyến bay quốc tế trở về từ Prague, để đảm bảo an toàn cho các chuyến bay này.

Còn trung đoàn đang chuẩn bị cất cánh. Tôi giám sát tình hình từ vị trí làm việc của mình trên máy bay. Tôi cho phép các kíp bay lăn bánh ra đường băng tùy theo sự sẵn sàng. Mỗi tổ bay đang lăn bánh được gán một số thứ tự. Điều đó có nghĩa là đánh số cả tổ hợp mã số-tần số của phi hành đoàn, việc cài đặt nó trong thiết bị của hoa tiêu cho phép kíp lái giữ đúng vị trí quy định cho mình trong dòng lưu thông của các máy bay.

Bản thân tôi cũng cất cánh theo số thứ tự 17, để lại thay mình phi đội trưởng sẽ hướng dẫn các phi hành đoàn còn đang ở dưới sân bay.


Một trong những khoảnh khắc quan trọng nhất trên không trung. Sau cần lái –  А.Shevchenko. Phía dưới là đất CHXHCN Tiệp Khắc.

Sau khi cất cánh tôi được lệnh bay qua Prague. Nhìn bức tranh toàn cảnh của thành phố, bạn sẽ thấy rất nhiều tháp chuông, đỉnh chóp của các tòa nhà thời trung cổ, tất cả đều nằm trên một địa hình đồi núi. Nhằm mục đích thị uy sức mạnh của chúng tôi, chúng tôi được lệnh phải bay qua thành phố ở độ cao thấp có thể, và bật đèn. Thành phố được chiếu sáng rực, bỏi vì chúng tôi bay gần như trên khắp các độ cao. Tiếng gầm hú vang dội của động cơ máy bay làm rung chuyển xung quanh.

Tại thời điểm này một viên tướng PKKQ Czech có mặt trong tháp không lưu. Ông ta giải thích với Lunin S.B, rằng, Bộ trưởng Quốc phòng phái ông ra sân bay với nhiệm vụ tìm hiểu những gì đang thực sự xảy ra tại sân bay. Lunin S.B. giải thích rằng theo yêu cầu của Chính phủ nước bạn, tình trạng bất ổn đã bắt đầu ở Prague, vì thế mà có cuộc đổ bộ của quân dù Liên Xô. Viên tướng trả lời rằng không có bạo loạn nào cả, việc đổ bộ theo yêu cầu của chính phủ thì ông ta mới được nghe lần đầu tiên. Sau đó ông ta xin phép Lunin S.B. bật radio. Lunin S.B. đồng ý.

Sau một lúc - có tiếng nói trên đài phát thanh: "Các công dân thành phố Prague! Các bạn đang nghe thấy tiếng ồn của nhiều máy bay trên không phận thành phố. Đó là Quân đội Liên Xô đã bắt đầu chiếm đóng Tiệp Khắc. Tổng thống Hoa Kỳ Johnson đã triệu tập Hội đồng An ninh Quốc gia .. " Buổi phát thanh bị ngắt tại đây. Quân dù của chúng ta đã có mặt trong thành phố.

Qua đài vô tuyến điện chỉ huy tôi tiếp nhận báo cáo về việc cất cánh khỏi phi trường Ruzyne của chiếc máy bay cuối cùng. Tạm biệt, "Mùa xuân Praha"!


Mig-21SMT của trung đoàn KQ tiêm kích 582 SGV tại Chojna, Ba Lan năm 1980

Trên đường bay, dòng máy bay dần dần cải bằng thành một hàng dọc. Nhưng bỗng tôi nghe thấy các kíp lái bay phía trước tôi trao đổi: "125, tôi là 122 đây. Hãy nói xem, hạ cánh ở đâu? " "Tại X.".
"Tôi 122. Hiểu rồi, cảm ơn. Mà nó ở đâu?"
"150 km về phía đông bắc thủ đô".
"Tôi 122. Hiểu rồi, cám ơn, 150 km về phía đông-bắc của thủ đô nào?"

 Quả thật, từ độ cao 8000 mét dưới cánh bay của chúng tôi gần như có đến ba thủ đô: Praha, Warsaw, Berlin. Tôi nghe được đoạn trao đổi qua radio này và để tránh lầm lẫn đã quyết định can thiệp - tôi nói bằng ngôn ngữ thông thường không mật ngữ: "Tôi 110 đây, hạ cánh tại sân bay Chojna, 150 km về phía đông-bắc Berlin". "Tôi 122. Đã hiểu, cám ơn!"

Điều đó nghĩa là đối với phi hành đoàn này, sự chuẩn bị trước chuyến bay diễn ra trong chế độ quá căng thẳng. Bởi lẽ trong cuộc chuẩn bị đó có sự tham dự của ba thành viên phi hành đoàn: cơ trưởng, trợ lý của anh ta, hoa tiêu. Và không ai trong số họ nhớ và ghi lại tên của sân bay hạ cánh? Điều tương tự cũng xảy ra ở phi hành đoàn của tôi và các phi hành đoàn khác. Trong trung đoàn chúng tôi và trong quân dù có một nguyên tắc khoa học nổi tiếng hoàn toàn được khẳng định, đó là các kỹ năng có được trong quá trình huấn luyện chiến đấu trong thời bình, đôi khi có thể bị phá vỡ, ít nhất là một phần, trong tình huống cực đoan. Đặc biệt, nếu sự huấn luyện như vậy là hoàn toàn chưa đủ. Người chỉ huy không quân phải nhớ kỹ điều này.

Chúng tôi hạ cánh tại sân bay Chojna. Đóng quân ở đây có một trung đoàn máy bay tiêm kích Liên Xô. Để tiếp dầu cho các máy bay chúng tôi, phải mất vài chục chuyến bay của máy bay tiếp dầu. Vì vậy chúng tôi được tiếp nhiên liệu cho đến tối. Chúng tôi bị cấm bay đơn hay bay theo nhóm, vì phải chờ đợi nhiệm vụ tương tự tiếp theo.

Doanh trại quân đồn trú Chojna đã nghe qua đài phát thanh về các sự kiện Tiệp Khắc. Các quân nhân trung đoàn tiêm kích chào đón chúng tôi ở khắp mọi nơi. Ngay cả bên hàng rào sân bay các quân nhân quân đội Ba Lan - "zholnezhi Polish Army" - cũng vẫy tay thân thiện với chúng tôi.

Một thời gian nữa, tại một sân bay khác, chúng tôi chờ đợi những nhiệm vụ mới và - trở về Melitopol.

Nhiều tuần lễ trôi qua ... Và bây giờ ngày hôm nay tại trung đoàn có ngày lễ trang trọng. Tư lệnh mới trao giải thưởng nhà nước cho những quân nhân xuất sắc. Cũng hôm nay chúng tôi chia tay một số sĩ quan, đã hoàn thành nghĩa vụ phục vụ khó khăn và vinh dự của họ. Họ đã trải qua đời phục vụ trong lực lượng KQ tầm xa và KQ vận tải và phục vụ giống như câu cách ngôn vẫn nói: phục vụ với nhân phẩm và danh dự. Chúng tôi đón các tân binh trẻ - từ người chiến sĩ đến anh trung úy.

Đội hình nghi lễ được giao trách nhiệm mang Lá Cờ Trung đoàn. Đội hình đó đã hiện ra trong lối đi giữa hàng cây xa.

"Trung đoà-àn! Dưới Cờ! Nghiêm!" Nhóm quân kỳ sải bước chính xác dọc theo đội hình diễu hành. Các quân nhân tự hào nâng cao đầu, đánh mắt theo lá cờ đỏ thắm. Bộ chỉ huy đã giao phó cho chúng tôi đứng ở vị trí hàng đầu đội hình tác chiến của quân đội khối Hiệp ước Warsaw. Nhưng hôm nay chúng tôi tự hào không phải về tầm quan trọng chính trị-quân sự của chiến công của chúng tôi, với sự hối tiếc chúng tôi đánh giá cao mệnh lệnh trao cho chúng tôi hồi ấy. Mà chúng tôi tự hào về trình độ kỹ năng bay chúng tôi đã đạt tới, chúng tôi tự hào rằng mình đã và vẫn là những người lính tốt, có khả năng bảo vệ đáng tin cậy, trước hết là Tổ quốc của mình.

[qtdc]

Mùa Thu Prague trong cặp mắt nhân chứng

Trung tá KQ về hưu Pilipchuk Aleksei Alekseievich, thành phố Nikolaev, Ukraina. Phi công quân sự -lái tiêm kích-cường kích bom-phi công quân sự hạng 1, huấn luyện viên, chủ nhiệm chính trị trung đoàn, CCB Lao động, người tham gia các hoạt động chiến đấu, Ủy viên Hội nhà báo Quốc gia Ukraina;

Tốt nghiệp Cao đẳng Phi công Quân sự Kharkov (ХВВАУЛ) năm 1967. Tốt nghiệp Học viện Chính trị Quân sự Lê-nin. Năm 1968 là trung úy, phi công-tiêm kích "МИГ-21" trung đoàn TK 192, sư đoàn TK 131 TDQ KQ 57 QK Prikarpat. Tại Cụm Trung tâm Quân đội Soviet (đóng trên đất Tiệp Khắc sau sự kiện tháng 8 năm 1968) - đơn vị hòm thư 80544.

Những sự kiện xảy ra ở Tiệp Khắc năm 1968, sau này bắt đầu được người ta giải thích một cách ăn năn: "... đã lấy quan điểm một phía trong cuộc tranh cãi nội bộ. Sự biện minh cho một cách tiếp cận như vậy ta có thể nhìn thấy trong thời kỳ ấy, giữa cuộc đối đầu căng thẳng Đông và Tây."

Nhưng đây là ý kiến của một trong những nhân chứng của các sự kiện đó, nhà tổ chức và người tham gia các hoạt động chiến đấu của trung đoàn KQTK 192 huân chương Kutuzov hạng III, tham mưu trưởng trung đoàn KQTK 192 đại tá Turubiner Yuri Borisovich: "Tất nhiên, "sự kiện Czech" những ngày ấy - không có gì khác hơn là một chiến dịch xuất sắc về phương diện xâm nhập và chiếm đóng tạm thời một đất nước. Tôi nghĩ rằng đây là hoạt động nổi bật nhất trong số những hoạt động tương tự sau cuộc Chiến tranh Lớn. Và tất cả sự chói sáng của nó nằm ở chỗ nó diễn ra gần như không đổ máu. Điều này đạt được bằng một kế hoạch chiến dịch rõ ràng (trong trung đoàn, những người biết thực chất của kế hoạch này chỉ có trung đoàn trưởng và tham mưu trưởng, ngay cả trung đoàn phó chính trị cũng không biết), bằng cách đạt đến tính bất ngờ chiến thuật cao, và tất nhiên, bằng sự can đảm và lòng dũng cảm của những người thực hiện chiến dịch.

Vậy là, toàn bộ sự "chói sáng" của chiến dịch bây giờ đang bị xoay ngược chống lại những người thực hiện nó. Ít đổ máu, nghĩa là không có hoạt động chiến đấu. Một truyền thuyết về "Đu-nai" như một phương sách ngụy trang tác chiến, hiện giờ đang nổi lên như một trò chơi quân sự vô tội. Đạn dược ở mọi chỗ đều còn xa mới là "đạn huấn luyện", và nhiệm vụ chiến đấu đều là nhiệm vụ thực. Nói chung, với chúng tôi, những người tham gia vào các sự kiện này, những vấn đề, như người ta nói, là hoàn toàn không có. Vấn đề đặt ra nằm ở chỗ các chính trị gia hiện đại và đồng lõa của họ". Mặc dù thực tế chính phủ Ukraine đã chính thức công nhận các sự kiện mùa thu năm 1968 ở Tiệp Khắc (từ 20 tháng 8 năm 1968 đến 01 Tháng Một năm 1969) là giai đoạn hoạt động chiến đấu, nhưng về những gì đã xảy ra ở CHXHCN Tiệp Khắc, vẫn còn ít được biết đến. Có thể biết được nhiều, nếu nghiên cứu bản đồ - mệnh lệnh, các tư lệnh các tập đoàn quân can thiệp vào đêm trước cuộc xâm lược đã thực hiện mà không có hồ sơ lưu ghi lại, trong vòng 30 phút. Thậm chí tại cuộc họp với Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô ngày 18 tháng 8, nhiệm vụ chiến đấu được truyền miệng dựa trên bản đồ-mệnh lệnh phô trương, còn Bộ trưởng cấm Tổng tư lệnh và Tư lệnh các tập đoàn quân can thiệp không được phép ghi bất kỳ văn bản nào hoặc ghi chú nào vào các sổ công tác. Các nhiệm vụ chiến đấu chỉ được chuyển đến các sư đoàn trưởng vào ngày 19 tháng Tám, còn đến các trung đoàn trưởng - ngày 20 tháng 8 năm 1968.

Năm 1998, ra mắt cuốn sách của cựu Tư lệnh TDQ tướng Alexander Mayorov "Xâm lược. Tiệp Khắc năm 1968", trong đó khẳng định rằng từ đầu tháng tư năm 1968, bản kế hoạch chiến dịch đã hoàn thành.

Cũng trong cuốn hồi ký của tướng Alexander Mayorov, người ở thời điểm diễn ra các sự kiện Tiệp Khắc là chỉ huy TDQ 38, đóng tại QK PriCarpathian trên lãnh thổ bảy tỉnh miền Tây và miền Trung Ukraine, đã đưa ra ngày giờ chính xác của kế hoạch sơ bộ cho cuộc xâm lược của quân đội Liên Xô vào Tiệp Khắc, có tên mã là " Vltava-666 "- ngày 11 tháng 4 năm 1968. Kế hoạch này đã được ký bởi Bộ trưởng Bộ Quốc phòng A.A.Grechko và Tổng Tham mưu trưởng M.V.Zakharov. Tác giả hồi ký đã được làm quen với kế hoạch này trong hình thức "bản đồ-mệnh lệnh" qua Tư lệnh QK PriCarpathian thượng tướng V.Z.Bisyarin vào ngày 12 tháng 4 năm 1968, với sự có mặt của Tổng cục trưởng Tổng cục Tác chiến BTTM thượng tướng M.I.Povalya. Tài liệu này có tiêu đề: "bản đồ-mệnh lệnh ..." và tiếp theo, dưới tiêu đề, cũng bằng mực màu, nhưng nét chữ đẹp, bay bướm và mảnh ghi rằng: "... cuộc xâm nhập của TDQ 38 (trong ngoặc đơn xác định thành phần của nó) vào Tiệp Khắc là để chế áp, và khi cần thiết, tiêu diệt phe phản cách mạng trong lãnh thổ của nó".

Các tư lệnh các TDQ xâm nhập, và chỉ họ, được làm quen với mệnh lệnh xâm nhập từ ngày 12 tháng 4 năm 1968. trong vòng 30 phút. Ngoài ra, họ không được quyền ghi chép và chú thích vào các cuốn sổ công tác mật. Từ mốc ngày tháng này bắt đầu sự tính đếm của một cuộc điều động và tập trung  bí mật thiên tài nhất về các khu vực quy định vào thời điểm được chỉ định một khối lượng quân đội khổng lồ. Sau hết, chỉ bây giờ ta mới có thể hiểu được lý do tại sao sân bay "Diesel" của chúng tôi đóng cửa để sửa chữa. Trung đoàn chuyển quân tới căn cứ "Mazut". Và cuối cùng là có mặt ở Tiệp Khắc. Đó là một chiến dịch quân sự bậc thày, thậm chí nhiều năm sau chúng tôi cũng không được nghiên cứu ngay cả trong các học viện quân sự.

Nhưng những tháng ngày và hoàn cảnh ấy đáng ghi nhớ, để cởi bỏ khỏi những người tham gia các sự kiện trên dấu ấn sự kỳ thị về những kẻ xâm lược không mong muốn, những kẻ bóp nghẹt tự do và một lần nữa thán phục thiên tài của những nhà tổ chức chiến dịch và sự chính xác cùng tài nghệ của các chấp hành viên. Tôi nói về giai đoạn quân sự, mà mình chính là người tham gia.

Từ đầu năm 1968 trên lãnh thổ của nước láng giềng với CHXHCN Tiệp Khắc là Tây Đức, liên tiếp có các cuộc tập trận của quân đội Đức và NATO. Đây chỉ là một vài ví dụ: từ 17-ngày 18 tháng 5 cuộc tập trận "Zampan-4", từ 3 đến 22 tháng 6 cuộc tập trận "The Polar Express", từ ngày 28 tháng 8 "Lông hải ly xám". Tại các phi trường ở Upevere từ ngày 11 tháng 6 tổ chức cuộc thi tài cho các máy bay tiêm kích-ném bom NATO với các cuộc tấn công phi trường Nordhorn. Từ 21 tháng 7 trong cuộc diễn tập "Hummingbird-6", ở khu vực Ingolstadt-Münsingen (Bavaria và Baden-Württemberg), sư đoàn ĐBĐK 1 Bundeswehr và một không đoàn vận tải quân sự thao luyện việc triển khai các cuộc đổ bộ đường không lớn. Cùng tham gia có các lực lượng vũ trang Pháp. Các cuộc tập trận của NATO dưới tên gọi "Sư tử đen" diễn ra liên miên, trong đó cùng với các đơn vị Bundeswehr còn có sự tham gia của mộtc trung đoàn quân đội Pháp, một sư đoàn xe tăng quân đội Mỹ, cụm không quân "Sud" và các đơn vị đảm bảo. Các cuộc diễn tập được lập kế hoạch trong các khu vực Württemberg, Swabia, Franconia và OberPfantz, sử dụng các thao trường Hoenfele và Grafenver. Quân đội NATO được tổ chức, huấn luyện và trang bị tốt, luôn sẵn sàng cho các cuộc diễn tập lớn vào tháng chín trên lãnh thổ Tây Đức, gần biên giới Tiệp Khắc.

Thủ tướng CHLB Đức Kiesinger chính thức công bố kế hoạch tăng quân số Bundeswehr thêm 10%, huy động "phục vụ dân sự" trong Bundeswehr các công dân độ tuổi giới hạn (bạn hãy coi là tổng động viên), đánh "thuế quân sự" đàn ông dưới 45 tuổi, chưa được gọi nhập ngũ. Chính phủ CHLB Đức dự định sẽ trình dự thảo luật về việc gọi các cựu quân nhân biên phòng tham gia các cuộc tập trận. "Bundesmarine" đang xem xét thay thế các phương tiện chiến tranh trên biển hiện có bằng các hệ thống vũ khí trang bị mới. Ngày 21 tháng sáu năm 1968 có 11 tàu ngầm U-XI gia nhập biên chế thường trực của Bundesmarine.

Ngày 30 tháng bảy năm 1968 người phát ngôn chính thức của NATO cho biết: "NATO tuyệt nhiên không mơ ngủ, trên lãnh thổ CHLB Đức, các lực lượng NATO đã chuyển trạng thái sẵn sàng chiến đấu một phần", "... các lực lượng Mỹ với kho dự trữ vũ khí hạt nhân chiến thuật đang ở cách biên giới với Tiệp Khắc 40 dặm". Nghĩa là, tại biên giới Tiệp Khắc có vũ khí hạt nhân!

Lực lượng không quân NATO tại không gian chiến trường Trung Âu bao gồm hai Bộ chỉ huy Không quân chiến thuật thống nhất (OTAK): BCH số 2 và BCH số 4.

OTAK 2 - ban tham mưu có trụ sở tại Munchen - Gladbach bao gồm Không lực Anh, Bỉ, Hà Lan và hai sư đoàn KQCT CHLB Đức, 600 máy bay chiến đấu (200 trong số đó - máy bay mang bom hạt nhân), 72 bệ "Pershing 1A", 500 bệ SAM "Nike Hercules", chúng có khả năng mang đầu đạn hạt nhân.

OTAK 4 -ban tham mưu trụ sở tại Ramstein - Pfalz bao gồm các tập đoàn KQ 3 và 17 Hoa Kỳ, một sư đoàn yểm trợ đường không và một sư đoàn phòng không CHLB Đức, một cụm không quân Canada và có 800 máy bay chiến đấu (658 có thể mang VKHN), 36 bệ "Pershing 1A" và 36 bệ SAM "Nike Hercules".

Ở CHLB Đức, việc nói về vấn đề xem xét lại các đường biên giới của cuộc Chiến tranh Thế giới thứ Hai, về "loại bỏ sự bất bình đẳng lịch sử" đã trở thành một dấu hiệu của "cách cư xử tốt". Ngày 28 tháng 7 đã diễn ra đại hội những kẻ phục thù tại khu vực Drayzesselberg. Vào cuối tháng Tám người ta đã lên kế hoạch cho 25.000 người CHLB Đức tham dự gần biên giới với CHXHCN Tiệp Khắc. Nếu trong tháng tư thị thực nhập cảnh của công dân CHLB Đức được phát hành với mức phí $8, và 5 trạm thông hành cho vào CHXHCN Tiệp Khắc 7000 xe ô tô mỗi ngày, thì vào tháng Bảy trên biên giới Áo-Tiệp nói chung không còn kiểm soát và kiểm tra thuế quan. Người ta cho qua tất cả.

Bên trong Czechoslovakia với việc bầu Alexander Dubček làm Bí thứ thứ nhất tại Hội nghị toàn thể tháng một (1968) Ủy ban Trung ương ĐCS Tiệp Khắc, người ta bắt đầu tự giải thoát khỏi các sai lầm tích lũy từ quá khứ. Alexander Dubček đưa ra khẩu hiệu: "Xây dựng chủ nghĩa xã hội mang khuôn mặt con người". Ngày 23 tháng 3 tại Dresden diễn ra cuộc gặp các nguyên thủ các quốc gia thành viên tham gia Hiệp ước Warsaw - Liên Xô, Ba Lan, CHDC Đức, Bulgaria, Hungary và Tiệp Khắc. Trong quá trình cuộc họp Dresden, lần đầu tiên người ta nêu lên câu hỏi về sự cần thiết thay đổi tình hình hiện nay, bao gồm cả việc sử dụng vũ lực quân sự.

Vào cuối tháng 3 năm 1968, tại Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô người ta đã chuẩn bị thông tin mật về tình hình ở CHXHCN Tiệp Khắc. Các nội dung chính trong đó là: "Tại Tiệp Khắc đang lan tràn các bài phát biểu của các phần tử vô trách nhiệm, đòi thành lập "phe đối lập chính thức", thể hiện"sự khoan dung" với các quan điểm và lý thuyết chống CNXH khác nhau. Kinh nghiệm quá khứ của công cuộc XD CNXH được diễn giải không đúng đắn, các đề xuất về con đường đặc biệt để Tiệp Khắc tiến lên chủ nghĩa xã hội được đưa ra".

Ngày 27 tháng 6 Quốc hội nước CHXHCN Tiệp Khắc thông qua nghị quyết bãi bỏ kiểm duyệt chính trị và phục hồi cho tất cả các tù nhân chính trị. Trong tháng sáu, hơn 70 tổ chức XH đã nộp đơn đăng ký hoạt động. "Club 231" ngóc đầu dậy. Từ tháng ba châm ngôn của thành viên câu lạc bộ Radovan Prokhazki là: "Người cộng sản tốt nhất - là người cộng sản đã chết". " Câu lạc bộ các nhà hoạt động ngoài đảng phái" ("CAN") cũng không tụt hậu so với "Club-231". Đã diễn ra sự khủng bố các thành viên ĐCS Tiệp Khắc, các bạn bè của Liên Xô. Cả các công nhân bình thường cũng mất việc. 40 người từ hàng ngũ công nhân bình thường cho đến các cấp lãnh đạo đã tự tử. Người đầu tiên tự xử bắn mình là tướng Ianka, người được Alexander Dubček cho biết ông phải từ chức. Trong các xí nghiệp người ta phổ biến các tờ rơi có ghi các họ tên người và lời kêu gọi giết người, phục kích bắn lén, cướp vũ khí. Ngày 30 tháng 7 tờ "Pravda" đăng một bức thư - thông điệp của những người lao động Tiệp Khắc nhà máy "Auto-Prague": "Thưa các đồng chí yêu quý, các bạn bè Xô Viết của chúng tôi! .. Chúng tôi vô cùng lo sợ cho tương lai của đất nước chúng tôi ...". Từ phòng thu âm của Đài truyền hình quốc gia Tiệp Khắc ở Prague, hằng tối một nhà bình luận Bonn tiến hành phiên phát sóng, bôi bẩn tất cả những gì thuộc Liên Xô, kêu gọi xem xét lại chế độ hiện hành. Tại Tiệp Khắc một cuộc chiến tranh huynh đệ tương tàn đã chín muồi.

Ngày 20 tháng 6 bắt đầu các cuộc tập trận tham mưu-chỉ huy "Sumava" của quân đội Hiệp ước Warsaw, với sự theo dõi của ban lãnh đạo PDQ Phía Tây 2 tại thành phố Milovice, Břeclav gần Prague, cuộc tập trận tiếp tục cho đến ngày 02 tháng 7. Sau khi kết thúc, với một số chậm trễ, tất cả quân đội nước ngoài đã rút khỏi lãnh thổ Tiệp Khắc. Ngày 27 tháng 6 các tác giả bản tuyên ngôn "Hai ngàn chữ" cam đoan với chính phủ rằng sẽ đứng lên bảo vệ họ "với vũ khí trong tay".

Trung đoàn của chúng tôi, trung đoàn KQTK 192 huân chương Kutuzov hạng III, sư đoàn KQTK Cờ Đỏ 131 Novgorodskaya, TDQ KQ 57 QK Prikarpat, nơi mà tôi, một trung úy phi công tiêm kích chỉ vừa mới tốt nghiệp trường bay đến phục vụ, đang đóng quân ở sân bay Ivano-Frankivsk. Trung đoàn trang bị các máy bay MiG-21PFM, MiG-21US và MiG-15 UTI. Ngày 15 tháng năm 1968 trung đoàn được chuyển tới phi trường Kolomyia. Suốt cả mùa hè trung đoàn liên tục tham gia các cuộc tập trận khác nhau trên lãnh thổ QK Prikarpat. Trong đó từ 23 tháng 7, trung đoàn KQTK 192 tham gia các cuộc tập trận "Chiếc khiên trời". Chúng tôi, các trung úy, hạ cánh xuống các sân bay khác, bao gồm cả sân bay đất nện tại khu vực Krasilova.
.......

[qtdc]

(tiếp)

Vào chủ nhật, 28 tháng 7, Ngày Hải quân Soviet, trung đoàn KQTK 192 từ sân bay Colomyia bay tới sân bay Szprotawa (Ba Lan). Trước khi cất cánh, chúng tôi ngồi trên những chiếc MiG-21PFM lăn bánh trên đường lăn trước Lá Cờ đơn vị, đứng bên Lá Cờ là hai sĩ quan phụ tá. Chúng tôi bay tới Szprotawa với cơ số vũ khí đầy đủ trong chế độ im lặng vô tuyến, trong các đội hình chiến đấu mở. Tôi ghi trong sổ bay "Bài tập 15. Bay trong đội hình phi đội theo hành trình". Tôi bay theo đội hình biên đội 2 chiếc. Bay trước tôi là thiếu tá Nicholai Cherniavsky cũng bay trên MiG-21PFM. Nhưng do la bàn vô tuyến tự động ẢRK trên máy bay anh bị hỏng nên tôi phải bay lên trước và dẫn đường anh đến sân bay tại Szprotawa.


Vị trí đóng quân của các đơn vị sư đoàn KQ hỗn hợp 131 trên đất Tiệp Khắc.

Ngày 29 tháng 7 tại Cierna-nad-Tisou (đông Slovakia) diễn ra cuộc họp toàn thể của Bộ Chính trị UBTU ĐCS Liên Xô và Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương ĐCS Tiệp Khắc. Ngày 3 tháng 8, tại Bratislava diễn ra cuộc họp sáu đảng anh em. Thông cáo thông qua tại cuộc họp chỉ ra rằng sự hoạt động tích cực của các lực lượng theo chủ nghĩa phục thù, chủ nghĩa quân phiệt và chủ nghĩa phát xít mới ở Tây Đức đang trực tiếp ảnh hưởng đến an ninh của các nhà nước XHCN và tạo ra mối đe dọa cho sự nghiệp hòa bình toàn thế giới. Tại Bratislava, năm thành viên của Ủy ban Trung ương ĐCS Tiệp Khắc đã bí mật gửi cho L.I.Brezhnev một bức thư-thông điệp với yêu cầu được giúp đỡ.

Tại Szprotawa các phi công được bố trí ở trong một doanh trại lớn có các dãy nhà một tầng và bắt đầu các chuyến bay theo lịch trình. Ngày 14 Tháng Tám 1968 tôi thực hiện các chuyến bay sát hạch, trả bài thi và trở thành phi công quân sự hạng III. Tại đó chúng tôi bắt đầu chuẩn bị cho việc di chuyển tới Tiệp Khắc. Qua ảnh chúng tôi nghiên cứu các sân bay Tiệp Khắc. Tôi, do biết vẽ một chút, đã giúp các quân nhân ban tham mưu trung đoàn lập bản đồ - "Giải pháp của trung đoàn trưởng nhằm hộ tống các máy bay của không quân vận tải trong khu vực Prague" và do đó biết tất cả các tình huống trên không. Trung đoàn KQ của chúng tôi, như sau này được biết, sẽ phải hành động trên hướng chủ yếu - bảo vệ thê đội chiến lược thứ nhất đổ bộ xuống Prague. Chẳng bao lâu trung đoàn KQTK 92 của trung tá F.Garsianishvili từ căn cứ Chojna (Ba Lan) cũng đáp xuống căn cứ chúng tôi tại Szprotawa.


Phi công trung đoàn TK 114 tại Milovice năm 1982

Ngày 16 tháng 8 tại Moscow trong cuộc họp của Bộ Chính trị UBTU ĐCSLX đã thảo luận tình hình ở Tiệp Khắc. Quyết định đưa quân đội vào can thiệp đã được phê duyệt.

Ngày 18 tháng 8 tại Moscow diễn ra cuộc họp kín của các nhà lãnh đạo "bộ năm", tại đây,  sau khi nhận ra rằng tất cả các phương pháp tác động chính trị đã cạn kiệt, các đồng minh, đã đồng ý đưa quân đội của mình vào Tiệp Khắc.

Cùng ngày, diễn ra việc giao nhiệm vụ bằng miệng tại văn phòng Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Liên Xô cho Tư lệnh các quân binh chủng lực lượng vũ trang, Tư lệnh các TDQ xâm nhập, và nhận được sự sẵn sàng của họ. Việc ghi chú hay ghi chép bất cứ điều gì đều bị Bộ trưởng Quốc phòng cấm.

Ngày  20 tháng 8 vào buổi tối tại sân bay Szprotawa, các quân nhân trung đoàn KQ 192 chúng tôi đứng bên máy bay, trước Cờ trung đoàn, tổ chức mít tinh với khẩu hiệu: "... chúng tôi không để cho huynh đệ tương tàn, chúng tôi sẽ hỗ trợ, giúp đỡ, cứu nạn...". Đêm trong khu tập thể người ta cho lệnh báo yên, nhưng không có ai đi ngủ, mọi người đều xúc động. Chẳng mấy chốc mệnh lệnh đã đến: "Dậy! Tập hợp đội hình!" Trước hàng quân người ta tuyên bố: "Đặt tất cả đồng hồ về giờ Moscow, chuẩn bị sẵn sàng bay.".. Sau khi tập hợp đội hình, phi đội trưởng phi đội 2 của chúng tôi, thiếu tá Leonid Vladimirovich Dlugach nói với tôi: "Cậu hãy bay trên chiếc hai chỗ ngồi với đại úy Vasiliev để bảo vệ sân bay của chúng ta." Do tôi không có kế hoạch bay, cũng không hề được giao nhiệm vụ, nên không phải kiểm tra sẵn sàng xuất kích chiến đấu. Nhưng mệnh lệnh là mệnh lệnh. Tôi vào buồng lái ghế phía sau, chỗ cabin huấn luyện viên.

Chúng tôi cất cánh vào đêm muộn, trước khi bắt đầu các chuyến bay, 20 phút trước giờ "G". Trong cabin phía trước của chiếc MiG-21US là đại úy Vsevolod Vasilevich Vasilyev, trong cabin sau của huấn luyện viên - trung úy Pilipchuk Alexei Alexeievich. Đạn dược gồm 2 block UB-16 có 16 trái rốc két RS-57.

Từ độ cao 6-7 ngàn mét chúng tôi ngắm Châu Âu đang ngủ say trước một cuộc xâm lăng vĩ đại. Nhưng rồi bỗng đèn cất cánh của sân bay của chúng tôi bắt đầu nhấp nháy. Có thể thấy rõ, từ sân bay chúng tôi và sân bay Zhagan (cách 30 km về phía tây), những chiếc tiêm kích với ngọn đuốc lớn đỏ lừ khi tăng lực đang cất cánh bay lên hộ tống những chiếc AN-12 chở quân dù trong khoang. Theo thời gian người ta xác định rằng bộ đội của chúng ta đã vượt qua biên giớii. Mặt đất hỏi chúng tôi tình hình, có nhìn thấy ánh lửa nhấp nháy, phát sáng, hay tuyến đường bay nào. Chúng tôi không quan sát thấy gì. Và báo cáo đúng như vậy. Biết được tình hình trên không qua bản đồ, tôi tưởng tượng ra toàn bộ 7 tuyến bay - hành lang đường không, theo đó các máy bay Antonov An-12 chở các sư đoàn nhảy dù bay từ phía tây bắc qua Ba Lan tới các sân bay Tiệp Khắc Prague-Ruzyně, Praha-Kbely và những sân bay khác.

Phong tỏa mục tiêu ở Karlovy Vary và đảm bảo cho các máy bay hạ cánh trên sân bay Doupov (Karlovy Vary) là trung đội trưởng một trung đội bộ binh cơ giới thuộc trung đoàn BBCG cận vệ 29, sư đoàn BBCG cận vệ 20, TDQ CV độc lập 8 GSVG, trung úy cận vệ Shuljak Peter Ivanovich, TTMT tương lai của Bộ Tổng tham mưu các lực lượng vũ trang Ukraine.

Sau khi hạ cánh, tiếp nhiên liệu tại Szprotawa, tôi cùng V.V.Vasilev thực hiện xuất kích lần thứ hai trong đêm.

Vì tôi, khi đó là trung úy, không được phép bay trong cabin HLV ban đêm, nên cả hai chuyến bay đêm, theo phương pháp và chỉ dẫn của chỉ huy, tôi không được ghi lại trong sổ bay của mình. Còn các chuyến bay ban ngày, tôi ghi lại như các chuyến bay kiểm tra dưới màn che ở các góc chúi dọc và nghiêng ngang lớn (Bài tập 19) và bài tập 18 - bay kiểm tra theo hành trình - với chỉ huy biên đội của mình, thiếu tá Benjamin Stepanovich Maltsev, mà không phải với đại úy V.V.Vasiliev mà trong thực tế bay là vậy.

Lúc bình minh, các phi công không được giải tán và người ta nói với chúng tôi rằng trung đoàn KQTK 192 đã hoàn thành nhiệm vụ của mình. Quân dù của chúng ta đã ở Prague! Cần phải lập danh sách khen thưởng cho những người tham gia thực hiện các phi vụ. Chẳng mấy có mệnh lệnh mới: trung đoàn bay đến sân bay của QDND Tiệp Khắc ở Pardubice. Lập tức, quỳ ngay bên lều, hoa tiêu trưởng của trung đoàn đại úy Shilnikov Leonid Vasilevich tính toán đường bay, và chúng tôi đã viết lại nó lên planset trên đầu gối của mình. Người đầu tiên bay tới Pardubice trên chiếc MiG-21US là trung đoàn trưởng trungtas Baranov Pavel Dmitrievich cùng kỹ sư trưởng của trung đoàn thiếu tá Shelekhov trong cabin phía sau. Nhưng họ không lên sóng liên lạc .. Khi đó, để chuyển tiếp các mệnh lệnh chỉ huy chiến đấu một lần nữa chiếc MiG-21US của đại úy V.V.Vasiliev và trung úy Pilipchuk A.A, lại cất cánh. Nhưng đường liên lạc không đạt được sự ổn định. Chúng tôi chỉ nghe thấy những mẩu hội thoại, mà ngay lập tức được chuyển xuống mặt đất. Sau 57 phút bay chúng tôi hạ cánh. Nhưng mệnh lệnh bay đã tới. Khi chúng tôi hạ cánh xuống Szprotawa, tốp MiG-21PFM đầu tiên đã bay đến Pardubice mang theo một cơ số đạn. Thời gian đã là giờ ăn trưa và người ta đưa cho chúng tôi phiếu ăn trưa. Nói "người Séc sẽ cho  các anh ăn".


Tư lệnh KQLX Nguyên soái trưởng KQ P.S.Kutakhov đến thăm và kiểm tra trung đoàn TK-ném bom 88 nhân cuộc tập trận "Phía Tây-83". Căn cứ Lotsika, Latvia, 1983.

Sau khi tiếp nhiên liệu máy bay, với cơ số đạn đầy đủ và những chiếc vé ăn, tôi và đại úy Vasilev V.V. bay đến Pardubice. Các đài vô tuyến dẫn đường không làm việc, không có kiểm soát radar, và trên kênh vô tuyến chuyển cư đầu tiên là cả một kho văn hóa dân gian Nga dày đặc đến nỗi không thể liên lạc, cũng không ai gọi được và không gọi được cho bất cứ ai. Đó là cả một hạm đội không quân Soviet, các TDQ KQ 16, 4 và 5 chiếm lĩnh sân bay CHXHXN Tiệp Khắc. Từ trên không trung, chúng tôi quan sát thấy hàng đoàn xe quân đội, giống như một con sâu khổng lồ đang di chuyển trên lãnh thổ Tiệp Khắc. Thời tiết tại Pardubice khá phức tạp, mây mù với tầm nhìn hạn chế. Nhưng Vsevolod Vasilev sau khi vòng lần thứ ba "xung quanh chiếc đuôi" giữa đài dẫn xa và gần, đã hạ cánh chiếc hai chỗ ngồi của chúng tôi một cách điêu luyện. Trong lúc lăn khỏi đường CHC, tôi nhìn thấy một người lính trong bộ quân phục không quen, còn trên nhà chứa máy bay là hàng chữ lớn màu trắng ghi: "Lenin cũng phải khóc!", "Ngôi Sao" và ở giữa "1938 -1968." Tất cả MiG của trung đoàn KQTK 192 chúng tôi đã bay chuyển căn cứ thành công.

Cùng với tôi bay chuyển cứ có các phi công tiêm kích, các trung úy: Mikhail Petrovich Aplesnev, Alesandr Ivanovich Degtyarev, Yuri Yakovlevich Derevitsky, Grigory Vasilevich Ignatenko và Igor Pavlovich Mykerin. Tất cả sáu học viên tốt nghiệp trường bay Kharkov VVAUL của KQLX năm 1967.

Nhớ về sự tham gia vào "Chiến dịch Đu-nai" là một cựu phi công tiêm kích quân sự hạng 1 của phi đội 3 trung đoàn KQTK 159 sư đoàn KQTK 131 (1968, đại úy), trung tá KQ về hưu Evgeny Ivanov. Năm 1968 (trước ngày 21) đơn vị 55714, TDQ KQ 57 PrikVO. Tại Czechoslovakia - Cụm quân Trung tâm, hòm thư dã chiến 19981. Tại Cherlyanakh tất cả MiG-21PFS đều treo đầy đủ cơ số đạn, phi công được trao vũ khí cá nhân. Ngày 21 tháng 8 sương mù trên sân bay, khoảng 5.00 máy bay trinh sát khí tượng mới có thể cất cánh. Rìa mây dưới 80 mét. Lệnh cất cánh ban ra. Họ cất cánh, bay ở chế độ im lặng vô tuyến. Biên đội 2 chiếc đầu tiên tới Kosice được chủ nhiệm thông tin trung đoàn tiếp thu, các biên đội còn lại do phó trung đoàn trưởng đón, ông là người đầu tiên hạ cánh.

Hồi 6.00 giờ tại sân bay Koschitse, sân bay của trường bay QDND Tiệp Khắc, diễn ra cuộc hạ cánh của trung đoàn KQTK Cờ Đỏ 159 Tallinn, sau này trong thành phần Cụm Trung tâm được đánh số trung đoàn KQTK 114. Bay chuyển cứ trên những chiếc MiG-21PFS là: trung úy Antonets Vladimir Mikhailovich, tư lệnh trong tương lai của không quân Ukraine cùng với trung úy bay đầu đàn Vinokourov Pavel Grigorevich và trung úy Valery Batarovski, Anatoly Telyatnikov, cũng tốt nghiệp Kharkov VVAUL của KQLX năm 1967. Đội tiền tiêu các kỹ thuật viên và kỹ sư trung đoàn không có (đội tiên phong này được phái đi trước để bảo vệ sân bay). Người ta huy động tiếp nhiên liệu cho các máy bay những người lính gác QDND Tiệp Khắc đang bảo vệ sân đỗ máy bay của họ. Họ không biết những gì đang xảy ra trước đó. Lúc đầu, chúng tôi nói với họ rằng chúng tôi bay đến dự tập trận của khối Hiệp ước Warsaw. Sau đó đài phát thanh Czech tuyên bố trên cả nước về bản chất của hành động, về việc không sử dụng vũ khí chống quân đồng minh. Và đó là cái gì, nếu xét từ phía ban lãnh đạo Tiệp Khắc?! Và trước hết từ phía Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Tiệp Khắc M.Dzur! Tại Kosice đã có một sự cố bắn nhau. Có thương vong cho cả hai bên.

Tại sân bay Zatec trong thời gian đó, trên chiếc Yak-28 cùng với trung đoàn của mình trung úy Ljashenko Viktor Yakovlevich cũng đã hạ cánh, anh là tham mưu trưởng tương lai của BTM KQ Ukraine và cùng anh là một tá học viên tốt nghiệp Kharkov VVAUL KQLX năm 1967.

Sau đó, đội kỹ thuật tiên phong bắt đầu được những chiếc Mi-6 triển khai tới chỗ chúng tôi. Tiếp theo là đội ngũ kỹ sư-kỹ thuật viên mang theo các tài sản (áo choàng, tiêu âm, guốc phanh, nắp che, giá đỡ, mặt nạ phòng độc). Đồng thời SCH trung đoàn và Cờ đơn vị cũng đã được chuyển đến. Và trên chiếc MiG-21US hai chỗ ngồi là tham mưu trưởng trung đoàn, trung tá Yuri Borisovich Turubiner. Trung tá Bespalov Viktor Fedorovich bay tới Szprotawa trên máy bay chiến đấu MiG-21PFM cừng bản báo cáo về việc đã hoàn thành nhiệm vụ chiến đấu. Bởi lẽ không còn cách nào khác để liên lạc. Chúng tôi phải ngăn chặn hành vi cướp máy bay vận tải Il -14 bay khỏi sân bay.

Vào buổi chiều lúc hoàng hôn xuống, chỉ huy quân quản đến cùng một xe BTR-152 (còn mở nắp) và hai đài radio dẫn đường. Ban đêm, chúng tôi phòng thủ vòng tròn và để làm vũ khí phòng thủ chính chúng tôi đưa lên bệ đỡ mũi máy bay hai chỗ ngồi MiG-15 UTI một khẩu súng máy UBK (cỡ 12,7 mm). Bởi lẽ trên mặt đất, các quả tên lửa của những chiếc MiG của chúng tôi không có hiệu quả. Quấn mình trong những tấm bạt che máy bay trải trên mặt đất, chúng tôi qua đêm dưới cánh máy bay.

Ngày hôm sau, vào buổi trưa, chúng tôi thấy từ hướng tây một đoàn xe tăng lao về phi trường chúng tôi. Thò ra khỏi đám mây bụi lớn chỉ có những nòng pháo. Cảnh tượng đẹp nhưng đáng sợ. Tôi nghe thấy mệnh lệnh: "Cầm lấy súng!". Nhưng hóa ra là một tiểu đoàn xe tăng của quân đội Ba Lan, đơn vị phải đảm bảo bàn đạp cho chúng tôi từ ngày hôm qua. Họ rất tức giận, vì bị mất một vài xe bọc thép cùng quân đổ bộ (đó là nguyên nhân họ đến chậm). Mọi người bắt đầu trở nên vui vẻ. Tất cả thành phần bay nhờ sự giúp đỡ của các zhovnezhi Quân đội Ba Lan đã được bố trí ở trong ngôi nhà nhỏ của biên đội trực chiến. Buổi tối có lệnh đến: "Tại Gavlyuchkov Brod một trung đoàn xe tăng nổi loạn". Chúng tôi cả đêm nghiên cứu các tuyến đường tiếp cận và xây dựng biện pháp cơ động đối phó. Nhưng, tạ ơn Chúa vì chúng tôi không phải hành động.

Một vài ngày sau, chúng tôi được thông báo về việc các trực thăng Liên Xô bị bắn rơi trên bầu trời Teplice, và về việc máy bay cánh cứng cũng bị bắn. Sau một vài ngày nữa, tại Pardubice một người lính gác của trung đoàn chúng tôi bị bắn. Anh ta lập tức được đặt vào một tấm bạt, rồi trực thăng chở xác anh ta đến "điểm thu gom".
.......