Lịch sử Quân sự Việt Nam

Lão Tút SỜ có cuốn Illustrations du Indochine (em hỏng biết tiếng Phớp à nhe, sai chắc) vẽ bút sắt và bản khắc gỗ cuộc xâm chiếm Đông Dương tk 19, hay không ạ?

Tiện thể em nhờ bác tìm hộ xem nhân vật Coffyn tham gia vào vẽ bản quy hoạch Sài Gòn 500 ngàn dân năm 1861 chính xác là ai? Chức vụ gì ạ? Vì các có cụ bên Xưa Nay bảo ổng là đại tá, em sợ là nhầm.

Phải quyển này không bác?

(http://www.retromag.com/gallery/thumbnails/11953_23295.JPG)


Theo cuốn này (p. 150) thì ổng là Đại tá công binh (Colonel du génie).

http://books.google.com/books?id=LHSOnE0Ye6gC&printsec=frontcover&dq=cochinchine+vial&source=bl&ots=k3ze3o81eW&sig=-InHUA6jFvVx7KoUPRMVP9_kjkw&hl=en&ei=YslgS5LJD-XfsAbytbDHCw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=5&ved=0CBcQ6AEwBA#v=onepage&q=coffyn&f=false

Còn theo sách này (p. 265) thì ổng là Trung tá công binh (Lieutenant-Colonel du génie)

http://books.google.com/books?id=H7G09DiXQHkC&pg=RA1-PA265&lpg=RA1-PA265&dq=colonel+coffyn+saigon&source=bl&ots=Oi1PDbjRdN&sig=o_kWg0pjx-GuO8UsGvGvwnyNoOY&hl=en&ei=PspgS6qfH4-lsQa21ITiCw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=8&ved=0CC8Q6AEwBw#v=onepage&q=colonel%20coffyn%20saigon&f=false

Ký họa và bản khắc gỗ phải không bác? Nhưng em nhớ là bìa màu xanh xanh vẽ hình sông núi Việt Nam kia.

Về ông Coffyn: Bác có thể tìm rõ hơn được không? Chức Trung - Đại tá là ông này đeo khi sang Sài Gòn vẽ bản quy hoạch theo lệnh của Đô đốc Bonard hay là chức to nhất của ông ấy sau này? Họ tên đầy đủ của ông ấy là Genie Coffyn? Cuộc đời ông ấy thế nào?

Chịu, không biết. Chưa trông thấy ruột.  :)


Génie tức là công chánh, xây dựng, thiết kế... chứ không phải họ tên. Những thứ kia thì tôi thúc thủ thôi.  ;)

Từ Génie trong lĩnh vực quân sự có nghĩa là: "công binh" bác ạ.

http://fr.wikipedia.org/wiki/G%C3%A9nie_militaire

Như vậy thì:
Colonel du génie: đại tá công binh
Lieutenant-Colonel du génie: trung tá công binh

Vâng như vậy thì tôi cảm ơn bác. Bác xem bài trước của tôi đi nhé.

À, tại em không đọc kỹ bài phía trên, chỉ đọc bài "mới nhất" theo chiều từ dưới lên rồi trả lời luôn nên không biết bác đã dịch ở bài trước rồi. Xin lỗi bác vì đã không để ý.

Cám ơn 2 bác. Nhưng em vẫn thắc mắc, vì khi lão Rivierre đánh Hà Nội lần 1 mới đeo lon đại úy, và Garnier bị chặt đầu ở gần Cầu Giấy cũng mới chỉ là thiếu tá. Mà Đô đốc hải quân thì cũng chỉ tương đương thiếu tướng là cùng, vậy lấy đâu ra ông đại tá kia cho ngài Bonard sai bảo? Em có ý tìm hiểu kỹ về vấn đề này. Mong 2 bác tận tình giúp đỡ. Em rất tkx

Em tìm thêm một số thông tin khác bằng Google thì thấy như sau:

Hầu như không thể tìm thêm thông tin nào khác về Colonel Coffyn và bản đồ Sài gòn (Plan de Saigon) bằng tiếng Anh hoặc tiếng Pháp ngoài các tài liệu bác Altus đã tìm phía trên.

Dựa trên các từ khóa "génie", "plan" "Coffyn", có thể tìm thấy rất nhiều thông tin liên quan đến một trung đoàn trưởng (chef de bataillon) công binh tên là Paul Coffyn đã lập bản đồ quy hoạch cho việc xây dựng thành phố Nouméa (Port de France) của Nouvelle-Calédonie vào năm 1855. Tên ông đã được dùng để đặt cho một ngọn núi (có tài liệu gọi là đồi) ở Nouméa (mont Coffyn):

Tiếng Pháp
http://www.ville-noumea.nc/vivre/default.asp
http://fr.wikipedia.org/wiki/Noum%C3%A9a

Tiếng Anh
http://www.crwflags.com/fotw/Flags/nc-nm.html

Tìm tiếp trên Google với các từ khóa "Paul Coffyn" và "Chef de bataillon" ta thấy quyển sách "Figures de l'État dans le Pacifique"
của Paul de Deckker. Tại trang 339, ta tìm thấy tên họ đầy đủ của Coffyn: Lucien Florent Paul Coffyn

-> Link đến trang sách cần tìm (http://books.google.com/books?id=wynGOAjjXPkC&pg=PA339&lpg=PA339&dq=%22Lucien+Florent+Paul+Coffyn%22&source=bl&ots=GwsYftzc24&sig=C5Iir0YuiTiNMTseY-rjlR4IKUE&hl=en&ei=yO5gS4naE4qknQPfxfTDDA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CAcQ6AEwAA#v=onepage&q=%22Lucien%20Florent%20Paul%20Coffyn%22&f=false)

Thật ra, nếu xét 1 cách chi li thì với những thông tin trên, ta chưa thể khẳng định 100% Coffyn vẽ bản đồ quy hoạch cho Nouméa năm (1855) đúng là Coffyn vẽ bản đồ quy hoạch cho Sài Gòn (1862) (vì còn có các trường hợp khác như: 2 người có họ giống nhau, anh em, ...).

Nhưng theo em thấy thì gần như chắc chắn, ta có thể kết luận họ tên đầy đủ của sỹ quan công binh đã vẽ bản đồ Sài Gòn năm 1862 là Lucien Florent Paul Coffyn

Tiểu đoàn trưởng thì đeo lon thiếu tá. Nếu thiếu ta năm 55 thì trung tá năm 62 cũng là hợp lý. Nhưng nếu vậy ông Bonard ra lệnh cho ông Coffyn nào?

Em xin trích trong cuốn Saigon 1698-1998, NXB TPHCM, hợp tác của UBND TPHCM, Lyon và Cộng đồng TP Lyon và Tổng lãnh sự Pháp tại TPHCM:

"Malgre une situation politique toujours precaire, l'Amiral Bonnard, nomme en novembre 1861, definit les principes du developpement de la ville. C'est sur les ressources particulieres et les initiatives individuelles que doit reposer, dans un premier temps, la production bâtie, tandis que la viabilisation du reseau routier, rendue possible par le systeme de corvee impose aux Vietnamiens, est a la charge des autorites francaises.

L'Amiral, qui considerait benefique de reunir Saigon et Cholon, commande à l'Officier Coffyn l'etablissement d'un plan de ville. Irrealiste dans son ambition, mais pragmatique dans les conditions de sa mise en oeuvre, ce plan soumet l'ensemble de la ville à un vaste programme de lotissement..."

Vẫn rất thắc mắc là ông Coffyn làm việc dưới quyền ông Bonnard. Nếu đọc đoạn văn trên thì ông Bonnard như là chủ nhiệm đồ án, còn ông Coffyn là kiến trúc sư thiết kế. Nếu so hàm đô đốc với lon trung tá thì nó gần quá, vả vừa chiếm xong Saigon năm 1859, ông Bonnard đã mời được ngài Coffyn nổi tiếng từ Pháp qua để vẽ quy hoạch phân lô bán nền cho Saigon, em cứ thấy sạn sạn.

Cám ơn bác, các bác ráng chút nữa

Em thì không lăn tăn lắm  ;D, vì lúc đó Bonard đang là tổng tư lệnh, đô đốc toàn quyền của quân đội Pháp ở Nam Kỳ thì việc điều động/ra lệnh cho một trung tá/đại tá công binh nào đó là chuyện quá đỗi bình thường.

"... nommé commandant en chef et premier gouverneur-amiral de la Cochinchine par l'empereur Napoléon III du 30 novembre 1861 au 16 octobre 1863"

http://fr.wikipedia.org/wiki/Louis_Adolphe_Bonard

Em cám ơn bác.

Bác nào có đống hình quý đó up lên cho bà con xem với  ;), mà tranh vẽ bút sắt nét đẹp lắm. Cái bức hình này không biết có thuộc thể loại đó ko

(http://i15.photobucket.com/albums/a361/stampvn/nguoilinh.jpg)

@ Nhân nói đến Rivierre , tặng bác danngoc hình một thằng cha cũng chung số phận với tên kia

(http://i15.photobucket.com/albums/a361/stampvn/garnier.jpg)

Thông tin sơ lược về Paul Florent Lucien Coffyn

Nguồn
http://pagesperso-orange.fr/seynaeve/page_c.htm
(có được sau khi tra Google với từ khóa "COFFYN Lucien Florent Paul")


COFFYN Lucien Florent Paul
né le 20/5/1810 à Dunkerque (Nord) ;
Fils de François Joseph, Consul de France aux Etats-Unis d'Amérique, et de Marie Pétronille MAERTON ;
Polytechnicien (1830) ;
Capitaine (24/1/1838) Chef du Génie en Océanie, Iles Marquises et Tahiti ;
Chef de Bataillon (27/12/1852)  à la Direction de la 3ème Division, à Condé (Nord) ;
Lieutenant-colonel (19/5/1860) commandant le Génie de la 17ème  Division, à Ajaccio ;
Colonel (18/4/1862) commandant le Génie en Cochinchine ;
Officier de la LH ;
Epoux de Louisa Reine Stanislas Colbert DUBOIS (1808-1899) ;
Mort le 5/8/1871. Cimetière St-Roch, div. A1, 3ème  Carré, Valenciennes (Nord).

Như vậy, Paul Florent Lucien Coffyn được phong hàm trung tá ngày 19/5/1860, phong hàm đại tá ngày 18/4/1862. . Theo quyển "Les Premires Annes de La Cochinchine, Colonie Franaise" (xem bài cuả bác Altus trang trước) thì bản đồ được công bố ngày 13/05/1862. Như vậy ta có thể kết luận rằng: Coffyn vẽ bản đồ khi còn là trung tá, bản đồ được công bố chưa đầy một tháng sau khi ông được phong hàm đại tá.

Vậy là mọi chuyện rõ rồi. Cám ơn lão Tút Sờ và ông Ma Bư. Cuốn ký họa thì em chỉ có bản foto (khổ A3), lão caytrevn có nhu cầu thì em cho mượn. Ở Đồng Khởi có tiệm sách cũ bán 1 cuốn nhưng hét giá tới 3 triệu nên em thua.