Bệnh của lính và di chứng

[DK1278]

Năm 80 C19 có lệnh hành quân từ DamKder - SocNicum lênh KaLanh vào ChamCanl - núi coc cứ F302 làm hầm trú ẩn cho các sĩ quan, tướng lĩnh về dự lễ mừng công sư đoàn ...

Trên đường từ KaLanh vào đến chân núi hai bên là rừng thật nguy hiểm. Nhưng đến địa điểm làm hầm thật tuyệt với dưới chân núi ở hai bên dòng suối nước trong mát khung cảnh thật an bình...thế mà khi vừa đến đã nghe ae ở đơn vị bạn báo là cách mấy ngày tụi Pót nó phục trên đường vào làm một cán bộ sỹ quan cấp cao vừa hy sinh

Đơn vị mới đến lạ nước, lạ cái hàng ngày có hai toán một toán chuyên đào hầm và một toán vào rừng cưa cây chống, cây làm nắp; Làm hầm chữ A và chữ Z đơn vị độc lập trong rừng cả tháng.

Một tháng ở đây DK1278 tui cũng có thời gian đi quan sát cánh rừng hai bên suối thật là tuyệt một rừng toàn cây củ chi, trái rụng dưới suối hột rất nhiều DK tui nhặt hột về phơi khô cả ruột tượng gạo đem về nướng tán nhỏ ngâm rượu xoa bóp cho ae bị bệnh tê thấp, đau nhức khớp xương thật là có hiệu nghiệm và khuyến cáo ae o được uống rất nguy hiểm vì lượng hột ngâm rất nhiều. khi ra quân cho đến nay tui vẫn còn một lon sữa bò hột củ chi để ngâm rượu mật ong uống trị nhức mỏi, tê thấp...

Đó là một trong những bài thuốc Nam mà trong đời lính mình học được
 

[nguyen dinh thang]

 Ngày đấy khi đi vào bản, em cắp tráp theo anh Vinh là quân y sỹ. Lần đầu tiên trực tiếp châm cứu cho cô bé người Mán em bảo " Nằm sấp xuống, kéo quần xuống ". Hi...hi em ấy không biết tiếng Kinh nên phải có ông anh ở đó phiên dịch lại, mấy anh trai em ấy rút thuốc lá Sa Pa ra mời em nhưng em không hút. Một ông nói" Bọn này nó hút thuốc châm có một đầu thôi ", hôm sau có ngay một bao Thạp Luông và em thấy mấy ông ấy châm ngay thuốc vào đầu lọc. Được chục hôm thì cô bé đấy khỏi đau và đi làm nương được, bố cô bé ra mang vào đơn vị em một cái thủ lợn sữa bé tý cho chỉ huy và cân thịt trâu cho anh em dưới C. Em thắc mắc là sao lại biếu các thủ trưởng cái đầu lợn trông kinh người thì cậu lính người Phú Thọ bảo đầu lợn đó rất quý dân họ mới biếu vì sau khi cúng xong cái thủ lợn nhỏ đấy là linh thiêng nhất ....gì gì  đấy mà em không nhớ.

 Thực ra ngày đó khó khăn và xa bệnh viện nên hễ có việc gì là dân lại nhờ bộ đội, chính vì vậy nên bọn em thực hiện đúng câu" Đi dân quý, ở dân thương ".

[BS-812]

Chào các bạn đã đến thăm.
 Gớm ! Anh lính quân y, chiến thuật ,chiến lược cũng đầy mình đấy chứ, có thua ai đâu mà, "em chả !"  .Dù sao thì cũng chúc mừng anh bạn Lính quany trở về an toàn ,không bị "thư" cái gì vào bụng là tốt rồi .
 Không ngờ bác vetran nhanh thật, cái toa thuốc xa lắc, xa lơ mà bác nhớ liền, và còn chi tiết, tỉ mỉ nữa chớ. Tôi thì lúc mới nhìn toa, cứ ngỡ là toa "tứ thời cảm mạo tán", của Bác "Xuân tóc đỏ" ngày xưa ấy chứ .

[BS-812]

Nghe Linh quany nhắc đến chuyện tiêm mông; Tôi nhớ, có y tá bảo; Tiêm thuốc cũng phải học có bài hẳn hoi, như tiêm ký ninh dầu chẳng hạn; Thao tác là , khi đâm vào và rút ra ,phải nhanh; Còn khi bơm thuốc phải từ từ, trong khi bơm phải dùng ngón tay ,khèo nhè nhẹ gần chổ tiêm, để người bị tiêm, chỉ có thấy cảm giác sướng, chứ không đau. Có phải thế không các bác.

[Linh Quany]

   He, chào bác BS-812. Em chờ bác mãi !
   Đó là nguyên tắc hai nhanh một chậm khi tiêm, nếu tiêm ven bơm thuốc nhanh quá có thể gây sốc. Gãi gây sướng là tiêm bắp hay còn gọi cơ Delta, chứ tiêm mông mà gãi thì...em chưa làm thế bao giờ, cái này bác phải hỏi bồ đồi Thắng a còng.
   Tiêm mông nếu em nhớ không nhầm thì tính từ mỏm xương cụt ( chỗ mà em cũng nghe nói đâu đó là các bà mẹ dặn con gái phòng thủ kim băng khi mới lấy chồng, cần thì chích cho một phát ấy, không biết để làm gì, các bác có kinh nghiệm bảo em với ). Từ mỏm cụt kéo thẳng đường đến gai chậu trước trên ( chỗ mà mặc quần nó mắc khỏi tụt xuống ấy ). Lấy điểm 2/3 trên đâm kim tiêm. Không được chệch quá kẻo vào dây thần kinh hông to là bênh nhân có thể đi chấm phẩy, vừa đi vừa nhẩy suốt đời bác ạ !
   Em hứng lên tự dưng nhớ ra, cái này các bác phải bổ sung vì chưa chắc em đã đúng. Xem phim em thấy y tá kẹp bơm kim tiêm hai kẽ tay trỏ và giữa vỗ bụp một phát vô mông, ngón cái ấn pittong bơm thuốc, nháy mắt là xong...Em thì hãi ngừoi ta bị liệt nên sờ soạng đo cẩn thận, nhất là bệnh nhân nữ .
   Hồi em ở quân y, có điều trị cho một ca nằm ngoài chế độ. Tiêm loại thuốc gì dạng dầu, đục như sữa, phải ngâm nước ấm xong tiêm mông, nghiến răng dùng cả má bàn tay ấn mà thuốc mới xuống. Nghe sếp nói không tiêm thì thằng ấy bị chẻ làm tư, em cũng không hiểu, nhờ thì làm, tội đâu có Liên xô ( sếp chịu ). Hi hi  

[vetran]

Nghe Linh quany nhắc đến chuyện tiêm mông; Tôi nhớ, có y tá bảo; Tiêm thuốc cũng phải học có bài hẳn hoi, như tiêm ký ninh dầu chẳng hạn; Thao tác là , khi đâm vào và rút ra ,phải nhanh; Còn khi bơm thuốc phải từ từ, trong khi bơm phải dùng ngón tay ,khèo nhè nhẹ gần chổ tiêm, để người bị tiêm, chỉ có thấy cảm giác sướng, chứ không đau. Có phải thế không các bác.

 Linhquany giả nai đấy bác BS-812 ạ! Cái vụ này tôi thấy khoái à nha, bởi vậy dù theo nguyên tắc Linhquan nêu tức là thì thứ nhất và thứ ba thao tác nhanh, thì giữa là thao tác chậm cộng với gãi gãi, do vậy tôi bơm thuốc rất chậm để kéo dài thời gian (gãi) khi tiêm cho một nữ BN ba mấy tuổi. Vậy mà rút kim rồi, BN cứ nằm im. Tôi hoảng quá tưởng bị Shock, liền vỗ vỗ vào mông thì cô nàng choàng tỉnh hỏi một câu lãng xẹt: Sao (chít) nhanh thế bác sĩ. Nay nghĩ lại vẫn thấy tiếc.

[Linh Quany]

   Hóa ra bác Ve tran cũng rất hay...thực hành ạ ! Em tưởng anh chỉ định cho yta làm thôi chứ !
   Anh xem ở câu chuyện cuối em tả mấy ông bộ đội biên phòng có phải bị bênh gì đấy không hay chỉ là mê tín.
   Chú em hồi đóng quân ở BGPB cũng bị, có ông già bản ngừoi dân tộc Tày nhìn thấy chú mặc quần đùi đi tắm thấy có cái mụn ở đùi liền nói cho biết. Ông cắt thuốc khỏi và bây giờ chú cũng nhận ông là bố nuôi, hàng năm vẫn lên thăm hỏi.
 

[vetran]

Năm 80 C19 có lệnh hành quân từ DamKder - SocNicum lênh KaLanh vào ChamCanl - núi coc cứ F302 làm hầm trú ẩn cho các sĩ quan, tướng lĩnh về dự lễ mừng công sư đoàn ...


Một tháng ở đây DK1278 tui cũng có thời gian đi quan sát cánh rừng hai bên suối thật là tuyệt một rừng toàn cây củ chi, trái rụng dưới suối hột rất nhiều DK tui nhặt hột về phơi khô cả ruột tượng gạo đem về nướng tán nhỏ ngâm rượu xoa bóp cho ae bị bệnh tê thấp, đau nhức khớp xương thật là có hiệu nghiệm và khuyến cáo ae o được uống rất nguy hiểm vì lượng hột ngâm rất nhiều. khi ra quân cho đến nay tui vẫn còn một lon sữa bò hột củ chi để ngâm rượu mật ong uống trị nhức mỏi, tê thấp...

Đó là một trong những bài thuốc Nam mà trong đời lính mình học được
 

Tôi xin trả lời bác DK1278. Vấn đề đặt ra theo bài của bác là bác thu lượm được loại tái, hạt trong rừng sâu, nhưng bác mô ta không kĩ nên tôi cũng khó trả lời. Có một chi tiết bác nói là ngâm rượu, xoa bóp, hoặc uống trị nhức mỏi thì tôi liên tưởng đến HẠT MÃ TIỀN (mã tiền tử). xin cập nhật một số thông tin sau:
*Mã tiền tử nguyên tên là Phan mộc miết dùng làm thuốc được ghi đầu tiên trong sách Bản thảo cương mục-quyển 18, là hạt chín phơi hay sấy khô của cây Mã tiền, có nhiều loại như: Strychnos pierriana A.W.Hill hoặc loại Mã tiền S.nux vomina L. thuộc họ Mã tiền (Longaniaceae).
Cây Mã tiền có nhiều ở nước ta và các nước Đông nam á như Lào (gọi là Koktoung ka), Campuchia (gọi là Sleng thom, sleng touch), Thái lan (gọi là Co bên kho), Aán độ, Miến điện, Vân nam Trung quốc.
Vị đắng hàn, có độc mạnh, qui kinh Can Tỳ.
Thành phần chủ yếu:Strychnine, brucine, cloubrine, psedostrychnine, vomicine, loganin.
Tác dụng dược lý.
A/Theo Y học cổ truyền:
Thuốc có tác dụng tiêu thũng tán kết, thông lạc chỉ thống. Chủ trị các chứng ung thư sang độc, thương tổn sưng đau, chứng phong thấp tý đau nhức không khỏi hoặc co rút, tê dại, liệt.
Tuy nhiên tong các Alcaloid của hạt có Strichnin là chất kích thích thần kinh cơ rất mạnh. Nếu ngâm để uống thì phải hết sức thận trọng, cần tham khảo ý kiến nhà chuyên môn về liều lượng và cách bào chế. Theo tôi biết thì một hạt mã tiền phải nướng chín, tán mịn, ngâm hơn một lít rượu, khi uống cũng phải tuân thủ liều lượng rất ít, chứ bác DK1278 mà đưa ra thết đãi bạn bè dzô dzô 100% coi như tuyên án tử. Thường thì người ta ngâm chung với các thang thuốc trong đó có Thiên liên kiện, kỉ tử, đỗ trọng, đương qui v.v. để bồi bổ cơ thể, tăng sức khỏe cơ bắp
Nếu ngâm xoa bóp thì lấy hai mươi hạt, cao vỏ, đập dập rồi ngâm vào 500ml cồn 70 độ cho ra màu vàng sậm thì dùng được. Nhưng các bác hết sức lưu ý: Phải coi chai cồn đó là TỬ DƯỢC, tuân thủ chế độ bảo quản như độc dược bảng A.
Năm 1980 trong một kho hàng của Pốt, tôi lấy được hàng tạ, nhưng sau không bao giờ dùng, mà tôi đưa đổ xuống ao bèo sau đơn vị. Mấy ngày sau, cá ốc lươn ếch nổi trắng phếu. trong khi đó đồng thời phải cấp cứu khẩn cấp đại úy Hoa chủ nhiệm hậu cần trung đoàn tại viện 5 quân đoàn 4 vì uống rượu mã tiền gây co giật, khó thở, thiếu oxi máu trầm trọng. Sém về chầu ông vải ngay tức thì
Năm 1982 tôi về quê và gặp ông bác cùng xóm, câm hẳn vì uống nhầm một ít cồn mã tiền do để gần mấy chai rượu thuốc.
Không biết có chính xác loại hạt của bác DK1278 thu hái không nên tôi mô tả (Mã tiền tử) như sau: Hạt dẹp, vỏ cứng hình dáng giống đồng xu, toàn bộ mặt vỏ màu xám bạc, có lông mịn. Nướng lên có mùi thơm bùi và có dầu. vài dòng mạo muội, mong các bác tham khảo.
B/ Tân dược có nhiều chế phẩm dạng tiêm, uống và thoa ngoài chủ yếu điều trị triệu chứng và phục hồi chức năng. trong đó thông dụng là ống 1ml Strichnin SulFat tiêm bắp hoặc thủy châm. Viên nén Strichnin B1..

[BS-812]

Đúng rồi đó bác ,hạt củ chi ,là hạt mã tiền đó bác .

[Linh Quany]

   Uống loại này ngâm sống cũng không uống được đâu các bác. Chỉ cần một ít vào tê lưỡi ngay. Em thấy ngừoi ta xay ra đem vứt xuống suối ruốc cá tốt lắm. Cá say nổ trắng lên hết.