Chương II
NHỮNG NGÀY ĐẦU LÀM PHÁO THỦ -
NHỮNG TRẬN CHIẾN ĐẤU "VỠ LÒNG"
Cuộc đời là những chuyến đi - một triết gia hay một nhà văn nào đó từng nói như vậy! Giờ đây, sau gần 50 năm quân ngũ, ở một khía cạnh nào đó, tôi nghiệm thấy cuộc đời mình cũng không ra ngoài định đề ấy. Tuy nhiên, có những chuyến đi như dấu gạch nối cuộc đời, bình lặng, dễ chìm đi trong muôn vàn sự kiện khác; nhưng cũng có những chuyến đi gây ấn tượng mạnh, như dấu nhấn cuộc đời, không dễ gì nguôi quên. Lần tạm biệt gia đình, quê hương, nhập ngũ là chuyến đi sống mãi trong tôi.
Sau khi tập trung ở phố huyện Tứ Kỳ, gần ba trăm anh em cùng nhập ngũ hôm đó hành quân về Hải Phòng. Cho đến bây giờ, tôi cũng khó hình dung nổi, chỉ một đợt tuyển quân mà sao một huyện vào loại tầm tầm "đất không rộng, người không đông" như Tứ Kỳ mà có đến gần ba trăm nam thanh niên đi bộ đội. Đây mới chỉ là năm thứ ba, quê tôi thực hiện chế độ nghĩa vụ quân sự, còn trước đó là tình nguyện. Có lẽ cũng vì vậy mà trong suốt hai cuộc kháng chiến, đồng bằng sông Hồng thường được ví như "Kho người, kho của" cung cấp cho tiền tuyến.
"Mái nhà" mà tôi trú ngụ ngày đầu tiên đến với đại gia đình Bộ đội Cụ Hồ là Tiểu đoàn 11 thuộc Trung đoàn 54 pháo binh Sư đoàn 320 - Sư đoàn Đồng Bằng.
Nhập ngũ, được về ngay các đơn vị chủ lực cơ động, có bề dày truyền thống là ước mơ của bao tân binh. Bởi vậy, được là lính của Sư đoàn Đồng Bằng là niềm vinh hạnh của chúng tôi - những thanh niên trai tráng sinh ra và lớn lên trên chính vùng trũng châu thổ sông Hồng. Không tự hào sao được, khi về đây, chúng tôi được đứng cùng đội ngũ với những người lính Trung đoàn 64, Trung đoàn 48 nổi danh một thời đánh Pháp, với các đồng chí Văn Tiến Dũng, Nguyễn Hòa, Lương Tuấn Khang... cùng với bao cán bộ, chiến sĩ Đại đoàn Đồng Bằng mà tôi chưa biết tên, đã vào sống ra chết, chiến đấu ngoan cường, chống càn, luồn càn cùng với bố tôi, các chú, bác và người dân Tứ Kỳ, Hải Dương... trong những năm dài kháng chiến. Khi đó, hình ảnh những người lính Đồng Bằng, mũ nan, chân đất, áo trấn thủ "ba mươi sáu đường gian khổ", súng trường khoác vai... luôn là thần tượng của mình, và tôi không dám nghĩ sẽ có ngày là hậu thế của những người lính gần gũi, thân thương mà vô cùng oai phong ấy.
Đơn vị tiền thân của Trung đoàn 54 là Tiểu đoàn pháo binh 811 trực thuộc Liên khu 3, được thành lập ngày 8 tháng 6 năm 1949 tại khu vực Rịa - Nho Quan, Ninh Bình; do đồng chí Ngô Huy Biên làm Tiểu đoàn trưởng và đồng chí Lương Tuấn Khang làm Chính trị viên.
Từ chỗ chỉ được trang bị một số ít phóng pháo 187mm, SKZ 120mm, dã pháo 75mm, chủ yếu khiêng vác và dùng thuyền cơ động trên địa bàn đồng bằng ruộng trũng, cùng với đà phát triển của pháo binh Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp, Tiểu đoàn 811 đã trưởng thành nhanh chóng, lập được nhiều chiến công xuất sắc. Về với đơn vị, chúng tôi đã được cán bộ, những cựu binh kể mãi những trận thắng lớn của Trung đoàn, như trận chi viện hỏa lực cho Trung đoàn 48 diệt cứ điểm Yến Vĩ ở Mỹ Đức, Hà Tây (tháng 5-1953), trận tập kích hỏa lực chi viện cho Trung đoàn 48 diệt cứ điểm Kinh Thanh, Ý Yên, Nam Định (ngày 7-2-1954). Cùng với chiến công đặc biệt xuất sắc này, Tiểu đoàn 811 (thời điểm đó mang phiên hiệu 834) được tặng danh hiệu truyền thống Tiểu đoàn pháo binh Kinh Thanh...
Qua hơn 5 năm xây dựng, chiến đấu trong điều kiện vô cùng khó khăn thiếu thốn, những pháo thủ Kinh Thanh non trẻ, đã góp phần tạo dựng nên truyền thống "Chân đồng vai sắt, đánh giỏi, bắn trúng" của Pháo binh Việt Nam.
"Chín năm làm một Điện Biên", với chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954 - đỉnh cao là chiến dịch Điện Biên Phủ, quân và dân ta đã kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Từ chiến tranh chuyển sang xây dựng trong hòa bình, Tiểu đoàn pháo binh 834 - Kinh Thanh đổi thành Tiểu đoàn 13 và tiếp đó, ngày 19 tháng 5 năm 1956 được bổ sung lực lượng, trang bị và phát triển thành Trung đoàn 54 trực thuộc Sư đoàn 320.
Thực hiện chủ trương xây dựng quân đội từng hước tiến lên chính quy hiện đại theo Nghị quyết Hội nghị lần thứ 12 Ban Chấp hành Trung ương Đảng (tháng 3-1957), những năm cuối thập niên 50 là quãng thời gian Đoàn pháo binh Kinh Thanh tập trung xây dựng chính quy, bổ sung trang bị hỏa lực, huấn luyện nâng cao trình độ tác chiến hiệp đồng chiến đấu quy mô sư đoàn.
Thời gian này, Trung đoàn đã cùng Sư đoàn 320 hoàn thành thắng lợi nhiều cuộc diễn tập sư đoàn bộ binh trong chiến đấu tiến công, hoặc pháo binh tác chiến ở địa hình đồng bằng, đồng nước... Tứ Kỳ, Gia Lộc cũng có lần là địa bàn diễn tập của đơn vị.
Sau một chặng dài hành quân "thử sức" đám trai làng, chúng tôi về tới doanh trại Trung đoàn đóng tại Quán Toan - An Dương - Hải Phòng. Ngày đầu xa nhà, đến một vùng quê mới cũng giống quê mình, thôn xóm với bờ tre, hàng cau, ao chuôm, ruộng lầy... nên nỗi nhớ nhà những ngày đầu nhập ngũ thật kinh khủng. Nhưng rồi, tuổi trẻ và nếp sống nhà binh, học tập, huấn luyện cuốn chúng tôi vào vòng quay khép kín từ sáng đến tối, không còn khoảng trống nào để mà buồn mà nhớ nhà nữa.
Vào thời điểm chúng tôi làm lính mới, Trung đoàn 54 biên chế ba tiểu đoàn: 10, 11, 12 và đại đội 11 chỉ huy. Trung đoàn trưởng là đồng chí Phạm Giác - Chính ủy là đồng chí Hoàng Quốc Tín. Cuối năm 1962, khi đồng chí Phạm Giác được bổ nhiệm Tư lệnh phó sư đoàn, Trung đoàn trưởng là đồng chí Phạm Huấn. Rồi, đồng chí Nguyễn Hữu Thành được bổ nhiệm Chính ủy thay đồng chí Hoàng Quốc Tín nhận nhiệm vụ khác.
Là lực lượng pháo binh trực thuộc sư đoàn bộ binh, trang bị của Trung đoàn tôi chủ yếu gồm sơn pháo 75mm (Tiểu đoàn 10), cối 100mm (Tiểu đoàn 12); còn Tiểu đoàn 11 được trang bị 12 khẩu lựu pháo 105mm.
Dilber MC Theme by HarzeM