Hồi 1.1979, vào Phnom Penh, bác BY có thấy mấy loại tiền KPC thời trước không?, bọn tôi đã gặp một chùa toàn tiền mới của thời Xihannuc, hình dưới là chụp 2 tờ nhặt ở sân bay Pochentông 3.79 và lưu lại đến giờ, chụp bằng máy ĐTDD. Lão BY, TS1 coi có thấy "quen" không:
Trưa nay viết bài về chuyện tiền K của bác gần xong trục trặc chuyện điện trong nhà thế là toi cơm .
Cái đồng tiền K cũ của bác Hungnt-E1F2 thì tôi không nhớ rõ lắm xong đồng tiền có cô gái K đội cái bình nước trên đầu là nhớ ra rồi , loại này là tiền gì tôi cũng không nhớ nữa , xưa cũng ít quan tâm bởi chữ số nó cũng giun dế khó đọc phải lật mặt kia mới có số la tinh như mình .
Ngày đó lính bên F7 khi vào những phum cũ thỉnh thoảng cũng có vớ được tiền cũ được dắt trên mái nhà hay khe liếp thốt nốt , có lần lính C2 đào hố chiến đấu vớ được cả cái chum với đồ đạc và tiền cũ , chỉ tiếc rằng số đồ đó không có gì đáng giá , lính mỗi thằng lấy mỗi thứ rồi vứt đi lung tung cả .
Về tiền thời bên K thì tôi có 2 chuyện liên quan đến tiền .
Chuyện thứ nhất :
- Sáng 8.1.1979 sau một đêm lang thang khắp thành phố Pnom Penh rồi nửa đêm dừng lại ở gần kho đường kính trắng , cơm anh nuôi nấu nửa sống nửa chín ăn với đường , tôi xúc một bát cơm ra một góc ngồi ăn nhưng cơm thì không có mà đường là chủ yếu thế là ngồi ăn đường kính với nước vậy , sáng ra anh em chui vào đâu không rõ lôi về bao nhiêu là tiền loại nhỏ hơn tiền bây giờ của ta , màu đỏ nhạt như tờ 1 hào ngày xưa mới cứng in hình 2 3 người chụp nửa người và phía sau là cờ 3 tháp của Pốt , chúng tôi chia nhau mỗi thằng một ít giữ làm kỷ niệm , vẫn biết chế độ PP không tiêu tiền nhưng vẫn thích lấy cho vui , số còn lại được anh em quăng ra đường gặp gió sớm mai bay khắp nơi .
Sau này ngồi nghĩ lại có thể đây là tiền cũ thời trước 75 của PP còn sót lại chúng cất giữ vào đó , cũng có thể đó là tiền mà chế độ PP chuẩn bị phát hành và cũng có thể đó là tem phiếu gì đó chẳng hạn , không ai đọc được vì chữ giun dế số má cũng vậy . Tôi cũng giữ vài tờ xong mất đi đằng nào từ bao giờ không nhớ .
Chuyện thứ hai ;
- Ngày mới giải phóng chúng tôi đóng quân tại cổng sân bay Puchentong sang bên kia đường , một cái phum có rất nhiều dừa và gà thì nhiều vô khối , cái chuồng dưới nhà sàn có đến hàng ngàn con lớn nhỏ vậy mà khi chúng tôi rời khỏi đó đố ai bói ra được con gà cho tử tế , có con gà mái đang ấp trứng lính ta thương tình nên còn sót lại , nhiệm vụ khi đó hàng ngày truy quét tuần tra quanh khu vực đóng quân , thường đi tuần qua kho bom đầu sân bay khoảng 2 3 km là quay về .
Lúc này chưa có dân lai vãng đến chỗ này , hôm đó lính C2 tuần đến đó phát hiện một đứa con gái Pốt có súng chạy ngang đường nên bắn chết cạnh đường tàu hỏa , trên người nó có khẩu súng và cái túi mìn đeo chéo người , thu súng xong lính bỏ đi chẳng ai quan tâm đến đồ đạc của nó vì thời đó lính chúng tôi thiếu gì đồ nên không ai quan tâm đến đồ của những xác chết , một thằng lính mới vào ra tháo cái túi lấy đồ lục ra xem , nó lôi ra mấy thứ đồ gương lược của phụ nữ gì đó và một tập tiền màu xanh , cũng phải trên trăm tờ chứ không ít , mỗi thằng lại lấy vài ba tờ bỏ ba lô làm kỷ niệm có thằng cầm ở tay xem rồi vứt đi , chuyện cũng bình thường thôi mọi ngày vẫn thế rồi không ai còn nhớ đến cái chuyện cỏn con đó nữa .
Một thằng lính mới của C2 bị thương đi viện khoảng 4 tháng sau thấy nó bò về đơn vị , hỏi ra viện về đơn vị à ? nó bảo chưa ra viện , hỏi sao không ở VN qua đây làm gì ? nó bảo qua chơi vì nhớ đơn vị . Thế rồi nó dò la hỏi về những tờ tiền mà bắn con Pốt bên đường tàu trong gần kho bom thu được thằng nào còn giữ không ? Vài thằng vẫn còn giữ đưa cho nó , thế rồi nó hỏi xin những đứa khác , nói nhiều quá nên anh em nghi nên hỏi nó đây là tiền gì ? Lúc đầu nó chối quanh sau đó nó bị dồn quá , anh em đưa tờ tiền cho nó đòi lại nên nó phải phọt ra sự thật :
Đó là những tờ giấy 100 USD , nó đi viện mang về SG và nhờ có người quen hỏi được và được biết đó là Dola Mỹ , thế là chuyện vỡ lở ra , hơn chục tờ kia được anh em C2 gửi về VN quy đổi ra thuốc lá và chè , số còn lại mất hút hỏi thằng nào cũng không giữ , không có . Riêng tôi không có thật bởi cũng chẳng lấy làm gì xem xong vứt đi đâu không nhớ nữa kiểm tra lại ba lô của mình thì có tiền đo đỏ kia lấy hôm trong PP còn đồng dola Mỹ thì không giữ .
Đúng là số ăn mày .