Ký ức người lính 356

[TiepTS21]

Chào bác khanhhuyen:
Rất cảm ơn bác đã cho biết những tháng ngày gian khó trên mặt trận Hà Tuyên, những gì mà người lính chúng ta đã giữ từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc.
Bác hãy đưa tiếp tục những gì mà anh em đã chiến đấu trên mảnh đất Hà Tuyên, không chỉ có 356 mà còn có các đơn vị khác.
"Trên trang này lính f356 cũng không nhiều,mà mong muốn của bác lại là ts thuộc e 149 tham chiến bên Hà Tuyên", bác khanhhuyen ý tôi là nếu có những anh em TS mà mình đã gặp thì chắc nó sẽ vui hơn, tuy nhiên trang sử hào hùng của 356 vẫn đọng lại trong ký ức của mỗi người lính chúng ta.
Mặt trận Hà Tuyên này, tôi cũng có anh bạn học hồi trước cũng bị thương và nghe nói ông ấy bây giờ về làm cán bộ ở F312 rồi.
Xin lỗi bác khanhhuyen, bác gì Trung đội trưởng bị cắt cụt người Nghệ an lính 79, sau khi ra thăm bác ấy ở 105 thì tôi ra trường xa cách cũng không gặp mà cũng không liên lạc được, tôi cũng đang cố dò hỏi từ một anh bạn cũng đi thực tập hồi đó, hiện đang công tác ở BQP không rõ có biết không.

Bác nguyen dinh thang:
Cho hỏi bác có phải Thủ trưởng Cam người Thái Bình sau về làm Tham mưu phó của quân khu 3 phải không?
Sau khi ra trường tôi về nhận nhiệm vụ bên MT 479, và về trung đoàn 429 cũng lại 4 và 9, chắc tôi có duyên với các phiên hiệu đơn vị mang số 4 và 9. Sau khi rút quân về nước năm 89, tôi đóng đô tại Tp HCM.
Nếu có dịp ra HN tôi sẽ tìm tới bác để trao đổi, còn khi bác vào Tp HCM thì chúng ta cũng có thể đàm đạo.
Thân
Chúc các bác có nhiều bài viết về chiến trường khốc liệt nhất thời kỳ 84-89 trong cuộc chiến bảo vệ biên cương phía bắc.

[nguyen dinh thang]

 Em xin tiếp tục:

 Mặc dù công tác chuẩn bị, hành quân tập kết...của ta được tiến hành bí mật, nhưng vì địa hình đồi núi hiểm trở, có tuyến cơ động gần như độc đạo, ta lại phải vận chuyển súng pháo cồng kềnh nên đối phương đã phát hiện từ sớm. Khi pháo ta bắt đầu khai hỏa thì đối phương phản pháo ngay, phản pháo dữ dội gây cho ta thương vong ngay từ đầu.

 Theo phương án đã hiệp đồng, đúng 10g30 phút ngày 12-7 pháo của ta bắn vào cao điểm 1030. Xi Cà Lá. Sau đó bộ binh xuất phát xung phong đánh chiếm mục tiêu. Tuy nhiên hỏa lực của ta không chế áp được hỏa lực của đối phương, bộ binh ta bị bắn chặn quyết liệt , không phát triển được. Do đối phương phản pháo dữ dội, bộ đội bị thương vong nhiều,thông tin liên lạc bị đứt. Các tiểu đoàn bị mất liên lạc với trung đoàn, lực lượng thọc sâu vu hồi không liên lạc được với hỏa lực và lực lượng tiến công chính diện. Hầu hết các hướng các mũi tiến công đều không hiệu quả, thương vong nặng. Để bảo toàn lực lượng, ngày 13-7, tư lệnh mặt trận lệnh cho bộ đội tạm ngừng tấn công để khắc phục hậu quả, cứu chữa thương binh, chuyển sang phòng ngự . Giữ vững trận địa tiền duyên từ Pìn Sản và tây điểm cao 732 ( Hoàng Pi Ra ) với chính diện 6km và chiều sâu 4km.

 Tin phía trước truyền về làm chỉ huy sư đoàn mất ăn mất ngủ. Ra quân trận đầu tổn thất nặng không hoàn thành nhiệm vụ trọng trách đầu tiên thuộc về lãnh đạo chỉ huy sư đoàn. Chỉ huy sư đoàn,cán bộ tham mưu, chính trị lập tức lên Vị Xuyên nắm tình hình, tìm ra nguyên nhân,sau đó về tổ chức họp rát kinh nghiệm. Thực tiễn chiến đấu của trung đoàn 141 và lực lượng tăng cường ở Thanh Thủy- Vị Xuyên, Hà Giang đã để lại những kinh nghiệm nóng hổi về đánh giá đối phương chưa đúng, công tác giáo dục quán triệt nhiệm vụ chiến đấu và chuẩn bị chiến đấu chưa kỹ, bộ đội chủ quan, huấn luyện chưa sát với thực tiễn chiến trường rừng núi phức tạp. Qua trận đánh ngày 12-7-1984 của trung đoàn 141, sư đoàn rút ra ba vấn đề cốt lõi trong tác chiến với đối tượng mới.
 Một là: Phải xây dựng tốt công sự chiến đấu để hạn chế thương vong, nhất là thương vong vì đạn pháo.
 Hai là : Phải sử dụng hỏa lực mạnh để kìm chế hỏa lực đối phương, hỏa lực ta phải đi cùng bộ binh.
 Ba là: Phải đảm bảo thông tin liên lạc thông suốt trong mọi tình huống để chỉ huy, hiệp đồng chiến đấu.

 Trên cơ sở tổng kết đánh giá, rút kinh nghiệm hết sức nghiêm túc, lãnh đạo và chỉ huy sư đoàn triển khai công tác lãnh đạo tư tưởng, động viên trung đoàn 141 ổn định tổ chức, tiếp tục thực hiện nhiệm vụ được giao. Đồng thời bổ xung nội dung, kế hoạch huấn luyện cho các đơn vị tuyến sau, đảm bảo yêu cầu thực sự thực tế, sát thực tiễn chiến trường, chiến thuật chiến đấu phòng ngự. Có thể cũng chỉ ở mức độ nhất định, nhưng thực tế sư đoàn tổ chức nghiên cứu rút kinh nghiệm một cách nghiêm túc hoạt động của trung đoàn 141 ở Vị Xuyên rất bổ ích cho tôi. Bởi lẽ mấy tháng trở về lại sư đoàn 312 chỉ là bứ đệm cho thời gian khá dài tôi trực tiếp chỉ huy đơn vị chiến đấu phòng ngự ở tuyến biên giới Vị Xuyên.

Tháng 2-1985 giữ lúc chiến sự ở khu vực Vị Xuyên - Hà Tuyên đang diễn ra quyết liệt, tôi được Tư lệnh quân đoàn triệu tập lên giao quyết định của Bộ điều lên giữ chức quyền sư đoàn trưởng sư đoàn 356. Lúc này sư đoàn 356 đang trực tiếp chiến đấu ở Hà Giang.

[nguyen dinh thang]

.....Rời sư đoàn 312, chia tay gia đình, vợ con, trung tuần tháng 2 năm 1985, tôi ngược quốc lộ 2, ngược sông Lô, hướng lên Thanh Thủy - Vị Xuyên, nơi chiến sự hết sức nóng bỏng. Sư đoàn 356 chốt giữ trên đó.

 Sư đoàn 356 vốn trước đó là sư đoàn 316B được thành lập tháng 10 năm 1974 thuộc quân khu 4, do yêu cầu tăng cường lực lượng cho tổng tiến công mùa xuân năm 1975. Cán bộ chiến sỹ sư đoàn phần đông là con em các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình. Kháng chiến chống Mỹ kết thúc thắng lợi, từ chiến trường một lực lượng lớn quân đội tiến tới công trường. Theo đó sư đoàn 316B chuyển sang làm đường tàu Thống nhất , tập trung cho những cung đường Vinh - Minh Cầm - Tiên An. Khi chiến tranh nổ ra trên tuyến biên giới phía Bắc, lập tức sư đoàn 316B được điều ra tham gia chiến đấu bảo vệ Tổ quốc, trực thuộc quân khu 2. Lúc này Quân khu 2 đã có sư đoàn 316 có bề dầy lịch sử truyền thống và chiến công, thành tích đầy mình, nên sư đoàn 316B được đổi tên là sư đoàn 356. Sư đoàn 356 đứng chân ở Bảo Thắng, Xuân Giao, Hoàng Liên Sơn ( Nay thuộc Lào Cai ). Sư đoàn trưởng lúc đó là anh Thu. Sau này anh Thu chuyển về làm Phó tư lệnh Quân khu 4, thay anh Thu là anh Lò Văn Nhài. Về sau anh  Nhài có thời gian là Phó tư lệnh Quân khu 2.

 Đầu năm 1984 chiến sự rộ lên ở Hà Giang, sư đoàn 356 được điều sang Hà Giang làm nhiệm vụ chiến đấu phòng ngự. Lúc này sư đoàn trưởng là trung tá Bùi Thanh Điếm. Anh Điếm người dân tộc Mường - Hòa Bình. Sau khi Bộ điều tôi lên thay, anh Bùi Thanh Điếm được Thượng tướng Vũ Lập - Tư lệnh Quân khu 2 rút về đưa sang Liên Xô học 6 tháng, rồi về làm sư trưởng sư đoàn 411 ( đóng ở Vĩnh Yên ) một thời gian. Tiếp đó anh về Tỉnh đội Hòa Bình và nghỉ hưu( Cụ Được chắc không nhớ chứ đúng ra thủ trưởng Điếm sau này là thiếu tướng tỉnh đội trưởng tỉnh đội Hòa Bình đang đương chức thì bị đột tử ).

 Sau 3 tháng giữ chức quyền sư đoàn trưởng, tháng 5-1985 tôi chính thức được bổ nhiệm sư đoàn trưởng sư đoàn 356. Ban chỉ huy sư đoàn lúc đó ngoài tôi ra, có anh Đào Bá Đam - Cán bộ Quân đoàn 2 vừa được điều động lên làm phó sư đoàn trưởng về quân sự. Anh Dụ - Cán bộ sư đoàn 308- Quê ở Bắc Ninh, làm phó sư đoàn trưởng về chính trị. Anh Mạch Thọ Trung phó sư đoàn trưởng tham mưu trưởng. Anh Trung quê ở Tĩnh Gia - Thanh Hóa. Một thời gian sau anh Trung chuyển công tác khác, anh Nguyễn Đức Cam được bổ nhiệm Phó sư đoàn trưởng - Tham mưu trưởng. Thời gian này toàn quân đang thực hiện nghị quyết 07 của Bộ chính trị, cấp sư đoàn không có Đảng ủy, chỉ có Hội đồng Phòng chính trị. Sau 1 năm thực hiện nghị quyết 07, thấy vai trò lãnh đạo của Đảng trong quân đội tồn tại những bất cập, Bộ chính trị kịp thời ban hành nghị quyết 27 và Đảng ủy cấp sư đoàn, trung đoàn được tái lập.

 Mấy năm cùng chiến đấu, công tác với nhau, trong điều kiện gặp nhiều khó khăn thử thách, lãnh đạo chỉ huy sư đoàn 356 là một tập thể đoàn kết thống nhất. Anh Đam, anh Dụ, anh Cam ... là những cán bộ có năng lực, tinh thần trách nhiệm cao, tác phong chỉ huy cụ thể sâu sát. Anh em rất tôn trọng nhau trong công tác, cởi mở chan hòa trong sinh hoạt đời thường. Anh Nguyễn Đức Cam sau này có thời gian làm chủ nhiệm khoa trinh sát Học viện Quốc phòng.

 Tổ chức biên chế sư đoàn 356 lúc này có 3 trung đoàn bộ binh 153, 479 và 87 ( Đoạn này cụ Được có sự nhầm lẫn 3 trung đoàn bộ binh là 153, 876 và 149 mới đúng ). Trung đoàn pháo binh 150, một số đơn vị trực thuộc và được tăng cường trung đoàn bộ binh 2 sư đoàn 3 Sao vàng.
 Ấn tượng mạnh nhất đối với tôi trong những ngày đầu trên cương vị người đứng đầu sư đoàn là phần đông cán bộ chiến sỹ rất hoang mang sau tổn thất nặng nề của trung đoàn 876 ngày 12-7-1984 tại điểm cao 772, bình độ 400 ( Thanh Thủy- Vị Xuyên ). Với cán bộ chiến sỹ sư đoàn tổn thất ngày 12-7-1984 tại Thanh Thủy - Vị Xuyên là bài học thấm thía, là nỗi đau không thể nguôi ngoai ngày một ngày hai. Cũng vì vậy đối với anh em khu vực Thanh - Nghệ - Tĩnh sau này khi đã nghỉ hưu , xuất ngũ đã lấy ngày 12-7 hàng năm để gặp gỡ giao lưu. Khi có điều kiện một đôi lần, tôi cũng về dự cùng anh em như một sự chia sẻ mất mát, thương đau một thời của đồng đội.

[khanhhuyen]

Con ghẻ thì nhớ,con đẻ thì quên.... Còn 2 trung đoàn đồng hao,đồng cảnh không thấy cụ nhắc đến nhỉ.

[nguyen dinh thang]

 Em đang xem cuốn lịch sử sư đoàn 3 Sao vàng có nói đến trung đoàn 2 ở Vị Xuyên. Em post đoạn trung đoàn chia tay sư đoàn 356 trở về Lạng Sơn:

 Tổng kết 11 tháng chiến đấu trên biên giới Vị Xuyên tỉnh Hà Tuyên, trung đoàn 2 đã chiến đấu 8 trận, đánh bại các đợt tiến công của bộ binh đối phương từ cấp đại đội đến trung đoàn, giữ vững trận địa phòng ngự. Trong 11 tháng liên tục chiến đấu, 86 cán bộ chiến sỹ trung đoàn đã chiến đấu đến hơi thở cuối cùng và nằm lại nơi biên cương của Tổ quốc, 25 đồng chí đã để lại một phần xương máu của mình ở biên giới Vị Xuyên.

 Đánh giá thắng lợi và chiến công của trung đoàn 2. Đảng ủy chỉ huy sư đoàn B56 Quân khu 2 khen ngợi: Trong điều kiện chiến đấu dài ngày liên tục và ác liệt, song cán bộ chiến sỹ trung đoàn 2  đã thực sự vững vàng trong mọi thử thách, dám xả thân hy sinh để bảo vệ biên giới thiêng liêng của Tổ quốc, đã phát huy cao độ sức mạnh tổng hợp giành thắng lợi to lớn trên tất cả các mặt quân sự, chính trị, hậu cần và kỹ thuật  thực hiện được mục tiêu, yêu cầu trên giao. Đồng chí Phó sư đoàn trưởng về chính trị sư đoàn B56 trong buổi chia tay với trung đoàn đã xúc động phát biểu: Ngày mai, trung đoàn 2 phải xa chúng tôi lên đường về đơn vị thân yêu của mình, nhưng tinh thần của các đồng chí và những người đã hy sinh vẫn sống mãi trên mảnh đất Hà Tuyên như một biểu tượng cao đẹp của lòng quả cảm và đức hiếu trung của " Bộ đội Cụ Hồ ".

[khanhhuyen]

Qua bài trên của bác Được,cũng giải đáp được phần nào thắc mắc của tôi.Tại sao ? chúng tôi phải nằm lâu thế.Và quân số chỉ của một trung đoàn đủ,mà phải chiếm lĩnh trận địa trên cả hai hướng.Đó là thay trung đoàn 153,trên hướng 685 và 468,do tiểu đoàn 3 chiếm lĩnh.Trên hướng 1100 và Không Tên,do tiểu đoàn 1 chiếm giữ,thay cho trung đoàn 149.Tiểu đoàn 2 làm dự bị,nằm bên 2000.

*cuốn lịch sử sư đoàn 3 Sao vàng có nói đến trung đoàn 2 ở Vị Xuyên.
Như vậy tôi đã không nhớ nhầm,11 tháng ở Vị Xuyên thì 10 tháng tôi nằm ở 1100 và 1050,chỉ có khoảng 1 tháng là không nằm ở 1100.Bởi tôi là người duy nhất,không được thay thế cho đến khi rút quân,bàn giao cho f31.
Thời gian này,các đơn vị của f356 rút hết về phía sau làm công tác huấn luyện,bổ xung quân.
Số thương vong nhiều nhất là của đại đội tôi C1,nhưng con số hy sinh cùng ngày nhiều nhất là của đại đội 2,khi vừa vào thay cho C1 ở 1100 thì bị tấn công.
Bác kiếm đâu ra được quyển sách quí thế,tôi vẫn cứ mong một ngày nào đó những trận đánh của chúng tôi trên mặt trận Vị Xuyên năm nào sẽ được ghi nhớ,nếu được bác tải lên nhé,hay bác còn cuốn nào nữa không ?

nhưng tinh thần của các đồng chí và những người đã hy sinh vẫn sống mãi trên mảnh đất Hà Tuyên

Cái này đúng lắm,thời gian quân ngũ của tôi dành cho Hà Tuyên chưa đến 1/3,thời gian nhiều nhất vẫn là Lạng Sơn.Thế nhưng,những hình ảnh của năm tháng gian nan,vất vả,hi sinh luôn liền kề thì cứ luôn hiển hiện như đâu đây.Tôi đã về thăm quê hương 5 lần,01 lần Lên thăm chiến trường xưa là Hà Tuyên,và lần tiếp theo dự định vẫn lại là Hà Tuyên.Lạng Sơn,vẫn chưa thể có cơ hội,chỉ số trong đầu tôi 3/10 cho Lạng Sơn và 7/10 cho Hà Tuyên.Dù sao vẫn mong có đủ cơ hội và thời gian để đi được cả hai nơi.

[longtrec]

Cái này đúng lắm,thời gian quân ngũ của tôi dành cho Hà Tuyên chưa đến 1/3,thời gian nhiều nhất vẫn là Lạng Sơn.Thế nhưng,những hình ảnh của năm tháng gian nan,vất vả,hi sinh luôn liền kề thì cứ luôn hiển hiện như đâu đây.Tôi đã về thăm quê hương 5 lần,01 lần Lên thăm chiến trường xưa là Hà Tuyên,và lần tiếp theo dự định vẫn lại là Hà Tuyên.Lạng Sơn,vẫn chưa thể có cơ hội,chỉ số trong đầu tôi 3/10 cho Lạng Sơn và 7/10 cho Hà Tuyên.Dù sao vẫn mong có đủ cơ hội và thời gian để đi được cả hai nơi.

Tôi theo dõi các bài viết của bác khanhhuyen thì đúng là bác dành nhiều tình cảm cho Hà Tuyên. Hà Tuyên mới khắc đậm nét trong bác, mặc dù bác là lính sư 3, mà sư của bác với sư 337 của tôi vốn cùng 1 Quân đoàn luôn đóng liền kề nhau. Năm 1983 C tôi được cử biệt phái xuống Km3 trên quốc lộ 1A, đóng liền sát với 1C pháo 85mm của sư 3, tôi có nhiều kỷ niệm đẹp tại đây .

Hậu cứ của đv tôi vốn ở Tam Lung nhưng 1/2 đời quân ngũ của tôi là đi phối thuộc với D1 E4 BB mà địa điểm gắn bó, kỷ niệm sâu lặng với tôi là cao điểm 386, 583. Tôi cũng như bác những tháng ngày chiến đấu ở những điểm cao này mới đáng nhớ, mới khó phai, tôi hiểu lỗi lòng của bác. Chào thân!

[nguyen dinh thang]

 Em xin tiếp:

 Lúc này cả sư đoàn đã rút xuống đứng chân ở khu vực phía dưới Hà Giang. Thay sư đoàn 356 chiến đấu phòng ngự là sư đoàn 313 do anh Đỗ Xuân Trì làm sư đoàn trưởng. Nhiệm vụ đầu tiên của tôi và các anh trong Đảng ủy, Ban chỉ huy sư đoàn chúng tôi là xốc lại cả về tư tưởng, tổ chức của đơn vị. Đảng ủy sư đoàn xác định nhiệm vụ trọng tâm là làm tốt công tác giáo dục chính trị, lãnh đạo tư tưởng , để anh em thấy trong chiến đấu việc thắng thua là bình thường. Vấn đề là khi tổn thất chúng ta phải tìm ra nguyên nhân để khắc phục, từ đó khơi dậy trong anh em niềm tin đã từng mai một , lung lay. Mặt khác rút kinh nghiệm từ những tổn thất vừa qua, tranh thủ thời gian ở tuyến sau, chúng tôi tổ chức cho bộ đội tổ chức huấn luyện thêm chiến thuật chiến đấu phòng ngự ở địa hình núi đá. Công tác đảm bảo hậu cần - kỹ thuật cũng được chỉ đạo tiến hành chu đáo. Từ cái cuốc chim, cái xẻng để đào công sự đến lương thực, thực phẩm, thuốc chiến thương, vũ khí đạn theo cơ số đều được chuẩn bị đầy đủ. Không phải bản thân tôi tài giỏi gì, nhưng công tác tư tưởng lúc này phải thật sự mang tính tổng thể, vừa thuyết phục, động viên, vừa làm tốt công tác huấn luyện, công tác đảm bảo, để củng cố niềm tin cho bộ đội.

 Sau khi chuẩn bị chu đáo,đầu năm 1986, chúng tôi nhận lệnh lên thay sư đoàn 313 xây dựng trận địa phòng ngự ở khu vực Đồi Đài, Đá Pháp, bình độ 300-400, hang Dơi, hang Làng Lò, Tổ Chim, Bốn Hầm, chân các cao điểm 685, 468, bình độ 1100 (Đối mặt với đối phương ở bình độ 1200 ) Nậm Tẩu, Cốc Nghè... Cạnh sư đoàn chúng tôi, sư đoàn 314 ( do anh Minh làm sư đoàn trưởng ) phòng ngự ở mạn Bắc Thanh Thủy, qua bên kia sông Lô, Pa Hán.

 Thời gian này gần như cả nước hướng về Vị Xuyên- Thanh Thủy - Hà Giang, hướng về các điểm tựa tiền tiêu của Tổ quốc. Thủ trưởng Bộ quốc phòng  Thượng tướng Tổng tham mưu trưởng Lê Trọng Tấn, Thượng tướng chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Chu Huy Mân, các đồng chí Phó Tổng tham mưu trưởng Lê Ngọc Hiền, Nguyễn Thế Bôn, Cục trưởng cục tác chiến Hoàng Nghĩa Khánh ....đã lên kiểm tra tình hình,chỉ đạo, động viên chúng tôi, tổ chức chiến đấu thật tốt, lấy lại những vị trí đã mất, khôi phục lại hiện trạng trước mùa hè năm 1984.

 Trong những lần lên thăm, quán triệt nhiệm vụ cho sư đoàn chúng tôi, sư đoàn 313, sư đoàn 314 tại sở chỉ huy tiền phương Quân khu, hay đến từng đơn vị, Thượng tướng Tổng tham mưu trưởng Lê Trọng Tấn, Thượng tướng Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Chu Huy Mân và một số đồng chí khác đều chia sẻ phần lo lắng với chúng tôi. Đồng chí Lê Trọng Tấn có hỏi tôi rằng: Cứ đà này, liệu đối phương có tràn xuống Hà Giang được không?
  Tôi trả lời, không do dự:
 - Thưa anh, đúng là ở thời điểm này, Thanh Thủy- Vị Xuyên của ta, như là chiến trường thực nghiệm của đối phương, hết quân đoàn này đến quân đoàn khác được tung lên đây quần đảo với chúng tôi, sử dụng pháo vô tội vạ, nhưng rút kinh nghiệm những tổn thất vừa qua, thế trận phòng ngự của ta đã có sự thay đổi, có chiều sâu, công sự chắc chắn...Tôi, anh Trì đã từng vào sống ra chết nhiều lần, đều là Anh hùng Quân đội. Tinh thần cán bộ chiến sỹ đã được xốc lại. Đối phương có bước qua được xác chúng tôi, bước qua được xác của mấy thằng sư trưởng này thì mới xuống được Hà Giang.

 Nghe tôi quả quyết như vậy, anh Lê Trọng Tấn nắm tay tôi rất chặt. Tôi thấy ánh lên trên khuôn mặt, ánh mắt của vị tướng có tài thao lược niềm xúc động mạnh, niềm tin trong anh được nhân lên bội phần.

[khanhhuyen]

Đúng đấy bác Longtrec,lính sứ Lạng nhà mình,ai đã trải qua những năm tháng ở đó thì không thể quên được những địa danh,Tam Lung,Cao Lộc,Lộc Bình,400,Tràng Định,Thất Khê....
Những địa danh đó,nơi mà những ngày đầu chúng tôi vừa làm quen với cây súng,vừa kết thúc những tháng huấn luyện tân binh.Và các bác cũng chỉ vừa mới làm quen với trận địa,thì lính phía trước là các bác đã phải lăn lộn nơi chiến hào sãn sàng đánh chặn quân xâm lược và chúng tôi cũng phải hành quân cơ động liền kề sau lưng,hỗ trợ các bác.Nằm dưới hào lầy lội,đội mưa.Nghe tiếng súng của quân cướp nước ngày đêm vọng về,và cứ mong đánh thì đánh đi.Làm một trận sống mái,còn hơn cứ phải chúi đầu dưới bùn nước nơi chiến hào.Ngày đấy,gần như chẳng lúc nào yên,chúng tôi phải hành quân cơ động gần như liên lục.Những đêm đội mưa hành quân,vượt những cổng trời mẹ,rồi lại cổng trời con.Lúc thì hướng về Lộc Bình,Tam Lung,khi thì lại Tràng Định,Thất Khê rồi 400.Tí nữa phải đánh 400,vách núi thẳng đứng,xương,máu nào chồng cho đủ ?
Cũng nhớ lắm,nhưng vì đạn quân thù chưa bay vào hay bay qua đầu như chỗ bác nên không đủ sức lưu lại.Lạng Sơn,với tôi những ngày ầm ì tiếng pháo,là lại hành quân chiếm lĩnh trận địa,lội bùn chiến hào,những đêm ngày rét mướt,vẫn phải bám chiến hào,nhớp nhúa bùn,tù túng vô cùng.
Hà Tuyên thì lại khác,không phải là nếm mùi vị của thuốc pháo,hay nghe pháo nổ trên đầu mình.Mà đã là sống chung với pháo,chạy trên mặt đất cũng gặp pháo,chui sâu dưới lòng đất cũng gặp pháo.Pháo ông....,pháo bà....,pháo bố...,pháo mẹ...,pháo con..và cả pháo mồ côi...,hay pháo đàn...,pháo bầy....
Ngay cả lúc ăn nó cũng chẳng tha,khi ngủ thì nó đưa võng du...thức giấc   Tức là nó len lỏi vào cuộc sống bất cứ lúc nào,nên khó quên..
Cảm ơn đồng đội cùng chiến hào,trên hướng phòng thủ chính Lạng Sơn.

[khanhhuyen]

Em xin tiếp:
 .....,đầu năm 1986, chúng tôi nhận lệnh lên thay sư đoàn 313 xây dựng trận địa phòng ngự ở khu vực Đồi Đài, Đá Pháp, bình độ 300-400, hang Dơi, hang Làng Lò, Tổ Chim, Bốn Hầm, chân các cao điểm 685, 468, bình độ 1100 (Đối mặt với đối phương ở bình độ 1200 ) Nậm Tẩu, Cốc Nghè... Cạnh sư đoàn chúng tôi, sư đoàn 314 ( do anh Minh làm sư đoàn trưởng ) phòng ngự ở mạn Bắc Thanh Thủy, qua bên kia sông Lô, Pa Hán.

 Thời gian này gần như cả nước hướng về Vị Xuyên- Thanh Thủy - Hà Giang, hướng về các điểm tựa tiền tiêu của Tổ quốc. ........ Đồng chí Lê Trọng Tấn có hỏi tôi rằng: Cứ đà này, liệu đối phương có tràn xuống Hà Giang được không?
  Tôi trả lời, không do dự:
 - Thưa anh, đúng là ở thời điểm này, Thanh Thủy- Vị Xuyên của ta, như là chiến trường thực nghiệm của đối phương, hết quân đoàn này đến quân đoàn khác được tung lên đây quần đảo với chúng tôi, sử dụng pháo vô tội vạ, .....

Trong bài viết này của bác Được,khi đọc thấy cũng rất gần với cảm nhận của tôi sau này.
Thứ nhất,tôi cho rằng phía TQ cố gắng đưa nhiều sức lực,của cải và cả xương máu của binh lính họ.Cố gắng đánh bật ta ra khỏi các vị trí bên bờ bắc Thanh Thủy,dồn quân ta về dãy 2000.Như tôi đã từng nhận định ở trong topic Hà Giang,chúng cố gắng đánh bứt ta tại khu vực 685,468 đẩy ta về dẫy 2000.Nếu chúng chiếm được vị trí này,đương nhiên ta cũng phải rút bỏ những vị trí sâu hơn như những chuỗi cao điểm 1100 bên sườn nam 1509 và xa hơn nữa là Không Tên.
- Việc thay quân của chúng rất thường xuyên và liên tục bằng nhiều đơn vị từ các quân khu,quân đoàn
- Như tôi đã từng khẳng định,là chúng bắn pháo lên đầu quân ta không cần tính đến số lượng,không cần biết kết quả,miễn là cứ bắn chẳng cần biết nơi ấy có còn tồn tại cái gì nữa không,cứ bắn và tiếp tục bắn.
Sau khi trở về thăm lại chiến trường xưa,tôi còn nhận thấy một điều nữa là,tại sao chúng bắn vào 1100 nhiều đến thế.Nhất là những ngày trời quang,có phải những hôm đầy mây hay khi mây mù còn phủ kín tấm nhìn,chúng không nhìn thấy 1100 nên chúng không bắn,hoặc để phục vụ việc đưa quân áp sát lên địa của ta do thám,nên chúng không bắn ? Giả thiết này cũng chỉ đúng một phần,bởi không hẳn ngày nào chúng cũng do thám,nắm tình hình của ta,bởi ngay cả buổi tối và nửa đêm chúng cũng bắn,thế thì giả thiết do sương mù,mây mù là hoàn toàn không thuyết phục.Vậy tại sao chúng bắn nhiều thế,bắn không kịp vuốt mặt,không kịp thở.Tôi đã từng hé lộ rằng,chính vì vị trí cao,rất cao của 1100 cho ta có thể quan sát hoàn toàn khu vực chiến sự giữa ta và địch trên mặt trận Thanh Thủy,Vị Xuyên.Từ nơi đây,ta nhìn rõ,rất rõ 772 từ sườn đông đến mép hào sườn tây,tức là mọi hoạt động của địch ở đây,không thể hoạt động tự do vào lúc không có mây và những ngày sáng trời.Không những thế,từ 1100 ta còn nhìn sâu vào phía sau 1250 khoảng vài cây số.Chính tôi đã từng nói,tôi đã từng thấy chúng mắc bạt dã chiến bạt ngàn ở khu vực này.Sau khi về thăm chiến trường xưa,tôi nghiệm ra rằng; chẳng nơi đâu ngoài 1100 có thể quan sát được vào sâu đất địch như thế,đấy có lẽ là một lý do rất chính đáng để chúng bắn vào 1100 vô tội vạ.Vì chúng bắn nhiều như thế,ta không thể lập được đài quan sát tại 1100.Lính trinh sát đi phối thuộc với C1 bộ binh ở tiền tiêu,cũng tham gia sinh hoạt và là nhiệm vụ nắm định với đơn vị bộ binh bên sườn tây 1100.Dọc chiến hào bên sườn đông của 1100,theo hướng nam của 1509 thì 1100 nằm lệch với 1200 do địch chiếm giữ về phía tây,nên sườn đông của 1100 từ 1200 chúng nhìn rất rõ.Chính vì thế,ở khu vực này chúng bắn nát đến đường hào chỉ còn sâu tới mắt cá chân,thậm chí có nơi không còn thành hào.Do vậy,1100 rất có lợi thế nhưng ta cũng không thể cắm đài quan sát ở đây được.Đài quan sát của sư 356,phải đặt ở sườn đông của 1050 nhưng nằm tiếp giáp với 1000,cho nên cũng chỉ cao hơn 1000 được một chút,từ đây trinh sát sư đoàn quan sát các hoạt động của địch ở 772 gần như ngang tầm mắt và xa hơn một chút là bên sườn đông sông Lô.
Ở đây bác Được có sự nhầm lẫn về thời gian,đầu năm 1986 vào cuối tháng 1 " nếu không nhầm thì là ngày 22 tháng 1 năm 1986",sư đoàn 31 của quân đoàn 3 vào thay cho E 981 (trung đoàn 2 sư đoàn 3 Sao Vàng,sang tăng cường cho sư đoàn 356) trên cả hai hướng 685 và 1100.