Ký ức tuổi thơ máu lửa

[lamson1981]

-Nguyenquocchung :
nhưng vì sau này bác hay minh họa cho bài viết của mình khi thì ảnh lính ngụy, lúc lại truyền đơn chống cộng, văn thơ mang tính chiêu hồi... Và một số người cho rằng như thế là có vấn đề Bác ạ, thay vì đưa mấy cái minh họa là sản phẩm của chế độ cũ, bác cứ vẽ nhiều nhiều mấy bức tranh Quân giải phóng phất cờ chiến thắng là ổn ngay thôi mà
Có gì đâu mà không ổn ! Đưa ra để các bác phân tích thì tuổi trẻ sẽ hiểu hơn về cuộc chiến chứ sao đâu. Vấn đề là chúng ta nhìn nhận như thế nào về những hình ảnh, về nội dung của các sản phẩm đó. Tôi thấy ở trên diễn đàn này rất nhiều người nói rằng muốn tác giả kể lại sự kiện cũng như suy nghĩ thật sát với sự thật, còn viết hơi tô hồng ca ngợi một tí như Cacdamon ( Topic: Ở phía pailin ) thì lại có nhiều người phản đối kịch liệt. Vậy thì viết thế nào đây ?  
- Phần sau này tôi đưa nhiều hình ảnh để minh họa, còn phần đầu của hồi kí tôi ít đưa hình ảnh vì tôi chưa biết tải hình lên và chưa biết cách tra tìm tài liệu trong mạng

-Trích từ Hai Ruộng :
Anh em chú ý ở câu : " ...Vì hòa bình đâu ngại bước chân đi ... " . Anh em chúng ta biết rằng : Chủ trương của Đảng , của Bác Hồ được thấm nhuần đối với thanh niên và toàn dân từ già đến trẻ ở ngoài Bắc, chủ trương đó là đánh cho Mỹ cút đánh cho Ngụy nhào , nước Việt Nam là một , dân tộc Việt Nam là một , quyết tâm giải phóng Miền Nam . Chứ không có chủ trương vì Hòa Bình .

Đó cũng là một cách phân tích, nhận định của riêng bác, nhưng tôi e rằng chưa thuyết phục lắm và lại dễ hiểu lầm là cách mạng hiếu chiến   . Mục tiêu " Đánh cho Mĩ cút, đánh cho ngụy nhào" thì cuối cùng cũng đem lại hòa bình thống nhất thôi. Do đó những người tham gia KCCM nói : "Vì hòa bình của đất nước mà tôi chiến đấu" thì đâu có gì sai phải không ?
 Cũng cần nói thêm: Chính phủ nước Việt Nam dân chủ cộng hòa và tuyệt đại đa số nhân dân ở 2 miền Nam Bắc đều muốn thống nhất đất nước theo phương pháp hòa bình. Tức là tổ chức tổng tuyển cử vào năm 1956 theo điều khoản của hiệp định Giơ ne vơ, nhưng Ngô Đình Diệm và Đế Quốc Mĩ đã cố tình phá hoại Hiệp định nên mới xảy ra cuộc chiến kéo dài 20 năm sau đó.
Nhưng thôi, tôi chỉ kể lại những sự kiện mà mình đã chứng kiến. Còn nhận định như thế nào là tùy ở mỗi người, có thể sẽ chưa được chính xác. Các bác cứ phân tích cặn cẻ ra thì sẽ hiểu sâu vấn đề hơn

[nguyenquochung]

Tôi thấy ở trên diễn đàn này rất nhiều người nói rằng muốn tác giả kể lại sự kiện cũng như suy nghĩ thật sát với sự thật, còn viết hơi tô hồng ca ngợi một tí như Cacdamon ( Topic: Ở phía pailin ) thì lại có nhiều người phản đối kịch liệt. Vậy thì viết thế nào đây ?

   Không, không! Bác cứ viết như bác đã từng viết, đừng thay đổi gì cả. Còn việc minh họa gì thì tùy bác, miễn là không bị xóa (vì sẽ mất công bác). Cá nhân tôi hoàn toàn không thấy vấn đề gì ở đây.

[bschung]

  " ...Vì hòa bình đâu ngại bước chân đi ... " . Anh em chúng ta biết rằng : Chủ trương của Đảng , của Bác Hồ được thấm nhuần đối với thanh niên và toàn dân từ già đến trẻ ở ngoài Bắc, chủ trương đó là đánh cho Mỹ cút đánh cho Ngụy nhào , nước Việt Nam là một , dân tộc Việt Nam là một , quyết tâm giải phóng Miền Nam . Chứ không có chủ trương vì Hòa Bình . Chủ trương vì Hòa Bình chính là chủ trương của chính phủ Sài Gòn đưa ra nhằm ru ngủ nhân dân mà thôi . Người viết bài nầy tại sao lại xa lạ với chủ trương của Cách Mạng mà quen với chủ trương của chính phủ Sài Gòn . Như vậy câu thơ :" Vì hòa bình đâu ngại bước chân đi" chính là cái đuôi cáo thò ra , không chối cải vào đâu được , câu thơ nầy đã tố cáo bài thơ nầy là của Tâm Lý Chiến Sài Gòn viết nhầm xuyên tạc Giải Phóng Quân  . Người ta nói giấu đầu lòi ( thò ) đuôi là như vậy đó ![/i][/i]
 

  Em thấy nếu nói bài thơ này do 1 người lính giải phóng (hay đã từng là quân giải phóng) "sáng tác" cũng đúng,mà nói do tâm lý chiến VNCH cũng không sai bao nhiêu ,vì người lính hoặc sỹ quan TLC ,hay nhân viên sở chiêu hồi này có thể chính là 1 kẻ chiêu hồi ,mang đúng cái tâm trạng ,tâm lý của 1 người lính MB xa nhà +tư tưởng của kẻ đầu hàng phản bội đồng đội,phản lại lý tưởng trước đó mình theo đuổi...và bài thơ chính là sản phẩm hổ lốn,có định hướng của TLC cũng không có gì là lạ !

[Hai Ruộng]

 ...Đó cũng là một cách phân tích, nhận định của riêng bác, nhưng tôi e rằng chưa thuyết phục lắm và lại dễ hiểu lầm là cách mạng hiếu chiến .   Wink
 Mình cũng chẳng phải sợ hiểu lầm gì hết Lam Son ơi ! Vì thời điểm đó hàng ngày lúc nào loa tuyên truyền của địch cũng ra rã xuyên tạc là Cộng Sản hiếu chiến . Họ xuyên tạc gì thì mặc họ , dân tộc ta rất yêu chuộng hòa bình , nhưng kẽ thù cướp nước và bè lũ bán nước cố tình chia cắt đất nước ta , thì chỉ có con đường duy nhất là cầm vũ khí để đánh lại chúng thôi . Bác Hồ cũng đã dạy rồi " chúng ta càng nhân nhượng thì bọn chúng càng sấn tới , con giun xéo mãi cũng quằng ..."  Chúng ta thà hy sinh tất cã , chứ không chịu mất nước , không chịu làm nô lệ . Để giành được độc lập cho dân tộc , thống nhất đất nước và hòa bình cho ngày hôm nay . Thời điểm đó không còn cach nào khác hơn là phải đánh và đánh , không có chủ trương hòa bình gì hết . Bộ đội ta không có người nào hiếu chiến cã , hầu hết là nông dân hiền lành như đất , những anh công nhân và học sinh , sinh viên yêu nhà máy , yêu mái trường , họ phải nén đi nổi đau thương mất mát , họ phải tạm xếp lại tương lai cho riêng mình để tình nguyện lên đường cầm súng đánh giặc , làm sao mà hiếu chiến cho được , rất nhiều người đã không trở về , nhiều người cho đến bây giờ hài cốt còn nằm mãi rừng sâu núi thẩm . Sau ngày chiến thắng hầu hết anh em Bộ Đội ta đều rất vui mừng ai cũng muốn chạy trở về với gia đình ngay , có nhiều người bỏ về quê khi chưa kịp làm giấy tờ chính sách gì hết , về đến nơi địa phương còn nghi ngò anh em đào ngũ . Anh em mong được về để  được tiếp tục cày bừa , lao động , và tiếp tục ngồi lại ghế nhà trường mà bấy lâu nay anh em mơ ước " ... bây giờ đất nước thanh bình . Súng gươm vứt bỏ lại lành như xưa ... " thế thì anh em ta hiếu chiến ở chổ nào ? Kễ cả một số anh em được quân đội phân công tiếp tục ở lại quân đội để câm súng bảo vệ Tổ Quốc , anh em ta bảo vệ Tổ Quốc chứ có đi cướp bóc hay xâm lược dân tộc nào đâu mà hiếu chiến .
 Lịch sử đã rỏ ràng như ban ngày . ai mà chẳng biết chính quyền Ngô Đình Diệm là chính phủ bù nhìn do Mỹ nặng ra để đánh bóng che đậy cho âm mưu xâm lược VN của đế quốc Mỹ . Vì vậy ngoài chiêu bài " bảo vệ cho thế giới tự do và bảo vệ hòa bình " thì họ còn mỹ từ nào nữa cho phù hợp với họ . Nhưng mồm họ nói thế thôi chứ vào năm 1959 họ lê máy chém khắp Miền Nam để chặt đầu những ai đã từng theo kháng chiến chống Pháp , bao nhiêu bom đạn đã đổ vào đất nước ta , họ bảo vệ hòa bình như thế đấy .
 Còn cơ quan Tâm Lý Chiến của họ thì rất nhiều trò lừa đảo , có lẽ anh em quá rõ . Tiện đây mình cũng kễ thêm vài mẫu chuyện để minh họa phần nào cho trò lừa dối  này .
 - Khi sắp giải phóng thì họ tuyên truyền rằng : Cộng Sản sẽ cho dân theo chế độ Sài Gòn tắm máu .. .
 - Khi trao trả tù binh hai bên tại Lộc Ninh . Phía tù binh Ngụy do ta bắt giữ thì được đối xử đàng hoàng , nhưng còn tù binh ta thì họ đối xử như thế nào , muốn biết thì anh em cứ gặp gở các cô chú tù chính trị Côn Đảo thì sẽ rỏ , hoặc anh em có thể tham khảo ngay TOPIC " Tù binh đảo Phú Quốc ' ngay trong Máu và Hoa thì anh em sẽ rỏ . Cho đến lúc trao trả tù binh rồi Bọn Tâm Lý Chiến còn có chiêu lừa đảo trắng trợn như thế này : Trong số anh em Tù Binh ta được trao trả thì họ cho tập trung tại sân bay TSN , để họ chở từng nhóm nhỏ bằng máy bay trực thăng ra Lộc Ninh , họ phân tù binh ta ra thành từng nhóm nhỏ , để họ ghép lẫn lộn vài ba nhóm lại cho lên một chiếc máy bay trực thăng , lúc đó họ cho Tâm Lý Chiến giả dạng tù binh ta trà trộn một vài người vào đó , khi lên đến Lộc Ninh để trao trả , lúc nầy có mặt các nhà Báo của các nước . Khi trao trả thì những tên Tâm Lý Chiến giả dạng tù binh ta nầy bèn giơ tay lên xin Liên Hiệp Quốc cho bọn hắn xin được ở lại với chính phủ Quốc Gia và xin được ly khai với Cộng Sản , một hai chuyến đầu phái đoàn ta bất ngờ , nhưng sau đó phái đoàn ta phát hiện được những tên nầy không phải là tù binh của mình .
 Chẳng những vậy thôi sao , ông anh mình còn kễ là trước khi lên máy bay trực thăng bọn chúng hành hạ cho Tù Binh ta tập trung ngồi phơi nắng đã đời rồi mới cho lên máy bay . Khi bay lên Lộc Ninh thì bận lên có chở tù binh ta trên máy bay nên bọn chúng biết ta không dám bắn ,  đúng ra theo qui định như lúc hai bên đàm phán máy bay chở tù binh  phải bay theo vùng được  qui định trước , khi phải bay qua vùng Giải Phóng của ta thì chúng lại bay cố tình bay lấn vào vùng cấm bay . Chỉ khi bay về trên máy bay có chở tù binh của họ , họ mới chấp hành bay nghiêm chỉnh theo vùng qui định .

 Tâm lý Chiến còn nhiều trò lửa đảo lắm , nói ra nhiều sợ chiếm hết chổ của bạn LamSon , bấy nhiêu thôi cũng tàm tạm để các bạn biết được Tâm Lý Chiến họ xạo đến mức độ nào .

[TichTuongNhuLe]

   
 Nhưng Lính ta đều có một nhận xét giống nhau là những lời lẽ đó đều "có mùi" tâm lý chiến. Tất cả đều có một giọng văn giống nhau, xa lạ, hoàn toàn không giống giọng văn lúc bấy giờ thấm trong người lính từ dưới mái trường miền bắc.

     Xin lỗi anh em, tôi vấn không thích nói cái gì hơn một lần. Tuy nhiên, bây giờ phải nói kỹ hơn một chút.

     Các bài thơ trên các tờ truyền đơn đều có một giọng văn thơ khác với giọng văn thơ mà bấy giờ chúng tôi dược hấp thụ trên ghế nhà trường. Tôi không có ý định nhận xét về cái hay dở của giáo dục ở miền bắc bấy giờ. Nhưng nó cũng tạo ra một "văn hóa" khác với "văn hóa" trong lời lẽ của truyền đơn.

     Rõ ràng bài thơ phải là của một người "có chữ". Người "có chữ" ở miền bắc lúc bấy giờ, xin khẳng định, không có giọng văn thơ kiểu đó.

     Ai là tác giả bài thơ, thật ra cũng không quan trọng. Có thể một người lính "chiêu hồi" hay ai đó chuyên nghiệp của cục tâm lý chiến cũng được.    

[binhyen1960]

Tôi thấy ở trên diễn đàn này rất nhiều người nói rằng muốn tác giả kể lại sự kiện cũng như suy nghĩ thật sát với sự thật, còn viết hơi tô hồng ca ngợi một tí như Cacdamon ( Topic: Ở phía pailin ) thì lại có nhiều người phản đối kịch liệt.

Mục tiêu " Đánh cho Mĩ cút, đánh cho ngụy nhào" thì cuối cùng cũng đem lại hòa bình thống nhất thôi. Do đó những người tham gia KCCM nói : "Vì hòa bình của đất nước mà tôi chiến đấu"

Sự "tô hồng" quá mức sẽ làm méo mó hình ảnh thật đến mức phi thực tế thì đó là phản tác dụng "tô hồng"
 Người trong cuộc sẽ cho rằng đó là sự "diễu cợt" trên nỗi gian nan vất vả cùng sự chịu đựng của đồng đội họ nhiên hơn là "ca ngợi" nên họ bắt buộc phải phản đối , người lính chiến chỉ biết chiến đấu bằng khả năng của mình và họ là những người không ưa nịnh .
 Người ngoài cuộc sẽ có cảm giác bị nghe những chuyện bịp bợm mà thực tế không có được , có thể thực tế họ không có nhưng kiến thức thì họ vô biên , họ không nói nhưng chắc chắn họ sẽ cười bởi cách viết "tô hồng" kiểu đó .
Nếu muốn khen ai đó cũng phải biết cách khen , đừng khen để người được khen có cảm giác ngượng .

 Đánh cho Mỹ cút , đánh cho Ngụy nhào .
 Đó là sách lược của Đảng và nhà nước chúng ta trong giai đoạn đó của cuộc KCCM .
 Mỹ thì quá mạnh về mặt quân sự so với ta lúc đó , nếu đối đầu với Mỹ về mặt quân sự thì tìm kiếm chiến thắng với họ là cực khó nên không cần thiết phải đánh thắng họ mà chỉ cần đánh tan ý chí xâm lược khiến họ phải tự rút chạy vì không theo nổi cuộc chiến tranh .
 Thực tế Mỹ cút khỏi VN cũng là vì vậy , vừa chiến thắng trên chiến trường vừa thắng lợi trên bàn hội nghị là trận chiến thắng toàn diện nhất cho cả cuộc chiến tranh đó .
 Đánh cho Ngụy nhào . Tất nhiên đó cũng là sách lược .
 Ngụy cũng chính là người Việt Nam ở cuộc chiến tranh đó , không lẽ người VN chiến thắng người VN ?
 Vì vậy chỉ cần đánh để chế độ Ngụy xụp đổ , lộn nhào .
 Câu nói "Đánh cho Mỹ cút , đánh cho Ngụy nhào"  nói lên sự yêu chuộng hòa bình cùng quyết tâm nhân dân VN chúng ta , không hề "hiếu chiến" một chút nào . Đánh đuổi ngoại bang xâm lược , đánh đổ bè lũ tay sai , đánh để ngày mai nhân dân VN có hòa bình và hạnh phúc . 

[lexuantuong1972]

@tantrao:

      - Trong này đọc bài của các bác CCB Quảng Trị như Lexuantuong, TichtuongNhule, 6971 không hề nói gì đến chuyện lính tráng đảo ngũ hay chiêu hồi.

      - Đơn vị tôi không có chiêu hồi, nhưng đảo ngũ hay thoái thác nhiệm vụ nằm nhà là có bạn ạ. thậm chí có lúc nhiều là đằng khác. Nhưng tác dụng không phải từ mấy bài thơ tâm lý chiến trong đám truyền đơn thả xuống. Họ đảo ngũ do rất nhiều nguyên nhân, ác liệt cũng có, nằm lâu trong rừng buồn chán và mòn mỏi cũng có. Thậm chí có thằng đảo ngũ chỉ vì nghe tin ở quê nhà địa phương loan tin nó theo địch rồi cắt hết tiền trợ cấp đi B của nhà nó. Ước vọng lúc ấy của nó là vác đựoc một khẩu Ak với vài băng đạn mang về đến nhà trừng trị bọn làm láo ở địa phương.

    - Bọn tôi có nhặt nhiều truyền đơn thật, nhưng không nhặt loại Giấy thông hành. Nhặt rồi cất giấu ở hậu cứ dùng dần chứ mang theo trong người làm gì. CTV cũng biết chứ, nhưng chỉ nhắc chứ không cấm hẳn vì lúc đó giấy cũng thiếu. Ngay các vị ấy có lúc cúng phải đi xin giấy quấn thuốc. Bọn tôi cắt nhỏ ra thì hòa cả làng chứ nâng lên quan điểm làm gì.

     - Chuyện về anh lính không được công nhân liệt sĩ theo tôi cũng rất có thể. Trong lính thì nhiều khi có những chuyện hay kết luận hết sức dở hơi, chẳng ra làm sao cả. Nhưng rơi vào ai thằng đó chịu chứ biết kêu ai.

V/v truyền đơn khi bọn tôi trên đường vào thì không thấy địch rải có lẽ ở phía ngoài, chỉ đến khi sau khi ký HĐ 1973 mới thấy có nhiều truyền đơn nhất dịp tết 1973 sang 1974 ở khu vực giáp ranh (không rõ địch rải bằng cách nào, mà sáng ra đã thấy trắng xóa), nói chung là nội dung chiêu hồi không lấy gì làm ghê nhưng nó nói nhiều về dịp Tết vì ai cũng muốn xum họp gia đình.

Khi tôi nằm đoàn an dưỡng được nghe anh em ở Tây nguyên và trên đường Trường Sơn nói nhiều về 1 thứ chiêu hồi khá là nguy hiểm đó là giữa không gian tĩnh lặng không có tiếng rú của máy bay thì nghe tiếng loa từ trên không trung phát rất rõ rảng. Nó không dụ dỗ về với chính nghĩa quốc gia mà chỉ mời các cán binh VC nghe tiếng quê hương. Đó là âm thanh buổi sớm mai ở làng quê miền bắc như tiếng con trâu khua sừng vào cửa chuồng, tiếng chõng tre của người cha già dậy sớm hút thuốc lào sòng sọc, tiếng gọi trẻ con dậy đi học...Những âm thanh này đã làm xao động không ít anh em ta. Tôi nghe các anh ấy nói chuyện như thế thì quả thực chiến tranh tâm lý của địch vô cùng hiểm độc, nó đánh trúng vào tâm lý của đại bộ phận anh em ta đều từ đồng ruộng mà ra đi.

Đơn vị tôi chưa có trường hợp chiêu hồi, chỉ có một vài anh em xuống tinh thần và tuột xích ra phía ngoài. Còn những trường hợp mất tích như Sơn (c1), Triệu (c3) mãi về sau mới được xác minh và công nhận là LS.

[lamson1981]

MỘT NGƯỜI LÍNH CHIÊU HỒI VÀ MỘT NGƯỜI LÍNH PHẢN CHIẾN

  Thời gian này tôi đã vào trường Trung học Mộ Đức, ở thị trấn Đồng Cát. Một buổi sáng đến trường thì không học như mọi khi mà nhà trường gọi tập hợp học sinh lại, ngồi sắp hàng dưới sân để chờ đợi một cái gì đó. Một lát sau có một chiếc xe JEEP chạy vào trường, trên xe có cả lính và vài người mặc đồ dân sự. Thầy hiệu trưởng giới thiệu vị thiếu tá quận trưởng lên nói chuyện. Vị thiếu tá lên trước bục giới thiệu: “hôm nay có một người bộ đội Bắc Việt đã hồi chánh về với Chính nghĩa Quốc Gia, sẽ lên nói chuyện với toàn trường”. Gần cả nghìn cặp mắt đổ dồn về một người đàn ông mặc đồ dân thường, cở 30 tuổi đang bước lên bục. Anh ta nói tiếng bắc, cũng có giới thiệu tên nhưng tôi cũng không còn nhớ. Anh ta kể nhiều chuyện, nhưng tôi chỉ nhớ đại khái là ở nông thôn Miền bắc thì mọi người đều phải vào hợp tác xã. Mọi tài sản đều là của tập thể, đi làm theo tiếng kẻng và ăn theo công điểm rất là đói khổ. Ngày lễ thì không được nghỉ mà phải làm việc bằng 2, bằng 3, hội hè đều bỏ hết … Ở Miền nam thì thấy cuộc sống rất no ấm cho nên anh ta quyết định chạy về với Quốc gia …
Không biết anh ta có phải đúng là lính Bắc chiêu hồi hay là dân di cư, và anh ta kể sao thì hay vậy chứ cả trường cũng chẳng có ai biết đúng, sai như thế nào.

Vài tuần sau thì tôi lại chứng kiến tiếp một vụ hoàn toàn tương phản với vụ nầy. Đó là việc một người lính sư đoàn 2 bỏ ngũ chạy ra vùng giải phóng.

   Hằng ngày tôi vẫn về quê nội ở Thiệp Sơn để trồng củ, tỉa đậu … Bà nội tôi vẫn hay nấu củ lang, củ mì, tới mùa thì nấu đậu phộng để ăn chiều. Những lần như thế thì cũng thường gặp các người lính sư đoàn 2 đóng quân trên đồi Chóp Vung đi xuống xóm lấy nước và được mọi người mời cùng ăn. Ăn xong thì các anh lính đó đổ nước đầy vào các ống đạn, mỗi ống cỡ vài chục kí, rồi vác lên đồi. Khi trước ở đây do lính thuộc trung đoàn 4 đóng quân, lính trung đoàn 4 đa số là dân Miền trung và rất hung dữ. Thời gian này lính trung đoàn 5 đổi về đóng ở đồi Chóp Vung, đa số là dân Miền nam, nói tiếng Nam bộ rất dễ nghe và ai cũng rất hiền.

  Một buổi chiều, mọi người đang ăn củ mì thì có một người lính đi tới. Mọi người ngạc nhiên sao hôm nay chỉ có một người. Ông tôi mời anh ăn củ nhưng anh không ăn mà nói.

-   Bác có biết giải phóng họ ở chổ nào không ?
-   Ủa làm sao tôi biết được họ ở đâu ? Ông tôi nói.
-   Nói thật với bác là cháu muốn chạy qua bên giải phóng để tìm đường về quê, mấy năm rồi không được về nhà. Cháu ngán ngẫm cái đời lính này quá rồi

Thật ra ai cũng biết vùng có du kích gần đây lắm, nhưng ai biết anh ta nói thật hay lừa mình để bắt bớ đây ? Ai cũng bảo không biết ở đâu có du kích, nhưng anh ta cứ năn nỉ mãi. Ông tôi nói.

-   quê của chú ở đâu vậy ?
-   Ở Cần Thơ, nhà cháu hiện giờ ở trong vùng giải phóng. Người nào dẫn dùm tui ra gặp mấy ông giải phóng đi ?

Lúc nầy thì ai cũng cũng cảm nhận rằng anh ta nói thật lòng mình, nhưng dẫn đi thì chẳng ai dám. Mọi người mới nói rằng thấy du kích hay ở dưới xóm kia, rồi ai cũng đưa tay chỉ về hướng thôn Mỹ Thuận ( là nơi du kích xã Phổ Thuận ở ), chỉ cách đây một cây số đi qua một cánh đồng. Anh lính liền cảm ơn rồi xăm xăm bước vội về hướng ấy như sợ để chậm sẽ bị bắt trở lại. Sau đó cũng chẳng biết số phận của người lính ấy ra sao nữa.

CHUYỆN HỌC HÀNH.

  Cuối bậc tiểu học thời ấy vẫn tổ chức thi để cấp chứng chỉ gọi là CHỨNG CHỈ HỌC TRÌNH. Tiếp sau đó là đợt thi tuyển vào trường trung học công lập. Ai không đậu thì học trường bán công hoặc trường tư thục, giống như tuyển sinh vào PTTH hiện nay. Nộp đơn thi thì cũng chẳng thấy xét lí lịch gì, làm bài thi vẫn cắt phách và ngồi theo số báo danh. Trong phòng thi thì tôi vẫn thấy có cô giáo giám thị đưa tài liệu cho thí sinh quen biết, giống như bây giờ.



Hằng ngày đạp xe đến trường đi về 20km rất mệt nhọc, nhưng cũng rất vui, vì được biết thêm nhiều thầy cô và bạn bè mới, biết thêm được cuộc sống của người dân ven QL ở địa bàn huyện Mộ Đức. Những nơi nầy cũng giống như quê tôi, thỉnh thoảng vẫn thấy những trận đánh vào cả ban ngày ở những nơi xa xa, súng đạn nổ rền, nhà cháy khói bay lên nghi ngút. Lâu lâu cũng thấy xác của các ông giải phóng bỏ nằm ven đường.

  Trong lớp học những đứa lớn tuổi cũng hay kể chuyện thời sự, kể chuyện các trận đánh xảy ra ở chổ này, chổ kia. Rồi cũng thường hay đùa giỡn là : “Chán học thì tao đi nhảy núi”. “Nhảy núi” là cái từ để chỉ những người thoát ly đi theo cách mạng ( Vì cách mạng thường trú ẩn ở trên núi ). Cũng có nhiều lần tranh luận giữa những đứa là con em gia đình cách mạng với những đứa con của ngụy quân, ngụy quyền về các vụ bắn giết trong các trận chiến đã xảy ra. Nhưng thường những đứa theo phe cách mạng đông hơn nhiều lần những đứa kia.

  Vào trung học ( Lớp 6 đến lớp 12 ) thì nữ sinh phải mặc áo dài trắng, nam sinh thì vẫn quần xanh áo trắng có biển tên. Những đứa mất trật tự hoặc không thuộc bài là bị thầy cô cầm cây đánh thẳng tay. Sợ nhất là giờ thầy S. dạy toán. Thầy dạy rất hay, dễ hiểu, nhưng đánh cũng rất dữ. Có những đứa con gái mặc áo dài lên bảng không thuộc bài bị thầy quất 4-5 cây phải hẩy cái mông tới trước cho bớt đau, mặt mày thì nhăn nhó trông thật tội nghiệp. Nghe các anh lớp trên kể lại rằng vào mấy năm trước, trong một giờ giảng, thầy S. thấy một học sinh nam cũng lớn xác ngồi ngủ trong lớp, thầy gọi học sinh đó đứng lên và nói.

-   Ê, thằng kia ! Hồi hôm mầy đi phá vi hay sao giờ này lại ngủ trong lớp ?
  
Sau khi Ngô Đình Diệm bị lật đổ thì nhân dân có phong trào phá tung hết các ấp chiến lược để về quê cũ, gọi là phá vi ( bờ vi : hàng rào ấp chiến lược ) Phá vi thường là đêm khuya, hầu hết mọi người, từ cụ già đến các em học sinh đều tham gia, và bờ vi lần lượt bị đốt cháy tan tành. Thầy S. có lẽ vô tình nói đùa như thế chứ chẳng phải bài xích gì chuyện phá vi. Nhưng sau đó, em học sinh kia về nói lại với du kích. Vài đêm sau, các anh du kích đến nhà mời thầy lên núi học tập 3 tháng mới cho về. Cũng có những thầy hay tuyên truyền về cách mạng cho học sinh thì cũng bị chuyển đi nơi khác. Sau đó hầu hết các thầy giáo cũng chỉ dạy những điều chuyên môn trên lớp chứ chẳng thấy khi nào nói đến vấn đề chính trị với học sinh. Kể cả các thầy giáo dạy sử cũng chỉ nói những điều trong sách giáo khoa chứ chẳng dám nhận xét gì về tình hình chiến sự đang nổ ra hằng ngày. Có những đứa học sinh bỏ học “nhảy núi” theo cách mạng vì lí tưởng, nhưng cũng có đứa vì lười học bị quở mắng, thậm chí, chặn đánh thầy rồi “nhảy núi”.

   Thời gian này anh Nhơn là con cậu tôi cũng đang học lớp 12 ngoài thị xã Quảng Ngãi. Khi ấy đang học trung học thì có thẻ học sinh và tạm hoãn quân dịch. Hằng tuần anh vẫn cưỡi xe đạp về quê và đem theo những quyển sách dày cộm, Khi nghĩ hè thì mang về cả thùng sách. Bởi vậy tôi có điều kiện đọc được nhiều sách giáo khoa thời ấy. Sách lịch sử thì chỉ nói chung chung về khởi nghĩa tháng 8 – 1945 giành chính quyền, về quân kháng chiến Việt Nam thắng quân Pháp ở Điện Biên Phủ, mà không hề nói ai là người lãnh đạo làm nên các chiến thắng đó. Giai đoạn chiến tranh sau 1954 không thấy nói đến.

   Về Văn học thì thấy học chỉ toàn các tác phẩm văn học lãng mạn của nhóm Tự lực Văn Đoàn như các tiểu thuyết : Đoạn tuyệt, Hồn bướm mơ tiên, Nữa chừng xuân, Anh phải sống, Đời mưa gió … của các nhà văn Nhất Linh, Khái Hưng, Thạch lam … Trong các tác phẩm này chủ yếu là kể chuyện tình yêu nam nữ, đôi khi cũng có đã phá các hủ tục lạc hậu của chế độ phong kiến, nhưng rất nhẹ nhàng , mờ nhạt. Cũng có  một vài nhân vật trong các tác phẩm ấy nói là đi làm cách mạng, nhưng chẳng nói rõ là làm gì ? theo tổ chức nào ? và làm cách mạng để đánh đổ cái gì ?

Sau này được học về văn học sử tôi mới biết rằng thời kỳ trước năm 1945 ở nước ta có 3 dòng văn học :

- Dòng văn học Cách mạng : Thơ văn của Hồ Chí Minh, Tố Hữu, Huỳnh Thúc Kháng, Phan Bội Châu
                              Phan Châu Trinh …  
- Dòng văn học Hiện thực phê phán : Các tác phẩm Tắt Đèn của Ngô Tất Tố, Chí phèo của Nam Cao, Bước  
  đường cùng của Nguyễn Công Hoan …

- Dòng văn học Lãng mạn : Các tác Phẩm của nhóm Tự Lực Văn Đoàn …

Tất nhiên Văn thơ của Bác Hồ và Tố Hữu thì không thể có trong sách GK của VNCH rồi, nhưng các tác phẩm yêu nước của Phan Bội Châu, Phan Châu trinh, hay dòng văn học Hiện thực phê phán mà không thấy đưa vào nhà trường là một điều thiếu sót lớn của SGK thời ấy. Có thể là tôi chưa học đến lớp đó trong thời ấy, nên có nhận xét chưa hoàn chỉnh. Mong các bác nào học tú tài thời ấy sẽ bổ sung thêm.

CHUYỆN VĂN HÓA VĂN NGHỆ
  
Về văn nghệ thì lúc ấy thì học sinh hay hát các bài hát yêu đương như bài : Nhớ người yêu, Căn nhà màu tím, Căn nhà ngoại ô … và một số bài về lính như : Rừng lá thấp, Sương trắng miền quê ngoại, Người em xóm đạo … Thỉnh thoảng ở trường cũng có tổ chức sinh hoạt ngoài trời, văn nghệ ca hát. Những lần như thế tôi thấy một anh lớp 11 hay hát bài “Những đồi hoa sim” và hát hay lắm. Sau đó thấy rất nhiều người cũng thường hát bài này.

Mời các bạn nghe bài hát :   http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=1nkH1tPTm

Sau này khi biết bài thơ : “Màu tím hoa sim” của Hữu Loan tôi mới biết bài hát này của DZung Chinh đã viết từ cảm xúc về bài thơ của Hữu Loan. Cả bài thơ và bài hát đều thật tuyệt

[lamson1981]

 

Di ảnh nhà thơ Hữu Loan


MÀU TÍM HOA SIM

Nàng có ba người anh đi bộ đội
Những em nàng có em chưa biết nói
Khi tóc nàng xanh xanh.
Tôi người vệ quốc quân xa gia đình
Yêu nàng như tình yêu em gái
Ngày hợp hôn nàng không đòi may áo mới
Tôi mặc đồ quân nhân
Đôi giày đinhbết bùn đất hành quân
Nàng cười xinh xinh bên anh chồng độc đáo.
Tôi ở đơn vị về cưới nhau xong là đi
Từ chiến khu xa nhớ về ái ngại
Lấy chồng đời chiến chinh mấy người đi trở lại
Lỡ khi mình không về thì thương người vợ chờ
bé bỏng chiều quê...
Nhưng không chết người trai khói lửa
Mà chết người gái nhỏ hậu phương
Tôi về không gặp nàng
Má tôi ngồi bên mộ con đầy bóng tối
Chiếc bình hoa ngày cưới
Thành bình hương tàn lạnh vây quanh.
Tóc nàng xanh xanh ngắn chưa đầy búi
Em ơi giây phút cuối
Không được nghe nhau nói
Không được trông nhau một lần.
Ngày xưa nàng yêu hoa sim tím
Áo nàng màu tím hoa sim.
Ngày xưa đèn khuya bóng nhỏ
Nàng vá cho chồng tấm áo ngày xưa...
Một chiều rừng mưa
Ba người anh từ chiến trường Đông Bắc
Được tin em gái mất trước tin em lấy chồng
Gió sớm thu về rờn rợn nước sông.
Đứa em nhỏ lớn lên ngỡ ngàng nhìn ảnh chị
Khi gió sớm thu về cỏ vàng chân mộ chí.
Chiều hành quân qua những đồi hoa sim
Những đồi hoa sim
Những đồi hoa sim dài trong chiều không hết
Màu tím hoa sim tím chiều hoang biền biệt
Có ai ví như từ ca dao nào xa xưa:
“áo anh sứt chỉ đường tà
Vợ anh chưa có, mẹ già chưa khâu”.
Ai hát vô tình hay ác ý với nhau
Chiều hoang tím có chiều hoang biết
Chiều hoang tím tím thêm màu da diết
Nhìn áo rách vai tôi hát trong màu hoa:
“Áo anh sứt chỉ đường tà
Vợ anh mất sớm, mẹ già chưa khâu...”.
Màu tím hoa sim, tím tình trang lệ rớm
tím tình ơi lệ ứa
ráng vàng ma
và
Sừng rúc điệu quân hành
Vang vọng chập chờn
Theo bóng những binh đoàn
Biền biệt hành binh vào thăm thẳm chiều hoang màu tím.
Tôi ví vọng về đâu?
Tôi với vọng về đâu?
Áo anh nát chỉ dù lâu...

HỮU LOAN - 1949

-------------------------------------------------------------------------------------------

" Chiều hành quân qua những đồi hoa sim
  Những đồi hoa sim
  Những đồi hoa sim dài trong chiều không hết
  Màu tím hoa sim tím chiều hoang biền biệt"

" Những chiều hành quân, ôi những chiều hành quân tím chiều hoang biền biệt"

Màu tím của những đồi sim trong chiều hành quân đã gợi cho Hữu Loan một nổi nhớ về người thương, nhớ về quê hương da diết. Đó cũng là tâm trạng của bao thế hệ những người lính ở chiến trường suốt 40 năm sau đó. Lớp lính bây giờ có đi qua những đồi sim thì chắc khó mà có cái tâm trạng như thế vì mọi chuện ở quê nhà đều đã biết qua DTDD  .

Hai bài hát nữa mà lứa học sinh của chúng tôi hâm mộ và hay hát là bài :
-Trường củ tình xưa     http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=GQhB2EOJqM
-Thương về Miền trung http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=Bp43kQB1Ja

[Hai Ruộng]

 Lam Sơn có trí nhớ rất tốt . Đã ba mươi mấy năm đọc topic của Lam Sơn giống như là xem cuộn phim quay lại . Hôm nay mình về nhà thì quá  khuya nêm mệt uể oải quá , để hôm sau mình sẽ đưa lên một số bài hát của chế độ Sài Gòn nhưng khi thưởng thức nội dung cũng giống như là nhạc Cách Mạng , có khi bây giờ con cháu của mình nghe khó mà phân biệt được .