ບົດທີ 7
ທ່ອງທ່ຽວວຽງຈັນ
ເດືອນຊິງຫາປີກາຍນີ້ ຫງວຽນທິລານໄດ້ມາທ່ອງທ່ຽວປະເທດລາວເປັນເທື່ອທຳອີດ. ສີດາ ໝູ່ສະໜິດສະໜົມໄປຮັບລາວຢູ່ສະໜາມບີນວັດໄຕ. ກ່ອນຈະໄປສົ່ງລາວຢູ່ເຮືອນພັກມະລີນ້ຳພຸ, ສີດາໄດ້ພາໄປກິນເຂົ້າຢູ່ຮ້ານອາຫານຂອບໃຈເດີ. ຫງວຽນທິລານມີແຜນການທ່ອງທ່ຽວຢູ່ວຽງຈັນ ພຽງແຕ່ມື້ດຽວ ເຊິ່ງມີສີດາເປັນຜູ້ນຳທ່ຽວ.
ຕອນເຊົ້າ ສີດາໄດ້ພາຫງວຽນທິລານໄປເລາະຕະຫລາດເຊົ້າ. ຕະລາດແຫ່ງນີ້ເປັນຕະລາດ ໃຫຍ່ກວ່າໝູ່ຢູ່ໃນນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ, ມີສິນຄ້າວາງຂາຍເກືອບທຸກຊະນິດ ບໍ່ວ່າເຄື່ອງນຸ່ງ, ເຄື່ອງ ໃຊ້, ເຄື່ອງໄຟຟ້າ, ເຄື່ອງປະດັບເອ້ປະເພດເງິນແລະຄຳ... ຫລັງຈາກເລາະທົ່ວ ຕະຫລາດເຊົ້າແລ້ວ, ສີດາກໍພາຫງວຽນທິລານໄປກິນເຝີຢູ່ຕະຫລາດຂົວດີນ ເຊິ່ງຢູ່ໃກ້ໆກັບຕະຫລາດເຊົ້າ. ເມື່ອກິນອີ່ມແລ້ວພວກເຂົາ ກໍພາກັນໄປຊົມຫໍພະແກ້ວ ແລະວັດສີສະເກດ.
ຫໍພະແກ້ວຕັ້ງຢູ່ໃກ້ແມ່ນ້ຳຂອງ, ສ້າງຂຶ້ນສະຕະວັດທີ 16 ໂດຍພະເຈົ້າໄຊຍະເຊດຖາທິລາດ. ສີດາພາຫງວຽນທິລານ ເຂົ້າໄປໄຫວ້ພະພຸດທະ ຮູບອົງໃຫຍ່ຢູ່ໃນຫໍພະແກ້ວ. ກ່ອນຈະເຂົ້າໄປຕ້ອງ ຖອດເກີບ. ເມື່ອໄຫວ້ພະແລ້ວ ທັງສອງຄົນກໍຍ່າງຊົມວັດຖຸບູຮານສະໄໝຕ່າງໆຢູ່ພາຍໃນຫໍນັ້ນ.
ຈາກນັ້ນພວກເຂົາກໍພາກັນໄປວັດສີສະເກດ ເຊິ່ງສ້າງຂຶ້ນໃນຕົ້ນສະຕະວັດທີ 19 ໂດຍພະ ເຈົ້າອະນຸວົງ. ວັດສີສະເກດເປັນວັດທີ່ມີພະພຸດທະ ຮູບນ້ອຍຫລາຍກ່ວາໝື່ນອົງ. ອອກຈາກວັດສີສະ ເກດແລ້ວ, ພວກເຂົາກໍພາກັນໄປປະຕູໄຊ ແລະທາດຫລວງ. ຢູ່ປະຕູໄຊຫງວຽນທິລານໄດ້ຂຶ້ນໄປ ເທິງເຊິ່ງສາມາດແນມເຫັນທຳມະຊາດແລະສາພາບຂອງຕົວເມືອງວຽງຈັນໄດ້ເປັນຢ່າງດີ. ທາດຫລວງເປັນບ່ອນສຸດທ້າຍທີ່ພວກເຂົາພາກັນ ໄປທ່ຽວ. ຢູ່ຫັ້ນ ສີດາໄດ້ພາຫງວຽນທິລານຍ່າງເລາະ ຊົມອ້ອມທາດຫລວງ ແລະຖ່າຍຮູບໄວ້ເປັນທີ່ລະນຶກ. ຫງວຽນທິລານຮູ້ສຶກປະທັບໃຈ ວຽງຈັນແທ້ໆ.
Phiên âmBốt thi 7
Thoòng thiều Viêng Chăn
Đươn sing hả pi kai nị, Nguyễn Thị Lan đạy ma thoòng thiều pạ thệt Lao pên thừa thăm ịt. Sỉ Đa mù sạ nít sạ nổm pay hắp lao dù sạ nảm bin Vắt Tay. Kòn chạ pay sôồng lao dù hươn p’hắc mạ li nặm p’hu, Sỉ Đa đạy p’ha pay kin khậu dù hạn a hản Khốp Chay Đơ. Nguyễn Thị Lan mi p’hẻn kan thoòng thiều dù Viêng Chăn p’hiêng tè mự điêu xầng mi Sỉ Đa pên p’hụ năm thiều.
Ton xậu, Sỉ Đa đạy p’ha Nguyễn Thị Lan pay lọ tạ lạt Xậu. Tạ lạt hèng nị pên tạ lạt nhày kòa mù dù nay nạ khon luổng Viêng Chăn, mi sỉn khạ vang khải kượp thúc xạ nít bò và khường nùng, khường xạy, khường phay phạ, khường pạ đắp ệ pạ p’hệt ngân lẹ khăm… Lẳng chạc lọ thùa tạ lạt Xậu lẹo, Sỉ Đa ko p’ha Nguyễn Thị Lan pay kin phở dù tạ lạt Khủa Đin xầng dù kạy kạy kắp tạ lạt Xậu. Mừa kin ìm lẹo, p’huộc khẩu ko p’ha kăn pay xôm Hỏ P’hạ Kẹo lẹ Vắt Sỉ Sạ Kệt.
Hỏ P’hạ Kẹo tặng dù kạy Mè nặm khoỏng, sạng khựn nay sạ tạ vắt thi 16 đôi p’hạ chạu Xay nhạ Xệt thả thi lạt. Sỉ Đa p’ha Nguyễn Thị Lan khậu pay vạy p’hạ p’hút thạ húp ông nhày dù nay Hỏ P’hạ Kẹo. Kòn chạ khạu pay toọng thọt kợp. Mừa vạy p’hạ lẹo thăng soỏng khôn ko dàng xôm vắt thủ bu han sạ mảy tàng tàng dù p’hai nay hỏ nặn.
Chạc nặn, p’huộc khảu ko p’ha kăn pay vắt Sỉ Sạ Kệt xầng sạng khựn nay tộn sạ tạ vắt thi 19 đôi p’hạ chậu Ạ Nu Vông. Vắt Sỉ Sạ Kệt pên vắt thì mi p’hạ p’hút thạ húp nọi lải quà mừn ông. Oọc chạc vắt Sỉ Sạ Kệt lẹo, p’huộc khảu ko p’ha kăn pay Pạ Tu Xay lẹ Thạt Luổng. Dù Pạ Tu Xay, Nguyễn Thị Lan đạy khựn pay thâng xầng sả mạt nem hển thăm mạ xạt lẹ sạ p’hạp khoỏng tua mương Viêng Chăn đạy pên dàng đi. Thạt Luổng pên bòn sút thại thì p’huộc khảu p’ha kăn pay thiều. Dù hặn, Sỉ Đa đạy p’ha Nguyễn Thị Lan nhàng lọ xôm ọm Thạt Luổng lẹ thài húp vạy pên thì lạ nức. Nguyễn Thị Lan hụ sức pạ thắp chay Viêng Chăn thẹ thẹ.
Từ vựng
ຮັບ hắp đón
ສະໜາມບີນ sạ nảm bin sân bay
ກ່ອນຈະ kòn chạ trước đó
ສົ່ງ sôồng đưa
ເຮືອນພັກ hươn p’hắc nhà nghỉ
ພາໄປ p’ha pay cùng đi
ແຜນການ p’hẻn kan kế hoạch, chương trình
ທ່ອງທ່ຽວ thoòng thiều du lịch
ພຽງແຕ່ p’hiêng tè chỉ trong
ດຽວ điêu một, không có đôi
ຜູ້ນຳທ່ຽວ p’hụ năm thiều hướng dẫn viên
ໄປເລາະ pay lọ đi dạo
ສິນຄ້າ sỉn khá hàng hóa
ເກືອບ kượp gần
ເຄື່ອງໃຊ້ khường xạy hàng gia dụng
ເຄື່ອງປະດັບເອ້ khường pạ đắp ệ hàng trang sức
ເງິນ ngân bạc
ຄຳ khăm vàng
ທົ່ວ thùa khắp nơi
ເຊິ່ງ xầng mà
ອີ່ມ ìm no, đủ
ຊົມ xôm khen ngợi, biểu dương
ຕັ້ງ tặng nằm ở
ສ້າງຂຶ້ນ sạng khựn xây dựng
ພະເຈົ້າ p’hạ chậu vua
ໄຫວ້ vạy cúi đầu, cúi chào, lễ
ພະພຸດທະຮູບ p’hạ p’hút thạ húp tượng Phật
ອົງ ông ngài, ngôi
ຫໍພະແກ້ວ hỏ p’hạ kẹo tháp Phật Ngọc
ຖອດ thọt rút ra, nhấc ra
ຍ່າງ nhàng biến đi
ວັດຖຸບູຮານ vắt thủ bu han di tích cổ
ສະໄໝ sạ mảy thời đại, kỷ nguyên
ຕົ້ນສະຕະວັດ tộn sạ tạ vắt đầu thế kỷ
ແນມເຫັນ nem hển nhìn thấy
ທຳມະຊາດ thăm mạ xạt tình hình
ສຸດທ້າຍ sút thại cuối cùng
ອ້ອມທາດຫລວງ ọm thạt luổng vòng quanh Thạt Luổng
ຮູ້ສຶກ hụ sức cảm thấy
ປະທັບໃຈ pạ thắp chay ghi lòng tạc dạ
ແທ້ໆ thẹ thẹ thật
Bài dịch
Du lịch Viêng Chăn
Tháng tám năm ngoái, Nguyễn Thị Lan được đi du lịch Lào lần đầu tiên. Sỉ Đa, người bạn thân ra đón cô tại sân bay Vắt Tay. Trước khi đưa cô về nhà nghỉ Mạ Li Nặm P’hu, Sỉ Đa đã đưa đi ăn cơm tại nhà hàng Khọp Chay Đơ. Nguyễn Thị Lan có chương trình thăm Viêng Chăn chỉ trong một ngày mà có Sỉ Đa làm hướng dẫn viên.
Buổi sáng, Sỉ Đa đã đưa Nguyễn Thị Lan đi chơi chợ Sáng. Chợ này thuộc vào loại chợ lớn trong các chợ ở thủ đô Viêng Chăn, có hàng hóa bày bán gần đủ các mặt hàng như hàng quần áo, hàng gia dụng, hàng đồ điện, hàng đồ trang sức bạc và vàng… Sau khi đã đi dạo chợ Sáng rồi, Sỉ Đa đưa Nguyễn Thị Lan đi ăn phở tại chợ Cầu Đất ở ngay cạnh chợ Sáng. Ăn xong, họ đưa nhau đi thăm Tháp Phật Ngọc và Chùa Sỉ Sạ Kệt.
Tháp Phật Ngọc nằm ở gần sông Mê kông, xây dựng trong thế kỷ thứ 16 do nhà vua Xay nhạ Xệt thả thị lạt. Sỉ Đa đưa Nguyễn Thị Lan vào lễ bức tượng Phật lớn bên trong Tháp Phật Ngọc. Trước khi vào bên trong phải cởi bỏ giày dép. Khi lễ Phật đã xong, cả hai người cùng đi thăm những di tích cổ khác ở bên trong ngôi tháp này.
Từ đó, họ cùng nhau đi đến chùa Sỉ Sạ Kệt được xây dựng vào đầu thế kỷ thứ 19 do nhà vua Ạ nu vông. Chùa Sỉ Sạ Kệt là ngôi chùa có chứa rất nhiều các pho tượng Phật nhỏ. Ra khỏi chùa Sỉ Sạ Kệt rồi, họ đưa nhau đi Pạ Tu Xay và Thạt Luổng. Ở Pạ Tu Xay, Nguyễn Thị Lan đã được trèo lên tầng cao để có khả năng nhìn thấy được vạn vật thiên nhiên và toàn cảnh thành phố Viêng Chăn. Thạt Luổng là điểm cuối cùng mà bọn họ đến thăm. Ở đấy, Sỉ Đa đã đưa Nguyễn Thị Lan đi theo bờ tường vây quanh Thạt Luổng và chụp ảnh làm kỷ niệm. Nguyễn Thị Lan cảm thấy thật sự yêu quý thành phố Viêng Chăn.