Phi công tiêm kích (phần II)

[Phicôngtiêmkích]

 Về chuyện đăng tin và tuyên truyền hồi xưa cũng có những điều "buồn cười" lắm. Ví như anh bạn tôi ở chiến trường B được nghe chuyện bắn B-52 thì thế này : " B-52 nó bay cao lắm, chẳng có phi công nào của ta bay tới độ cao ấy đâu, trừ mỗi anh Phạm Tuân thôi. Anh đã kéo máy bay dựng đứng lên, bắn xong thì lộn xuống quay về và thế là anh bị xoắn ruột, phải cắt đi một đoạn đến 70 phân, phải "măng-xông" lại, nằm viện mất mấy tháng trời !". Anh bạn tôi nói chuyện với tôi, tôi gặp Phạm Tuân kể lại mà cười đến chảy nước mắt nước mũi vì chuyện giải thích kia đấy.
 Tựu trung lại, cũng có nhiều nhiều vấn đề trong cách nhìn nhận lắm.

[chiensivodanh]

Ủng hộ cho topic clip  : máy bay tiêm kích của không quân VN hiện nay của Trung đoàn 929 tại Đà Nẵng . Nghe lời bình trong đoạn clip mới thấy bay ban đêm là kỳ công .tốp bay chỉ từ 1-2 phi công nhưng dưới mặt đất hàng trăm người phục vụ cho việc bay .

<a href="http://www.youtube.com/watch?v=U2-M012_or0" target="_blank">http://www.youtube.com/watch?v=U2-M012_or0</a>

[phaphai]

Tranphu còn nhớ là hồi đó tại khu vực Hàm Rồng Thanh Hóa lúc đầu Đài báo đưa tin là " Trong 2 ngày 3-4 Tháng 4/65 Quân và dân Thanh hóa đã bắn rơi 57 máy bay của giặc Mỹ. Nhưng mấy ngày sau và cho đến bây giờ vẫn giữ số liệu trong 2 ngày bắn rơi 47 máy bay của Mỹ" Điều sửa lại về số lượng máy bay bị bắn rơi hàng chục chiếc lúc đó cũng làm cho rất nhiều người thắc mắc.

Số liệu công bố ngay ngày hôm sau (tin hàng ngày trên 2 tờ báo lớn hồi đó là QDND và ND) chắc chắn sẽ chênh lệch với số liệu sẽ được kiểm tra lại sau đó. Hồi đó đơn vị nào bắn rơi máy bay Mỹ đều được bác Tôn gửi tặng lẵng hoa (và hình như dân quân tự vệ còn được thưởng 1 con bò ăn mừng). Nhưng rất nhiều trường hợp chỉ thấy máy bay phụt khói đen mù đặc nhiều người vẫn tưởng máy bay bị bắn cháy nhưng thực ra là chúng chỉ tăng tốc để thoát khỏi khu vực lưới lửa phòng không mạnh. Cũng cso khi 1 cái máy bay bị cả 2 đơn vị cũng bắn vào và nó cháy thì tin ban đầu dễ nhầm thành 2 cái. Máy bay bị rơi thật hay không và đơn vị nào ghi công cho cái chiến công ấy hình như cũng có 1 Ban đặc biệt đi xác minh. Với không quân hình như dễ dàng hơn vì có film quay khi bắn.
Những ngày trong trận Hàm Rồng thì không khí cũng rất hào hùng, tin chiến thắng được đưa hàng ngày trên báo, trên đài và kết thúc chiến dịch cầu Hàm Rồng vẫn đứng vững!

[Phicôngtiêmkích]

 Về chuyến bay của anh Nguyễn Hồng Nhị tiêu diệt chiếc không người lái ( KNL )trên độ cao 18.000 mét, mở màn cho cách đánh bằng tên lửa không đối không thì trong "sổ nhật ký chiến đấu" của anh có ghi :
 "Ngày mồng 4 tháng 3 năm 1966. Buổi sáng, trời nhiều mây thấp, nhưng đến trưa trời quang mây, thuận lợi cho máy bay chụp ảnh tầng cao hoạt động. Đồng chí Trung đoàn trưởng trực tiếp gọi điện cho tôi và thông báo :
 - Hôm nay có tin tình báo cho biết sẽ có 1 U-2 và 1 KNL trinh sát chụp ảnh bay ra miền Bắc ( từ miền Nam bay ra ) nhưng chưa biết sẽ chụp ảnh mục tiêu nào. Vậy cậu phải chuẩn bị tất cả các phương án đánh nghe !
 Đặt ống nghe vào máy, tôi giở bản đồ xem lại các phương án. Nếu U-2 bay vào thì chỉ có một phương án. Đó là biên giới Việt-Lào. Còn nếu là máy bay KNL thì nhiều phương án hơn. Đánh KNL dễ thì ít mà khó thì nhiều. Dễ là máy bay KNL bay theo chương trình lập sẵn, không có đối kháng gì, nhưng cái khó nhất là thân hình nó nhỏ, khó phát hiện sớm. Khi phát hiện muộn, tốc độ tiếp cận lớn ( hơn 1000 km/h )ta không kịp phóng tên lửa, dễ bị đâm vào nó hoặc xông lên trước nó. Bởi vậy, chiến thuật của MiG-21 lúc đó là từng chiếc một nối nhau công kích một mục tiêu. Nếu chiếc đi đầu bị trượt thì đã có chiếc sau vào công kích...
 ... Tôi đang nhẩm lại phương án thì nghe lênh :
 - Một chiếc cao không cấp 1 !
 

[Phicôngtiêmkích]

 Cái từ "cao không" để cho tổ "mũ cao không" và thợ máy biết là phương án đánh "cao không", mặc quần áo và đội mũ cao không.
 Mọi người trong phiên trực rất hối hả, răm rắp làm nhiệm vụ của mình. Tôi ngồi im trên ghế để đồng chí Ngãi - tổ trưởng mũ cao không đội cho tôi. Đồng chí báo : "Xong !". Tôi chạy thật nhanh lên buồng lái. Nhận lệnh "Ấp Bắc !" ( mở máy ! ) tôi trả lời : "Rõ !" và ấn nút khởi động động cơ. Lăn ra cất cánh, khi lên đến độ cao 300 mét thì chỉ huy cho tôi hướng bay 270 độ và độ cao 5000 mét. Bay được 5 phút thì lại nhận được lệnh bay 90 độ và bật tăng lực lấy độ cao lên 16.000 mét. Rồi SCH sửa hướng bay cho bay 150 độ rồi 130 độ. Tiếp đó là khẩu lệnh : "Bình Minh !" ( lệnh mở ra-đa trên máy bay ) để sục sạo mục tiêu. Tôi báo cáo : "Đã phát hiện mục tiêu, xin công kích !". SCH trả lời : "Cho phép !".
 Lúc này máu trong người như dồn hết về tim để cho tôi một sức mạnh kỳ diệu là bình tĩnh, đưa mục tiêu chính xác vào vòng ngắm - giữa chữ thập của máy ngắm PKI nhanh nhất , đồng thời ấn nút "bám sát mục tiêu" của ra-đa để xác định cự li bắn, còn động tác cuối cùng là ấn nút phóng tên lửa.
 Quả tên lửa hồng ngoại K-13 vọt ra khỏi cánh máy bay và bay về phía trước. Tôi nhớ lại, nó giống như cái lần tôi bắn bia ở trường bắn Axtra-khan vậy !
 Trong mũ bay, tai tôi còn nghe tiếng "o...o" của quả tên lửa thứ hai bắt được mục tiêu. Tôi lập tức ấn nút phóng quả thứ hai để đảm bảo chắc chắn là mục tiêu đã bị diệt.
 Tôi báo cáo : "Đã "uống bia" xong !". Đó là tiếng lóng bí mật ( mật khẩu ) là đã phóng tên lửa. Đồng thời, SCH cũng thông báo là trên màn hình, mục tiêu đã mất và cho tôi lấy hướng về sân bay hạ cánh.
 Từ trên vùng trời cao Quảng Ninh, tôi bay về sân bay Đa Phúc thật là nhẹ nhõm trong người bởi đã hoàn thành được công việc mà cả tập thể Trung đoàn giao phó, thực hiện được nguyện vọng khát khao của từ người chiến sĩ gác đường băng cho đến người chỉ huy lãnh đạo cao nhất của Trung đoàn, đó là : "Từ trận đầu, MiG-21 phải bắn rơi máy bay Mỹ !". Hôm nay, tôi đã thực hiện được trọn vẹn mơ ước đó.
 Mọi người biết tin, ra tận sân đỗ, tận chân cầu thang máy bay đón và chúc mừng !
 Tôi vô cùng cảm động ! Đây là chiến công chung của Trung đoàn, tôi chỉ có công nhỏ bé là "ấn nút phóng quả đạn bay đi tiêu diệt mục tiêu" đem về trận đánh nhớ đời, đầu tiên của tôi trên bầu trời miền Bắc yêu thương !".

[star]

Tôi báo cáo : "Đã "uống bia" xong !". Đó là tiếng lóng bí mật ( mật khẩu ) là đã phóng tên lửa. Đồng thời, SCH cũng thông báo là trên màn hình, mục tiêu đã mất và cho tôi lấy hướng về sân bay hạ cánh.

Em nhớ trong tiểu thuyết Vùng Trời của nhà văn Hữu Mai có nhân vật Nhự, phi công Mig-21 thuộc lớp đầu tiên được đào tạo tại Liên Xô. Anh Nhự có thói quen báo cáo "uống bia rồi" với sở chỉ huy mặt đất mỗi khi hạ được máy bay địch.
Về tên nhân vật, có lẽ là dựa trên tên của các phi công: Nguyễn Hồng Nhị và Đặng Ngọc Ngự.

 

[Phicôngtiêmkích]

 Cái từ "Uống bia" chính là mật khẩu dùng để báo cáo đã bắn tên lửa rồi. Chúng tôi sử dụng nó suốt cả cuộc chiến tranh chống không quân Mỹ đánh phá ra miền Bắc. Cũng có chuyện vui là có trận không chiến, ta và địch quần nhau túi bụi, Sở chỉ huy hỏi : "Anh đã "uống bia" chưa ?" thì nhận được câu trả lời : "Tôi chưa "Uống bia" nhưng chúng nó đang "Uống bia" vào tôi !" nghĩa là bọn địch bắn ghê quá, còn mình thì chưa có cơ hội nào để phóng tên lửa cả. Sau về, rút kinh nghiệm mà cứ cười bò ra bởi cái câu "nó uống bia" vào tôi !" ấy.

 Còn anh Nguyễn Hồng Nhị thì từ hồi 15 tuổi đã gia nhập Vệ Quốc quân, vào Tiểu đoàn 365 anh hùng, tham gia đánh nhiều trận như đánh đồn Mang Đen, về Kon Tum rồi đánh đồn Đắc Đoa, Suối Cối...
 Anh tập kết ra Bắc, vào học ở Trường sĩ quan Lục quân Trần Quốc Tuấn ( Trường sĩ quan Lục quân 1 ) rồi từ đó sau đợt khám tuyển, anh trúng tuyển vào Quân chủng Phòng không-Không quân sang Liên xô học bay. Anh thuộc về đoàn bay MiG-21 đầu tiên, là người đầu tiên đánh thắng trên loại MiG-21 bằng tên lửa không đối không. Chuyện nhân vật trong tiểu thuyết "Vùng trời" của nhà văn Hữu Mai có thể gọi chệch tên một ai đó mà cũng có thể là hư cấu. Tiểu thuyết mà, Star !

[Phicôngtiêmkích]

 Cám ơn Chien si vo danh đã ủng hộ cho clip về phục vụ bay. Một ban bay, cho dù chỉ là có một chuyến bay thôi thì cũng vẫn phải triển khai đủ các thành phần như với ban bay có nhiều chuyến : từ chỉ huy bay đến các thành phần bảo đảm như kỹ thuật, hậu cần, thông tin ... Chỉ huy bay vẫn phải chuẩn bị phương án chỉ huy, giao nhiệm vụ cho thành phần bay cùng các thành phần khác, phải tổ chức kiểm tra. Thành phần tham gia bay phải chuẩn bị mặt đất, nhất là các phi công phải qua tập luyện, hiệp đồng rồi tổ chức kiểm tra ( từ việc kiểm tra cách thức thực hiện các bài bay đến kiểm tra sức khỏe trước khi bay ... ). Các thành phần : dẫn đường, tiêu đồ, thông tin, tác chiến, huấn luyện ... từ vị trí trong Sở chỉ huy đến các đài trạm đều phải triển khai. Thợ máy phải chuẩn bị máy bay, sửa chữa mọi hỏng hóc để không được đem hỏng hóc lên trời, kéo máy bay ra chuẩn bị trước khi bay rồi bay xong lại phải kéo máy bay về. Các thành phần kỹ thuật, đảm bảo cho bay là những người đầu tiên có mặt ngoài sân bay và cũng là những người sau cùng rời khỏi sân bay. Rồi các thành phần bảo đảm hậu cần phải lo toan từ xe cộ đến việc ăn uống, canh gác ngoài sân bay ... Rồi lực lượng thông tin - với lực lượng này tôi vẫn nói đấy là "cái tai, cái mồm của người chỉ huy" ! - Khi không nghe được, không nói được thì còn chỉ huy cái nỗi gì, chỉ huy được ai nữa ?
 Rồi các Sở chỉ huy từ Sở chỉ huy các sân bay dự bị đến Sở chỉ huy Sư đoàn đều phải trực sẵn sàng, đều phải theo dõi chặt chẽ từng chuyến bay một, có vấn đề gì bất bình thường là phải can thiệp ngay.
 Tất cả các sân bay làm nhiệm vụ dự bị cũng đều phải mở các phương tiện, các đài trạm luôn sẵn sàng tiếp nhận, ứng cứu cho sân bay đang bay chính thức...
 Nhiều ! Rất nhiều các thành phần phải tham gia để đảm bảo cho một ban bay hoặc chỉ một chuyến bay ...
 Rồi thì, đâu cứ triển khai ra là bay ngay được. Ví dụ như thời tiết không đảm bảo, tất cả phải ngồi chờ đợi, đợi chán đợi chê mà khí tượng vẫn không tốt lên được, không phù hợp với các chuyến bay của ban bay thì phải thủ tiêu bay. Các thành phần lại lục tục kéo về, lại phải chuẩn bị lại để hôm sau lại tiếp tục triển khai. Mà cái trò khí tượng ở Trung đoàn tôi ở Đồi Cọ - ở cái khu vực Yên Bái ấy thì nó đỏng đảnh, khó tính đến kỳ lạ. Các thành phần dự báo khí tượng thì thuộc diện "ăn cơm dưới đất, nói chuyện trên giời" có phải lúc nào cũng dự báo đúng đâu. Vì là dự báo mà ! Ngay cả khi bay trinh sát khí tượng trực tiếp trước khi bay đấy mà rồi có khi khí tượng nó thay đổi đột ngột đến mức không thể ngờ được nữa là. Cũng đã từng có trường hợp cất cánh đi trinh sát thời tiết trước khi bay, lúc cất cánh lên thì trời tốt, lúc ở không vực về thì sân bay đã bị mây kéo đến che kín mít và thấp tịt, không thể hạ cánh được đành phải đi sân bay dự bị hạ cánh đợi cho thời tiết ở sân mình tốt lên, đảm bảo đủ tiêu chuẩn mới lại "lò dò" về hạ cánh đấy thôi !...

[Phicôngtiêmkích]

 Vậy nên, "kiếm" được 1 giờ bay đâu có phải là chuyện đơn giản. Đấy là chưa nói đến chuyện bất trắc có thể xảy ra bất kể lúc nào trong khi bay. Chuyện bất trắc ấy không phải là không có nên việc phấn đấu đảm bảo an toàn cho một ban bay suôn sẻ từ đầu đến cuối là việc phải làm của tất cả các thành phần, không trừ một ai.
 Bắt đầu một ban bay bao giờ cũng có một phát pháo hiệu đỏ được bắn lên và khi kết thúc ban bay thì sẽ bắn một phát pháo hiệu xanh.
 Màu sắc của pháo hiệu đỏ có lẽ cũng có ý báo hiệu ngầm rằng luôn phải cảnh giác, không được lơ là, sơ xuất dù là việc nhỏ nhất trong khi bay, trong ban bay. Màu xanh là màu báo hiệu cho sự an toàn.
 Trong Không quân, hình như với Không quân của nhiều nước mà tôi từng biết đều kiêng kỵ cái từ "cuối cùng" ví như "chuyến bay cuối cùng", "ban bay cuối cùng" ... chẳng hạn. Người ta thường dùng cụm từ "chuyến bay chót" hoặc "ban bay chót" ... Và luôn luôn chúc cho "số lần cất cánh và hạ cánh bằng nhau" ! chính là để nói lên cái quan trọng của việc đảm bảo an toàn bay.
 Tôi phân tích thế cốt để các đồng đội hiểu thêm rằng những con số về chuyến bay, giờ bay ... của một đơn vị nào đó nó không phải là những con số khô cứng, vô hồn ... mà những con số ấy nói lên được rất nhiều điều và đằng sau những con số ấy là cả một cuộc sống đầy sôi động, náo nhiệt với đủ mọi loại cảm xúc "hỉ, nộ, ái, ố" ... Những con số ấy ngồn ngộn những thăng trầm gắn với từng đơn vị và với số phận của từng con người trong những đơn vị ấy.
 Những con số ấy chất nặng những mồ hôi, nước mắt, thậm chí là cả máu và tính mệnh của những thành phần trong một đơn vị bay. Với người khác thì tôi không biết thế nào, nhưng với cá nhân tôi, khi được nghe hoặc khi được đọc những con số ấy là tôi lại mường tượng được tất cả các công đoạn của các thành phần trong đơn vị với sự cố gắng hết mình của họ để giành giật lấy một chữ số hoặc hai chữ số đó. Tôi thấy cảm phục họ, yêu quý họ và tự hào về họ.

[huonghn76]

                  Chào bác phicongtiemkich .

            Bác ạ bạn của em trung tá khí tượng bay ,cách đây vài năm ,không biết cả nhóm làm việc kiểu gì mà để rớt một chiếc  mig 21 do thời tiết khi vừa rời đường băng sân bay qs NB .Kết cục về phép dài hạn .

      Em luôn đọc theo dõi bài viết của bác .Chúc bác và gia đình mạnh khỏe .Dạo này em " bí thơ " quá nên không đóng góp được bài nào ở trang của bác