Hà Giang - Phần 9

[laoshan1234]

  Địa danh  những năm 80 của thế kỷ trước mà bác thai60 đã kể ra,sau bao nhiêu năm trở về,đi khắp nơi mà nay bác kể lại theo tôi là hoàn toàn chính xác.Có nhiều người lính đến phần phía bắc của huyện Vị Xuyên,kể từ thị xã Hà giang qua những nơi bác vừa kể như dốc Mã tim,sư bộ sư 313 rồi các bãi ngô ven sông nơi đặt rất nhiều trận địa pháo.Mà khi đi trên đường số 2 ,ta chỉ nhìn thấy mỗi nòng pháo thò lên trong bãi cỏ rậm.Trong đó nhiều người lính khi đi vào trong đêm,rồi lên chốt không thể biết được những địa danh như bác vừa kể.Thực ra,ngoài con đường qua quốc lộ 2.khi quân Trung quốc bắn pháo ác liệt suốt ngày đêm,lính ta còn hành quân qua con đường xe tăng.Con đường này xuất phát từ xã Phương thiện(cầu Mè đi vào),đến thủy điện 304 men theo núi vào làng Pinh lên 812.Đó là đường lên phía tây của con sông Lô

 Còn bên phía đông,sân bay Phong quang từ thị xã đi vào.Qua đó là đến Minh tân,phía đông giáp đường đi Quản bạ.Phía tây rẽ ra bờ sông Lô,Pa hán,1030,Si cà lá...v/v

 Bác cũng như tôi và tất cả mọi CCB đã từng sống và chiến đấu trên vùng đất đó,nay nhắc lại ai cũng bồi hồi,xúc động.Nó thân thương,vì ở đó đồng đội mình còn nhiều người đang nằm lại.Nơi đó,một phần tuổi xuân của mình đã bị chiến tranh lấy đi...

[laoshan1234]

                       Xin giới thiệu một bài viết của đồng đôi tôi

                                 NHỮNG NGƯỜI CON CỦA MẸ

 Hôm nay ,chúng tôi tụ tập được hơn chục người từ nhiều vùng quê khác nhau về thăm mẹ.Hơn chục người đồng đội của con mẹ năm xưa,cùng ăn chung ở cùng trong một đơn vị công binh ,vào thời chiến tranh biên giới ác liệt.Hơn 20 năm rồi còn gì nữa,kể từ ngày Huân hy sinh trên quả đồi ở nơi phân định biên giới Việt-Trung

  Ngày ấy cả đại đội có 68 người lính,mỗi người một quê ,mỗi người một tuổi.Cả đại đội thường xuyên đi làm nhiệm vụ tản mát mỗi người một nơi,nhiều thằng lính mới về đơn vị vài tháng trời mà vẫn chưa gặp hết các đồng đội trong đơn vỵ mình.

  Năm 1989,chiến tranh kết thúc đơn vị giải tán mọi người trở về quê hương bản quán .Trước khi ra quân,đơn vị mới thu quân về  tập hợp đông đủ,điểm danh còn hơn 4 chục.Còn nhớ hôm đó,trong kho còn gì đại đội lệnh cho quản lý chi hết.Rượu vài can đi mua về,gà chó thịt hêt làm một bữa xả láng để chia tay.Hôm sau,đại đội tập trung ở hội trường để trao quyết đinh phục viên,xuất ngũ.Nhiều thằng do chiều hôm trước uống quá nhiều,khi gọi lên nhận tờ quyết định mà chân đi vẫn còn lảo đảo.Có thằng còn tưởng hôm nay nó lại nhận lệnh lên chốt,chứ đâu biết mình sẽ được trở về

 Vào cái giây phút ấy,bất giác chúng tôi nhớ đến những thằng không có mặt ở đây hôm nay ,để nhận tờ quyết định này.Trong số hơn 20 liệt sỹ của đại đội,có thằng Huân mà hôm nay là ngày giỗ nó.Trên bàn thờ Huân,trước bức di ảnh khói hương nghi ngút.Mẹ Huân ,bà đã già lắm rồi,mắt mẹ đã mờ chân đi run rẩy,da măt nhăn nheo răng thì rụng hết.Chúng tôi lần lượt từng người đên bên mẹ,mẹ đưa bàn tay nhăn nheo,thô ráp đặt lên bờ vai chúng tôi, như để tìm cảm giác da thịt người con thân yêu của mẹ.Bàn tay người mẹ,bàn tay đã chăm chút Huân những ngày thơ bé,bàn tay đã bóc vỏ khoai,vỏ sắn nuôi Huân những năm gian khó.Nay hơn mười người trở về bên mẹ,là hơn mười thằng Huân của mẹ.Chúng nó còn nhiều hơn nữa kia,nhưng trở về có đứa sớm ra đi vì ốm đau bệnh tật,có đứa vì nhiều lý do hẹn mẹ lần sau.Tất cả trong đám con của mẹ,chúng còn nghèo khó.Nhưng chúng luân giành cho mẹ những tình cảm mẹ con sâu nặng

 Huân trong đại đội chúng tôi,nó to cao da đen nhẻm.Nhưng tính tình thì lại là người rất dễ gần gũi.Nó sẵn sàng giúp đỡ những đồng đội yếu ốm,khi phải mang vác hành quân.Trong một lần,nó cùng hai người đồng đội đi tạo bãi mìn mới cho C3 của D1 trên bản Nà na-một địa điểm giáp với cửa khẩu Thanh thủy bấy giờ-.Mải làm ,bất ngờ tổ nó bị bắn lén, chắc tên lính bắn tỉa nhằm nó vì nó to cao dễ bắn.Sau tiếng nổ,nó gục ngã ,hai người đồng đội hiểu ra điều gì vừa đến.Họ nâng súng lên,nhằm kẻ thù bắn trả.Chỉ tích tắc sau các loại súng từ phía bên kia bắn sang như vãi đạn,hai người trong tỗ lăn xuông khe cạn thóat thân.Sau đó,nhiều lần trinh sát lên lấy xác Huân về mà không lấy được.Vì phía bên kia để Huân đấy,như một vật nhử để tiêu diệt thêm những người lên lấy xác Huân

 Như một điều gì mách bảo,người vợ của Huân cưới từ khi Huân còn chưa vào bộ đội cùng người em gái  lên thăm Huân.Không biết làm sao chị ấy và người em gái của chồng lại vào được đây,hai tháng trước ,tư lệnh mặt trận ra lệnh cho các tổ kiểm soát quân sự.Không giải quyết cho bất kì một trường hợp thân nhân nào vào phía trong thị xã Hà giang để thăm người nhà là bộ đội,lí do:Trong đó đang có chiến sự

 Ở hậu cứ,sau khi bàn bạc, ban chỉ huy đại đội cử chính trị viên Thể ra tiếp vợ Huân và cô em gái.Dù rất đau lòng,nhưng anh Thể vẫn phải nói dối là Huân đang đi công tác và khuyên hai chị em ngày mai nên về vì Huân đi công tác còn lâu,hơn nữa đơn vị chuẩn bị đi làm nhiệm vụ mới.Có linh tính gì,trên khóe mắt cả hai chị em bỗng dâng trào nước mắt...

 Bẵng đi hơn năm,hôm nay tiểu đoàn nhận chỉ thị chuẩn bị mang thư chia buồn của đơn vị và tư trang là những gì còn lại của Huân  trả lại cho gia đình liệt sỹ.Từ ngày phải nói dối vợ Huân và cô em gái anh,chính trị viên Thể rất băn khoăn và hối hận.Dù không có danh sách về chia buồn với gia đình Huân,nhưng anh lên tiểu đoàn rồi trung đoàn trình bày mọi nhẽ để được về"Thú tội" với gia đình.Trong buổi truy điệu do địa phương tổ chức,như dự kiến có phần phát biểu của anh, người đại diện đơn vị về chia buồn với gia đình.Trong đó anh thừa nhận vì nhiệm vụ,mà đã nỡ nói dối người nhà liệt sỹ.Hôm nay anh cũng mong vong linh liệt sỹ Huân cùng moi người trong gia đình tha thứ vì lời nói dối ấy

 Đỡ mẹ nằm xuống giường trong nỗi đau khôn tả,anh giúp gia đình lập cho Huân bàn thờ làm nơi hương khói và đặt lên bức hình di ảnh của anh gửi về sau ngày huấn luyện.Hôm nay,cái bàn thờ và di ảnh Huân vẫn nguyên chỗ cũ.Trong ảnh Huân vẫn ở lứa tuổi 20,anh sẽ mãi chẳng có tuổi già

 Về đơn vị,chính trị viên Thể như cởi được nỗi đau mà trước đó anh vẫn phải mang.Nhưng tiếc thay,cuối năm ấy trong một lần lên công trình đào hào phục vụ tuyến phòng ngự Phương tiến-Thanh hương,để động viên bộ đội anh đã trúng trận pháo kích bị thương nặng và hy sinh sau đó ở quân y viện 93

 Ngày về,chúng tôi đến chào và thăm mẹ lần đầu.Ngày đó mẹ còn khỏe và tỉnh táo,dẫu nỗi đau mất con còn trong khóe mắt.Nhưng mẹ vẫn động viên từng đứa về cố gắng làm ăn xây dựng gia đình hạnh phúc.Mẹ không quên hỏi thằng Thể đâu,sau khi mẹ biết Thể cũng đã hy sinh mẹ hỏi:"trên đó chúng ác lắm sao ? mà anh em chúng con chết nhiều đến thế".Mọi người chúng tôi quay đi,không ai dám trả lời câu hỏi cho mẹ...

 Hai vợ chồng chị Lý-người vợ của Huân trước kia,sau được gia đình mẹ cho phép đi xây dựng gia đình mới-vừa từ cơ quan về nhân ngày giỗ Huân.Chị đi bước nữa với một người cũng là bộ đội,anh là cán bộ đang công tác ở bộ chỉ huy quân sự tỉnh.Sau đó anh xin cho chị ra làm ở một cơ quan văn hóa tỉnh nhà.Ngày lấy người chồng mới lại là bộ đội chị sợ,nỗi sợ mà chỉ ai đã từng là vợ liệt sỹ mới biết

 Hơn hai mươi năm trước vào ngày này Huân ngã xuống,kể từ đó anh không bao giờ về bên mẹ nữa.Nhưng chúng con những người đồng đội của anh ấy,sẽ mãi là những người con thay Huân chăm sóc mẹ.Nằm ở đâu đó,nơi phên giậu của tổ quốc mình,Huân hẳn đã yên lòng về mẹ...

                                                                 Tuyên quang tháng 4 năm 2006
                                                                     Những người con của mẹ

[mai-anh]

   Em có lý do chính đáng để sợ ban CT bác pb47 ạ.Thứ nhất là em có một cái án kỷ luật đang treo từ một vụ liên quan đến đoàn nghệ thuật QK2 ở Nà cáy mà có lần em định kể,lúc chiến trận thì các bác ấy quên,biết đâu lúc rút xuống các bác ấy nhớ lại thì...bỏ mẹ...;Thứ 2 là em vẫn còn hãi sau cái vụ được các bác ấy tự dưng cho đi phát hào ở Nà toong trên 673 và những lần cao hứng khác nữa của các bác ấy.
   Nếu em nhớ không nhầm thì bộ 3 các Toái(e tr),Âm(e phó),Bướm(e phó ctri) còn ở e 14 đến mãi sau này cả khi bọn em đã ra quân.Bác Kênh hình như sau này về thay để bác Bướm lên làm f phó ctrij thì phải bác ạ.

Chào bác thái !

Em khiếp bác quá.thế mà bác cứ bảo,tuổi già quên hết.từ nay nói chuyện với bác em phải đề phòng.bác bướm lên làm phó chủ nhiệm ct sư đoàn,lúc về hưu làm chủ nhiệm với hàm trung tá.khi bác bướm lên sư đoàn,cuối 84 đại uý kênh làm thay một thời gian ngắn.giữa 85 bác hùng khiếu học ở nga về làm E phó ct.bác ạ.

[mai-anh]

Hi..hi em đang nói là ở đơn vị em ấy chứ các bác bên K trong rừng núi thì quản lý khác gì lính. Bên em thằng bạn em làm quản lý C14 cứ tháng nào cũng nhờ em đi bán 1 tạ gạo, sau này lính đi đánh trận về hao quân nên hồi ở cầu Ngần nó rút xuống bán 70kg. Đấy là em chỉ biết mỗi về gạo nên em cũng không dám nói đến những cái gì mà mình không biết đâu.

Em chào bác thắng .

Bác nói thật,hay nói vui.gì mà ghê thế.đều đều hàng tháng cơ bác.theo em nhớ không chính xác.theo điều 17 khoản a.tội tiếp tay cho kẻ phạm tội,thì được hưởng cùng bản án ngang bằng với đương sự chính trong vụ án.bạn bác làm quản lý trên hai năm.thôi em không dám nghĩ tiếp nữa,sợ diễn đàn lại thiếu đi mất một người.

[pb47vp]

Mặt trận HG cứ khoản a điều b thì..... Chuyển sang chủ đề sửa đổi hiến pháp cho không ai lọt tội. Sổ quản lí có bao nhiêu tài khoản, tài khoản nào cũng có: Nợ có,là người chỉ huy quản lí dễ ợt, chỉ sợ bàn tay nhúng chàm thôi.

[vmt]

Mặt trận HG cứ khoản a điều b thì..... Chuyển sang chủ đề sửa đổi hiến pháp cho không ai lọt tội. Sổ quản lí có bao nhiêu tài khoản, tài khoản nào cũng có: Nợ có,là người chỉ huy quản lí dễ ợt, chỉ sợ bàn tay nhúng chàm thôi.

Vâng ! đúng thế thật ,em nhớ hồi còn huấn luyện đi lấy gao về mà mấy thằng bọn em cũng san đi một ít để mua bao thuốc ,vài quả cà chua ,mớ rau sà lách về cải thiện thêm.Còn ở Hà giang thì đợt hành quân từ Phương thiện lên 812 làm đường em và thằng bạn phải khênh thêm một tải gạo khoảng 30 kg đi suốt đêm sáng đến chỗ một đơn vị tăng của f313 các bác kêu giời lên : trên ấy thiếu gì gạo nương của dân bỏ lại mà chúng mày phải khênh gạo từ dưới này lên ,thế  là đành gửi lại ngót nửa bao " chúng mày thích thì vứt lại chứ gạo bọn tao đầy ăn cũng chẳng hết đâu " ....lần hành quân vào 772 ,qua khu cọc 6 đi xuống đoạn hào gần đấy chẳng biết anh em vận tải đánh rơi hay bỏ lại mà vương vãi đầy liều phóng và đạn cối 60 ,82 ...

[nguyenhongduc]

Các bác lính Vị xuyên thân mến , nghe các bác kể lại chuyện gạo nước , tôi cũng xin góp một vài câu cho khí thế .
Tôi nhớ lúc chiến dịch 12 -7 -1984  đơn vị tôi làm vận tải phục vụ cho E876 của bác vmt đánh 772.  Cứ xẩm tối là anh em bắt đầu lên đường : 2 người khiêng một bao gạo 70 kg , cũng có khi là một cái nòng cối 120 ly , hoặc DK ... Nếu đi một mình thì hoặc đeo một trái đạn cối 120 ly v.v...
Đường đi từ làng Ping lên Cocnghè dốc cao khó đi , nhiều chỗ người đi trước phải khom lưng , hạ thấp tay xuống để ông đi sau gồng cái đòn khiêng , vậy mà bao gạo vẫn cứ trôi ngược lại , chà .
Khi qua cầu khỉ nhiều lần gặp pháo kích , anh em nằm rạp để tránh pháo , cây cầu tròng trành như sắp sập .
không ít lần pháo TQ bắn khi anh em ở đỉnh dốc , mọi người lao vào hốc đá , gạo rơi xuống vực , lại phải trở về ..cực vô cùng .
Thế mới biết để có đủ  đạn cho các khẩu pháo trên toàn mặt trận , anh em vận tải đã vô cùng vất vả , nhiều khi phải đổi cả máu .
Trong trận 18-11 sau này pháo binh ta bắn 5 ngày : số lượng đạn không phải là nhỏ .
Để một trung đoàn chiến đấu trong nhiều ngày : thì lượng gạo , rau , thịt cá v.v... Anh em vận tải chuyển lên cho chiến sỹ ta ở 772, 685, 1100,...rất đáng khâm phục . Trong chiến công nào thì phần của người lính vận tải cũng rất đáng trân trọng - phải không các bác ?
.
Thân ái .

[khanhhuyen]

Chào các bác CCB Hà Giang,cùng toàn thể đồng đôi.
KH vào trận sau khi cuộc chiến tại Thanh Thủy-Vị Xuyên-Hà Giang đã nhập cuộc được gần 1 năm,sức nóng và sự ác liệt của chiến tranh như KH cảm nhận.Sang ngày thứ 2 của cuộc hàng quân vào chiếm lĩnh trậ địa,buổi sáng sớm đơn vị của KH dàn đội hình vượt Cóc Nghè.Từ lề đường áp sát sườn núi là lán của trung đội vận tải của E 149,đội hình hành quân của đơn vị KH dải mỏng dọc đường,từ tốp vài người nhận lệnh vượt khi có mây và sương phủ trắng sườn 2000.Trước khi vận động,người trước truyền miệng cho người sau mệnh lệnh rằng: kiểm tra tư trang gọn,chắc chắn.Vượt nhanh,khi tan sương,mây phải tản ra nằm lại tại chỗ,trời hết quang mây phải thật nhanh vận động qua khu đất chống,đối diện là địch.
Tốp trước đi đã khá lâu mà chưa đến lượt tốp KH,chẳng thấy hồi hộp mà thấy rất nôn nao.Đợi chán,KH bắt chuyện với tốp lính vận tải 149,biết thêm tình hình trước mặt,các anh phải đi qua trảng chống bên sườn,nhìn xuống dưới là dãy điểm cao mốc meo loang lổ là 772 do địch chiếm.
Trong bộ phận vận tải có một lính gần nhà,nhưng cậu ấy đang đi tải thương.Anh em họ nói xuống cọc 6,chắc giờ này sắp về tới đây rồi.Rời lán xuống đường,từ khoảng chống phía trước "ở đây đường chạy dưới vòm cây rừng tự nhiên,ra tới ngã ba Cóc Nghè mới chống trải" thấy ba người đang cáng 01 võng thương,người lính bị thương cụt mất bàn chân.Bàn chân được buộc treo trên đòn cáng,hai người cáng và 01 người đi bộ,có lẽ là để thay nhau cáng thương binh.
KH hỏi: ai là T...?
Người đi đầu cáng khuân mặt đỏ như gấc,thờ phì phò có lẽ phải mang vác nặng vận động liên tục,khẩn trương nên có vẻ rất mệt ." KH nào có biết là vừa vượt dốc cao,dốc đứng,soi gương với địch,vừa vượt qua nơi nguy hiểm nhất trên đường tải hàng,chuyển thương."
Cậu ấy vẩy tay chếch phía sau,có lẽ là chỉ người đi sau ? Thấy người đi không nhìn KH,KH hỏi; Có phải T.. không? cậu ấy ngỡ ngàng nhìn mình chắng biết mình muốn gì ? mình hơn cậu ấy gần chục tuổi,làm sao cậu ấy biết mình là ai,muốn gì?
Anh là A...,ở B... làm C.Có phải bố em là E..ở F ..không? cậu ấy thụ động trả lới,như chỉ ú ớ trong miệng.Đơn vị anh từ Lạng Sơn sang,thôi anh phải đi đây.Lúc này tốp của KH đã bắt đầu vận động,người cuối cùng trong tốp cách KH hơn 20 mét.Bóng người đi trước bắt đầu lẩn vào lớp sương mù trắng xóa từ thung lũng phía trước của dãy 2000 cuốn lên,lan ra và tan vào con đường mới mở trên đỉnh Cóc Nghè.Bỏ con đường đất mới mở,đi vào con đường mòn bên tay trái.KH còn kịp nhìn theo con đường đất bên phải,phía xa vài trăm,vài chục mét là công sự bê tông,hố pháo lở loét vây quanh.
Con đường mòn xuôi dốc,sương trắng như đặc sánh rồi chốc chốc lại tan ra lờ mờ,trước mặt KH bất ngờ từ trong màu trắng của sương chui ra hai người.Hai người đó nếu không có khẩu AK gánh " bởi một đầu treo cái xác ba lô `ba lô chẳng có gì` " trên vai,thì chẳng bao giờ KH bảo đó là hai người lính...Fullro. chân đất đen đúa và gầy nhằng,quần thì không thấy.Cái áo thì còn tươm tất bạc trắng,tóc đen dài như ca sĩ thời thượng,chỉ thua là không được ốp mượt mà,mà nó bết lại do mồ hôi thành từng túm ngang cổ,hỏi thì chẳng ai chịu trả lời cứ thui thủi lao đi.KH lúc đó nào được biết,đó là hình ảnh của chính mình một năm sau khi quay lại chốn này.
Đường đổ dốc hơn,KH vẫn chưa bám được những người đi trước.Cũng lo lo,chẳng biết phía trước như thế nào,địch ở đối diện mình cũng biết rồi,chẳng biết thế nào? lạ nước lạ cái,đi lạc thì bỏ mẹ.
Đám mây phía trước hơi loãng ra,dưới sườn dốc chạy xiên xiên về bên trái thấy toán lính đang tản ra nằm xuống.Chỗ KH vẫn còn mây trắng lởn vởn,nhưng lớp sương trắng từ dưới đang được gió thổi ngược,gió bóc đi lớp sương trắng,trong tích tắc cảnh vật rạch ròi đến không tưởng.KH vội lao xuống sườn dưới,đám mây chỗ KH vẫn lởn vởn trên đầu,dưới gầm trời nhìn xuống chỗ anh em phía trước nằm im bên lề đường có vài hố pháo chán rồi,KH quay sang quan sát quanh mình.Không xa chỗ KH nằm là các loại đạn súng AK,12ly 7,cối 60,82,lựu đạn có cả những quả cối rất to,to như những chú lợn con màu xanh da trời,có lẽ là cối 120.Cả đống đạn nằm thành bờ nơi còn những bụi cây cản lại,trước khi có thể lăn xuống vực.Số đạn rơi vãi ở một đoạn ngắn nhiều như thế này,theo KH thì số đạn dược đã tải lên phía trước còn nhiều gấp nhiều lần,chưa bao giờ KH thấy đạn nhiều như thế dù đã từng bắn tập có hỏa lực cấp trên phối hợp.
Rồi đám mây trắng trên đầu cũng bị cuốn đi,KH giật mình không xa tầm nhìn phía dưới dốc bên đối diện là cả một dẫy đồi loang lổ màu xám,phải chăng nơi đó là địch là 772? Thoáng chột dạ,nó nhìn mình,mình thấy nó vậy là nằm im chờ và mong đám mây từ phía dưới nhanh lên,nhanh lên.Rồi đám mây cũng kịp phủ lên người KH,vùng lên chạy một mạch.Cứ ú òa với cái đồi ấy từ sáng sớm đến trời bắt đầu tối đất thì đơn vị KH vượt cầu treo,bắt đầu leo dốc ngược lên 1509.

[pb47vp]

Mặt trận Hg hàng ngày chỉ có lực lượng vận tải các cấp hoạt động là chính, họ đi lại như con thoi, là lực lượng quan trọng đảm bảo cho sự sống, chết của các chốt. Vất vả, gian khổ, cái chết luôn rình rập, cái mặt gương 812,673 ấy làm sao các bác vận tải quên được?Mắc dù mặt trận đã đào các đường hào,để đảm bảo an toàn cho các lực lượng vào ra, nhưng tử thần vẫn thường xuyên chờ đợi nếu ai sơ ý. Có 2 lí do nguy hiểm: Một là trên đó có các trận địa bắn thẳng, nên khi chúng bắn các trận địa này các bác vận tải bị vạ lây. hai là địa hình sườn này là mặt gương quay về phía địch nên dễ làm mồi cho pháo.

[phaphai]

Ở cái đường mặt gương bên mấy khẩu bắn thẳng này, tối hôm sau khi làm thê đội dự bị đánh 4 hầm không thành công, cả D em xếp hàng ngồi dọc cái đường này chỗ 673 đi ra nghe ông D trưởng phổ biến nhiệm vụ. Ông ấy làm đơn nhận với Quân khu D em là thê đội chính vào đánh tiếp. Còn E vẫn ở dưới Phương Thiện đến 4 hay 5 tháng sau mới lên, có mỗi D em lên trước tăng cường cho F313. Tối hôm đầu tiên vào chiếm lính trận địa, tụi em mang cơ số phòng ngự (mà lại để làm dự bị tấn công), gạo, đạn cả cuốc chịm, xẻng lích kích nên khi mìn nổ phá rào thì toán cuối cùng vẫn ở tận dưới suối Thanh Thuỷ. Trận ấy không thành, hình như cả do phối hợp mà mìn phông phá được rào.
Ngay sau đó E thay D trưởng khác, nếu không chắc em không còn ngồi đây gõ bàn phím. Phải nói ông D trưởng cũ này rất liều, em phải đi theo ông ấy với cậu liên lạc vào hang Giơi. Đang đi bỗng 1 quả pháo mồ côi nổ chớp lòe bên cạnh, cậu liên lạc cắm đầu xuống đất. Ông ấy đi đến nắm cổ áo kéo lên "đi với tao phải đi thẳng mới quan sát được" và ông ấy vẫn bước tiếp. Hầm ban chỉ huy D lúc mới lên ở ngay 673, các C nằm ngay sườn 812 gần chỗ rẽ xuống. Dây điện thoại rải từ 673 đến hầm chỉ huy các C. Lúc tụi em mới lên, bắt đầu vào chiến dịch nên pháo bắn nhiều, dây đứt liên tục, chỉ thương mấy cậu thông tin (toàn lính Cao đẳng Sư phạm I) chạy nối dây mà ra khỏi cửa hầm mặt xanh như xxx ngoé!