Bí mật đội quân Lê Dương Pháp.

[dongadoan]

  Từ tháng 8/1941, bán lữ đoàn do trung tá Amilakvari -Hoàng tử Georgia chỉ huy được điều đến Ai Cập tăng phái cho tập đoàn quân 8 Anh. Bán lữ đoàn chiếm một nửa lực lượng trong lữ đoàn 1 Pháp tự do. Ngày 20/1/1942, quân đoàn châu Phi của thống chế Đức Rommel tấn công các vị trí của quân Anh ở Nam Benghazi, Libya, đẩy lùi quân Anh về Ai Cập. Nhằm ổn định mặt trận, quân Anh cho xây dựng tuyến phòng thủ ở Nam Ghazalah. Trung tâm đề kháng chính ở phía Nam phòng tuyến đặt tại Bir Hakeim, vốn là một căn cứ cũ của quân Italia bỏ lại nằm tại giao điểm một số đường mòn sa mạc và cạnh một cái giếng cạn. Ngày 14/2, bán lữ đoàn Lê dương 13 thay thế lữ đoàn 150 Ấn Độ phòng thủ Bir Hakeim. Binh lính nhìn ra xung quanh, chỉ thấy những cồn cát trắng mênh mông điểm vài bụi cây khẳng khiu đến tận chân trời. Thời tiết khắc nghiệt, chênh lệch nhiệt độ giữa ban ngày và ban đêm quá lớn cộng thêm những trận bão cát. Đã thế, bố trí phòng thủ quá sơ sài khó có thể chống lại một cuộc tấn công của một binh đoàn thiện chiến như quân đoàn châu Phi của phát xít Đức. Trong 3 tháng sau đó, 957 lính của bán lữ đoàn Lê dương 13 (chiếm khoảng 1/3 lực lượng Đồng minh tại Bir Hakeim lúc đó) xoay trần ra để củng cố tuyến công sự đặt các bãi mìn, kiến tạo lại trận địa phòng thủ.
 

Một tổ súng máy của Lê dương tại Bir Hakeim

  Ngày 26/5, quân Đức đánh bọc hậu các vị trí của quân Anh và tiến vào Bir Hakeim. Sáng ngày 27/5, cuộc tấn công của xe tăng Italia bị đẩy lùi. Lính Lê dương diệt được 32 xe tăng Italia, bắt sống 91 tù binh. Phán đoán được ý định của quân Đức vòng qua Bir Hakeim đánh tập hậu vào quân Anh, tướng Koenig chỉ huy Bir Hakeim cho tập kích vào đường tiếp tế của quân Đức. Trong vài ngày tiếp theo, các đợt tấn công của quân phát xít bị đẩy lùi. Chiến thắng của quân Đồng minh có vẻ như đã ở trong tầm tay. Nhưng, ngày 31/5, quân Italia chọc thủng phòng tuyến Anh ở phía Bắc Bir Hakeim. Quân Anh phải rút lui, Bir Hakeim trở thành một ốc đảo bị vây hãm. Ngày 2/6, hai sĩ quan Italia đến trại quân Pháp và kêu gọi đầu hàng. Tướng Koenig từ chối. Trong những ngày sau đó, đại bác và không quân phát xít oanh tạc dữ dội Bir Hakeim. Ngày 6/6, 2 cuộc tấn công của xe tăng và bộ binh Đức bị chặn lại tại mặt Nam chu vi phòng ngự, chủ yếu do hoả lực chính xác của đại bác và súng chống tăng của lính Lê dương. Nhờ công sự vững chắc, tổn thất của lính Lê dương tương đối nhẹ. Ngày 9/6 một cuộc tấn công của quân Đức chút nữa đã chọc thủng được tuyến phòng ngự nhưng cuộc phản kích trong giờ phút cuối cùng của các xe bọc thép Lê dương đã đẩy lùi họ. Tuy nhiên, tình thế của quân phòng thủ đã trở nên nghiêm trọng. Nước và đạn dược đã cạn. Ngày 10/6, hai bên đấu pháo nhưng lần này, các pháo thủ Đức đã phản pháo chính xác làm hạn chế khả năng xạ kích của pháo thủ Pháp, chỗ dựa chính của cuộc phòng thủ. Lúc 3 giờ chiều cùng ngày, quân Đức tấn công và đã chọc thủng tuyến công sự của Pháp, bắt được một số tù binh Lê dương trước khi quân Pháp tổ chức được cuộc phản kích khôi phục thế trận

[dongadoan]

  Khi nước và đạn đại bác 75mm đã cạn, Koenig ra lệnh phá vây. Trong đêm tối ngày 10/6, lính Lê dương và các đơn vị quân Đồng minh khác ở Bir Hakeim, trong đó có 1 đơn vị nhỏ quân Anh, xung phong vào trận địa Đức. Đại liên của họ gắn trên xe bọc thép bắn liên hồi. Quân Đức bắn pháo sáng soi rõ mọi vật xung quanh. Xe cộ nổ tung vì vướng mìn.

  Nhiều người bị lạc. Tướng Koenig, trung tá Amilakvari cùng với người lính Lê dương nữ lái xe tên là Susan Travers cũng phải lần mò trên sa mạc, mấy lần suýt nữa vấp phải quân Đức mới về được phòng tuyến Anh.
 

Cô lính lái xe Susan Travers

  Trong những ngày phong toả, nhờ công sự kiên cố, bán lữ đoàn Lê dương 13 chỉ mất 14 người chết và 17 bị thương thì trong trận phá vây, họ mất 11 người chết, 32 bị thương, 37 bị quân Đức bắt làm tù binh, 152 mất tích (có lẽ thật sự là đã chết). Các tiểu đoàn 2 và 3 thuộc bán lữ đoàn đã chiến đấu anh dũng trong trận Bir Hakeim chỉ còn 693 người, phần lớn vũ khí nặng bị bỏ lại. Trận đánh này đã tạo nên vinh quang cho bán lữ đoàn và nó trở thành huyền thoại trong lực lượng Pháp Tự do.
 
  Trong chiến dịch El Alamein cuối tháng 10/1942, bán lữ đoàn Lê dương 13 tấn công El Himeimat bên sườn phải quân Anh. Đại tá Hoàng tử Amilakvari anh dũng hy sinh. Trung tá Bablon chỉ huy bán lữ đoàn trong cuộc truy kích quân Đức của thống chế Anh Montgomery đến Tunisia. Lữ đoàn 1 Pháp tự do được cải tổ thành sư đoàn 1 Pháp và bán lữ đoàn Lê dương 13 nghỉ ngơi tại Tobruk.

[dongadoan]

3. Suy nhược Pháp + chiến thuật, vũ khí Mỹ = Thắng lợi Đồng minh

   Sau khi nước Pháp bại trận, các đồn binh Pháp tại Bắc Phi của Chính phủ Vichy thiếu quân và trang bị và phải chịu nhiều sự phiền toái vì quân Đức thường xuyên lùng bắt những người chống phát xít trong quân Lê dương và buộc những lính Lê dương người Đức hồi hương để tham gia quân đội phát xít. Hơn 2000 lính Lê dương người Đức đã phải ra nhập trung đoàn 361 bộ binh châu Phi của Thống chế Đức Rommel.
 
    Trong thời gian này, trung đoàn 1 bộ binh Lê dương đóng tại Algeria, trung đoàn 1 ky binh Lê dương ở Tunisia, các trung đoàn 2 và 3 bộ binh Lê dương đồn trú tại Morocco. Trung đoàn 2 kỵ binh Lê dương và trung đoàn 4 bộ binh Lê dương bị giải thể năm 1940 và trung đoàn 6 bộ binh Lê dương giải thể năm 1941 nhưng cũng trong năm 1941, bán lữ đoàn Lê dương 4 được thành lập và được đưa đến đóng tại Senegal thuộc Pháp tại Tây Phi, quá xa nên không bị Đức nhòm ngó.

  Tháng 11/1942, quân Anh-Mỹ đổ bộ lên Bắc Phi thuộc Pháp. Quân Pháp chống cự yếu ớt và nhanh chóng ngả theo quân Đồng minh. Vào thời điểm tiến hành chiến dịch Tunisia, tập đoàn quân châu Phi của Pháp đã tham chiến cạnh quân Đồng minh. Vũ khí, trang bị lạc hậu nhưng nó phải đối chọi với các sư đoàn xe tăng mạnh thuộc Quân đoàn châu Phi của Đức. Cả ba tiểu đoàn của trung đoàn 3 hành quân Lê dương bị thiệt hại nặng nề trong trận đánh tại Djebel Mansour trung tuần tháng 1/1943, mất cả cờ hiệu trung đoàn vào tay địch. Một đơn vị mô tô hoá nhỏ của trung đoàn 1 kỵ binh Lê dương chiến đấu tốt tại Foum el Gouafel. Tháng 4/1943, trung đoàn 2 bộ binh Lê dương bị giải thể lấy quân bổ sung cho trung đoàn 3 bộ binh Lê dương. Tháng 5/1943, trung đoàn hành quân 1 bộ binh Lê dương, được thành lập từ tiểu đoàn 1 thuộc trung đoàn 1 Lê dương và bán lữ đoàn Lê dương 4, tham chiến tại Pont du Fahs và Zaghouan. Cùng thời gian này, bán lữ đoàn Lê dương 13 đổ bộ lên Libya và chiến đấu tại Djebel Garci.
 
  Sau những chiến thắng của quân Đồng minh tại Bắc Phi, các đơn vị Pháp được tái tổ chức và trang bị vũ khí Mỹ để tham gia các chiến dịch tại châu Âu của quân Đồng minh năm sau. Các đơn vị Lê dương được cải tổ lại thành các đơn vị chiến đấu hiện đại. Lực lượng chính gồm trung đoàn hành quân Lê dương RMLE (lấy lại phiên hiệu của trung đoàn RMLE thời Đại chiến thế giới thứ nhất) và thành lập lại các trung đoàn 2, 3, 4 và 6 Lê dương tại Si di bel Abbes tháng 7/1943. Thành lập thêm sư đoàn 5 thiết giáp với trang bị và huấn luyện theo kiểu Mỹ. Trung đoàn 1 kỵ binh Lê dương gồm sở chỉ huy, 1 chi đoàn xe tăng nhẹ và 4 chi đoàn xe bọc thép. Bán lữ đoàn Lê dương 13 cũng được huấn luyện và tái trang bị bằng vũ khí Mỹ. Bán lữ đoàn Lê dương 13 đổ bộ lên Italia cuối tháng 4/1944, tham gia chiến đấu tại Garigliano và Monte Pencio trước khi tiến qua Roma. Tiểu đoàn 1 thuộc bán lữ đoàn thắng một trận nhỏ nhưng xuất sắc tại Radicofani ngày 18/6. Lính Lê dương tấn công chiếm được một ngọn núi đá dốc được một đại đội Đức phòng ngự trong một lâu đài cổ có đại bác và xe tăng yểm hộ. Các đơn vị Pháp gồm sư đoàn 1 bộ binh mô tô, bán lữ đoàn Lê dương 13, sư đoàn 5 thiết giáp tham gia đổ bộ cùng quân Đồng minh vào miền Nam nước Pháp trong chiến dịch Champane. Ba trung đoàn Lê dương tham gia các trận đánh mùa đông năm 1944-1945 tại Alsace. Bán lữ đoàn Lê dương 13 chiến đấu tại Strasbourg và Colma và trong những tuần cuối cùng của chiến tranh tại Isola, Alps, Pháp.
 
  Trung đoàn kỵ binh Lê dương và trung đoàn hành quân Lê dương RMLE được tổ chức thành các binh đoàn chiến đấu hỗn hợp theo kiểu Mỹ gồm xe tăng, bộ binh cơ giới, pháo binh tham gia nhiều trận đánh ác liệt tại Vosges tháng 11/1944 và Colmar tháng 2/1945.

Quân Lê dương tiến vào Paris năm 1945

  Ngày 19/3, trung đoàn hành quân Lê dương RMLR tiến vào đất Đức, vượt sông Rhine ngày 2/4, đến Stuttgart ngày 21/4 và Tubingen trên sông Danube ngày 23/4. Ngày 1/5/1945, trung đoàn đang ở tại Tyrol, dãy núi Arlberg.

[dongadoan]

XV, Morocco 1945-1957, sau nửa thế kỷ "bán" máu, Lê dương tay trắng ra về

  Chế độ "bảo hộ" của Pháp tại Morocco được thiết lập từ trước Đại chiến thế giới thứ nhất và kéo dài đến tháng 3/1956 và cứ điểm cuối cùng của Pháp rút đi vào năm 1957. Trung đoàn chiếm đóng truyền thống của Pháp tại đây là trung đoàn 4 bộ binh Lê dương (còn gọi là trung đoàn Morocco). Tháng 4- 5/1946, bán lữ đoàn Lê dương 4 được thành lập lại với 2 tiểu đoàn đóng tại Fez và Meknes và một đại đội cơ giới tại Ksar-es-Souk sau đó dần dần được tăng lên thành 4 tiểu đoàn. Một số đại đội cơ giới đóng ở Agadir từ năm 1944, trước tạm thời phối thuộc cho trung đoàn 3 bộ binh Lê dương, nay được tổ chức lại thành binh đoàn cơ giới Lê dương tại Morocco (GPLEM).

  Tháng 6/1947, tiểu đoàn 4 thuộc bán lữ đoàn Lê dương 4 chuyển đến Madagascar phối thuộc cho binh đoàn liên hợp Lê dương tại Madagascar để giữ gìn "an ninh".
 
  Tháng 10/1947, ba tiểu đoàn thuộc trung đoàn 4 bộ bỉnh Lê dương đều rút 1 đại đội từ mỗi tiểu đoàn để thành lập tiểu đoàn 2 dù Lê dương. Năm 1949, tiểu đoàn 3 thuộc trung đoàn 4 bộ binh Lê dương được tăng viện cho Bắc Bộ, Việt Nam để thành lập lại trung đoàn 5 bộ binh Lê dương. Năm 1951, trung đoàn chỉ còn 1 tiểu đoàn tại Fez, đến tháng 12 thì nhận lại tiểu đoàn 4 từ Madagascar trở về. Phong trào đấu tranh của nhân dân Morocco bắt đầu và sau này Morocco độc lập tháng 4/1952. Trung đoàn 4 và trung đoàn 1 bộ binh Lê dương đã thực hiện các cuộc hành quân càn quét tại Morocco. Trung đoàn 2 ky binh Lê dương phải tăng cường người và trang bị cho trung đoàn 1 kỵ binh Lê dương tại Việt Nam. Tháng 10/195t5 được chuyển thành binh đoàn 2 xe lội nước.
 
  Đến cuối giai đoạn này, một loại đơn vị tác chiến mới xuất hiện. Mùa đông năm 1956-1957, các tiểu đoàn 1 và 2 thuộc trung đoàn 4 bộ binh Lê dương và binh đoàn cơ giới Lê dương tại Morocco được cải tổ lại thành trung đoàn 4 bộ binh cơ giới Lê dương gồm 2 binh đoàn độc lập. Mỗi binh đoàn gồm sở chỉ huy, 3 đại đội bộ binh đi xe vận tải và 1 trung đội xe bọc thép M8 của Mỹ. Đây chính là mô hình tổ chức các đơn vị bộ binh cơ giới can thiệp nhanh sẽ được sử dụng rộng rãi tại Algeria.
 

  Ngày 18/4/1957, đại đội cuối cùng thuộc trung đoàn 4 Lê dương rút qua biên giới Algeria, chấm dứt sự có mặt suốt 50 năm của lính Lê dương ở Morocco.

[dongadoan]

XVI, Chiến tranh Algeria 1954 -1962, một Việt Nam mới ở châu Phi

  Sau Đại chiến thế giới thứ hai, những tổ chức kháng chiến bí mật bắt đầu được thành lập ở Algeria. Sự thất bại của Pháp ở Đông Dương góp phần cổ vũ tinh thần đấu tranh giành độc lập của nhận dân Algeria. Ngày 1/11/1954, Mặt trận dân tộc giải phóng Algeria (FLN) kêu gọi tổng khởi nghĩa vũ trang, tấn công các mục tiêu quân sự, các đồn cảnh sát Pháp để cướp vũ khí trang bị cho mình. Quân đội giải phóng dân tộc Algeria (ALN) được thành lập từ những đội du kích. Nhiều người vốn là lính tham gia các binh đoàn thuộc địa của Pháp sang tham chiến ở chiến trường Việt Nam nhưng đã rời bỏ hàng ngũ quân Pháp chạy sang hàng ngũ kháng chiến. Khi trở về Algeria, họ đã tham gia phong trào kháng chiến Algeria và trở thành những cán bộ quân sự có năng lực. Trong quá trình chiến đấu, quân đội giải phóng dân tộc Algeria đã lớn mạnh về số lượng với quân số hơn 150 nghìn người. Pháp đưa sang Algeria các đơn vị quân đội để đàn áp phong trào kháng chiến lúc cao điểm nhất lên đến khoảng 500 nghìn người.

  Cuộc chiến tranh bắt đầu trong điều kiện quân Pháp đã có mặt trên lãnh thổ Algeria và đang được tung đi chống lại những người khởi nghĩa. Vì thế, các hoạt động quân sự có đặc điểm của một cuộc chiến tranh cơ động. Chiến tranh lan ra toàn quốc nhưng không hình thành những mặt trận tập trung. Hình thức đánh du kích của các đơn vị Algeria buộc Pháp phải xé nhỏ lực lượng. Ngoài ra, do địa hình đồi núi hiểm trở nên Pháp khó sử dụng các đơn vị thiết giáp và pháo hạng nặng. Điều này được quân đội Algeria tận dụng triệt để.

  Khi Pháp rút khỏi Đông Dương, nhiều đơn vị được đưa về Algeria tham gia đàn áp phong trào kháng chiến. Trung đoàn 3 bộ binh Lê dương là đơn vị Lê dương về đầu tiên và nó được đưa đến vùng núi Aures để chống lại quân kháng chiến. Năm 1956, trung đoàn 2 bộ binh Lê dương rút từ Morocco và trung đoàn 5 bộ binh Lê dương từ Đông Dương về được tăng viện cho chiến trường Algeria. Về mặt lý luận quân sự, tại Algeria thời kỳ này, rút kinh nghiệm từ thất bại đối với cuộc chiến tranh nhân dân ở Việt Nam và có vẻ như chia sẻ kinh nghiệm với các nhà lý luận gia của chủ nghĩa thực dân mới đang thực thi tại Đông Nam Á, Pháp cho thực hiện chương trình "khối óc và trái tim" mục đích là khủng bố nhân dân và bình định để tạo ra những vùng "không tiếng súng” và triệt nguồn tiếp tế của quân giải phóng Algeria. Tháng 9/1957, Pháp xây dựng xong "Phòng tuyến Morice" là một tuyến phòng ngự có chiều sâu dài 200 dặm dọc biên giới Tunisia để ngăn chặn các chiến sĩ Algeria từ các căn cứ ở Tunisia thâm nhập vào trong nước. Lúc này, quân giải phóng Algeria có nhiều trại huấn luyện và khoảng 10 nghìn chiến sĩ ở Tunisia và Pháp coi đây là mối đe doạ lớn. Những tuyến công sự như vậy cũng được xây dựng dọc biên giới với Morocco. Những phòng tuyến này có các tuyến rào thép gai, bãi mìn, có các phương tiện điện tử giám sát, được các đội quân cơ giới và máy bay tuần tra ngày đêm. Lực lượng pháp đồn trú dọc Phòng tuyến Morice gồm 80 nghìn quân, trong đó có các trung đoàn 3 và 4 bộ binh Lê dương, bán lữ đoàn Lê dương 13 và cả 2 trung đoàn kỵ binh Lê dương.
 

Zeralda, Algeria, 1960

  Hoàng tử Bảo Long, con trai của Bảo Đại, vị Hoàng đế cuối cùng của Việt Nam cũng tham chiến tại chiến trường này. Trong những năm nhân dân ta tiến hành cuộc kháng chiến chống Pháp, Bảo Long học tại trường quân sự Pháp. Học chưa xong thì chiến tranh kết thúc, nước Việt Nam tạm bị chia thành hai miền và Bảo Đại bị Ngô Đình Diệm, Thủ tướng Chính phủ Miền Nam tay sai Mỹ lúc đó, hất cẳng. Bảo Long lúc này trên danh nghĩa vẫn nằm trong biên chế "quân đội quốc gia Việt Nam" nên không thể ra nhập quân đội Pháp. Cuối cùng anh ta ra nhập đội Lê dương và được điều đến Phòng tuyến Morice, Algeria, chỉ huy một phân đội thiết giáp. Sau này, Bảo Long được Pháp tặng thưởng huân chương Quân công vì thành tích phục vụ trong đội Lê dương tại Algeria.

[dongadoan]

  Mùa đông năm 1957-1958, quân giải phóng Algeria tìm cách thâm nhập qua phòng tuyến và cơ động che giấu lực lượng trước khi các đơn vị Lê dương, nhảy dù, thiết giáp, pháo binh và không quân Pháp xác định được vị trí của họ. Các đơn vị giải phóng tránh đụng độ với các lực lượng lớn của Pháp mà chỉ tiến hành các trận phục kích, tấn công các mục tiêu lẻ, đồn bốt nhỏ, phá hoại rộng rãi các tuyến đường xe lửa, các ống dẫn dầu v.v... với phương châm đánh bất ngờ. Thông thường các trận đánh được tiến hành vào ban đêm hay những ngày thời tiết xấu không quân Pháp khó hoạt động. Sau khi tập kích xong, quân giải phóng Algeria phải nhanh chóng di chuyển đi nơi khác. Ngoài ra, quân giải phóng có một mạng lưới trinh sát rộng lớn giúp cho họ nắm được ý đồ quân sự của quân Pháp để áp dụng các biện pháp đối phó. Bằng những hoạt động của mình, quân giải phóng Algeria đã gây cho quân Pháp thiệt hại nặng nề và phải thường xuyên trong tình trạng căng thẳng, ảnh hưởng xấu đến tinh thần binh lính Pháp. Trong thời gian chiến tranh, 1958, nước Cộng hoà Algeria ra đời và Chính phủ lâm thời được thành lập. Sự kiện đó đã thúc đẩy phong trào kháng chiến ngày càng lan rộng.

  Tháng 12/1958, Đờ-gôn bổ nhiệm tướng Challe làm tư lệnh chiến trường Algeria cùng với bản kế hoạch khá nguy hiểm. Lấy luôn tên gọi của vị tư lệnh, kế hoạch Challe là tập trung lực lượng vào một khu vực nhất định trong một thời gian để bao vây, sau đó tung các đội biệt kích vào lùng sục phát hiện các vị trí của quân giải phóng và tung các trung đoàn can thiệp nhanh, trực thăng, pháo binh, máy bay ném bom để tấn công tiêu diệt. Các chỉ huy chiến trường của Challe sẽ giữ các đơn vị Lê dương, nhảy dù trong khu vực, có thể đến 2 tháng, để tiếp tục truy lùng đánh phá tất cả những gì còn sót lại của quân giải phóng. Sau đó, khu vực sẽ được giao lại cho quân địa phương và lực lượng can thiệp lại chuyển đến khu vực khác. Trong khuôn khổ kế hoạch Challe, quân Pháp cho tiến hành hàng loạt các chiến dịch càn quét như Courroie tháng 4/59, Etincelles, Jumelles tháng 7/59, Pierres Precieuses tháng 9/59, Trident 1960 v.v… Những chiến dịch này đã gây rất nhiều khó khăn và tổn thất cho các đơn vị giải phóng Algeria nhưng không thể tiêu diệt được họ. Các đơn vị Pháp phải hành quân và đồn trú ngoài địa hình hiểm trở, khí hậu khắc nghiệt trong thời gian dài, lại liên tục bị tập kích, phục kích nên tinh thần sa sút.

Một đơn vị Lê dương càn quét vùng núi ở Algeria

  Chiến tranh kéo dài, chính trị Pháp phân làm hai xu hướng. Một xu hướng sát nhập hẳn Algeria vào Pháp và một xu hướng chủ trương đàm phán hoà bình và công nhận Algeria độc lập. Tướng Đờ-gôn ngả theo chủ trương đàm phán với hy vọng Pháp có thể giữ lại một số đặc quyền của mình tại Algeria. Các thế lực đòi sát nhập Algerla vào Pháp không chịu ngồi yên. Một cuộc đảo chính tại Algeria được tiến hành tháng 4/1961 do 4 viên tướng thực hiện được 3 trung đoàn dù, trong đó có cả trung đoàn 1 dù Lê dương ủng hộ. Cuộc đảo chính bị dập tắt sau vài ngày nhưng tinh thần phía Pháp suy sụp hoàn toàn. Tháng 3/1962, Chính phủ Pháp buộc phải ký hiệp định đình chiến và công nhận quyền tự quyết của nhân dân Algeria.

[dongadoan]

XVII, Đàn áp nổi dậy, giải thoát con tin ở Cộng hoà Chad và châu Phi

  Cộng hoà Chad là thuộc địa cũ của Pháp. Từ tháng 4 đến tháng 9/1969, Pháp đưa trung đoàn 2 dù Lê dương vào Chad hỗ trợ cho Chính phủ Tombalbaye chống lại những người nổi dậy. Đây là hoạt động chiến đấu đầu tiên của lính Lê dương kể từ sau chiến tranh Algeria. Đến tháng 9/1969, Pháp đưa thêm một đại đội cơ giới Lê dương vào Chad. Tháng 12/1970, lính Lê dương rút khỏi nước này.

  Trong những năm 1970 - 1980, các đơn vị nhảy dù và thiết giáp Lê dương còn can thiệp vào Chad vài lần trong thành phần lực lượng triển khai nhanh của Pháp để chống lại quân nổi dậy của FROLINAT được Libya hỗ trợ. Tháng 5/1978, 1 chi đoàn thuộc trung đoàn 1 ky binh Lê dương can thiệp chống lại quân nổi dậy tại Sala, Ati và Djedda. Tháng 6/1983 FROLINAT lại tổ chức một cuộc tấn công và tiểu đoàn 2 thuộc trung đoàn 1 ky binh Lê dương được gửi tới hỗ trợ quân chính phủ. Ba năm sau, quân chính phủ Chad tiến công lên phía Bắc với sự yểm trợ của trung đoàn 1 ky binh Lê dương. Sau này, các đơn vị Lê dương vẫn được gửi đến Chad trong những thời gian ngắn theo cách luân lưu.
 
  Trong các cuộc chiến tranh tại Somalia và Ethiopia trong những năm 1960- 1980, bán lữ đoàn Lê dương 13 đóng tại Djibouti làm nhiệm vụ an ninh. Tháng 2/1976, quân khủng bố Somalia bắt cóc 1 chiếc xe buýt chở 31 học sinh và đưa về Loyada gần biên giới Somalia. Phân đội trinh sát thuộc bán lữ đoàn Lê dương 13 và tiểu đoàn 2 thuộc trung đoàn 2 dù Lê dương thực hiện thành công cuộc giải cứu.

  Tháng 5/1990, quân nổi dậy bắt giữ các con tin người Âu tại cảng Gentil, Gabon, 2 đại đội thuộc trung đoàn 2 bộ binh Lê dương và trung đoàn 2 dù Lê dương được gửi đến. Các con tin được thả sau khi đàm phán.
 
  Tháng 2/1991, tiểu đoàn 3 thuộc trung đoàn 2 bộ binh Lê dương từ căn cứ Pháp Bangui tại Cộng hoà Trung Phi vượt qua biên giới Zaire tiến vào Kinshasa sơ tán những người nước ngoài khi bạo lực bùng phát tại Zaire. Tiểu đoàn 1 thuộc trung đoàn 2 Lê dương cũng được cử đến tăng viện.
 
  Năm 1994, các bộ lạc Hu tu và Tutsi đã tiến hành cuộc nội chiến đẫm máu tại Rwanda. Các đơn vị thuộc trung đoàn 2 bộ binh Lê dương và bán lữ đoàn Lê dương 13 được gửi tới để thiết lập một khu vực an toàn.

[dongadoan]

XVIII, Từ Libăng đến Chiến tranh Vùng Vịnh lần thứ 1 và Bosnia 1993-1996

  Tháng 6/1983, lữ đoàn tăng cường 31 Pháp đổ bộ vào Beirut tham gia thành phần của lực lượng đa que bơi gồm các đơn vị Mỹ, Anh và Italia để thiết lập những khu vực ngăn cách và giám sát ngừng bắn của cuộc nội chiến tại Lebanon. Lữ đoàn gồm trung đoàn 2 bộ binh Lê dương và 2 chi đoàn thuộc trung đoàn 1 kỵ binh Lê dương.

  Trong cuộc chiến tranh Vùng Vịnh lần thứ nhất năm 1991, Pháp gửi sư đoàn 6 tham chiến trong liên quân do Mỹ cầm đầu. Tháng 9/1990, trung đoàn 2 bộ binh Lê dương là đơn vị Pháp đầu tiên đến Saudi Arabia. Tiếp theo đó là các trung đoàn 2 và 6 bộ binh Lê dương, trung đoàn 1 kỵ binh Lê dương và trung đoàn 1 kỵ binh Spahis. Sư đoàn Pháp cùng với quân đoàn 18 không vận Mỹ tiến theo sườn phía Tây.
 
  Ngày 22/2/1991, các trung đoàn 2 và 6 bộ binh Lê dương thọc sâu vào biên giới Iraq 5km. Lính công binh Lê dương và tiểu đoàn 1 thuộc trung đoàn 27 công binh Mỹ làm các con đường đi trên cát ngày 23. Quân Pháp, bọc sườn phía Tây của liên quân, đánh xuyên qua phòng tuyến của sư đoàn 45 Iraq, đánh chiếm thị trấn và sân bay As Salman ngày 26/2. Quân Pháp bắt được 3000 tù binh Iraq và không có tổn thất.
 
  Trong lần triển khai đầu tiên của lực lượng gìn giữ hoà bình của Liên Hợp quốc tại Bosnia, Pháp là nước đóng góp quân lớn nhất. Tại khu vực Sarajevo có khoảng 2 tiểu đoàn hỗn hợp. Các đơn vị dù Lê dương và các phân đội thuộc trung đoàn 2 và 6 bộ binh Lê dương, trung đoàn 1 ky binh Lê dương luân phiên tham gia lực lượng đặc nhiệm này. Khi lực lượng UNPROFOR của Liên Hợp quốc được thay thế bằng lực lượng IFOR của NATO, các đơn vị Pháp vẫn tiếp tục tham gia. Trong giai đoạn chuyển giao, toàn bộ trung đoàn 2 bộ binh Lê dương được triển khai tại Mt. Igman.

Lính Lê dương tại sân bay Sarajevo năm 1992.

[dongadoan]

MUỐN VÀO LÀNG TÂY, XIN MỜI ...ĐĂNG LÍNH!

  Hiện nay, đạo quân Lê dương Pháp duy trì quân số khoảng 8-9 nghìn người. Tuy số quân so với trước có giảm nhưng vũ khí, trang bị đã được thay thế cho thích hợp với vai trò một lực lượng phản ứng nhanh của quân đội Pháp. Hàng năm, quân đội Pháp tuyển khoảng 1.700 tân binh Lê dương. Những người nước ngoài nếu phục vụ 5 năm trong đội Lê dương sẽ được quyền gia nhập quốc tịch Pháp. Các đơn vị Lê dương hiện nay gồm:
 
  Trung đoàn 1 Lê dương, đóng tại trại Vienot, Aubagne, Pháp. Trung đoàn nằm dưới sự chỉ huy trực tiếp của Bộ chỉ huy Lê dương. Aubagne cũng là nơi đặt tổng hành dinh của đội Lê dương. Các tân binh Lê dương đều đưa tới trung đoàn này để phân loại. Trung đoàn có 800 quân.

 
  Trung đoàn 1 kỵ binh Lê dương, đóng tại trại Labouche, Orange, Pháp. Trung đoàn thuộc Sư đoàn phản ứng nhanh của Pháp. phần lớn làm nhiệm vụ ở nước ngoài, quân số có 900.

 
  Trung đoàn 2 bộ binh Lê dương, đóng tại trại Vallongue, Nimes, Pháp. Trung đoàn có 1200 quân, phần lớn là người Pháp, đã từng hoạt động tại châu Phi, Bosnia và Chiến tranh Vùng Vịnh lần thứ nhất.

 
  Trung đoàn 2 dù Lê dương, đóng tại trại Raffalli. Calvi, Corsica, Pháp. Đây là trung đoàn dù duy nhất trong đội Lê dương. Quân số gồm 1.000 người, thường xuyên ở tư thế sẵn sàng tác chiến. Trong trung đoàn có 1 đơn vị được coi là đơn vị tinh nhuệ nhất trong các đơn vị tinh nhuệ trong quân đội Pháp. Đó là Phân đội biệt kích dù.

 
  Trung đoàn 3 bộ binh Lê dương, đóng tại trại Forget, Kourou, Guyana thuộc Pháp, Nam Mỹ. Trung đoàn có 600 quân, chủ yếu được huấn luyện đánh rừng. Kể từ khi được điều đến Guyana thuộc Pháp, đã có khoảng 5 nghìn lượt lính Lê dương phục vụ tại đây.


  Trung đoàn 4 Lê dương, đóng tại trại Đại uý Danju, Castelnaudary, Pháp. Đây là trung đoàn huấn luyện, có các khoá đào tạo hạ sĩ, trung sĩ cho đội Lê dương.

 
  Trung đoàn 5 Lê dương, đóng tại Muroroa, Tahiti, Ấn Độ Dương. Trung đoàn có 800 quân, bảo vệ bãi thử hạt nhân của Pháp và Polynesia thuộc Pháp. Ngày 11/1/2000, trung đoàn giải thể sau 27 năm đóng tại Muroroa.
 

  Trung đoàn 6 công binh Lê dương, đóng tại trại Tướng Rollet, St Morice l'ardoise, Avignon, Pháp. Trung đoàn có 750 quân, là đơn vị công binh chủ lực của đội Lê dương, nằm trong thành phần lực lượng phản ứng nhanh của Pháp.
 
  Bán lữ đoàn Lê dương 13, đóng tại trại Gabode, Cộng hoà Djibouti, Đông Phi. Trung đoàn có 900 quân, đóng tại vị trí trọng yếu nằm trên đường ra Ấn Độ Dương và tương đối gần để kiểm soát Biển Hồng Hải và kênh đào Suez.


  Biệt đội Lê dương đóng tại Mayotte, quần đảo Comores, Ấn Độ Dương có 250 quân.
 
  Trung đoàn 2 công binh Lê dương, mới thành lập ngày 1/7/1999. đóng tại Saint-Christrol.

  Trung đoàn 1 công binh Lê dương, thành lập ngày 1/7/1999.

[dongadoan]

  Hiện nay, đạo quân Lê dương Pháp thu nhận tân binh tuổi từ 17 đến 40. Người muốn đăng lính phải có giấy tờ hợp lệ và phải tự mình đến đăng ký tại 17 phòng tuyển quân Lê dương rải rác trên đất Pháp, chi phí đi đường phải tự lo. Sau khi qua bước kiểm tra sức khoẻ sơ bộ và được chấp nhận, người đăng lính được chuyển đến trung tâm phân loại tại Tổng hành dinh đội Lê dương tại Aubagne (cách Marseille 15km) để kiểm tra toàn diện, nếu qua được vòng này anh ta sẽ ký một hợp đồng phục vụ 5 năm và trở thành tân binh Lê dương.

  Trong 4 tháng đầu tiên của hợp đồng, tân binh Lê dương phải trải qua các giai đoạn huấn luyện tại trung đoàn 4 Lê dương, sau đó được điều động đến phục vụ tại các đơn vị. Sau khi hết hợp đồng 5 năm, lính Lê dương có quyền nhập quốc tịch Pháp. Anh ta cũng có thể tiếp tục ký hợp đồng phục vụ trong đội Lê dương. Lương của lính Lê dương hiện nay thấp nhất 900EUR/tháng.
 
  Lính Lê dương đội mũ kê-pi trắng, đeo dây biểu chương gồm 7 sợi tết lại trong đó có 2 sợi rủ xuống, quân phục có hai màu thể hiện đặc trưng là xanh lá cây và đỏ. Hai màu này là lấy theo truyền thống từ màu trang phục của các lính ngự lâm Thuỵ Sĩ phục vụ Hoàng đế Pháp trước đây. Lính Lê dương còn mang một tấm khăn quấn quanh eo hông màu xanh nước biển thẫm, bên ngoài đeo thắt lưng. Lính công binh Lê dương khi dự diễu binh, ngoài quân phục như những người khác còn mang thêm một tạp dề bằng da và vác một chiếc rìu dài cán. Bài hành khúc chính thức của lính Lê dương từ năm 1870 là bài "Le Boudin" (Cái xúc xích).

  Vũ khí trang bị cho lính Lê dương hiện nay khá đa dạng gồm súng trường tự động FAMAS cỡ nòng 5,56mm, súng trung liên kiểu 1952 cỡ nòng 7,5mm, súng chống tăng hạng trung LRAC89, tên lửa chống tăng RAC112mm, tên lửa chống tăng có điều khiển Milan Law, súng trường bắn tỉa FRF2, trọng liên 12,7mm BRO G, pháo 20mm CANON v.v... Đội Lê dương sử dụng nhiều loại xe từ xe Peugeot 305 cho chỉ huy, xe thông tin Citroen Mehari đến xe bọc thép chiến đấu AMX-10RC trang bị pháo 105mm có khả năng lội nước v.v... Loại xe chiến đấu hiện đại được trang bị rộng rãi cho lính Lê dương hiện nay là xe chiến đấu đa năng VAB có khả năng lội nước và di chuyển 625 dặm không cần tiếp nhiên liệu, có thể chở được 11 lính Lê dương. Trung đoàn 1 kỵ binh Lê dương được trang bị loại xe này.