Giữa những hiệp sĩ đen

[Giangtvx]

        — Ta hiểu những cảm giác của con, nhưng ta không tán thành. Chính lòng kiêu hãnh đang lên tiếng trong con. Lòng kiêu hãnh chứ không phải tính quy thuận theo ý muốn tối cao của Chúa. Như vậy khoảng một tuần nữa ta sẽ gặp lại con. Ta tin rằng tới lúc đó con đã cân nhắc kỹ chuyện nầy.

        — Con rất vui lòng được gặp lại cha nhưng không phải là để tiếp tục câu chuyện này.

        — Chớ vội con ạ! Đừng quên rằng số phận con người nằm trong bàn tay Chúa. Và bàn tay đó không chỉ ban ân huệ mà còn ban cả sự trừng phạt đối với những kẻ hấp tấp nữa...

        Lúc đó Gri-gô-ri không coi lời đe dọa đó ra gì. Lại một lỗi nữa ! Đáng lẽ anh phải vờ hứa hẹn suy nghĩ để tạo khả năng vượt trại. Nhưng anh đã không chú ý và bỏ lỡ khả năng đó tức là anh có nghĩ ra, nhưng không tạo hoàn cảnh để thực hiện. Và một sự kiện mới lại đến với anh. Ở trại tù binh có lệ là những sĩ quan sắp được phóng thích thường được nhận giấy phép vào thành phố từ tối đến sáng. Được nhận một giấy phép như thế thực chất có nghĩa là mội quá trình hành chính của việc phóng thích đẫ giải quyết xong. Và tất cả mọi người ai cũng biết tới điều đó. Vì vậy nên khi viên thượng sĩ Mỹ tới khu nhà gỗ chuyển cho Gri-gô-ri tờ giấy phép vắng mặt, thì sau đó những sĩ quan cùng cấp đều đổ đến để chia vui với anh bằng những lời chúc tụng đứa con may mắn của hạnh vận, người mà chẳng bao lâu nữa sẽ từ giã trại tù binh.

        Riêng Gri-gô-ri dương như không giấu nổi nỗi sửng sốt của mình. Sự ưu tiên bất ngờ này có ẩn ý gì chăng ? Anh chưa thỏa thuận với lão cố đạo và từ đó cũng chưa có sự nhất trí gì với ai. Thật là lạ lùng... nhưng có lẽ chính cuộc dạo chơi này sẽ giúp anh giải đáp những mưu mô của họ.

        Mặt trời đã lặn về phía tây khi Hen rich phỏn Gôn rinh trong bộ com lê thường phục màu xám nhạt bước qua cổng trại. Lập tức những cảm giác quen thuộc từ lâu của tính cảnh giác lại trỗi dậy trong anh mỗi lần có nguy hiểm ám ảnh.

        Chưa có gì xảy ra cả. Mặt đường quốc lộ bị những bánh Xe tải mài nhẵn bóng loáng trước ánh nắng của buổi chiều tà. Không có một kháchbộ hành hay một người đi xe đạp nào. Không có ai theo dõi anh. Vậy cái linh cảm rủi ro kia từ đâu mà có ? Càng tới gần thành phố thì sự căng thẳng lại càng tăng.

        « Theo lệnh ai và vì sao mình lại nhận được giấy phép vắng mặt này ? Hay là họ muốn cho ta nếm mùi tự do để đưa vào cạm bẫy ? Hoặc để kiểm tra xem ta có quen ai trong thành phố này chăng ? Chẳng lẽ họ đã linh cảm biết đại úy phôn Gôn rỉnh trong thực tế là ai ư ?»

        Mải suy nghĩ cân nhắc những  khả năng trên, Gri-gô-ri tới thăm thành phố vào lúc nào không biết. Đây là một thành phố chật hẹp nghèo nàn, phố xá vắng vẻ. Nhưng không, hình như có một bóng người lẩn quất đâu đây gần tiệm bán báo. Không thể nhận thấy bằng giác quan, đúng hơn là anh đã linh cảm theo bản năng, phải, một cái bóng vô hình nào đó... tốt hơn hết là ta cứ thong thả đi qua rồi quay lại, có lẽ còn tới đó mua tờ báo nữa.

        Gri-gô-ri vừa húyt sáo vừa thản nhiên đi tiếp. Khi đã vượt qua quầy bán báo, anh bỗng vòng lại như chợt nhớ ra điều gì mà thọc tay vào túi như để tìm tiền lẻ Như thế... bây giờ anh đã có thể quay lại được rồi. Và thật là khó chịu biết bao khi người ta cứ cảm thấy một đôi mắt rình mò sau lưng.

        Gri-gô-ri đột ngột quay gót. Anh thấy một tên trẻ tuổi đang lảng vảng cạnh hiệu bán báo. Gri-gô-ri thoáng thấy mái tóc, vầng trán và cặp mắt ướt chăm chú của hắn trước khi hắn kịp đưa tờ báo lên che mặt.

        Sự căng thẳng trong anh ngay lập tức biến mất như có phép lạ. Tất cả đã rõ ràng : anh bị theo dõi ! Và như thế thì anh chả còn gì đáng ngại cả. Họ có thể thấy rằng ngoài giải trí anh ra không có ý định gì khác.

        « Việc làm thô thiền, sơ đẳng quá !» — anh vui vẻ nghĩ, rồi hồn nhiên tiếp tục thổi sáo bài ca ngắn mà anh đã nghe trong « rạp chiếu phim » của câu lạc bộ ngày hôm trước. Anh rẽ vào một phố phụ, rồi lại vào một phố khác nữa. Không thấy tên thanh niên có cặp mắt ướt lúc nãy giữa những người qua lại.

        «Có lẽ hẳn đã chuyển ta cho tên khác rồi. Nào, tên này rồi cũng sẽ phải nháy mắt lia lịa khi phải báo cáo với cấp trên cho mà xem».

[Giangtvx]

        Lúc này anh đã bỏ qua tính thận trọng và rẽ vào một hiệu cà-phê gần nhất. Trong hiệu chỉ có vài khách hàng ngồi rải rác. Gri-gô-ri lựa cái bàn thích hợp nhất mà từ đó anh có thể quan sát những người vào tiệm, đồng thời có thế theo dõi ngoài đường phố qua cửa sổ.

        Chủ tiệm là một người lùn tịt, vẻ uể oải đưa cái bụng phệ ì ạch ra khỏi quầy.

        — Ngài dùng gì ? — Ông ta thờ ơ hỏi.

        — Ông cho một chai nước chanh, táo tươi và một bao xì-gà loại thượng hạng.

        Lão gật đầu để thay thế cho câu trả lời và uể oải trở lại quầy hàng. Lúc đi qua gian phòng lão đứng lại nhường đường cho một người khách mới, Gri-gô-ri đã nhìn thấy vóc dáng cao thon của người ấy. Không, không phải là tên lẩn khuất ở tiệm bán báo. Ồ, anh còn thừa thì giờ để xem tên này là ai ! Anh xoay người về phía cửa sổ, hờ hững đưa mắt nhìn những người qua lại, rồi cũng thản nhiên như vậy anh quay lại quan sát quầy hàng cũng với những bàn bên cạnh.

        Người đàn ông cao thon vừa đến lúc nãy nâng mũ chào anh.

        — Ngài Krô-hơ-ne ? — Gri-gô-ri trố mắt nhìn. Anh nhận ra viên chỉ huy cũ của mình ở người khách mới tới ấy.

        Nước Ý và hồi ức của những ngày cuối chiến tranh thoáng hiện ra trong anh, rồi lắng đi, Không, Krô-hơ-ne không thể biết được về những việc xảy ra bên đập. Về cái chết của Béc-gôn và nói chung về những sự kiện ở Ca sten la Phông.

        — Herr¹ Gôn-rinh ! Tôi rất mừng là ngài đã mau chóng làm quen với hoàn cảnh mới. Cách đây không lâu ngay cả trong lúc tôi mặc thường phục ngài vẫn gọi tôi là ngài đại tá. Không phải thế ư ?

        — Phải chăng giờ đây đó là một lời quở trách ẩn ý ?

        — Trái lại đó là một lời khen chân thành nhất —  Mép Krôthơ-ne xệch ra một nụ cười chua xót. — Tôi cũng ít hy vọng là còn được gặp ngài.

        Đây là một cuộc gặp gỡ ngẫu nhiên hay — Gri-gô-ri thầm nghĩ và gắn mắt vào Krô-hơ-ne, người mà bao giờ cũng như bây giờ, có lối sống kiểu cách, tinh tế và phong thái tao nhã.

        — Nam tước, ngài hãy kể vắn tắt xem ngài đã từ Ca-sten la Phông đến đây như thế nào, và đã xử lý như thế nào những giấy tờ bí mật ? — Krô-hơ-ne hỏi. Hắn nói khe khẽ và lịch sự nhưng giọng nói vẫn có vẻ như một chỉ thị. Từ phong cách của hắn toát ra cho thấy rằng hắn đã là chỉ huy của anh trong nhiều năm tháng.

        — Những giấy tờ bí mật dĩ nhiên là tôi đốt hết, ngoài ra tôi còn thủ tiêu một vài nhân chứng nguy hiểm nữa. Vì vậy tôi đến đây hơi muộn so với người khác.

        — Số ngài thật là đỏ. Tôi lo rằng ngài đã rơi vào hay bọn du kích Ga-ri-ban-đi. Thế còn Béc-gôn và gia đình ông ta, cũng chính là gia đình ngài sau này, giờ ra. sao rồi ?...

        — Số phận của cha tôi đáng lo ngại hơn... ngay trước ngày hạ khí giới² cha tôi đã khởi hành lên miền Bắc Ý một cách thiếu cân nhắc... Còn vợ chưa cưới và mẹ vợ tôi thì hiện nay ở Thụy Điển. Tất nhiên tôi đang tranh thủ tạo hoàn cảnh để tới đó.

        Tuy Gri-gô-ri cố nén vẫn không sao giấu hết vẻ lạnh lùng khi nói mấy câu này, có lẽ vì anh đã căm ghét Lô-ra và bà mẹ cô ta đến tột đỉnh trong suốt thời gian đóng kịch bên bọn chúng.

        - Herr Gôn-rinh ! Nói chung hiện giờ ngài có những dự định gì ?

        — Tôi chưa có dự định gì cả. Thật là một khổ hình khi phải nhìn vào tương lai đối với tôi. Nước Đức ư ? Phải chăng đó là một khái niệm còn tồn tại. Và liệu chúng ta có đủ sức dựng lên được một nước Đức mới. Phải, chúng ta, những người đã kiệt lực đến kỳ cùng cả trong sức mạnh cả trong những vinh quang xưa cũ !

        Trên môi Krô-hơ-ne thoáng một nụ cười giễu cợt.

        — Nam tước, nói xin lỗi, ngài còn quá trẻ và chưa đủ kinh nghiệm để phân tích tình hình quốc tế. Cuộc chiến tranh vừa qua đã dạy chúng ta nhiều thứ và chúng ta sẽ không vấp lại lần nữa những lầm lỗi đã đưa đến sự sụp đổ. Tôi cho ngài là một người yêu nước chân thành, điều đó cho phép tôi nói chuyện thật cởi mở với ngài. Phải, cuộc chiến đấu mà cả hai chúng ta đã cống hiến một phen cuộc đời cho nó chỉ bây giờ mới thật sự bắt đầu, Và tôi có cơ sở để khái quát điều đó.

        — Tôi không yêu cầu ngài điều gì cả, Herr đại tá, nhưng sau này nếu tôi thoát khỏi trại tù binh... Giọng nói Gri-gô-ri như bị tắc lại vì hồi hộp... Ồ, Herr Krô-hơ-ne, nhưng không... Ngài đại tá ! Ngài cho phép tôi quên rằng chúng ta đang mặc thường phục, mà gọi như vậy.

        — Ngài đừng nói to giọng như thế, Herr Gôn-rinh. Rồi tôi sẽ tìm phương cách để chúng ta gặp lại nhau bất kỳ ở đâu, trong trại hay ngoài thành phố.

----------------
        1. Tiếng Đức: ngài.

        2. Tiếng la tinh: Capitulatio.

[Giangtvx]

        — Rất tiếc là tôi không bảo đảm được điều đó... —  Và anh kể cho Krô-hơ-ne nghe về câu chuyện tờ giấy phép vắng mặt anh không ngờ đến nhất. — Ngài hãy hiểu cho, không có chuyện họ sẽ phóng thích tôi như người khác đâu. Nhưng như vậy thì tờ giấy phép nầy có nghĩa gì ? Và liệu họ có còn cho thêm lần nữa không cơ chứ ?

        — Rồi tôi sẽ lưu tâm thử xem — Krô-hơ-ne hứa và đứng đậy. Đáng tiếc tôi phải để ngài ở lại một mình. Hẹn gặp lại nhau càng sớm càng tốt. Tạm biệt, ngài đại úy.

        Mặc dù cuộc nói chuyện với Krô-hơ-ne đặc biệt thu hút anh, nhưng Gri-gô-ri không quên cảnh giác để ý đến những việc xảy ra chung quanh. Bộ mặt của tiệm cà-phê lúc đó đã thay đổi. Khách hàng tới đông đúc và những người bồi chạy lăng xăng giữa các bàn.

        Lúc này bầu không khí trang nghiêm của tiệm cà-phê bị một tên lính say rượu phá rối. Cổ áo sơ-mi để hờ, mái tóc rối bù, còn sắc mặt hắn thì đỏ bừng, chứng tỏ đây không phải là tiệm thứ nhất hắn lạc bước vào, và cũng không phải hắn chỉ nốc có một hoặc hai cốc vại mà thôi. Tên lính gọi cả một thùng bia to, trải một đống thuốc lá lên bàn, rồi dùng áp lực của người say để mời những khách hàng của tiệm cà-phê. Hắn túm lấy tay áo của những người ngồi gần, còn những người ngồi xa hơn thì hắn đùng thuốc lá để ném họ. Khi nhận thấy có vài người đứng dậy định đi thì hắn đẩy cả cái bàn lại sát cửa và giữ lấy lối đi.

        — Chỉ người nào chịu hút một điếu thuốc và uống một cốc bia mới ra khối được nơi này ! — Hắn oang oang tuyên bố với điệu cười sằng sặc của người say.

        Krô-hơ-ne được hắn để yên khi lướt qua, nhưng anh con trai khác thử vượt qua sau đó liền bị hắn dùng sức mạnh ấn vai buộc ngồi xuống bên cạnh. Anh chàng sợ chết khiếp vội uống một hơi hết cốc bia, rồi chộp lấy một điếu thuốc lá chạy biến ra cửa. Những người khách còn lại tập trung từng nhóm trước quầy hàng ra sức thuyết phục người chủ tiệm cho họ ra lối cửa sau.

        Gri-gô-ri tin chắc cũng như Krô-hơ-ne anh sẽ ra khỏi tiệm cà-phê không chút phiền toái. Anh trả tiền, rồi thản nhiên bước ra cửa.

        — Ô hô ! Đằng ấy không qua được tớ đâu — Tên lính rống lẽn, rồi túm lấy tay áo Gri-gô-ri. — Uống đi ! — Hắn lầu bầu ra lệnh và gí vào trước mũi anh một cốc vại đầy tận miệng.

        Gri-gô-ri nhăn mặt vì mùi bia nồng nặc.

        - Thế nào, không thích à ? — Tên lính hỏi vẻ gây gỗ và hất cốc bia về phía anh. Cũng may, anh lẹ làng né kịp, và nhờ thế tránh khỏi một trận tắm bất đắc dĩ.

        Nhanh như chớp Gri-gô-ri gạt tay hất những cốc bia xuống đất và xô cái bàn sang bên để dọn đường ra cửa. Cùng lúc đó anh thấy tên lính chộp lấy súng... Một động tác nhanh như trở bàn tay — võ khí đã nằm gọn trong tay anh. Chỉ còn vài bước nữa là ra đến đường rồi. Gri- gô-rì lấy hết băng đạn để khỏi bị bắn sau lưng, rồi vứt súng xuống mặt đường. Sau đó tên lính có tìm được súng không anh không còn biết nữa. Chỉ còn nghe tiếng ồn ào lẫn tiếng chửi bới đe đọa vọng vào sân bên cạnh nơi anh vọt nhảy vào.

        Cả đêm Gri-gô-ri không hề chợp mắt. Anh hồi tưởng lại từng chi tiết nhỏ nhặt nhất của việc xảy ra và tiên đoán nó có thể gây nên hậu qua gì ? Điều anh dự đoán thì nhiều, nhưng cái xảy ra trong thực tế thì anh lại không ngờ tới.

        Buổi sáng người ta tống giam Gri-gô-ri và ngay tối hôm đó đã tuyên án.

        Hai nhân chứng — tên lính Mỹ và người chủ quán cà-phê đều cũng xác nhận bị cáo muốn cướp súng của tên lính, nhưng «bên nguyên» đã dũng cảm tay không dám chống lại hành động táo bạo của tên phá hoại...

        Trò hề toà án kéo dài không lâu. Tất cả đều đã được tính toán sẵn từ trước như người ta đọc một bài học thuộc lòng. Trong phiên tòa họ cũng không thèm để ý đến tới biện bạch của anh. Ồ, mà cũng tất nhiên thôi. Bởi vì quyền lực ở trong tay họ

        Bản án rất sơ lược; Tòa án quân sự tuyên bố xử bắn tù binh Hen-rích phôn Gôn-rinh là đại úy của quân đội Đức, vì tội cướp vũ khí mưu sát một trong những binh lính của quân đội chiếm đóng.

        Cái gì có thể là mục đích thật của phiên tòa, nói đúng hơn là tấn hài kịch xử án này? Chỉ có một giải đáp có thể: phôn Gôn-rinh như một cái gai đâm vào mắt, cản trở con đường đi của ai đó... Hay có lẽ ngược lại : Có một ai đó rất quan tâm đến anh ? Như tay đeo kính cận kia. Hắn thiết tha đến số phận của anh biết bao nhiêu... Hoặc cha Phô-ti ốt... Đúng là người đeo kính cận không đưa ra một lời đề nghị cụ thể nào, mà chỉ gợi ý thăm dò thôi... Lại còn Krô-hơ-ne. Krô-hơ-ne ? Làm sao hắn lại đến đúng tiệm cà phê ấy nhỉ? Và vì sao tên lính Mỹ đã để cho y đi ra ổn thỏa ? Khi mặc thường phục, Krô-hơ-ne vẫn có ảnh hưởng nhất định đối với bọn lính. Dù rằng tên điên rồ kia đã say mềm... Nhưng hắn say thật hay chỉ làm bộ say thôi ? Hừm... chuyện giấy phép này có vẻ như là để họ cố đưa anh vào cạm bẫy. Và câu hỏi «họ làm thế nhằm mục đích gì ?» lại vang lên trong óc anh. Rõ quá rồi, chẳng qua họ lấy cớ để thủ tiêu một nhân chứng nguy hiểm vì cha Phô-ti-ốt đã tiết lộ quá nhiều điều cần giữ kín.

[Giangtvx]

        Anh đã lần đến đầu mối của đám tơ rối tắm ! Nhưng không, không phải những cuộc đụng đầu tai hại với những sự kiện trên làm mi thất bại, mà chính là do những sai lầm của bản thân đã dẫn mi đến cái xà lim tử tù này. Vấn để xảy ra ở tiệm cà-phê chẳng qua chì là một hành động khiêu khích được vạch sẵn. Vậy mà mi như một con gà trống hùng hổ ngu ngốc xông đến nắm thóc vãi, mi đã hấp tấp tự mình lao vào bẫy !

        Lòng khát khao tự do trong cái xà lim tử tù chết tiệt này càng làm cho trái tim anh nhức nhối... Dường như anh vẫn còn ngửi thấy mùi cây cỏ đâu đây lúc anh ngồi câu cá trên bờ dốc thoai thoải của dòng sông Đơ-nhi-ép. Những cảnh vật thân yêu như sống lại trong anh rực rỡ như làn sương mờ tan dưới nắng sớm...   

        U-crai-na ! Anh sẽ chẳng bao giờ còn thấy lại được quê hương yêu dấu nữa! Niềm nhớ thương đã được gói trọn trong tim anh. Nhớ mái tóc bạc của cha già. Nhớ nụ cười dịu dàng cuối cùng của mẹ! Nhớ cả những bình nguyên mênh mông vô tận và những bàn tay lao động đã dựng nên những mái nhà và những vườn cây ăn quả đậm đà hương vĩ. Nhớ biết mấy cảnh hùng vĩ của buổi bình minh và sức lôi cuốn hấp dẫn của những buồi chiều tím U-cra-ni-a... và tất cả những gì của lòng dũng cảm quang vinh của đồng bào, đồng chí thân yêu lại lên tiếng trong anh.   

        Trong chiến tranh đã bao lần anh tìm thấy trong nguồn sức mạnh không bao giờ cạn nầy lòng can đảm, tỉnh táo, một ý chí đấu tranh luyện thành gang thép. Và anh tự hào khi nhớ lại quê hương anh.

        Gri-gô-ri đi vài bước trong xà-lim chật hẹp, rồi ngồi xuống chiếc ghế độc nhất được gắn chặt vào sàn nhà. Dù cũng phải giữ sức, hay đúng hơn là giữ chút sự sống còn lại trong giây phút ngắn ngủi này.

        Bởi chỉ một phút ngắn ngủi cũng trở thành giàu có vô tận nếu như các ý nghĩ và các xúc cảm của ta được ôn lại trọn vẹn... Rồi một hồi ức nữa thoáng qua trong óc anh : Mô-ních đứng trước trong bộ áo váy trắng với bó hoa trong tay. Nàng rực rỡ như ánh mặt trời và tim ta lại nung nấu một tình yêu quặn xé... Một giây lát như thế mà còn ít nữa sao ? Bởi trong đó có nàng, có tất cả thế giới riêng  biệt của ta nữa. Nếu ta hồi tưởng lại những gì đẹp đẽ đã qua, như đọc lại một vần thơ của một thi sĩ ưa chuộng, ta sẽ được thưởng thức hương thơm của bông hồng. Và ôn lại những giờ phút căng thẳng trong chiến tranh, với niềm vui chiến thắng... Tìm lại trong trí nhớ những người bạn đã làm cho cuộc sống ta thêm phong phú bằng những tư tưởng chân lý, tình bạn, tình yêu... thì ta có thể tự hào rằng ta giàu có bao nhiêu...

        Sau cánh cửa song sắt ánh rạng đông đã dần dần xuất hiện. Gri-gô-ri vẫn không hề chợp mắt, bởi còn bao kỷ niệm thân yêu cần phải ôn lại.

        Cánh cửa xà-lim nghiến ken két làm đứt dòng ý nghĩ trong anh. Gri-gô-ri nhỏm phằt dậy, sẵn sàng đi vào cõi chết với thái độ không hề sợ sệt.

        Nhưng không phải người cai ngục với số lính hộ tống. Cũng không phải cha linh mục đến rửa tội phạm nhân trước giờ bắn. Mà là một người đàn ông ăn mặc chỉnh tề sang trọng, khắp người tỏa ra mùi nước hoa thơm ngát. Bộ tóc chải phẳng rẽ đường ngôi lệch thấp thoáng dưới ánh sáng vàng vọt của xà lim và chiếc kinh kiểu lỗi thời nằm vắt ngang trên chiếc mũi khoằm của người mới tới.

        — Mong ngài thông cảm cho sự quấy rầy của tôi.

        Con người mới đến đó nói nhự ông ta đang ở phòng khách chứ không phải trong xà-lim tử tù. — Xin ngài cho phép tôi được giới thiệu : tôi là bác sĩ nhà tù.

        — Bác sĩ đừng mất công vì tôi vô ích... bởi vì...

        Gri-gô-ri chờ đợi vị khách không mời mà tới này sẽ quay gót ngay Nhưng trái lại lão ta còn lấy cặp kính ra lau cẩn thận, hiển nhiên là để chuẩn bị cho một cuộc thẩm vấn hoặc nói chuyện lâu.

        — Tôi xin nhắc lại là rất cảm ơn ngài, và tôi muốn được yên tĩnh một mình. Giọng nói Gri-gô-ri đã lộ vẻ gay gắt.

        — Tôi hiểu, tôi hiểu. Trong hoàn cảnh của ngài thì sự bực dọc là điều dĩ nhiên thôi. Tôi không muốn  ngài cho tôi là kẻ lắm điều. Nhưng mong ngài hiểu cho rằng tôi tới đây không phải với tư cách là bác sĩ, mà còn do... Ngài cho phép tôi ngồi xuống chứ ?

        — Có lẽ tôi có quyền không cho phép ngài ư ?

        — Phải ! Tức giận, nhạo báng, thách thức... một số người trong tuyệt vọng thường có thái độ như vậy.

        — Thưa bác sĩ, tôi còn rất ít thì giờ. Mong ngài nhớ cho.

        — Tôi bảo đảm ngài sẽ không ân hận vì cuộc nói chuyện này.

        — Vậy xin mời ngài ngồi và nói mau mau lên...

        — Trước hết xin ngài biết cho tôi đến đây với tư cách một người bạn, Ngài ngạc nhiên nhưng sự thật là như vậy

        Gri-go-ri cảm thấy như ngạt thở, tim anh bắt đầu đập liên hồi.

[Giangtvx]

         « Có hy vọng trốn thoát ư? Hay đây chỉ là một trò chơi mới, một thủ đoạn để đánh gục anh trước giờ xử bắn ? Cần phải bình tĩnh và không được lộ vẻ hồi hộp. Anh tự dặn mình và bình tĩnh nói :
 
        — Ngài không quen tôi và cùng không thể là người trung gian, bởi tôi không hề quen biết một ai ở đây cả.

        — Ngài thứ lỗi, thế còn Herr Krô-hơ-ne ?

         — Krô-hơ-ne ? — Gri-gô-ri để lộ nỗi ngạc nhiên thành thật.

        Đúng đấy, ông ấy nhờ tôi biểu lộ niềm thông cảm chân thành nhất vì những việc đã xảy ra. Ông ấy đã làm tất cả những gì con người có thể làm được, nhưng vẫn không thay đổi được số phận của ngài. Và bây giờ ông ta muốn rằng...

        — Ông ấy biết tất cả nhưng chuyện xảy ra từ đâu cơ chứ ?

        Lão bác sĩ tảng lờ như không nghe thấy, đoạn lắc đầu tỏ vẻ chán nản, rồi cho tay vào túi móc ra một tờ báo. Lão ta lường lự giây lát, rồi trải từ báo ra trước mặt Gri-gô-ri.

        — Đây, xin mời ngài đọc đi

        — Ngài quên rằng tôi không thể đọc chữ trong bóng tối.

        Ánh đèn pin vụt sáng, chiếu vào bản thông cáo đã được gạch dưới bằng bút chì đỏ. Gri-gô-ri dán mắt vào đó.

        « Năm giờ sáng hôm nay bản án cưa Hen rích phôn Gôn-rinh đã được thi hành. Vì tội anh ta đã...

        — Mấy giờ rồi nhỉ ? — Anh bình tĩnh hỏi.

        Bác sĩ soi mặt đồng hồ :

        — Bốn giờ kém mươi hai phút.

        — Như vậy tôi còn một tiếng mười hai phút để...

        — Ngài hãy tin rằng tay tôi gần như nóng bỏng vì tờ báo này đấy ! À nhân tiện ngài có biết vì sao họ lại xử bắn tôi cấp bách vậy không ?

        — Họ muốn nêu một tấm gương. Giờ đây ai cũng chán ghét chiến tranh. Và cái mưu đồ đưa những chỉ huy quân sự từng trải tới miền Tây Ư-crai-na bị thất bại. Bản án của ngài họ sẽ đem dọa những người khác. Nếu tôi không lầm thì những người nhát gan do dự sẽ có mặt ở pháp trường lúc bắn ngài.

        — Như vậy chứng tỏ bên đồng minh cũng lắm mưu ma chước quỷ...

        — Tôi hoàn toàn tán thành ý ngài. Vì vậy tôi sẵn sàng thực hiện lời đề nghị của Krô-hơ-ne.

        — Thật đáng tiếc lúc đó ông ta vội ra khỏi tiệm cà- phê đến thế. Nếu không thì...

        — Ông ta cũng không thể tự tha thứ cho mình về việc đó.

        — Nhờ ngài chuyển đến ông ta : không nên sợ những xác chết, mà nên sợ nhưng người còn sống đang nhìn mặt nhau ấy. Còn tôi lát giây nữa tôi sẽ từ giã cái sân khấu bỉ ổi này...   

        — Ngài là một con người đầy can đảm...

           — Mặc dù theo bản tin tôi đã chết như một tên hèn nhát.

        — Rồi mọi người sẽ hiểu. — Bác sĩ nhấp nhỏm trên ghế — Tôi quên khuấy đi mất có lẽ ngài cần hút thuốc... Rất tiếc tôi cũng chỉ còn lại một điếu. À, còn diêm nữa đây.

        — Cảm ơn bác sĩ — Gri-gô-ri hít khói thuốc một cách thèm khát...

        Bác sĩ vội vã đúng dậy.

        — Tôi không đám làm phiền ngài thêm nữa — và lão ta vội vã đi ra.

        Chỉ vài phút nữa thôi là chúng sẽ điệu mình đi — Gri-gô-ti nghĩ — Quỷ bắt chúng, đi, có lẽ mình không kịp hút hết điếu thuốc lá.

        Có lẽ anh hút thuốc vào lúc đang đói hoặc do nguyên cớ nào đó anh thấy choáng váng, tay chân bỗng dưng nặng trĩu... và mọi thứ đều tối sầm trước mắt anh...

        Gri-gô-ri lần tường và lảo đảo ngã vật ra như một bao cát.

        Dường như từ đâu xa lắm vọng đến những bước chân, rồi hình như có ai cúi xuống bên anh. Sau đó cả sự nhận thức của anh cũng tê liệt nốt, anh không thể và cũng không cảm thấy được bất cứ cái gì nữa...

[Giangtvx]

CHƯƠNG 2

NHỮNG SỐ PHẬN TRỚ TRÊU

        Bét-tơ đã bị Se-vi-la làm cho mê đắm. Chính ra không phải vì nàng mê thành phố mà vì nơi ở mới dã chinh phục nàng. Hãy tương tượng mà xem thay cho dãy nhà hộp tầm thường ở Béc-lin tự nhiên nàng trở thành bà chủ của cả một tòa lâu đài xinh xắn nằm giữa vườn cây xanh và các bông hoa đẹp lộng lẫy ở sân trong. Các cột nhà được nối liền với nhau bằng các vòm cuốn, vây quanh là một đài phun nước đang phun rào rào xuống chiếc hồ nhỏ lát đá hoa, nước trong vắt nhìn thấy tận đáy.

        — Một thiên đường thu gọn của chúng ta đấy ! — Jô-dép nói khi đựa nàng lên chiếc sân giải trí rộng mát có hàng cột thon thả đẹp đẽ chạy dài trên bức tường vây quanh.

        — Ô ! — Bet-tơ không tìm được lời để diễn tả những cảm xúc tràn ngập lòng mình.

        —  Em có thể cảm ơn người Mo-rơ vì cái công trình kỳ diệu này. Cho đến nay dân Tây Ban Nha vẫn ưa chuộng sử dụng kiều nhà Pa-ti-ô, ngay cả những tòa nhà mới họ cũng vẫn xậy dựng theo kiều cũ đó.

        — Thế nhà nào cũng có đài phun nước hở mình ? —  Bét-tơ ngờ vực hỏi, đã tưởn của hiếm ngoại lệ đó chỉ riêng nhà mình mới có.

        — Phần lớn các nhà đều có — Jô-dép mỉm cười. Nhưng em yêu quý, em đừng buồn làm gì, không phải là đài nào cũng đều hoạt động được đâu. Em thử tường tượng mà xem những đài phun nước này đều do ống dẫn nước từ thời hoàng đế Xê-da¹, khi Se-vi-la còn là thuộc địa của La Mã cung cấp nước.

        — Trời, có biết bao điều mới lạ...

        — Ồ, ở Se-vi-la thì em tha hồ ngắm nghía thường ngoạn những di tích lịch sử ! Gret-ta sẽ phải ghen tị đến chết khi em khoe với cô ta, vì cô ta cứ tưởng anh mang em đi đầy không bằng. Se-vi-la là một viện bảo tàng đầy đủ nhất. Thảo nào người Tây Ban Nha thường nói : Ai chưa đến Se-vi-la người đó chưa thấy gì hết.

        — Em thấy anh đã thật sự trở thành người Tây Ban Nha rồi đấy !

        — Không hẳn thế, nhưng nếu anh không nắm vững ngôn ngữ và mọi vấn đề thì anh cũng không làm nên trò trống gì đâu.   —Ồ, lại cái công việc của anh ! Em cảm thấy là em khó quen được với cái tên mới Phran Nun-ke của em đâu ! À, còn việc giao dịch thư từ của em ? Em không viết thư được cho bạn bè thân thích của em sao ?

        — Thư từ sẽ đến một địa chỉ khác. Em đừng lo, anh đã lưu tâm cả rồi.

        — Dù sao em cũng muốn anh giải thích để công ty của anh là thế nào ? Chúng buôn bán cái gì thế ?

        — Điều này thuộc về nguyên tắc bí mật nội bộ, em yêu ạ ! Có những trường hợp ta phải hành động như một người máy ấy. Em đừng giày vò bộ óc và vầng trán đẹp đẽ của em về điều đó làm gì. Và như vậy cùng đã khối việc cho em rồi. Cần phải sửa soạn lại cửa nhà cho xứng với tiếng là một thương gia giàu có phong lưu bậc nhất. Phải giao thiệp càng rộng, càng tốt là công việc của anh. Rồi chúng ta sẽ tiếp xúc rộng rãi với xã hội bên ngoài và tổ chức những buổi tiếp khách nữa... Nào, em yêu quý, em đã bằng lòng chưa ?

        Bét-tơ áp đầu vào vai chồng.

        — Anh không nhớ em lắm phải không, Sê-phỉ ? Anh không khao khát chúng ta được sống cho chúng ta trong một thời gian ngắn ư ? Anh còn nhớ cuộc hành trình của chúng mình sau hôn lễ không ?

        Trong trí nhớ của Jô-dép Nun-ke sống lại cuộc hành trình đến nước Ý. Lúc bấy giờ họ phải sử dụng tiền rất dè dặt và bắt buộc phải ở trong một khách sạn hạng hai lúc nào cũng có mùi nhà bếp, và hai tuần một lần phải tự thay vỏ chăn gối.

        Hồi đó Bét-tơ tỏ ra rất dễ thương và thích nghi với hoàn cảnh. Cô ta cảm thấy những việc đó rất bình thương nhưng Jô- dép cảm thấy bẽ mặt mỗi khi phải hạn chế những thú vui vô tội vạ của mình. Chính ở đó, ở nước Ý, y đã thề rằng sẽ tận dụng mọi khả năng để làm nên danh vọng. Là con cháu của một dòng họ quý tộc Đức đã suy sụp, ngay khi từ nước Ý trở về, y bắt đầu kiên nhẫn khôi phục lại mối quan hệ họ hàng cũ và chẳng bao lâu đã quen thuộc một vài phòng khách thân tình, nơi chủ yếu có những sĩ quan cao cấp hay đến dự những buổi tiếp tân để mơ tưởng bàn bạc về sự trả đòn sau thất bại nhục nhã của cuộc chiến tranh năm 1934. Khi đó chàng, sĩ quan trẻ tuổi Jô-dép đầy tham vọng này đã thu hút sự chú ý của thượng cấp về mình bằng cách thúc giục, cổ vũ về chuyện «ăn miếng, trả miếng» không chậm trễ. Người ta đã quan tâm tới hắn. Chẳng bao lâu đại diện cao cấp của một cơ quan có thế lực đã trực tiếp cho hắn giữ một chức vụ với lương bổng rất cao, ngoài ra còn những quyền lợi khác đến là hấp dặn. Việc này khác với những công tác hành chính sự vụ hoặc bất cứ một công việc nào khác.

-------------------
        1. Jules César, người thiết lập ra bản cựu lịch.

[Giangtvx]

        Lần này nhiệm vụ của hẳn là phải ốm và đi nghỉ mát một thời gian dài ở Se-vi-la, thành phố cảng lớn có nhà máy sản xuất đạn dược, máy bay và nói chung là những vũ khí quan trọng đang hoạt động. Và thế là Jô-dép Nun-ke, dưới danh nghĩa một thương nhân giàu sang kiểu cách, tao nhã và lịch thiệp đã xuất .hiện ở Sê-vi-la và được mọi người ân cần niềm nở đón tiếp.

        — Anh không trả lời ư, Sa-phỉ ?

        — Đừng giận, em yêu! Anh cũng vừa nghĩ đến chuyến du lịch sau tuần trăng mật của chúng ta. Khi ấy anh chưa tạo được cho em tất cả những điều anh muốn. Vì vậy mà bây giờ...

        — Lúc đó cũng như bây giờ em nghĩ không có gì quý hơn là chúng ta tha thiết yêu nhau. Em đau lòng khí nhận thấy anh đã quên điều chủ yếu đó.

        Vẻ trách móc lộ ra trên nét mặt của Bet-tơ. Nàng hy vọng chồng nàng sẽ lập tức xua tan những ghen tuông ngờ vực trong lòng nàng... Họ xa nhau gần nửa năm trước khi nàng tới đây. Trong thời gian đó có trời biết việc gì đã xảy ra với một người đàn ông nhiều  tham vọng như chồng nàng...

        Nhưng Nun ke đã thỏa mãn với triển vọng về tương lai, nên chỉ âu yếm vuốt má vợ:

        — Ồ, em cũng tầm thường như tất cả mọi người đàn bà khác sao ! Giờ thì có mọi thứ sang trọng rồi, tình yêu của chúng mình sẽ đơm hoa kết quả, Em còn muốn gì nữa chứ .

        Ngay tối hôm đó Nun-ke cùng với vợ đến quảng trường Nu-e-va là nơi đi dạo được mọi ngươi ưa thích nhất.

        Bet-tơ ngạc nhiên thấy chồng mình có bao nhiêu là người quen. Đối với một số thì họ vẫy chào từ xa. Còn số khác thì Nun-ke lại gần và giới thiệu vợ mình.

        Người ta ngắm nhìn Bet-tơ với vẻ ngưỡng mộ không che giấu, họ tiếp nàng rất nồng nhiệt và ân cần, Cái cảm giác được mọi người ưa thích làm thỏa mãn tính hiếu danh hão huyền của người đàn bà trong nàng, chừng nào đó nàng rất bằng lòng với cuộc sống hiện tại. Thế nhưng nàng vẫn thấy man mác buồn khi trên đường vế nhà với chồng,

        Người vợ trẻ ấy thích được âu yếm bên chồng sau bao nhiêu ngày lẻ loi xa cách, để cảm thấy anh vẫn là của nàng. Nhưng nàng lại cảm thấy tình yêu của chồng không còn nồng nàn như trước...

        — Em làm sao thế — Nun-ke ngạc nhiên hỏi vợ.

        — Anh hứa với em là ngày mai chỉ có riêng chúng mình thôi đi. — Bét-tơ khẩn khoản thay cho câu trả lời. Các xe-nho-rơ và xe-nho-ri-ta¹ nói chuyện ầm ĩ quá. Và em hầu như hơi choáng váng vì sự có mặt quá đông người lạ (!). Lại còn vốn liếng tiếng Tây Ban Nha nghèo nàn của em nữa.

        — Em phải học càng nhanh càng tốt. Em biết không, anh đã tìm cho anh được một ông giáo hạng nhất. Người đó là một bác sĩ sinh trưởng ở đây; Ông ta say sưa sưu tầm đồ cổ. Và cũng nói được tiếng Đức, tuy phát âm không được đúng lắm. Anh đã thỏa thuận với ông ta rồi.

        — Cảm ơn ! — Bet-tơ trả lời khô khan vẻ hờn dỗi...

        — Bực bội vô ích em yêu quý ạ ! Rõ ràng anh không thể dành thì giờ cho chúng ta được. Em đừng quên rằng anh còn có nhiêm vụ khác nữa.

        — Em hiểu — người vợ trẻ gật đầu nhẫn nhục !

        Không, cuộc sống của Bet-tơ không hình thành theo ý muốn của nàng. Chồng nàng chỉ có mặt ở nhà vào hai bữa cơm trong ngày, nhưng cũng chẳng thường xuyên. Nếu không bận rộn với công việc trang trí nhà cửa chắc nàng không biết dùng thì giờ để làm gì ?

        Lúc đầu Ê-mi-li-ô người thầy giáo bất đắc dĩ làm cho Bet-tơ chán ngấy vì cái kiểu cách câu nệ cổ lỗ sĩ của ông ta, mỗi lần gặp mặt nàng đâm bối rối khó xử. Nhưng người đàn ông đứng tuổi ấy đã khéo léo dẫn dắt những ý nghĩ và chiều theo những cảm xúc của nàng một cách hết sức tế nhị. Còn kiến thức của ông ta thì vô tận. Đến nỗi chẳng bao lâu ông trở thành người hướng đạo và một cố vấn không thể thiếu của Bet-tơ.

        Khi đã sắp xếp xong việc trang bị lại ngôi nhà, Bet-tơ rất vui lòng đi tham quan thành phố với bác sĩ. Và nàng đã hấp thụ được ở ông ta óc thẩm mỹ độc đáo. Vì đôn Ê-mi-li-a hiểu biết tất cả những di tích lịch sử, ông kể rất hấp dẫn. Những lúc như thế đến hòn đá trong câu chuyện ông nói cũng trở nên sinh động. Và những con người quá cố thì dường như sống lại làm nhộn nhịp những căn phòng của các tòa lâu đài cổ. Trên tường thành đổ nát của thành phố lại nổi lên rõ nét « chiến lũy vàng » hai mươi góc Tô-rê del Ô-rô² và hai mươi sáu chiếc tháp nhìn ra Gu-a-đan-quy-vi-rơ và đúng như xưa kia những chiếc tàu chất đầy châu báu của những người đã tìm ra châu Mỹ.

----------------
        1. Tiếng Tây Ban Nha: Senor và Senorita : Chỉ đàn ông và các cô gái.

        2. Phát âm : Tô-re đel Ô-rô.

[Giangtvx]

        Chẳng bao lâu Bet-tơ đã khá thành thạo và có thể làm hướng đạo cho người khác. Một hôm vào chủ nhặt, lúc Nan-ke-rỗi rãi nàng quyết định thử lại những kiến thức vừa học được của mình.

        — Ồ, anh thân yêu ! Sẽ thú vị biết bao, nếu chúng ta lại đi tham quan lần nữa lâu đài An-ca-da, lâu đài San Ten-mo thư viện Cô-lum-bô, nhà hội đồng thành phố, trường đại học, sở giao dịch và nhà thờ Đức Mẹ Đồng Trinh.

        — Anh van em, em không định đưa anh đi hết những nơi đó đấy chứ ? Thú thật ở Se-vi-la chỉ có đấu trường nơi tổ chức chọi bò là hấp dẫn anh hơn cả. Theo anh biết thì sau Ma-đrit, đấu trường này thuộc loại lớn thứ hai trong toàn cõi Tây Ban Nha, và đấy mới là đặc điểm thú vị chứ không phải là những toà lâu đài đã tàn tạ vì thời gian đâu ! Nhất định chúng ta sẽ đi xem chọi bò một lần em nhé. Anh đã xem một lần rồi, quả là một điều thú vi khó quên.

        — Nhưng lâu đài An-ca-da là do người Mo-rơ xây dựng, kia mà ! Anh thử đoán xem vào lúc nào nào ? Họ bắt đầu xây từ đầu thế kỷ thứ XII kia anh ạ. Còn nhà hội đồng thành phố A-hun-ta-men-đô, mà anh có vẻ coi thường đó lại được xây dựng vào thế kỷ XV theo kiểu đầu thời kỳ Phục Hưng đấy. Và thư viện Cô-lum-bô do con ông ta thiết lập, ngoài số sách nhiều vô kể còn có đến gần hai nghìn bản thảo cũ rất giá trị nữa. Còn nhà thờ Đức Mẹ thực tế đã làm em say sưa về kích thước và vẻ đẹp của nó. Nó cao chọc trời và anh có biết nó được xây trên nền cũ cùa một nhà thờ Hồi giáo mà vẫn giữ nguyên tháp cao của nhà thờ cũ không ? Tháp chuông cao nổi tiếng « La hi-ran-đa » ấy mà. Đúng là sau đó người ta cũng có sửa chữa và xây thêm đôi chút. Vậy ít nhất chúng ta cũng đến nhà thờ Đức Mẹ nhé ! Lúc em nghe nói đến chiếc đàn ống với năm nghìn ống của nó... hoặc lúc nói về thần An-tan của Mu-ri-lô mà năm 1812 Vương hầu Oen-linh-tơn muốn mua bức vẽ đó với số vàng đủ che kín bức phông vẽ của tấm ảnh. Khi đôn Ê-mi-li-ô kể lại điều ấy em đã cười cái ý định điên rồ đó của vị vương hầu... nhưng đến lúc được trông thấy bức ảnh thì... Nếu em là nữ hoàng giàu có, có lẽ em sẽ đem tất cả số vàng trong kho để mua bức ảnh không một chút hối tiếc !

        — Vậy thì nhất định anh phải làm quen với cái nguy cơ sạt nghiệp của chúng ta đó mới được. — Nun-ke cười — Nào, chúng ta đến nhà thờ lớn đi

        Bức vẽ nổi tiếng, của Mu-ri-lô được treo phía bên phải của nhà thờ. Cũng như mọi hôm, lúc này có đám khách du lịch đứng trước bức họa. Bet-tơ đã quen, nên điều đó không làm phiền nàng, nàng hoàn toàn đắm mình vào sự ngưỡng mộ tác phẩm của người sáng tạo thiên tài. Và cũng như bao giờ tim nàng lại đập dồn dập, dường như nàng cũng là một phần thuộc về ảo tưởng diệu kỳ của thần An-tan. Luồng ánh sáng chói ngời rọi sáng một phần của góc nhà tu tăm tối này, toát ra từ tấm thân trần như nhộng của chúa Giê-su. Tuy vẻ bất lực thể hiện ở cái nét trần truồng hạ giới đó, nhưng sức mạnh kích động toát ra từ khuôn mặt trẻ thơ đó lại cao cả vô cùng, và một khuôn mặt khác của thần An-tan. Trong đó cái dáng quỳ của ông ta toát lên sự bay bổng của tâm hồn. Do sự ngưỡng mộ quên mình và lòng khâm phục hoan hỉ, An-tan vẫn như sống và còn sinh động hơn tất cả nhưng bộ mặt đang đứng bên Bet-tơ...

        Tay Nun-ke đặt nhẹ lên vai vợ.

        — Đi thôi, Bet-tơ ! Chúng mình không thể đứng mãi ở đây được...

        — Em cảm thấy như đấy là hiện thực, chứ không phải một bức họa nữa...

        Em đã bị mê hoặc bởi giá trị số vàng của vương hầu Oen- linh-tơn rồi. Đối với anh nó không có tác dụng gì cả. Nghệ thuật hội họa và vấn đề tôn giáo hoàn toàn không hấp dẫn anh chút nào.

        — Nhưng ở đấy nói lên sự biểu hiện nghệ thuật cơ mà. Nó nói về con ngươi và sự khát vọng đối với lý tưởng... ít nhất em cũng cảm thấy như thế.

        — Nào, xin cứ tự nhiên. Cảm giác ! Em nên nhìn mọi việc bằng đôi mắt tỉnh táo đi thì hơn.

        « Anh ấy và đôn Ê-mi-li-ô khác nhau biết bao !... —  Bet-tơ buồn rầu nghĩ — Đôn Ê-mi-li-ô trử nên hào hứng biếc bao khi nói về nghệ thuật phù hợp với tâm hồn lãng mạn thơ mộng của ông ta... Còn Jô-dép thì... tất cả tâm hồn đều bị ràng buộc bởi tiếng gọi của tiền tài».

        Nun-ke không cảm thấy rằng trong ngày hôm ấy lần đầu tiên vợ y đã xét đoán y bằng cái nhìn phê phán dẫn đến sự tan vỡ của cuộc sống lứa đội. Anh ấy chỉ quan tâm đến danh vọng...và tiền là chúa tể của tâm hồn anh ta... Lại kiêu ngạo và đầy thiển cận nữa chứ! Cái tên Nun-ke xám xịt mà anh ấy vui lòng khoác lên người mới thật là hợp với bản chất của anh ấy... Thật ra cái công việc bí mật mà anh ấy luôn ban rộn là cái quái gì nhỉ ? Còn tình, yêu đối với Jô-dep chẳng qua chỉ là một quá trình sinh lý học mà thôi. Ngoài ra chẳng còn gì khác... Anh ấy sùng bái cái bụng. Điều này thật đáng khinh ! Và Jô-dep có bảnh trai không ? Thật ra ảnh chỉ đẹp mã như chú gà trống, hay như một nhãn hiệu lòe loẹt rẻ tiền của các cửa hiệu tầm tầm... Đã bao giờ mình thấy anh ấy mó tay vào một quyền sách nào đâu ! Có lẽ anh ấy đang có nhân tình vì càng ngày càng thấy anh ấy sàm sỡ hơn... Lại còn thói quen hút thuốc xì-gà rẻ tiền ở nhà nữa chứ ?

[Giangtvx]

        Ngày này qua ngày khác Bet-tơ càng phát hiện thêm ở chồng những nét ti tiện và nàng vô tình đem so sánh với người bạn mới :  Đôn Ê-mi-li-ô sao mà thông hiểu nghệ thuật hội họa đến thế ! Cũng không phải vô cớ mà người ta niềm nở đón tiếp ông trong các viện bảo tàng một cách tôn trọng như vậy. Còn óc thẩm mỹ của ông ta thì rất nhạy. Và phong cách thì như của người sinh ra đã là quí phái rồi vậy... Tình cảm ông ta thật là dịu dàng, âu yếm và tế nhị. Chắc có chuyện gì đau đớn lắm xảy ra, nếu không ông ta đã chẳng đến nỗi buồn rầu như thế đâu... Đôi mắt ông ấy sao mà đẹp và mênh mông như mặt trời thu... Các đường nét trong người ông ta thật hài hòa một cách tao nhã ! Cả mái tóc hoa râm cũng hợp với khuôn mặt của ông ta. Ông ấy có nhiều bệnh nhân mà phần lớn là người nghèo — điều đó biểu hiện một trái tim nhân hậu và đức xem nhẹ bạc tiền... Cầu Chúa cho Ê-mi-li-ô đừng ốm. Jô-dep chắc chắn sẽ lợi dụng ông ta. Còn ông ta thì đến tất cả của cải trên đời ông cũng không màng...

        Khi chợt hiểu ra là mình không dửng dưng với đôn Ê-mi-li ô, Bet-tơ đâm hoảng... Ôi ! nhục nhã làm sao ! Một người đàn bà có chồng... lại là con nhà gia giáo... Cần phải chấm dứt ngay những cuộc dạo chơi, trong khi mình còn ra lệnh được cho con tim và những xúc cảm của mình.

        Và Bet-tơ bắt đầu viện những lý do khác nhau để tránh gặp bác sĩ. Mặc dù nỗi buồn chán luôn dằn vặt giày vò nàng trong cảnh cô đơn của ngôi biệt thự.

        Những buổi tối phải đi cùng chồng vào các nhà hát, tiệm ăn hay đến thăm một gia đình quen biết nào đó làm nàng bực bội, cáu kỉnh...

        — Em trở nên hay hờn dỗi qua rồi đấy, Bet-tơ ạ ! Nun-ke nhận xét — Phải chăng điều ấy không có liên quan gì tới cuộc sống của chúng ta mới đây...— Hắn không nổi tiếp khi thấy mặt vợ tái nhợt như một xác chết — Hay em chán nơi ở mới của chúng ta em yêu ! — Num ke hỏi với giọng âu yếm giả tạo.

        Một ý nghĩ khuấy động lòng Bet-tơ. Mình thật là đoảng ! — nàng nghĩ — Thật là sai lầm khi mang thai con của anh ấy, lại đi xót xa cay đắng vì mọt người khác. Cần phải rời khỏi Se-vi-la... Có thể tất cả những gì mình cảm thấy đó chẳng qua chỉ là trạng thái sinh lý bất thường của mình thôi. Hiển nhiên là như thế...

        Ý nghĩ đó và chuyện quyết định trở về Béc-lin làm nàng yên lòng. Để kiểm tra lại mình nàng gửi vài dòng mời đôn Ê-mi-li-ô tới.

        — Dạo này trong người tôi không được khỏe nên đã cư xử rất tệ với nhà tôi và với ngài là người bạn thân nhất. Ngài không giận tôi chứ ?

        — Tôi chỉ ân hận vì đã thiếu tế nhị với bà, chính tôi đã làm cho bà chán đến chết về... về những món đồ cổ của tôi — Đôn Ê-mi-li-ô chậm rãi nói — Vì một người đàn bà kiều diễm như bà thì cần phải thấy nhịp đập của thời đại, chứ không cần phải đắm chìm vào dĩ vãng... Nếu bà vui lòng tôi sẽ giới thiệu với bà một Se-vi-la khác vậy. Một Se-vi-la không tẻ nhạt giàu sức sống.

        — Tôi đã sốt ruột vì tò mò rồi đấy? Hôm nay chúng ta đi đâu vậy ?

        — Sang bờ sông bên kia Gu-a-đan-qui-vi-rơ đến ngoại ô thành phố gọi là Tơ-ri-a-na.

        — Đến Tơ-ri-a-na ! — Nun-ke cũng có mặt trong cuộc nói chuyện vội lên tiếng — Thế thì tôi cũng muốn tham gia vào cuộc dạo chơi của các bạn rồi đấy.

        — Từ bên bờ này sông ngài chỉ có thể nhìn thấy ống khói của các công xưởng mà thôi. Nhưng cái mà tôi muốn giới thiệu lại là vấn đề khác hẳn : Một vương quốc của những người Gi-ta-nox1. Ngay cả dân Se-vi-la chúng tôi, những người vốn ưa màu sắc lộng lẫy, cũng phải trố mắt ngạc nhiên về sự phong phú đến lóa mắt trong cách phục trang lộng lẫy mê hồn của họ. Đó là chưa nói đến số khách du lịch đấy...

        — Gi-ta-nox à ? Họ là người di-gan chứ gì ? Nhưng họ là phường lang bạt cơ mà — Nun-ke ngạc nhiên. Tôi không thể nào tương tượng được cuộc sống của chúng, nếu thiếu những chiếc xe có mui bạt.

        Ở miền bắc Tây Ban Nha, đặc biệt là ờ Se-vi-la có cả những người di-gan định cư nữa. Người ta thử đưa họ vào con đường làm ăn sinh sống trong cảc xưởng máy, vì thế nên họ mới được phép định cư ở Tơ-ri-a-na. Họ sống ờ các xóm riêng lẻ và nhờ vậy nên vẫn giữ nguyên được đặc tính của nòi giống tổ tiên họ. Nói trắng ra những quan hệ họ hàng của họ xáo trộn linh tinh, đến nỗi chỉ những người già nhất trong những người già mới biết được ai là con của ai, theo ngành mẹ hay ngành cha. Còn những quan hệ cô, bác, dâu, rể thì có quỷ sa-tăng mới hiểu được. Thật là một dân tộc kỳ dị có một không hai và độc đáo làm sao !

        — Ngài nói là người di-gan họ ít chịu làm việc, vậy họ sống nhờ cái gì ? — Bét-tơ hỏi.

        — Nhờ ân huệ của Chúa. Y như lối sống của tổ tiên họ nay đây mai đó vậy thôi. Họ buôn bán gia súc, đồ cũ, ngoài ra họ còn đổi chác và ăn cắp nữa... đàn bà thì bói toán, thanh niên trai gái thì tiêu khiển cho khách du lịch bằng những điệu múa và những bài dân ca di-gan. Và người ta không thể nghe họ hát bằng đôi tai thờ ơ được... Rồi bà và ngài sẽ chứng kiến tận mắt điều tôi vừa nói thôi mà.

----------------
        1. Tiếng Tây Ban Nha: — Getanox — chỉ người di-gan ở Tây Ban Nha,

[Giangtvx]

     
        Khác với lệ thường, Bét-tơ vui mừng tán thành cuộc đi chơi do đôn Ê-mi-li-ô gợi ý. Nun-ke sau lúc do dự cũng cùng đi với họ.

        — Nhưng chỉ với một yêu cầu là lúc quay về ngài cho tôi đến cảng Ta-la-đa. Tôi có chút công việc ở đó — Nun-ke do dự đề nghị.

        Họ đi qua bên kia sông bằng chiếc xe Pho của bác sĩ, nhưng gần đến nơi họ phải xuống đi bộ. Và khó khăn lắm mới vào được đến xóm đông như một phiên chợ Ba tư ồn ào và náo động.

        Những người di-gan đã quá quen thuộc với sự có mặt của người lạ nên chỉ bình thản nhìn người đàn bà trẻ và hai « hiệp sĩ » của bà từ đầu đến chân với cặp mắt thờ ơ... Chỉ có đám con gái là hơi xôn xao một chút, nhưng khi thấy xe-nhô-ra1 cười từ chối lời mời xem hói và chữa bệnh bằng phù phép, nên họ lảng ra quan về với công việc của họ.

        — Tôi cảm thấy ngượng khi nhìn vào cuộc sống lộ liễu của họ Bet-tơ nhận xét.

        — Thật là một sự sơ đẳng thú vật - Nun-ke hưởng ứng.

        — Tôi không cho là như vậy — Bác sĩ phản đối. Người di-gan họ không quen sống theo lối sống văn minh của chúng ta. Lòng yêu tự do của họ quá lớn, nên họ không thể giam mình trong khuôn khổ của những luật lệ chung được áp dụng. Họ chuyên sống lang bạt chẳng chịu sự kiềm thúc của ai. Họ sống tự nhiên và đối xử với nhau như một đại gia đình...

        — Đôn Ê-mi-li-ô ! — Bet-tơ cắt ngang Ngài hãy nhìn em gái đang chải đầu trước mặt chúng ta kia. Không một mảy may lúng túng, như là không có chúng ta ở đây vậy. Tôi tò mò muốn biết em sẽ cư xử ra sao nếu chúng ta tới đó. Em gái có bộ tóc tuyệt đẹp.

        Bác sĩ tiến về phía em gái và lên tiếng:

        — Nếu em vui lòng chúng ta sẽ cho em tiền mua một giải lụa, còn em — em sẽ nhảy múa cho chúng ta xem.

        — Tôi chẳng muốn gì hết.

        — Có lẽ em không biết nhảy chăng ?

        — Tôi không thích.

        — Em khó tính quá đấy ! Tên em là gì thế ?

        — Ma-ri-a — em gái miễn cưỡng trả lời và lặng lẽ bỏ đi...

        — Các ngài có thấy vẻ tự tin của em gái chưa ? Cô bé không có lấy một chút tính nô lệ nào cả. Và các ngài có để ý đến dáng đi của em rồi chứ ? Dường như đôi chân nhỏ bé ấy không chạm đến đất này.

        — Đôi chân của nó tương đối bẩn thỉu thì có —  Nun-ke nói vẻ dè bỉu.

        — Sê-phi, anh bỏ cái lối nhạo báng muôn thuở đó đi. Em gái tuyệt diệu như thế còn gì nữa. Thật đáng tiếc là chúng ta không hỏi họ của em. Tôi sẵn sàng gửi biếu gia đình em chút ít tiền bạc.

        — Đối với người di-gan thì nữ giới không có họ. — Ê-mi-li-ô giải thích. —Còn con trai chỉ từ khi chính phủ Tây Ban Nha bắt buộc người di-gan cũng phải làm nghĩa vụ quân sự mới có.

        — Thật là một dân tộc ngu xuẩn làm sao! Nun-ke thốt lên khinh bỉ. Và làm sao hắn cổ thể linh cảm thấy được rắng một lúc nào đó số phận hắn sẽ đụng độ với số phận của cô gái mà cho đến cả môt cái họ cũng không có này !

        Cuộc dạo chơi của họ ở Tơ-ri-a-na đến chiều thì kết thúc. Hôm đó xảy ra một việc không được vui vẻ cho lắm. Nun-ke nhận ra ví tiền của mình đã biến mất tự lúc nào.

        — Đúng là một ổ trộm cắp chuyên nghiệp ! Những loại như thế cần phải quét chúng ra khỏi mặt đất mới được ! — Nun-ke phát khùng — Không biết cái ý định điên rồ nào đã xui ngài dẫn chúng tôi tới giữa cái ổ bất lương đểu cáng này !

        Bác sĩ tái mặt và lạnh lùng nói :

        — Có bao nhiêu tiền trong ví của ngài ? Herr Nun- ke ? T ôi xin hoàn lại chỗ mất mát ấy cho ngài.

        — Ngài hãy cất giữ số tiền của ngài cho được việc !

        Nun-ke chặn ngang một cách lỗ mãng. Bet-tơ nghẹn ngào nuốt thầm nước mắt! Và khi chồng đă xuống xe ở cảng Ta-la-đa, nàng không nén được nữa bật lên khóc nức nờ...

        — Ngài tha lỗi cho, Ê-mi-li-ô, tôi rất mong ngài bỏ qua cho sự thô lỗ, cục cằn của nhà tôi — Tôi đến là xấu hồ với ngài...

        — Bà đừng cho chuyện ấy là lạ, Phran Bet-tor ạ ! Đàn ông chúng tôi vốn thế. Bao nhiêu điều lo lắng những vướng mắc về công việc nó đè nặng trong đầu...

        — Tôi không tin trong trường hợp nào đó ngài cũng tỏ ra nóng nảy như vậy ?

        — Đôi khi tôi cũng không thể ra lệnh cho mình được đấy bà ạ ! — Đôn Ê-mi-li-ô nói VỚI giọng không bình thường — Nếu tôi còn thấy bà... Vâng... vâng, có thể, bởi vì...

        Ông ta vội im bặt và phanh xe lại.

        — Bà hãy ra đây. Chúng ta đi dạo một lát bên bờ sông. Cả hai chúng ta đều cần phải trở nên bình tĩnh mới được.

        Bầu trời đỏ rực trong ánh chiều tà. Nước sông Gu- a-đan-qui-vi-rơ nhuộm trong màu vàng cuộn sóng nhấp nhô giữa đôi bờ.

        Đỉnh của các nhà thờ trong thành phố cũng sáng lấp lánh một màu vàng chói lọi, còn trên tháp chuông nhà thờ Đức Mẹ thì bức tượng của Hit dường như đang rơi khỏi bệ và bay lơ lửng trong không gian.

        Tất cả vẻ đẹp của cảnh vật trong buổi hoàng hôn như có vẻ hư ảo, cùng với những xúc cảm tràn ngập tâm hồn.

        — Ngài vẫn chưa nói hết ý — Bet-tơ khẽ đụng tay người hộ tống của mình.

        — Có những lời người ta không được phép nói ra thưa bà. Những giấc mơ hãy chỉ nên là những giấc mơ thôi và bà hãy tin rằng chúng sẽ mất ngay vẻ quyến rũ diệu kỳ khi đi vào thực tế.

        — Như vậy có nghĩa con người phải phủ định cuộc sống thực tế, để tìm yên vui trong xứ sở hoang đường ư ?

        — Ai không có đủ sức mạnh thì người đó rút lui vào vương quốc của giấc mơ. Tôi cũng thuộc vào loại ấy...

        « Còn ta » ? — Bet-tơ thầm nghĩ. Đột nhiên nàng sực nhớ đến cuộc sống ở Béc-lin, tuy có vẻ nhạt nhẽo và vô vị, nhưng lúc nào cũng bình dị và an toàn. Không, đó mới chính là vương quốc chắc chắn nhất của nàng... Sự mệt mỏi về cuộc sống vô vị bên cạnh người chồng ti tiện xui nàng trượt nhanh hơn trên đường băng đến với sự cám dỗ trước mắt làm nàng xao xuyến tâm hồn. Nàng cảm thấy như được thoát khỏi chiếc nhà tù của cuộc sống tầm thường và bay lơ lửng trong mây như bức tượng lìa khỏi bệ kia...

        Thật là điên rồ, một ảo tưởng hão huyền ! Cần phải chấm dửt ngay tình trạng này thôi...

        Một tuần sau người vợ trẻ của Nun-ke lên đường trở về Béc-lin, viện vào trạng thái cần được sự theo dõi của y học và sự chăm sóc của gia đình...

---------------
       1. Tiếng Tây ban nha : bà (senora)