Vùng trời

[Giangtvx]

       

4

        Những ngày đầu tháng Năm, vấn đề tiến công vào đội hình lớn khi máy bay địch bay vào lại được đặt ra. Người nêu lên ý kiến là Quỳnh.

        Nhiệm vụ chính của họ là phải kịp thời ngăn chặn những máy bay địch mang bom trút vào mục tiêu. Ta không thể bằng lòng với việc tiêu diệt những tên địch sau khi chúng đã gây tội ác, đã “hoàn thành nhiệm vụ” trở về. Người lái máy bay đều biết rõ điều này. Nhưng đấy là cái mà họ chưa thể làm được. Quỳnh cho rằng những trận đánh thời gian qua đã rút ra kết luận cho một số vấn đề quan trọng về mặt kỹ thuật, như là : phải dùng tốc độ lớn, phải kết hợp giữa ra-đa của máy bay với mắt người lái để tìm địch, phải phóng tên lửa ở một cự ly vừa phải, góc cắt vào tiến công địch có hiệu quả là 30° phía sau... Anh nhắc lại phương án tiến công địch trước đây mình đã đề nghị, là dùng biên đội nhỏ đánh tạt vào một góc có thể gây tổn thất cho địch và làm vỡ đội hình của chúng.

        Lập luận của Quỳnh được số đông đồng tình. Cũng có người phân vân cho rằng: những máy bay tiêm kích có nhiệm vụ bảo vệ máy hay cường kích oanh tạc mục tiêu, chắc chắn đã có kế hoạch đối phó khi máy bay đánh chặn của ta xuất hiện; việc ta dùng một lực lượng nhỏ tiến công vào đội hình lớn của địch mang nhiều tính mạo hiểm. Quỳnh tin rằng nếu giữ được bí mật khi tiếp cận, sử dụng tốc độ lớn của máy bay đánh nhanh rút nhanh, thì vẫn hoàn toàn có khả năng tiêu diệt địch bảo vệ mình. Dù thế nào thì một đội hình hỗn hợp máy bay ném bom và tiêm kích địch cũng không thể gây khó khăn cho ta bằng đội hình đèn cù gồm toàn những máy bay tiêm kích với nhiệm vụ đặc biệt tiêu diệt máy bay ta hồi đầu năm. Anh đề nghị trung đoàn trao cho mình dẫn một biên đội thử nghiệm cách đánh mới.

        Lần này, Quân chủng chấp thuận phương án của đoàn Sao Vàng không mấy khó khăn.

        Trung đoàn chọn cho Quỳnh một người lái tốt làm nhiệm vụ số 2, đó là Quý. Quý đã bắn rơi đến chiếc máy bay thứ ba, được coi là một người lái trầm tĩnh, nhiều triển vọng.

        Từ sáng sớm, địch đã ba lần cho máy bay trinh sát Hà Nội.

        Buổi trưa, một đội hình lớn của địch tiến vào.

        Quỳnh và Quý nhận lệnh cất cánh xuống chờ ở phía nam Thủ đô. Mười phút sau, họ được dẫn tiếp vào khu vực không chiến. Quỳnh nhìn thấy phía dưới một đội hình máy bay địch, gồm toàn F.105 đang tiến về Hà Nội. Anh nghe Quý báo cáo bên trên họ, còn có hai tốp tiêm kích F.4. Quỳnh nhận thấy cần dứt điểm thật nhanh. Anh cho máy bay lao xuống, bám đuôi một chiếc F.105, phóng một phát tên lửa. Tên lửa nổ phía sau. Anh lao theo một chiếc khác, phóng nốt phát tên lửa còn lại. Máy bay địch bốc cháy. Tiếng Quý báo cáo gấp: "F.4, phía sau!" Quỳnh cơ động máy bay, và nhìn thấy Quý đã tách ra khỏi mình, quay lại đối đầu với một F.4. Chắc tên này đang định bám đuôi họ. Cùng lúc, anh nhận thấy hai chiếc F.4 khác đang vòng về phía sau mình. Anh thét vào vô tuyến điện:

        - Thoát ly nhanh! Xuyên lên!

        Quỳnh kéo cần lái đưa máy bay vọt lên độ cao bảy ngàn mét. Vẫn có những chiếc F.4 bám theo. Anh lao xuống để tích lũy tốc độ. Quỳnh chợt nhìn thấy một chiếc máy bay đang bốc cháy. Anh kéo lên lần thứ hai. Anh đã lên tới độ cao mười ngàn. Bốn chung quanh không còn tên địch nào lao theo anh. Chúng đã bỏ cuộc. Quỳnh gọi:

        - Quý đâu!... Quý dâu!

        Không có tiếng trả lời. Anh đoán bạn đã thoát ra hướng khác sau khi có lệnh của anh.

        Quý không trở về.

        Ta bắn hạ được một máy bay địch. Nhưng mất Quý là một tổn thất lớn đối với đoàn bay.

        Những cuộc tranh luận về khả năng đánh vào đội hình lớn của địch lại nổ ra. Lần này, nhiều ý kiến khác nhau. Cuộc tranh luận không ngã ngũ. Cũng may, Quân chủng không có những lời khiển trách họ.

        Trong khi chờ đợi cuộc bàn cãi đi tới kết luận, trung đoàn lại cho tiếp tục đánh vào những máy bay địch rút ra.

        Lần này, những người lái bay đi không thật phấn khởi. Họ biết nếu bắn hạ được thêm một số máy bay địch bằng cách đánh này, thì vẫn chưa làm tròn nhiệm vụ chính.

        Hơn nữa, sau mấy lần bị tống tiễn bằng những đòn nặng nề, trên đường quay ra, địch đã chú ý đề phòng. Chúng rút ngắn thời gian đánh mục tiêu để dành nhiên liệu đối phó với ta khi rút lui. Đội hình của chúng vẫn nghiêm mật như lúc bay vào.

        Ta đã thay đổi nơi phục kích. Nhưng mấy lần, các biên đội của ta bắt gặp địch trên bầu trời Suối Rút, Lai Cháu đều không dứt điểm được.

        Cuối tháng, Nhự hạ thêm được một máy bay địch tại Tây Bắc, nhưng đồng chí lái trẻ bay cùng anh lại bị hy sinh.

        Nụ cười đã sớm tắt trên môi những người lái.

[Giangtvx]

CHƯƠNG XVIII

1

        Trong thời gian đoàn Sao Vàng buộc phải tạm đình chỉ những trận đánh trên không, những chiến sĩ lái đoàn Sao Mai đã gánh vác thêm phần nhiệm vụ của bạn. Họ phải làm cho kẻ địch hiểu là không quân ta không vắng bóng trên bầu trời mỗi lần chúng đánh vào. Lúc đầu, không biết có phải bọn địch chưa tìm ra cách đối phó với những chiếc Mic 17 cánh rộng, cơ động mặt bằng rất giỏi, mỗi lần giáp chiến là ép mình vào sát chúng đánh những đòn chí mạng, chúng vẫn lảng tránh. Chúng thường dùng tốc độ để vượt qua khi bị những con én bạc cản đường. Nhưng sau khi không làm cách nào để nhử những chiếc Mic 21 vào trận, chúng quay ra tiếp chiến với Mic 17 của ta. Chúng kiên quyết đuổi theo khi máy bay ta hết dầu buộc phải rút khỏi trận đánh. Từ giữa tháng Tư sang hết tháng Năm, trung đoàn Sao Mai phải chịu một số tổn thất khá lớn. Mẫn và một số đồng chí lái trẻ khác hy sinh.

        Những trận đánh tống tiễn của đoàn Sao Vàng chỉ còn đem lại kết quả hạn chế. Thêm mấy lần nữa, những người lái Mic 21 đánh thử vào đội hình lớn của địch, nhưng họ vẫn đành phải quay về trước sự bảo vệ chặt chẽ của những máy bay tiêm kích đông hơn họ nhiều lần. Cuộc tranh luận trong đoàn lại tiếp tục không đi tới sự nhất trí. Những người lái ngày trước là bộ binh đã nói tình hình này giống như những năm 1952, 1953, vì ta vận động đánh địch nên địch vón lại thành tập đoàn cứ điểm lớn, ta buộc phải đánh địch trong công sự vững chắc, trong những điều kiện yếu kém, lực lượng ít, trình độ kỹ thuật chưa cao.

        Con đường mới mở ra lại bị bịt kín. Địch không còn khả năng mang lại cho họ những tổn thất lớn như hồi đầu năm. Nhưng ta cũng không gây được trở ngại lớn cho chúng trong những trận ném bom nhắm vào vùng chung quanh Hà Nội.

        Cuộc họp những người chỉ huy đoàn bay với bộ tư lệnh Quân chủng không có gì vui vẻ. Trong tháng Năm, không quân ta không phá vỡ được trận tiến công quan trọng nào của địch. Ta có gây cho không quân địch một số thiệt hại nhưng máy bay và người lái của ta cũng bị tiêu hao.

        Trước khi trung đoàn trưởng Luân ra về, tư lệnh trưởng hỏi:

        - Các anh định tiếp tục cái trò lang thang đơm đó đến bao giờ?

        Cách đánh "nửa chặn kích" vào địch trên đường rút ra vẫn là chiến thuật chủ yếu của trung đoàn trong tháng qua. Họ không bị ngăn cấm, nhưng với câu hỏi vừa rồi, tư lệnh đã tỏ ra không hài lòng. Luân đứng im. Anh và đồng đội đã hết sức cố gắng tìm những cách đánh khác, nhưng họ vẫn chưa tìm ra.

        - Sao anh nói với tôi bữa trước là các anh không chịu dừng lại. Các anh không dừng lại nhưng một tháng rồi, các anh vẫn giẫm chân tại chỗ.

        - Chúng tôi đang gặp khó khăn, nhưng chúng tôi sẽ thực hiện lời hứa với Quân chủng.

        - Tôi vẫn không cho các anh được phép thua. Vốn liếng của chúng ta chỉ có vậy.

        - Chỉ thị đó của đồng chí đã được thực hiện nghiêm túc. Và đó chính là khó khăn lớn nhất mà chúng tôi đang phải vượt qua...

        Tối hôm nay, trong cuộc họp cán bộ ở trung đoàn, gánh nặng mà trung đoàn trưởng phải chịu đựng hôm trước lại dồn xuống vai những người ngồi đó.

        Quỳnh mấp máy môi như định nói điều gì. Từ hôm Quý hy sinh, anh cảm thấy mình là một người có lỗi. Chính ủy nhìn anh:

        - Đồng chí Quỳnh phát biểu đi! Có ý kiến giữ trong đầu làm gì cho nó nặng.

        Quỳnh nói:

        - Bữa trước, tôi đã nhận thấy thằng địch không thể làm gì ta khi ta cơ động lên cao... Gần đây, qua các số liệu của ra-đa, máy bay địch bay vào oanh tạc thường ở độ cao trung bình. Ta có thể lợi dụng tính năng của máy bay ta, bay lên tầng cao để theo dõi, quan sát kỹ những thủ đoạn của địch... Nếu trung đoàn đồng ý, tôi xin được làm công việc này.

        - Đó là một ý kiến hay - Trung đoàn trưởng nói - Đồng chí muốn tiến hành một cuộc trinh sát tại chỗ?

        - Vâng.

        - Nhưng lỡ kẻ địch phát hiện ra đồng chí?

        - Nó sẽ không làm gì được tôi. Nhiều đồng chí khác cũng như tôi, đã mấy lần lọt vào giữa vòng vây của địch, chúng tôi vẫn cứ trở về với cả máy bay... Vả lại, bọn tiêm kích sẽ không đuổi theo tôi, nhiệm vụ của chúng là bảo vệ đội hình lớn, chúng không dám rời nó.

        Trung đoàn trưởng ngẫm nghĩ rồi nói:

        - Đồng chí có thể được trao nhiệm vụ này. Trọng tâm của nhiệm vụ là quan sát, theo dõi thủ đoạn địch. Không cần chọc tổ ong làm gì!

        Đông tròn mắt lắng nghe. Lần này ý kiến của Quỳnh không bị anh tranh luận.

        Trung đoàn trưởng nói thêm:

        - Ban chỉ huy trung đoàn sẽ trao đổi. Sáng mai, chúng tôi trả lời đồng chí...

        Một ngày trời rất đẹp.

        Không gian trong suốt. Mây ở cao và thưa.

        Quỳnh thấy đây là thời tiết lý tưởng cho nhiệm vụ trinh sát mà anh đề nghị tối qua.

        Hùng cũng đứng hên anh, quan sát bầu trời. Bộ mặt anh đã già dặn hơn ngày mới về. Cặp mắt đen hơn, đôi lông mày rậm hơn, chân râu quanh miệng cũng xanh hơn mặc dù anh vừa cạo đêm qua.

        Hùng nói:

        - Nếu hôm nay được đi trinh sát, anh cho tôi đi số 2.

        - Không được. - Quỳnh đáp - Hôm qua mình đã xin trung đoàn cho đi một mình.

        Hùng có vẻ thất vọng.

        Quỳnh an ủi:

        - Nếu đi chiến đấu, mình sẽ chọn cậu đầu tiên.

        Sau bữa ăn sáng, trung đoàn trưởng gọi điện thoại báo tin kế hoạch của Quỳnh tối qua đã được chấp nhận.

[Giangtvx]

       

2

        Buổi trưa, báo động. Quỳnh được lệnh lên máy bay.

        Lần đầu, anh cất cánh chiến đấu một mình. Anh không thấy cô đơn mà lại cảm thấy mình tự do.

        Máy bay anh xuyên qua những đám mây "quy" trên đỉnh sân bay, lên tới độ cao tám ngàn mét. Tấm thảm màu xanh có những dòng sông sáng bạc của Tổ quốc hiện ra xa, nhỏ nhưng rõ ràng từng nét dưới mắt anh.

        Mười phút sau, dưới cánh bay, xuất hiện một đàn máy bay địch.

        Đi đầu là tám chiếc F.4. Chúng bay theo đội hình bàn tay xòe. Nối theo, mười sáu chiếc F.105 bám đuôi nhau thành một đội hình rồng rắn kéo dài. Sau cùng, tám chiếc F.4 khác bay cao hơn hai toán trên. Đây là những tên làm nhiệm vụ bảo vệ phía sau.

        Quỳnh bay theo đường bay của chúng.

        Chúng giống như một đàn cá đang lướt đi bình yên giữa dòng sông không gian trong suốt. Tất cả đều có vẻ nặng nề. Vì ở trên cao nên anh không nhìn thấy những gì chúng mang dưới cánh. Nhưng anh đoán F.4 cũng có mang bom. Nếu không xảy ra chuyện gì, chúng sẽ trút thêm những trái bom này vào mục tiêu. Còn khi gặp máy bay ta, chúng sẽ quẳng bom đi để không chiến. Tất cả đều không ngờ rằng đang nằm gọn trong cặp mắt của anh.

        Chợt một ý nghĩ lóe lên trong óc. Anh lập tức báo cáo sở chỉ huy:

        - Phát hiện địch! Mục tiêu rất tốt. Xin phép hạ độ cao tiến công địch.

        Ở nhà có vẻ cân nhắc giây lát. Rồi người dẫn đường chuyển lệnh:

                - Giữ độ cao hiện nay. Tiếp tục nhiệm vụ đã trao.

        Quỳnh vẫn bay theo đoàn máy bay địch Anh xác nhận điều phán đoán của mình ban nãy: những máy bay địch phía dưới đều mang bom. Giây lát tất cả những trái bom kia sẽ được trút vào mục tiêu. Không thể để chúng bay đi một cách yên lành như thế này...?

        Quỳnh lại gọi gấp sở chỉ huy:

        - Thời cơ rất tốt! Xin phép tiến công địch... Ta đang ở thế rất thuận lợi.

        Im lặng. Bỗng tiếng trung đoàn trưởng vang lên:

        - Đánh nhanh! Thoát ra nhanh!

        Quỳnh lập tức hạ độ cao. Máy bay anh gần như làm một động tác bổ nhào. Anh đã lọt vào giữa đội hình địch. Sau lưng anh là tốp tiêm kích bảo vệ phía đuôi đội hình. Trước mắt anh, một chiếc máy bay F.105 dáng điệu nặng nể.

        Quỳnh bay bằng một đoạn, đưa chiếc máy bay địch vào máy ngắm. Anh bóp cò phóng phát tên lửa đầu tiên. Một đám cháy bùng lên phía trước. Anh cho máy bay vọt lên để tránh quả nổ.

        Máy bay Quỳnh đang có tốc độ lớn. Trong giây lát, anh lại thấy một chiếc F.105 khác đã nằm trong máy ngắm. Quỳnh lập tức bóp cò. Tên lửa không ra. Anh bóp cò tiếp lần nữa. Nhưng tên lửa vẫn không ra. Anh nghĩ hay ban nãy mình đã bắn liền một lúc hai quả...

        Vừa khi đó, lệnh ở nhà nhắc rút nhanh khỏi trận đánh.

        Cả đàn máy bay địch nhốn nháo. Một số chiếc bắt đầu trút bom để tăng tốc độ.

        Quỳnh cho máy bay lao xuống một tầng mây bên dưới. Ra khỏi mây, anh lại lao tiếp xuống một tầng mây thứ hai.

        Nhìn lại phía sau, bọn địch đã mất hút.

        Quỳnh xem kim la bàn và cho máy bay trở về căn cứ.

        Vừa bước xuống thang máy bay, Quỳnh quay đầu nhìn hai bên cánh. Một quả tên lửa vẫn còn nằm đó. Không hiểu vì đồng chí thợ máy đã lắp nó quá chặt hay vì anh có sơ xuất trong động tác bắn mà nó không ra?

        Anh đứng sững chỉ còn muốn kêu trời.

[Giangtvx]

       

3

        Ngay buổi phát thanh chiều, đài Tiếng nói Việt Nam đưa tin: "Không quân ta đã đánh một trận xuất sắc, bắn rơi máy bay, bắt giặc lái, phá vỡ một cuộc tiến công lớn của không quân địch vào Thủ đô Hà Nội".

        Nhưng suốt cuộc họp buổi tối, ý kiến tranh luận giữa những người lái diễn ra sôi nổi.

        Đã nhiều ngày lại mới có thêm một hiện tượng để họ bàn cãi. Người nói trận đánh của Quỳnh đã mở ra một chiến thuật mới, có thể phá vỡ thế bí của trung đoàn Sao Vàng trong tình hình hiện nay. Người nói Quỳnh đã gặp một cơ hội may mắn hiếm có, cái may sẽ không diễn đi diễn lại nhiều lần.

        Hoa mỉm cười phô đôi hàm răng sứa, rồi nói:

        - Đây là cơ hội ngàn năm một thuở....

        Anh bỗng nhận thấy Đông đang trừng mắt nhìn mình. Cái nhìn của cậu ta đến phát sợ. Hoa chờ Đông giội xuống đầu mình những lời lẽ tức giận. Nhưng Đông vẫn ngồi im. Gần đây, anh đã được trung đoàn đưa vào trực.

        Suốt buổi, Đông không nói một lời. Đây là một điều không bình thường đối với anh trong những cuộc tranh luận.

        Tan cuộc họp, Đông đứng trước cửa, chờ trung đoàn trưởng đi ra.

        - Để nghị anh cho tôi gặp mấy phút...

        - Lại có chuyện gì, nhà chiến thuật? Sao không phát biểu ngay trong cuộc họp?

        - Báo cáo, đây là chuyện riêng.

        - Chuyện riêng?... Chuyện gì vậy?

        - Tôi muốn hỏi thật anh: trung đoàn định thử thách tôi đến bao giờ?

        - Cậu nói gì, mình không hiểu.

        - Vì sao các anh đưa tôi ra trực mà lại không cho tôi đi làm nhiệm vụ như các đồng chí khác?

        - Nếu không cho đồng chí đi làm nhiệm vụ thì đưa đồng chí ra trực làm gì!

        - Tôi đã ở ngoài đó gần hết tuần rồi... Trước kia có lần tôi đã trực suốt một tháng, không được cất cánh chiến đấu, tôi không thắc mắc, vì cả thời gian đó địch không vào gần... Nhưng lần này thì tôi rất thắc mắc.

        - Cậu thấy suốt tuần qua, có ai được trung đoàn cử đi chiến đấu? Cậu không nhớ là sáng nay Quỳnh chỉ bay có một mình thôi ư! Nhiệm vụ trung đoàn trao cho cậu ta là trinh sát đội hình tiến công của máy bay địch.

        Đông đứng ngẩn người. Sự thật đúng là như vậy. Nhưng rồi anh vẫn nói:

        - Tôi đã sửa chữa khuyết điểm rồi, bao giờ các anh mới cho tôi đi đánh?

        - Có thể là ngày mai...

        Trung đoàn trưởng chợt nhận ra nếu đánh theo cách của Hùng, không ai là người thích hợp hơn Đông. Anh nói tiếp:

        - Nhưng nếu ngày mai địch không vào thì cũng đừng tìm trung đoàn mà thắc mắc!

       

4

        Trung đoàn trưởng ra sân bay rất sớm.

        Đông nhận máy bay xong, trở về nhà trực, đã thấy Luân đứng đấy có vẻ chờ mình. Trung đoàn trưởng kéo Đông quay lại đường băng.

        Hai người đi thủng thỉnh trong ánh sáng ban mai. Bức màn đêm màu tím đang tan dần. Những làn gió chưa bị mặt trời đốt nóng, mang vế hơi mát của biển cả. Tiếng gầm rú của động cơ máy bay đã tắt. Sân bay lúc này yên tĩnh. Trung đoàn trưởng hỏi:

        - Cậu có cho rằng trường hợp của Quỳnh hôm qua là cơ hội ngàn năm có một hay không?

        - Rõ quá rồi còn chi anh!

        - Rõ thế nào?

        - Ai mà nói như thế thì đầu toàn bã đậu!

        - Cách đánh của Quỳnh có thể hình thành một chiến thuật mới cho ta không?

        Đông không trả lời thẳng vào cầu hỏi, anh chỉ nói:

        - Tôi mà ở vào trường hợp đó, nếu chỉ bắn rơi một chiếc thì về cả tuần ăn không ngon cơm. Phải là... hai chiếc... ba chiếc.

        - Cậu định mang mấy quả tên lửa mà đòi bắn rơi những ba chiếc?

        - Tất nhiên là chỉ mang được hai quả.

        - Cậu định phóng tên lửa "xuyên táo" à? - Trung đoàn trưởng tủm tỉm cười - Hay là cậu định mang rốc-két?

        - Tuyệt đối không dùng rốc-két để không chiến.

        - Trước kia cậu thích đánh quần, thích đánh thật gần, bây giờ cậu thay đổi ý kiến rồi ư?

        - Mỗi loại máy bay có những tính năng riêng của nó... Tôi chủ trương đánh địch phải thật táo bạo, thật quyết liệt. Còn đánh cách nào tùy theo thứ vũ khí mình có trong tay.

        Trung đoàn trưởng biết Đông hay tự ái, nên dẫn anh ra đây nói chuyện. Anh đã hiểu rõ sự thay đổi trong đầu óc người cán bộ của mình. Anh không dồn Đông thêm.

        - Hôm nay, trung đoàn bố trí Hùng bay với cậu.

        - Tôi rất thích thằng đó.

        - Phải nói đầy là một đồng chí đi số 2 rất tốt. Cậu ấy chỉ còn một chút nhược điểm là hơi cứng nhắc. Cậu nên nhắc nhở thêm Hùng.

        - Anh để tôi lo.

        Đông nhoẻn miệng cười, rồi nói thêm:

        - Người tính nết thế nào thì lên trời nó bộc lộ hết ra như vậy. Giấu được vợ nhưng không giấu được trời anh ạ!

        Đã lầu trung đoàn trưởng mới lại nhìn thấy Đông cười.

[Giangtvx]

       

5

        Cả đội hình nghiêm mật của những máy bay địch đã hiện ra trước mắt Đông.

        Những ngày qua, Đông lắng nghe từng lời của những người đi đánh đội hình lớn về. Họ nói đó là sự liên kết chặt chẽ của những pháo đài bằng thép, có uy lực rất mạnh, lại rất cơ động, hầu như không thể công phá được.

        Ta là một chú bé tí hon chấp nhận đánh với một tên giặc khổng lổ. Tên khổng lồ này lại có tài nghệ siêu quần. Ta chỉ được phép liên tiếp đánh cho nó những đòn đau mà lại không được để nó đánh trúng ta. Vì cơ thể ta không đủ sức chịu một quả đấm nặng như trái núi của nó. Có những nước đã mất toàn bộ không quân trước một kẻ địch mạnh chỉ trong một thời gian chiến đấu rất ngắn ngủi. Vấn đề đặt ra tưởng chừng như rất vô lý. Nhưng mình lại chỉ còn cách phải biến điều vô lý đó thành hiện thực. Vì không còn cách lựa chọn nào khác.

        Cả cái đống sắt thép đó đang lừng lững trườn đi dưới mắt anh trong một đội hình ổn định. Chúng đã biết máy bay ta có thể như hôm trước lao vào giữa đội hình. Nhưng đội hình của chúng vẫn không hề khác mảy may với điều Quỳnh tả lại tối qua. Đông nhận thấy mình phán đoán đúng. Cái yếu của đội hình lớn này lại chính là ở chỗ chúng đã liên kết với nhau một cách quá chặt chẽ. Anh hiểu ngay, dù chúng đông hơn hàng chục lần, chúng có những hỏa lực rất mạnh, chúng toàn là những phi công lão luyện, chúng cũng không làm gì được anh, và chúng sẽ không thoát khỏi ăn đòn.

        Với một giọng trẩm tĩnh, Đông báo cáo sở chỉ huy:

        - Đã nhìn thấy mục tiêu! Chuẩn bị công kích.

        Ở nhà dường như chỉ chờ có vậy, tiếng Tú vang lên ngay:

        - Bình tĩnh công kích. Đánh nhanh, thoát ra nhanh.

        Tốc độ máy bay của Đông và Hùng đã rất lớn. Anh hạ độ cao. Anh biết số 2 đang bám sát mình. Mọi việc họ đang làm và sẽ làm đều đã được hai người bàn bạc kỹ sáng hôm nay.

        Khoảng cách giữa Đông và những chiếc tiêm kích địch đi hộ tống phía sau đội hình đang được nhanh chóng rút ngắn.

        Đông chợt nhìn thấy một chiếc F.4 cơ động sang ngang. Chắc bọn chúng đã thấy động. Máy bay địch đều có trang bị loại máy báo hiệu khi chúng bị bám đuôi. Ngay đó, một chiếc máy bay tiêm kích thứ hai cũng chuyển đường bay. Anh nhận thấy chúng chậm chạp và có vẻ như phản ứng một cách uể oải. Bay trong đội hình lớn, chúng phải tuân theo một quy định chung về tốc độ.

        Hai máy bay địch đang vòng lại đón đầu họ. Hai chiếc khác cũng tiếp tục vòng sang phía bên kia theo một thế bao vây bọn anh.

        Máy bay của Đông đã lên tới tốc độ cẩn thiết.

        Trong chớp mắt, anh đã xuyên qua giữa đội hình của bọn tiêm kích. Một đàn F.105 kéo dài trước mắt anh. Anh đưa một cái đuôi máy bay địch vào vòng ngắm, và nhắc mình phải bình tĩnh bấm cò. Hôm qua, Quỳnh trượt ăn thêm một máy bay địch vì tên lửa không ra.

        Chiếc máy bay rung nhẹ. Lâu hơn là anh chờ đợi, một đám lửa bùng lên phía trước.

        Tốt rồi! Đông cho máy bay vượt lên để tránh luồng khí lưu do chiếc máy bay vừa bốc cháy tạo ra. Thời cơ của anh không còn kéo dài. Mọi việc sẽ kết thúc khi anh xuyên qua hết đàn máy bay địch. Anh bám vội lấy đuôi một chiếc F.105 ở phía trước, và bấm cò nhả phát tên lửa thứ hai.

        Anh tự bảo phải chờ thầy rõ kết quả mới thoát ra. ánh lửa đã lóe lên. Nó bùng to thành một đám cháy.

        Vượt qua chiếc máy bay địch đang bỗc lửa, Đông hét lên:

        - Thoát ra!

        Đó cũng là hiệu lệnh để nhắc người bạn đồng đội trẻ hãy nhanh chóng hoàn thành kế hoạch họ đã bàn bạc trước khi đi. Sáng nay, Đông đã nói đi nói lại với Hùng: "Cậu đi số 2 nhưng không cần phải lo cho cái đuôi của tớ. Tớ sẽ không để cho bất kỳ thằng địch nào bám đuôi. Nhiệm vụ chủ yếu của cậu trong trận này là phải bắn rơi lấy một máy bay địch".

        Hàng ngũ của địch bắt đầu nhốn nháo. Đội hình của chúng giãn ra. Nhưng sự liên kết qữá chặt chẽ giữa những chiếc máy bay đã hạn chế tính cơ động của nhau. Mặc dù hai "trái bom" đã nổ giữa đàn máy bay, làm tan xác hai chiếc, đội hình và hướng bay của những máy bay ném bom vẫn chưa thay đổi bao nhiêu.

        Hùng bám sau Đông đã chứng kiến hiệu quả của hai phát tên lửa. Anh đuổi theo một chiếc F.105 còn đang nhớn nhác không hiểu đối phương từ phía nào lao tới, phóng một phát tên lửa.

        Đến lượt Hùng hét to:

        - Cháy rồi!

        Trong khi lượn vòng để thoát ra, Hùng vẫn ngoái đầu nhìn theo. Chiếc máy bay anh vừa bắn hạ, giống như một quả cầu lửa đang lao xuống mặt đất.

        Bom từ các máy bay địch còn lại trút xuống như mưa. Những đám khói đen nổi nhau bùng lên trên mặt đất. Chúng trút bom đi để đối phó với máy bay ta hay để chạy trốn...?

        Hai người rút khỏi trận đánh bằng hai hướng khác nhau.

        Sở chỉ huy đã nhanh chóng tập hợp họ lại trên đường về.

        Tiếng Đông vui vẻ vang lên trong máy vô tuyến điện:

        - Báo cáo Đông Đô, biên đội bắn rơi tại chỗ ba F.105. Chúng tôi đã phá vỡ đội hình lớn của địch, đang "liên hoan".

[Giangtvx]

     

CHƯƠNG XIX

1

        Cả mùa hè nóng bỏng trôi qua. Johnson chẳng còn bao nhiêu thời gian để chuẩn bị cho năm bầu cử. Vấn đề chiến tranh Việt Nam đã trở thành một sự kiện cực kỳ quan trọng có tính chất sống còn đối với cuộc đời chính trị của ông ta.

        Cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân và hải quân Mỹ chống nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa chính thức bắt đầu vào tháng Hai năm 1965, với chiến dịch mang tên mật mã:"Sấm rền" (Rolling Thunder), với hy vọng làm cho Hà Nội phải "quỳ gối" trong vòng hai đến sáu tháng. Bốn năm trước đó, tướng Maxwell Taylor đã khuyên người tiền nhiệm của Johnson, Tổng thống Kennedy (người quyết định đưa quân Mỹ vào cứu nguy cho chính quyền Sài Gòn), là: "Bắc Việt Nam cực kỳ dễ bị phá bằng việc ném bom thông thường". Đã hai năm qua, những chiến dịch Sấm rền tiêu phí mỗi tháng một phần tư tỉ đô-la, không làm rung động quyết tâm của người dân miền Bắc trong sự nghiệp chiến đấu để giải phóng miền Nam thống nhất đất nước. Những luồng người và luồng hàng từ Bắc chảy vào Nam không hề suy giảm mà còn tăng lên nhiều. Tinh thần của quân đội Sài Gòn ở miền Nam Việt Nam vẫn không được cứu vãn. Những nhà lãnh đạo chính trị của nước Việt Nam Dán chủ Cộng hòa chưa hề tỏ dấu hiệu nao núng trước sức mạnh của những trận ném bom đe dọa đưa miền Bắc trở lại thời kỳ đồ đá.

        Trong năm 1967, tổng số quân Mỹ trực tiếp tham gia chiến tranh xâm lược ở Việt Nam đã lên tại bốn mươi tám vạn, bao gồm bốn mươi phần trăm số sư đoàn bộ binh, năm mươi phần trăm lực lượng không quân chiến thuật, một phần ba lực lượng hải quân của Mỹ.

        Kẻ dao động lại chính là những nhân vật quan trọng trong giới cầm quyền Mỹ. Từ mùa đông năm 1965, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ McNamara đã nhiều lần đến trang trại của Johnson ở bang Texas, tỏ vẻ nghi ngờ kết quả cuộc chiến tranh này. Ông ta không tin là những chiến dịch sấm rền trên miền Bắc Việt Nam sẽ đạt được hiệu quả mà tổng thống Mỹ mong muốn. Số người trong chính phủ Mỹ ngả theo chiều hướng muốn ngừng ném bom trên miền Bắc, do McNamara khởi xướng, mỗi ngày một đông hơn. Rồi đến lượt chính tổng thống Mỹ dao động.

        Đầu năm 1967, Johnson cho tiếp tục cuộc phản công chiến lược lần thứ hai tại miền Nam với cuộc hành quân Cedar Falls tại khu "Tam giác sắt". Kế tiếp sau đó, vào đầu tháng 02-1967, là cuộc hành quân thứ hai Gadsen về phía biên giới Cam-pu-chia, chuẩn bị cho đòn chiến lược mới Junction City sắp được tiến hành. Trên miền Bắc, Johnson chủ trương gây "áp lực không thương tiếc" bằng cách dùng không quân đánh mạnh, cô lập Hà Nội với Hải Phòng, cô lập Hà Nội, Hải Phòng với những khu vực khác, làm tê liệt những đường giao thông từ Bắc vào Nam, từ các nước ngoài vào miền Bắc. Có sáu hệ thống mục tiêu: điện lực, công nghiệp, giao thông, cơ sở quân sự, kho nhiên liệu, hệ thống phòng không và không quân. Địch mở rộng những hoạt động pháo kích của hải quân ra đến vĩ tuyến 20, thả thủy lôi một số cửa biển và sông ngòi của ta.

        Cùng lúc đó, Johnson gửi một bức thư "thiện chí" tới Chủ tịch Hồ Chí Minh. Bức thư đề ngày tám tháng Hai năm 1967:

        “Thưa Chủ tịch,

        Tôi viết thư này gửi Ngài với hy vọng có thể chấm dứt cuộc xung đột ở Việt Nam. Cuộc xung đột này đã gây ra thiệt hại nặng nề về số người chết và bị thương, về tài sản bị phá hoại và vê sự đau khổ của con người. Nếu chúng ta không tìm được một giải pháp đúng đắn và hòa bình thì lịch sử sẽ nghiêm khắc phê phán chúng ta (!).

        ... Chính là để đáp ứng với nghĩa vụ đó mà tôi trực tiếp viết thư gửi Ngài.

        ... Có một cố gắng tốt để khắc phục vấn đề này và tiến lên trong việc tìm kiếm một giải pháp hòa bình. Đó là chúng ta thu xếp một cuộc nói chuyện trực tiếp giữa những đại diện được tin cậy, cuộc nói chuyện đó sẽ tiến hành một cách bảo đảm bí mật và không công bố.

        ... Tôi sẵn sàng ra lệnh chấm dứt ném bom nước Ngài và ngừng đưa thêm lực lượng Mỹ vào miền Nam Việt Nam ngay khi nào tôi được bảo đảm là việc thâm nhập vào miền Nam bằng đường bộ và đường thủy đã chấm dứt.

        ... Nếu Ngài có ý kiến gì về hành động mà tôi đề nghị thì điều hết sức quan trọng là tôi nhận được những ý kiến đó càng sớm càng hay.

Chào ngài           
Lyndon Johnson”       

[Giangtvx]

        Một tuần sau, Chủ tịch Hồ Chí Minh trả lời Tổng thống Mỹ:

        "Nước Việt Nam cách xa nước Mỹ hàng vạn dặm. Nhân dân Việt Nam chẳng hề động chạm đến nước Mỹ. Nhưng trái với lời cam kết của đại diện Chính phủ Mỹ tại hội nghị Genève năm 1954, Chính phủ Mỹ đã không ngừng can thiệp vào Việt Nam gây ra và mở rộng chiến tranh xâm lược miến Nam Việt Nam nhằm chia cắt lâu dài nước Việt Nam, biến miền Nam Việt Nam thành thuộc địa kiểu mới và căn cứ quân sự của Mỹ. Từ hơn hai năm nay Chính phủ Mỹ còn dùng không quân và hải quân đánh phá nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, một nước độc lập, có chủ quyền.

        Chính phủ Mỹ đã phạm tội ác chiến tranh, phá hoại hòa bình và chống lại loài người, ở miền Nam Việt Nam, nửa triệu quân Mỹ và quân chư hầu dùng vũ khí tàn ác nhất và những thủ đoạn chiến tranh dã man nhất, kể cả bom na-pan, chất độc hóa học để giết hại hàng loạt đồng bào chúng tôi, phá hoại mùa màng, triệt hạ làng mạc.

        Ở miền Bắc Việt Nam, hàng ngày máy bay Mỹ trút hàng chục vạn tấn bom đạn, phá hoại các thành phố, xóm làng, nhà máy, cầu đường, đê đập, tàn phá cả nhà thờ, đình chùa, nhà thương, trường học. Trong thư Ngài tỏ ra thương xót trước những đau thương tàn phá ở Việt Nam. Xin hỏi Ngài ai đã gây ra những tội ác tầy trời ấy? (...).

        Nhân dân Việt Nam chúng tôi rất thiết tha với độc lập tự do và hòa bình. Nhưng trước sự xâm lược của Mỹ, nhân dân Việt Nam đoàn kết một lòng, không sợ hy sinh gian khổ, đã đứng lên kháng chiến và quyết kháng chiến đến khi giành được độc lập, tự do thật sự và hòa bình chân chính (...).

        Chính phủ Mỹ đã gây ra chiến tranh xâm lược Việt Nam thì con đường đưa đến hòa bình ở Việt Nam là Mỹ phải chấm dứt xâm lược. Chính phủ Mỹ phải chấm dứt vĩnh viễn và không điều kiện việc ném bom và mọi hành động chiến tranh khác chống nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, phải rút hết quân Mỹ và quân chư hầu ra khỏi miền Nam Việt Nam; phải thừa nhận Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam; phải để nhân dân Việt Nam tự giải quyết công việc nội bộ của mình (...).

        Nhân dân Việt Nam quyết không khuất phục trước vũ lực và quyết không nói chuyện trước sự đe dọa của bom đạn.

        Sự nghiệp của chúng tôi là chính nghĩa. Mong Chính phủ Mỹ hãy hành động hợp với lẽ phải.”

        21 tháng Hai năm 1967, Mỹ mở cuộc hành quân lớn nhất trong cuộc chiến tranh cục bộ ở miền Nam, cuộc hành quân Junction City. Địch đã tập trung bảy lữ đoàn Mỹ, một trung đoàn thiết giáp và hai chiến đoàn ngụy, tổng cộng hai mươi sáu tiểu đoàn (hai mươi hai tiểu đoàn Mỹ) đánh sâu vào căn cứ Dương Minh Châu của ta ở dọc biên giới Việt Nam - Cam-pu-chia. Cuộc hành quân này bị ta đánh bại. Hàng ngàn quân Mỹ thương vong, hàng trăm xe quân sự (phần lớn là xe bọc thép) bị phá hủy, hơn một trăm máy bay bị bắn rơi, bắn cháy, hàng trăm súng lớn và súng cối hạng nặng bị phá hủy. Viên thượng tướng Mỹ chỉ huy cuộc hành quân này bị cách chức.

        Trên miền Bắc, địch đánh lại các kho dầu và một số sân bay, có ngày dùng tới một trăm năm mươi lần chiếc máy bay đánh vào khu vực Hải Phòng.

        Thượng tuần tháng tư năm 1967, Johnson lại gửi tới Chủ tịch Hồ Chí Minh một lá thư thứ hai.

        “Thưa Chủ tịch,

        Dĩ nhiên tôi lấy làm thất vọng vì Ngài đã không trả lời một cách tích cực cho bức thư của tôi gửi Ngài ngày 8 tháng Hai.

        Nhưng tôi xin nhắc lại với Ngài những lời nói sau đây của Abraham Lincoln với người Mỹ năm 1861:

        "Giả sử bạn đi vào chiến tranh, bạn không thể bao giờ cũng đánh được; và khi cả hai phía đều tổn thất nhiều và cả hai đều không được lợi lộc gì, bạn sẽ thôi đánh nhau thì vấn đề tương tự xưa nay là những điều kiện liên lạc với nhau lại hiện ra trước mắt bạn"...

        ... Chắc chắn đã rõ ràng là đến một ngày nào đó, chúng ta phải thỏa thuận xác lập lại và làm cho có hiệu lực các hiệp định Genève năm 1954 và 1962"

        Không hiểu có phải tổng thống Mỹ vì bối rối nên mất sáng suốt. Mười ba năm đã trôi qua sau hiệp định Genève năm 1954. Bao nhiêu xương máu của đồng bào hai miền đã đổ xuống vì sự nghiệp giải phóng Tổ quốc. Chúng ta có thể nào quay về với sự chia cắt trên dòng sông xanh ở đất Quảng Trị, cái giới tuyến tạm thời đó từ bao lâu nay đã bị xóa nhòa.

        Bức thư được trao cho sứ quán của ta tại Mátxcơva và đã bị trả lại ngay trong ngày hôm đó.

        Tại miền Nam, Mỹ mở một loạt những cuộc hành quân mới tiếp theo cuộc hành quân Junction City và liên tiếp bị thất bại.

        Trên miền Bắc, Johnson kiên quyết gạt bỏ đề nghị ngừng ném bom trên vĩ tuyến 20 của McNamara, mở rộng thêm một loạt mục tiêu mới cho các trận ném bom được

        tăng cường độ gấp nhiều lần. Suốt mùa hè sang đến mùa thu, không quân Mỹ đánh mạnh vào Hà Nội, Hải Phòng và các đường giao thông.

        Những chiến dịch Sấm rền nối tiếp nhau đã mang con số mới: 57.

[Giangtvx]

       

2

        Vào cuối mùa hè năm 1967, cách đánh mới của đoàn Sao Vàng đã được xác định.

        Mỗi lần đi họp trên Quân chủng, trung đoàn trưởng Luân và chính ủy Khang không còn đến nỗi khó ăn khó nói. Trung đoàn Sao Vàng đã chính thức báo cáo với bộ tư lệnh quân chủng họ đã tìm ra cách tiến công có hiệu quả vào đội hình lớn của máy bay địch bằng những biên đội nhỏ.

        Những người lái máy bay Mic 21 đoạn tuyệt hẳn với chiến thuật đánh gần. Mỗi người đã có trên dưới một trăm giờ bay. So với những đối thủ của họ, có trên dưới ngàn giờ bay, sự chênh lệch còn quá xa, nhưng cũng đã cho phép họ đọ cánh với kẻ địch trên bầu trời. Họ đã nhìn ra một điểm yếu của địch ở chính sự gắn bó liên kết chặt chẽ của những máy bay trong một đội hình lớn. Máy bay địch bị lệ thuộc vàc đội hình và tốc độ của chuyến bay trong suốt quá trình tiến vào mục tiêu của các trận ném bom. Nhược điểm này cho phép người lái ta tận dụng tốc độ lớn của máy bay mới, nắm thời cơ thuận lợi, bất ngờ đột phá vào giữa đội hình, mở những cuộc tiến công chớp nhoáng.

        Địch nhiều lần không kịp trở tay trước những đòn đột kích nhanh và mạnh của ta. Khi những máy bay tiêm kích hộ tổng kịp thời dàn đội hình đối phó thì máy bay ta đã hoàn thành trận đánh và mất dạng.

        Trong cả mùa thu, nhiều trận đánh đẹp của không quân ta diễn ra trên bầu trời. Những người lái đã nhằm trúng đối phương, bắn rơi những máy bay cường kích địch, buộc những chiếc khác phải trút bom đi để đối phó. Suốt thời gian này, chỉ có hai đồng chí lái phải nhảy dù. Nhiều đợt tiến công của máy bay địch nhằm vào Thủ đô Hà Nội và các thành phố trên miền Bắc, đã bị phá vỡ từ trước khi bay tới mục tiêu.

        Nhưng những trận đánh liên tiếp cũng mang lại cho đoàn Sao Vàng những khó khăn mới. Số người lái của ta còn quá ít. Nhiều người phải trực liên miên cả tuần, tinh thần lúc nào cũng căng thẳng đợi chờ pháo lệnh cất cánh. Có những người phải xuất kích nhiều lần một ngày. Tối về lại họp kiểm điểm rút kinh nghiệm. Họ không chỉ thiếu thời giờ nghỉ ngơi mà thiếu cả thời giờ tắm giặt. Người lái phải cắt tóc ở nhà trực chiến giữa hai đợt xuất kích.

        Những người chỉ huy còn bận bịu hơn. Ngoài những giờ có mặt ở sở chỉ huy theo dõi tình hình địch, chỉ huy trận đánh, từ sáng đến tối, họ phải dành nhiều thời gian cho những cuộc rút kinh nghiệm chung và riêng với từng người lái, lập phương án tác chiến thường là kéo dài tới quá nửa đêm, những chuyến đi báo cáo với cấp trên... Họ lại còn phải tranh thủ bay huấn luyện. Trung đoàn trưởng Luân có lúc tới họp ở bộ tư lệnh Quân chủng với bộ râu chưa kịp cạo và đôi ủng bay.

        Máy bay càng trở nên thiếu thốn. Một số chiếc bị mất trong chiến đấu, trong các tai nạn chưa được bổ sung. Những chiếc khác bị hỏng hóc, thiếu phụ tùng thay thế. Những máy bay còn lại phải dùng trực chiến suốt ngày đêm, không có thời gian đưa vào xưởng kiểm tra định kỳ theo chế độ. Anh em thợ máy chong đèn thâu đêm trên đường băng, sửa chữa từng phần cho những máy bay phải ở nguyên vị trí để trực chiến ngày hôm sau.

        Nhưng đây chính lại là thời kỳ mà mọi người cảm thấy phấn chấn nhất. Chưa bao giờ họ có một niềm tin vững chắc như lúc này.

        Người lái khi rời đường băng, không còn nghĩ là mình phải sẵn sàng hy sinh để đánh đổi lấy một kinh nghiệm mở đường đi tới chiến thắng. Họ tin rằng mình sẽ trở về với một ngôi sao đỏ mới trên cánh bay.

        Người chỉ huy trước đây, mỗi lần trên bàn tiêu đồ xuất hiện máy bay địch, là một lần khắc khoải, lo âu trước những quyết định của mình. Không cho máy bay cất cánh thì có phải là mình vừa bỏ lỡ một thời cơ diệt địch, mặc cho chúng tự do mang bom đạn tới trút vào mục tiêu? Cho máy bay cất cánh thì có phải mình vừa sa vào bẫy địch, mình đang đem hy sinh đi một cách vô lý những vốn liếng ít ỏi và quý giá đầu tiên của quân đội?... Ngày nay, họ bắt đầu tin vào những phán đoán, quyết định của chính mình. Các anh đã thấy được cá tính của từng người lái qua đường bay thể hiện bằng vạch chì đỏ trên bàn tiêu đồ. Nghe hai tiếng "phát hiện!", các anh hiểu là người lái bị động hay chủ động. Chỉ qua một lời báo cáo ngắn ngủi, các anh biết người lái đang suy nghĩ gì.

[Giangtvx]

        Đã có một sự đồng cảm giữa người chỉ huy và người đi chiến đấu. Có lần họ không dự kiến được hết những trường hợp phức tạp xảy ra từ sở chỉ huy, người lái đang chiến đấu đã biết ngay mình cần phải làm gì. Ngược lại, một khẩu lệnh của người lái trong lúc chiến đấu cũng đủ để người chỉ huy hiểu được hành động sắp tới của anh.

        Một hôm, tư lệnh trưởng Quân chủng tới sân bay.

        Ông sục vào nhà trực chiến, ông gặp Tú, Đông, Quỳnh, Hoa đang trực.

        - Tại sao toàn cán bộ trực thế này?

        Tú đáp:

        - Báo cáo đồng chí, anh em,lái trực nhiều, ngày hôm nay chúng tôi phải để anh em nghỉ.

        - Các anh đã tìm người thay thế chưa? Tôi tìm đâu ra bốn cán bộ một lúc?

        Tú lúng túng. Đông đáp:

        - Thủ trưởng không lo mất cán bộ. Chúng tôi bảo đảm có lệnh cất cánh là ra đi sẽ đem thắng lợi trở về. Bất kể cuộc chiến đấu thế nào, nếu chúng tôi không trở về xin coi như vi phạm kỷ luật.

        - Lúc đó tìm đâu ra các anh mà thi hành kỷ luật?

        Sau đó, ông tới sở chỉ huy.

        Nghe trung đoàn trưởng báo cáo tình hình xong, ông nói:

        - Các đồng chí cứ làm việc bình thường, coi như không có tôi ở đây.

        Trung đoàn trưởng Luân biết ông muốn theo dõi tình hình làm ăn của anh và sẽ không can thiệp vào công tác chỉ huy.

        Trên màn ra-đa hiện lên một dải nhiễu. Triệu chứng địch sắp hoạt động. Ngày hôm qua, ta vừa phá được một đợt đánh lớn của địch, bắn rơi hai máy bay.

        Lát sau, một tốp địch xuất hiện. Chúng bay ở độ cao trung bình. Tốc độ của chúng không lớn lắm. Hiện tượng của những máy bay đi làm nhiệm vụ ném bom. Ra-đa ước tính tốp này gồm tám chiếc.

        Luân hạ lệnh cho các biên đội trực chiến vào cấp một.

        Những máy bay địch sắp vượt qua biên giới.

        Đông chí dẫn đường, ống nói để sát miệng, hết nhìn đường chỉ xanh trên bàn tiêu đổ lại nhìn trung đoàn trưởng. Anh muốn nhắc nhở đồng chí chỉ huy: "Nếu không cất cánh ngay sẽ lỡ thời cơ".

        Trung đoàn trưởng đứng trầm ngâm.

        Đường chỉ xanh đã vượt qua biên giới.

        Tư lệnh trưởng từ nãy đến giờ ngồi bình thản, bắt đầu đưa mắt liếc nhìn trung đoàn trưởng.

        Đồng chí dẫn đường nói:

        - Máy bay địch bay về hướng sân bay!

        Đường chỉ xanh không ngừng kéo dài thêm. Rõ ràng những máy bay địch mỗi lúc một tiến đến gần sân bay. Và thời cơ cất cánh đã bị lỡ.

        Một cuộc oanh kích đang nhằm vào đầu họ.

        Không khí sở chỉ huy căng thẳng thêm vì sự có mặt của tư lệnh trưởng Quân chủng.

        Đường chỉ xanh đã tiến đến gần sân bay.

        Những cặp mắt lại hướng về trung đoàn trưởng.

        Luân vẫn đứng bình thản nhìn bàn tiêu đồ. Cũng lúc đó máy bay địch đổi hướng. Chúng bay vòng trở lại. Luân hơi mỉm cười.

        Không khí sở chỉ huy trở nên nhẹ nhõm.

        Máy bay địch đi xa dần và mất hút.

        Lúc đó tư lệnh trưởng mới hỏi Luân:

        - Nếu vừa rối đúng là tám thằng cường kích đến ném bom vào đầu các anh thì sao?

        Luân đáp:

        - Báo cáo anh: không thể là máy bay cường kích.

        - Anh căn cứ vào đâu?

        - Chúng tôi có rất nhiều căn cứ. Hôm qua, địch vừa bị ta đánh đau, nếu hôm nay địch vẫn tiếp tục vào, tất nhiên chúng phải có những thủ đoạn mới. Nhiễu của địch sáng nay không nhiều, vừa thưa vừa hẹp. Rõ ràng là chúng không cố tình che đậy cho máy bay như mọi ngày. Lại không thấy xuất hiện máy bay tiếp dầu. Nếu địch sắp đánh lớn, sao lại không có loại máy bay này? Sau đó, máy bay địch xuất hiện. Chúng bay giống như những máy bay cường kích vào đánh lớn... Như vậy đã có đủ cơ sở để kết luận rằng đây chỉ là một trò nhử mồi, chúng đã dùng những máy bay tiêm kích giả làm cường kích để kéo máy bay ta vào bẫy của chúng... Chúng bay tới sát sân bay thấy máy bay ta không động tĩnh, chúng đành phải quay lại vì không muốn chạm vào vùng hỏa lực phòng không bảo vệ sân bay.

        Tư lệnh trưởng ngồi im. Khi ông không phản đối tức là ông đồng ý.

        Rồi ông nhận xét:

        - Các anh có cơ sở để ăn nói rồi đấy!

        Tiếng cười rộn lên trong sở chỉ huy.

        Chờ ngớt tiếng cười, ông nói tiếp:

        - Nhưng tôi bảo đảm là sắp đến lúc chúng nó trút bom xuống đúng đầu các anh...

[Giangtvx]

       

3

        Đồng chí cục phó Cục quân y tới nhà trực chiến vào bữa ăn sáng. .

        Đang có báo động cấp hai, những người lái còn ở ngoài đường băng túc trực sẵn sàng bên máy bay.

        Anh mở mâm cơm đặt giữa bàn, xem món ăn. Cơ quan hậu cần của trung đoàn đã cố gắng cung cấp cho người bay những bữa ăn theo định lượng. Nhưng các món ăn đều bị nguội.

        Anh nuôi đứng bên phàn nàn:

        - Báo cáo thủ trưởng, hai lần anh em đã cầm bát cơm lên lại phải bỏ xuống vì báo động.

        - Anh em thường ăn có hết không?

        - Nhà bếp khó nấu nướng quá thủ trưởng ạ. Các anh ấy thích tương cà, bún ốc, riêu cua, những bát canh rau cải nhưng chúng tôi không dám phục vụ vì đó toàn là những thứ bác sĩ cấm, vì ăn vào nó sinh hơi, khi bay cao bụng sẽ chướng lên. Và cho ăn như vậy, sẽ không hết tiền... ăn thịt mãi cũng chán nên bỏ nhiều.

        - Những bữa ăn ở nhà thì sao?.

        - Ở nhà thì cũng có những bữa các anh ấy ăn hết.

        Đồng chí cục phó đứng ngẫm nghĩ. Như vậy thì nguyên nhân chính không phải ở chỗ những thức ăn này không hợp với khẩu vị của người lái.

        Tiếng ủng bay lộp bộp lên ngoài. Đã hết báo động. Những người bay đang trở về.

        Quỳnh và các bạn đứng nghiêm chào đồng chí thượng tá mang phù hiệu quân y.

        Cục phó nhìn những anh lái tầm vóc khác nhau, người bó chặt trong bộ quần áo kháng áp. Nét mặt họ linh lợi, nhưng nước da khô, quầng mắt thầm, dấu hiệu của sự mệt mỏi, căng thẳng về thần kinh. Anh ngỏ ý muốn được nói chuyện với họ sau bữa cơm.

        Cục phó quay ra ngoài khi họ bước lại bên bàn ăn.

        Trước khi tới đây, nghe những trận đánh diễn ra hằng ngày giữa máy bay ta và máy bay địch, anh tưởng họ là một đội ngũ đông đảo. Nhưng bây giờ, anh thấy họ chỉ là một nhúm người đứng lọt thỏm trong căn nhà trống trải trên sân bay vắng vẻ. Anh nhìn mấy chiếc máy bay bé nhỏ, hiền lành như những thứ đồ chơi, nằm trên đường băng rồi lại nhìn vòm trời cao rộng.

        Khi cục phó quay vào, căn nhà đã nhộn nhịp hơn lên vì sự có mặt của một đội văn công xung kích.

        Mấy cô gái định rút lui. Họ đã biết những người lái sắp phải làm việc với cấp trên. Cục phó vội ngăn họ. Anh biết câu chuyện của mình không thể mang lại sự bổ ích cho họ trong lúc này bằng những bài hát và mấy bản nhạc. Anh yêu cầu đội xung kích cứ tiếp tục chương trình biểu diễn và mình sẽ làm việc sau.

        Một cô văn công có giọng hát hay đã gửi cả tâm hồn của mình vào cầu hát. Lời ca của cô như một dải lụa mềm, màu sắc êm dịu bay múa trong căn phòng. Nhưng anh nhận thấy những người lái chỉ tiếp nhận nó với thái độ lịch sự.

        Đội xung kích có vẻ lưu luyến lúc ra về.

        Cục phó chưa hiểu tại sao những người trẻ tuổi này lại không có sự rung động thực sự trước tài nghệ điêu luyện của cô gái. Nhưng họ đã tỏ ra chăm chú trước mỗi câu hỏi của anh.

        Anh đang cẩn hiểu xem tình trạng sức khỏe của họ như thế nào, công tác chuyên môn của các anh có thể làm những gì thêm để chăm sóc cho họ trong cuộc chiến đấu.

        Cục phó nêu một cầu hỏi dè dặt:

        - Sức khỏe của con người được biểu hiện ra ở người trẻ trong những nhu cầu về sinh lý. Cái này rất tự nhiên... Tôi muốn hỏi các đồng chí có những biểu hiện như thế nào về mặt này?

        Không ai mỉm cười. Cũng không ai đỏ mặt. Ai nấy đều suy nghĩ dường như muốn có một câu trả lời thật chính xác.

        Rồi Quỳnh nói:

        - Không biết các đồng chí khác như thế nào... Tôi chưa có gia đình và tôi sẽ không trở thành thầy tu...

        - Thầy tu thì cũng vẫn có những nhu cầu tự nhiên như mọi người - Đông xen ngang.

        Quỳnh nói tiếp:

        - Nhưng gần đầy, chúng tôi gần như không nhớ tới cái nhu cầu mà đồng chí vừa nói.

        - Tối về sinh hoạt xong chỉ còn kịp lên giường lăn ra ngủ. - Một người khác xác nhận lời Quỳnh.

        - Bọn chúng tôi quên mất con người còn có chức năng sinh đẻ... Nhưng đó chỉ là vào thời gian này. Xin báo cáo với thủ trưởng tôi đã có vợ và hai con. - Đông nói tiếp.

        Cục phó nhận thấy câu hỏi của mình được trả lời một cách nghiêm túc.

        Anh lại hỏi:

        - Hàng ngày, chúng tôi vẫn gửi tới các đồng chí mỗi người một số thuốc, trong đó có những loại sinh tố rất cần cho người bay... Chúng tôi dự định sẽ biến các loại sinh tố này thành những viên kẹo... (anh vừa nói vừa liếm môi) kẹo hạnh nhân, kẹo chanh, kẹo cam hoặc cà phê... cho dễ ăn, các đồng chí thấy có nên không?

        - Không nên. - Quỳnh vội vã đáp ngay - Mỗi lần được phát kẹo, chúng tôi thường bỏ không ăn vì... nó chỉ là kẹo. Nếu các đồng chí cứ để nguyên viên thuốc thì chúng tôi sẽ không quên vì... uống thuốc là nhiệm vụ.

        Cục phó đã hiểu... Cuộc chiến đấu hiện nay đang làm cho những người bay hết sức mệt mỏi. Nếu họ còn tiếp tục chịu đựng được thì không phải là do những bữa ăn có định lượng, những viên sinh tổ, những thức ăn tinh thần... Những thức đó đều rất cần. Nhưng cái giúp cho họ còn đứng vững được lại chính là nhiệm vụ.