Đứng vững đến cùng

[huytop]

        Tuy vậy mọi người cũng chưa dám khẳng định, ai sẽ thắng. Võ sĩ Nga hay người hùng quyền Anh Đức? Gru-ber được đám đông khán giả cổ vũ nên có vẻ không còn trầm tĩnh được nữa. Những tiếng hô liên hồi, như chất men đã làm anh ta phấn hứng. Anh ta đánh hăng nên thấm mệt hơn, thở hồng hộc. Và trong khoảnh khắc lao theo Mi-cla-sốp vừa lùi tránh sang phải, anh ta hơi bị mất đà chúi đầu xuống. Cả chiếc cằm nhô ra. Và, như một nhà thiện xạ. Mi-cla-sốp chớp được thời cơ thoáng qua đó. Thuận tay, anh quai móc một quả vào chiếc cằm nhẵn thín của đối thủ. Anh đánh rất trúng vì miếng bẫy này đã được tính chính xác. Đầu anh chàng võ sĩ Đức bị hất ngược lên, cả hai tay cũng vội giơ lên để đỡ, bộ ngực hở ra. Mi-cla-sốp bồi luôn quả tay trái vào dưới bộ ngực, chỗ bụng trên.

        Gru-ber không còn cưỡng được nữa, xỉu người xuống và ngã gục trên sàn. Có ai đó thốt lên và một tiếng huýt sáo vang theo. Cả nhà hát lặng đi sửng sốt. Im lặng đột ngột đến nỗi, có cảm giác trong nhà hát chẳng còn ai cả, ngoài các võ sĩ.

        -Stop, - trọng tài vội hô lên và thô bạo đẩy Mi-cla-sốp về phía góc của anh.

        Mi-cla-sốp chậm rãi bước về góc nghỉ của mình và chờ nghe tiếng đếm của trọng tài. Nhưng anh bước chưa được ba bước thì đã nghe vang lên tiếng hô của trọng tài: Dừng lại.

        Mi-cla-sốp liền đứng lại. Gru-ber vẫn nằm bất động, thở nặng nề. “Nhất định sẽ nốc-ao” — Mi-cla- sốp thầm nghĩ, anh thở dốc, mệt nhoài. Họng anh khô đắng. Mồ hôi chảy ròng ròng trên mặt, thấm cả vào mắt. Nhưng thật ngạc nhiên, người ta không thấy trọng tài đếm thời gian. Ông ta chần chừ, bước tới hỏi gì đó với trọng tài ghi điểm và lần lượt quay sang hỏi vài người khác. Cả nhà hát căng thẳng theo dõi từng bước di của õng. “Ông ta cần hỏi gì? Tại sao lại như vậy ». Ông ta cố kéo dài thời gian có lẽ để cho Gru-ber có cơ hội tỉnh lại. Và mãi một lúc sau, khi Gru-ber đã hồi tỉnh chống tay đứng dậy, ông ta nghiêm mặt chỉ vào Mi-cla-sốp  và ra hiệu cho anh nhưng chủ yếu để cho mọi người thấy….anh đã đấm vào bụng dưới của Gru-ber. Tức là anh đã phạm luật... đấm dưới thắt lưng! Nếu quả vậy thì... vi phạm nghiêm trọng luật cấm. Và ngay lúc ấy, ông ta giơ ngón tay cái lên cao, miệng hô lớn:

      -Cảnh cáo! Cảnh cáo lần thứ nhất!..

       Mi-cla-sốp há mồm, chẳng hiểu gì cả. Anh tròn mắt nhìn trọng tài như muốn hỏi: tại sao lại như vậy. Không thể được. Anh không hề đấm vào bụng dưới. Không đúng! Cú đấm đúng vào bụng trên, ngay dưới vòng sương sườn. Nếu cần thì hỏi Gru-ber. Để anh ta tự nói cho mọi người biết, cú đấm trúng vào đâu.

      Nhưng trọng tài vẫn phớt lờ thái độ phản đối của Mi-cla-sốp cũng như tiếng la ó nổi lên trong nhà hát. Ông ta vẫn sa sầm nét mặt, cố chỉ trỏ ra hiệu cho Mi-cla-sốp biết là trọng tài ghi điểm ngồi ở bốn bên vũ đài đều xác nhận việc đó. Mọi hành động và thái độ của ông ta đều tỏ cho võ sĩ Nga cũng như khán giả biết rằng, quyết định đó là đúng đắn, không thể thay đổi. Một số lớn khán giả, phần đông là bọn lính trẻ la ầm lên tỏ vẻ đồng tình với trọng tài. Mi-cla-sốp phản đối một lần nữa sự thiên vị quá thô bạo của ông la. Không ngờ, ông ta liền nắm chặt lấy khuỷu tay anh, kéo đi quanh vũ đài, tới trước mỗi trọng tài ghi điểm rồi giơ hai ngón tay lên:

     - Cảnh cáo lần thứ hai! Vì cãi lại trọng tài!- Ông ta hô lớn.

      Nhà hát hầu như muốn sụp xuổng vì tiếng hét, tiếng giậm chân thình thịch của người xem. Tiếng huýt sáo, tiếng la ó nổi lên hỗn loạn? Bọn lính trẻ lúc nãy vỗ tay hoan hô trọng tài thì giờ đây lại giẫm chân ầm ầm xuống sàn nhà hát phản đối. Có một tên như lên cơn điên, rút súng lục ra định hành hung nhưng bọn ngồi quanh và lính bảo vệ ào tới tước súng của hắn. Ở một góc khác lại có mấy tên định vác ghế ném lên vũ đài..Hội đồng trọng tài hoảng sợ vội tuyên bố “tước quyền thi đấu” của Mi-cla-sốp vì vi phạm luật hai lần và tuyên bố Gru-ber là người thắng cuộc. Gã trọng tài liền bước tới, cầm người chiến thắng giơ lên trong tiếng huýt sáo ầm ĩ ủng hộ quyết định «đúng đắn» của hội dồng trọng tài...

[huytop]

      2.


      Trong phòng chờ, Mi-cla-sốp đang hẫng với không khí trận đấu và giận dữ vì sự thiên vị quá đáng của trọng tài, dùng răng cắn mở dây buộc găng và vất chúng vào một góc. Bun-xông không còn biết an ủi anh ra sao nữa. Ông ta đang ngồi sau bàn, miệng cắn bút chì, suy nghĩ viết lời phản đối. Đã hơi binh tĩnh lại, Mi-cla-sốp cầm lấy tờ giấy, đọc và xé nó di.

     -Ở nước Nga chúng tôi, có câu nói là châu chấu đá voi. Còn người Đức các ông thì hay nói đừng húc đầu vào tường, có phải không, thưa ông?

      Bun-xông im lặng.Ông ta cũng hiểu rõ rằng phản đối cũng vô ích. Cái gì đã được quyết định rồi thì cứ thế mà thi hành. Nhưng cũng có thể tìm cách cho Gru-ber gỡ sĩ diện bằng cách khác chứ không nên trắng trợn và thô bạo như vậy. Trọng tài vũ đài, dĩ nhiên, là đã quá vội vàng...

      Võ sĩ Pháp Pi-lát cùng võ sĩ Phần Lan Tôi-vô người đã thua võ sĩ Pháp trong vòng tứ kết, mở cửa bước vào phòng tay cầm một bọc giấy. Võ sĩ Phần Lan nói bằng tiếng Nga chưa thạo :   

      -Không cần, anh bạn ạ. Anh vẫn thắng. Mọi người chúng tôi đều coi như anh đã thắng. Cú đánh rất hay. Đúng dạ dày. Cú đánh đúng luật. - Anh ta thân mật đặt tay lên vai Mi-cla-sốp. —Trọng tài tồi quá. Ông ta chẳng tuân theo luật thi đấu mà phục vụ cho một mưu đồ chính trị. Đây không phải là quyền Anh mà là chính trị! Đấy là một trận đấu có mưu đồ xấu. Anh hiểu ý tôi chứ?

       Võ sĩ Pháp mở gói giấy và giúi vào tay Mi-cla-sốp chai rượu vang đỏ, loại vang sang trọng của Pháp. Người bạn Phần lan vẫn thân mật vỗ vỗ lưng anh.

     -Đừng buồn nữa, đừng cáu nữa... Chúng ta là những võ sĩ nhà nghề. Chúng ta không cần trò chính trị. Tất cả chúng ta đều là bạn!...

     -Tôi hy vọng chúng ta sẽ là bạn với nhau mãi mill, — Pi-lát bắt tay Mi-cla-sốp, nói. - Nếu anh không từ chối, tôi xin mời anh đến thăm Pa-ri và chúng ta sẽ tổ chức trận đấu phục thù.

     -Còn tôi với anh sẽ gặp nhau ở Hen-xanh-ki. – Tôi-vô đứng dậy. - Sẽ có nhiều khán giả vô tư và biết xem quyền Anh tới dự, và tất nhiên anh sẽ kiếm được nhiều tiền. Ở đất nước chúng tôi người ta thích quyền Anh và yêu mến võ sĩ quyền Anh!

      Mi-cla-sốp bắt chặt tay hai người bạn mới, ôm lấy vai họ, tỳ đầu vào trán họ và lẵp bắp cảm động:

     -Xin cảm ơn, xin cảm ơn các bạn! ... Chúng ta sẽ là bạn của nhau!.,.



     3.



     Đêm ấy thành phố bị ném bom.Tiểng còi báo động dựng Mi-cla-sốp bật dậy khỏi giường. Chỉ còn mình anh ở lại. Bun-xông đã đến nhà bạn và sẽ ở lại đấy mấy hôm. l-go tặng ông chai rượu vang quý làm ông rất cảm động. Ông ta trao lại cho Mi-cla-sốp các vé tàu, phiếu thực phẩm và dặn anh sáng mai ra ga đáp tầu về Béc-lin. Ở đấy sẽ có người thân thích đón anh ; chả là tối qua ông ta vừa nhận được bức điện khẩn của Dô-nen-béc Tô-bôn-xki chúc mừng thắng lợi của anh và mời anh về Béc-lin chơi ít ngày. Anh đã được phép Bun-xông hẹn sau ba ngày sẽ về đón anh tại Béc-lin.

        Không bật đèn, anh mặc vội quần áo và theo cầu thang lăn xuống dưới nhà. Đường phố thật huyên náo. Dân chúng gồm ông già, đàn bà, trẻ con trong cơn ngái ngủ, tay xách nặng va-li vừa sợ hãi chen nhau chạy tới hầm trú ẩn gần nhất. Tiếng trẻ con khóc, tiếng những bà mẹ dỗ dành, tiếng đàn ông cáu găt, tiếng chó sủa và tiếng còi báo động các loại rền rĩ tạo nên một không khí hoảng sợ chưa từng có ở thành phố hậu phương của nước Đức... Còi báo động quá muộn, máy bay ném bom rồi còi mới rú lên... Mi-cla-sốp đứng tựa lưng vào một bức tường đá, nhường đường cho những người dân đang cuống cuồng vừa chạy vừa nhìn bầu trời dõi theo ánh đèn pha chọc thủng màn đêm tím sẫm. Tiếng động cơ máy bay ì ầm, vang dội nặng nề. Tiếng máy bay lạ, Mi-cla-sốp khẳng định không phải là máy bay Nga. Súng phòng không vang lên dồn dập, tiếng đại liên, xen lẫn tiếng bom nổ ì ầm rung mặt đất. Bức tường cũng rung lên theo chùm tiếng nổ. Anh cảm thấy nhẹ nhõm tựa như tối qua không có chuyện gì bực mình xảy ra. Anh hít mạnh làn không khí mát lạnh và bất giác mỉm cười. Những mảnh đạn pháo từ trên cao bay xuống mặt đường nhựa như mưa đá. Hai đám cháy bùng lên gần khách sạn. Mặt đường được soi rõ hơn. Anh thấy rõ ngôi nhà năm tầng phía trước bị trúng bom và lửa cháy lem lém ngay sau tiếng nổ.

       Anh vội tìm đến hầm trú ẩn. Trong hầm ngột ngạt chật chội và tối tăm.

      -Bọn Nga đáng nguyền rủa, đồ dã man! Ném bom cả vào dân thường! Mi-cla-sốp nghe tiếng một gã đàn ông ở sau lưng mình.   

      -Không phải người Nga đâu! Máy bay Mỹ đấy, - anh phản ứng và vẫn không quay lại nhìn xem ai vừa nói.

      Anh rất muốn quay nhìn kẻ vừa nói và để hỏi ông ta là chả lẽ người Đức cũng biết thương dân lành khi họ đã bao vây Lê-nin-grat, bắn phá, ném bom bao nhiêu làng mạc, đốt cháy bao nhiêu kho tàng làm cho hàng chục ngàn người Lê-nin-grat bị chết đói hay sao?...Nhưng anh đã kìm lại. Tranh luận ở đây cũng vô ích thôi. Chiến tranh đã bước sang đất Đức, sang đất nước đã phát động ra nó. Giờ trừng phạt đã điểm…Đó là cái chính.

[huytop]

      CHƯƠNG MƯỜI


      1.


      An-drây Xtar-cốp đến thành phố An-véc-pen trên chiếc «Méc-xê-đét» mới. Cần phải chuyển gấp nữ hiệu thính viên đến Pa-ri. Để bảo đảm an toàn ông quyết định đi đường vòng qua Đức. Trong những năm sống ở phương Tây xa xôi và theo kinh nghiệm riêng ông cho rằng đường thẳng không phải bao giờ cũng là đường ngắn nhất và tốt nhất. Cái quy tắc đó đã được nhiều tình báo viên thể nghiệm. Nó có thể so sánh với câu châm ngôn Nga: Thận trọng chẳng phải là thừa. Mọi giấy tờ và hộ chiếu đều hoàn hảo, tấm chứng thư nhân viên cơ quan an ninh Đức sẽ giúp ông vượt qua mọi cuộc kiểm tra. Theo giấy tờ chính thức thì ông, Xtar-cốp là kỹ sư An-đrê Mô-ruya đại diện của một công ty chế tạo máy cỡ lớn của Pháp. Công ty đó đang thực hiện những đơn đặt hàng khẩn của quân đội Đức, ông được cử sang Đức và Bỉ để thực hiện một nhiệm vụ quan trọng. Và đó là việc có thật. Các nhà máy lớn ở Pháp đang thực hiện gấp những đơn đặt hàng của bộ chiến tranh Đức và bộ tổng tư lệnh lục quân Đức sản xuất các bộ phận của động cơ máy bay; một số chi tiết của loại vũ khí trừng phạt FAU-2.

      Từ mùa hè năm ngoái người Đức đã tiến hành khẩn trương công việc xây dựng các công trình quân sự ở phía bắc nước Pháp, Hàng chục ngàn công nhân, tù binh các nước và dân công các vùng chung quanh bị dồn đến đây, lao động cật lực suốt ngày đêm xây hầm hào, móng nền, đường ngầm các boong ke và kho chứa. Những người xây dựng phỏng đoán đây là những nhà máy quân sự ngầm dưới đất. Nhưng bọn chỉ huy quân sự và chuyên viên kỹ thuật thì biết rõ đây là hầm chứa và bệ phóng bom bay đang được gấp rút sản xuất. Những kế hoạch to lớn chế tạo loại vũ khí «trừng phạt» này là mối quan tâm lớn của «các tổ hợp công ty quân sự » công nghiệp độc quyền Đức vì đằng sau kế hoạch là những món lãi kếch xù. Tham gia việc thực hiện kế hoạch, ngoài các tổ hợp công ty trên còn có tới hàng trăm hãng và công ty khác nhau của Đức và của các nước đồng minh.

    Sự thất bại nặng nề trên mặt trận vòng cung Cuốc và những cuộc phản công như vũ bão tiếp theo của người Nga đã đặt nước Đức trước nguy cơ thất bại. Thế chủ động chiến lược đã bị mất. Khối đồng minh phát xít đang bị đe đọa về mọi phương diện. Các chư hầu của Đế chế ba đang tự tìm con đường thoát ra khỏi cuộc chiến hoặc cố gắng giảm dần mối liên hệ với nước Đức. Tên độc tài Tây ban Nha Phrăng-cô vội vã rút «sư đoàn mũ nồi xanh» khỏi mặt trận phía đông. Chính phủ tư sản Hung-ga-ri đang tìm cách vượt mặt nước Đức, bắt tay với Anh, Mỹ. Chính phủ Vương quốc Ru-ma-ni, sau khi mất những vùng rộng lớn ở phía đông do Hít-le ban cho, đang tỏ vẻ oán trách người bạn Đồng minh Đức của mình.

        Những cuộc phản công thắng lợi của mùa hè và mùa thu năm bốn ba đã gây ấn tượng tín sâu sắc trong các nước trung lập. Các giới cầm quyền Thổ đã tách số mệnh của mình khỏi nước Đức. Chính phủ Thụy Điển từ tháng tám năm ấy cũng lớn tiếng tuyên bố đình chỉ việc cho thuê đất «vận chuyển quá cảnh các phương tiện quân sự Đức trên lãnh thổ của mình». Toàn châu Âu bị chiếm đóng bùng lên các phong trào kháng chiến. Trong lòng nước Đức cũng công khai tỏ sự bất mãn với chủ nghĩa phát xít và chiến tranh.

       Trong bối cảnh đó có thể hiểu được Hít-le đang ra sức thực hiện các chiến lược mới chủ yếu là bằng mọi giá , phải kìm chân quân đội Nga tại ở những vị trí hiện nay đồng thời tập trung một số lực lượng đủ để đánh tan cuộc đổ bộ của quân đồng minh vào Tây Âu mà theo dự đoán có thể xẩy ra vào giữa năm bốn tư.

[huytop]

           Bộ tổng tư lệnh quốc xã tính rằng, đánh tan cuộc đổ bộ này của quân Đồng minh sẽ là một đòn thất bại chính trị, và quân sự nặng nề đối với giới cầm quyền Anh và Hoa Kỳ buộc họ phải bỏ ý đồ mở mặt trận thứ hai ở Tây Âu và tạo tiền đề cho những cuộc thương lượng sau này. Nhưng để lôi kéo được Anh Mỹ vào thương lượng trong bối cảnh so sánh lực lượng đã thay đổi nhiều sau thất bại ở mặt trận vòng cung Cuốc thì, ngoài những thủ đoạn ngoại giao còn phải tính tới sức ép quân sự để gây ấn tượng với các nước phương Tây. Phương tiện để gây sức ép đó, bọn thủ lĩnh phát xít đã nhằm vào những chiếc máy bay không người lái và các loại tên lửa bom bay tầm xa, đặc biệt là loại FAU - 2.

          Cơ quan tình báo Liên Xô được biết rằng, bộ chỉ huy Đức đang chuẩn bị những đòn đánh lớn bằng bom bay sang Anh, mà trước hết vào Luân-đôn, vào trung tâm đông dân cư. Sau đấy chúng sẽ phóng vào Mát-xcơ-va, Lê-nin-grát và các trung tâm công nghiệp lớn của nước Nga Xô-viết, và vùng U-ran. Bọn phát-xít tin vào yếu tố bất ngờ của chúng. Qua lời cám ơn và tặng thưởng của Trung tâm báo tới, Xtar-cốp hiểu rõ giá trị của những nguồn tin ấy lớn lao và quan trọng biết chừng nào. Anh biết rằng Đại bản doanh Bộ tổng tư lệnh tối cao đang gấp rút chuẩn bị áp dụng những biện pháp cần thiết để bảo vệ các thành phố thân yêu nhằm tránh khỏi bất cứ cuộc oanh tạc bất ngờ nào của quân thù.

       Thế là cùng một lúc diễn ra hai cuộc chiến tranh: công khai và bí mật. Về cuộc chiến tranh thứ hai thì không hề có báo chí nào nhắc tới. Đây là một mặt trận không có chiến tuyến. Nhưng ở đây cũng có những chiến thắng giòn giã và những thất bại chua cay. Cuộc chiến đấu ở đây thầm lặng nhưng căng thẳng mặc dầu không nghe tiếng gầm của đại bác, không nghe tiếng réo của những tràng đại liên. Ở đây chỉ vang lên những tiếng tín hiệu quy ước và diễn ra trên cả không gian rộng lớn. Mặt trận ỏ đây không cần những phi đội oanh tạc lớn mà chỉ cần một vài chiếc máy bay cỡ nhỏ, gọn có sức bay xa, bỏ qua các mục tiêu quân sự vào thành phố, bỏ qua tất cả mà chỉ tung vào đất địch những con người đơn độc hoặc từng tốp không lớn lắm. Thật ra cũng có lúc có tiếng súng vang lên trên mặt trận bí mật này nhưng đấy không phải là những phát súng quyết định. Thường là những dòng chữ lạnh lùng dược thể hiện bằng những cột số khó hiểu tung lên không trung nhưng lại có sức mạnh của hàng sư đoàn xe tăng hoặc có lúc chỉ vài ba lời nói tối nghĩa nhưng lại quan hệ tới vận mệnh của hàng chục ngàn con người.



       2.



       Ngày hôm nay nắng ấm khác với những ngày mùa đông bình thường. Bầu trời trong xanh nhởn nhơ những vầng mây trắng như váng sữa.

       Con đường trải nhựa bằng phẳng hun hút lao nhanh dưới bánh xe. Hai bên đường chạy dài thẳng tắp hai hàng cây. Đến Béc-lin còn gần trăm ki-lô-mét nữa nên Xtar-cốp muốn tranh thủ vượt thật nhanh không những để kịp thuê khách sạn; một công việc không phải dễ dàng trong lúc thành phố luôn bị đe dọa bởi các trận không tập và ngày càng có nhiều đổ nát, mà còn để có thì giờ gặp gỡ một số người cần thiết. Con đường rải nhựa chạy xuyên qua các làng mạc, thị trấn với những mái nhà gạch cao vút, còn nguyên vẹn. Đang mải mê suy nghĩ, suýt nữa thì Xtar-cốp đâm nhào vào một tấm biển con sừng sững giũa đường với mấy chữ cộc lốc: “Đường hỏng - Đi vòng ba ki-lô-mét”. Ông vội phanh gấp và nhìn lên trước. Cả con đường Iẫn khu làng đều bừa bộn gạch ngói đổ nát, vết tích của một trận ném bom mới xảy ra. Xtar-cốp từ từ đi theo mũi tên chỉ đường vòng qua khu làng bị bom. Khi vừa lên được tới đường lớn anh dấn mạnh ga cho xe vù nhanh hơn. Nhưng chưa được vài chục cây số, anh phải dừng xe trước một chiếc cầu bắc qua con sông đào. Ở đây có cả một đội lính gác.

       -Đường bị cấm! — một tên lính trẻ măng, đeo lon binh nhất bước vội lại cạnh xe, giơ tay khoát lùi về sau.

       Bộ quân phục mới quá rộng và chiếc cổ áo cao che gần nửa khuôn mặt măng sữa của hắn. Trông mặt non choẹt, chỉ độ mười sáu, mười bảy tuổi. Nhưng hắn vẫn làm vẻ nghiêm nghị của một người đang được giao quyền hạn quan trọng.

      Ông cho xe lùi vào bóng cây. Mục tiêu quân sự ở đây chưa được ngụy trang.

     “Mục tiêu quân sự” đó là chiếc cầu nhỏ chạy qua con sông nông giang. Hai bên đường có gần chục chiếc xe đang kiên nhẫn đứng im dưới các hàng cây. Phía bên kia cầu nổi bật lên khu ga đường sắt. Trên bầu trời xa thấp thoáng bóng chiếc máy bay đang lượn vòng. Từ đấy bốc lên một làn khói đen với tiếng bom nổ ầm ĩ, cùng tiếng súng phòng không ùng ục. “Có lẽ còn phải chờ lâu”, Xtar-cốp sốt ruột thở dài và quay hỏi gã lính trẻ với giọng hách dịch :

    — Ai là chỉ huy ở đây. Gọi tới gặp tôi!

       Tay lính trẻ do dự nhìn ông một giây và càu nhàu gì đó, rồi chạy bổ tới ngôi nhà đối diện phía bên kia cầu. Một lát sau hắn đi tới cùng một viên trung sĩ già. Trông thấy họ, Xtar-cốp hiểu ngay rằng, đây là những đơn vị gồm toàn tân binh mười sáu mười bảy tuổi và lính già trên dưới năm mươi.

      Thấy người ngồi sau tay lái bận quần áo dân sự, gã trung sĩ Iớn giọng:

    -Lệnh chung cho cả mọi người, không trừ một ai!

     Xtar-cốp nghiêm mặt rút trong túi áo ngực tấm chứng minh thư đóng dấu dỏ của cơ quan phản gián Đức đưa cho lão trung sĩ. Lão dán mắt vào chứng minh rồi chậm rãi lăn trong túi áo chiếc kính trắng đựng trong bao da.

      -Ồ, ông ở cơ quan phản gián... Chứng minh thư cơ quan phản gián! Tay lính trẻ trầm trồ thốt lên, nét mặt thoáng hiện vẻ hoang mang như người có lỗi.

       Lão trung sĩ tuy chưa đọc được nhưng cũng hiểu người ngồi trong xe là ai. Lão trả lại cho chủ nó tấm chứng minh thư.

      -Thưa ông, tôi cần báo để ông rõ, ở đây - Lão đưa tay chỉ về phía nhà ga xa xa, - nguy hiểm lắm. Ông thấy đấy, máy bay địch đang bắn phá...

      -Thế ông cho rằng, ngoài tiền tuyến không nguy hiểm hơn hay sao? — Xtar-cốp dịu giọng, mỉm cười hỏi, tay xoay chìa khóa công tắc xe.

[huytop]

        Chiếc rào chắn từ từ nâng lên mở đường cho xe đi qua. Xtar-cốp chẳng nói chẳng rằng, dấn ga, chiếc xe chồm lên cầu, phóng thẳng về phía trước. Đến quãng gò cao anh thấy rõ cả khu ga đang bốc cháy. Một doàn tàu khách cũng đang băng băng tới nhà ga. Sau khi bắn phá xong, Xtar-cốp thầm đoán, “đội máy bay các ngài Đồng minh có lẽ đang bay về phía Béc-lin”. Anh cho xe vượt nhanh qua khu vực nguy hiểm. Béc-lin đang đến gần. Xe cộ đã nhiều hơn. Trôn từng quãng còn in rõ những hố bom sâu hoắm. Đến chỗ rẽ, xe anh phải dừng lại, — một đoàn tàu điện cháy xém chắn ngang đường. Hai chiếc máy kéo và hai xe tải đang dòng dây cáp lôi toa tàu hỏng sang phía khác, dọn dường cho đoàn xe đang bị tắc nghẽn. Sống ở Pa-ri, Xtar-cốp không thể hình dung nổi thủ đô của đế chế Đức lại có thể bị chìm trong cuộc sống thảm hại thế này.

         Thành phố khổng lồ này hầu như đêm nào cũng rung lên trong những trận oanh tạc của máy bay quân đội Xô-viết và Đồng minh. Những khung cửa kính vỡ toang hoác, những quầy hàng trống rỗng tựa như những con mắt sâu hoắm lạnh lùng nhìn đường phố bẩn thỉu mà mới đây còn đông đúc và sạch sẽ. Đội thu dọn gồm tù binh và những người dân từ các nơi bị xua đuổi tới ngực đeo miếng vải đề chữ “lao công” đang lười nhác, miễn cưỡng quét dọn. Thành phố như một người tàn phế đang cố tìm cách xóa đi những thương tích mang trên mình. Gần trung tâm trên những bức tường đổ vẫn còn những tấm áp-phích vẽ hình Hít-le với lời kêu gọi «người Đức chiến đấu đến thắng lợi hoàn toàn». Khi cho xe rẽ ra phía bờ sông, Xtar-cốp còn thấy một tấm áp-phích cũ từ thời trước chiến tranh: «Chúng tôi chào mừng quốc trưởng A-đôn-phơ Hít-le, người đầu tiên xây dựng nước Đức hùng cường». Bất giác Xtar-cốp mỉm cườì. Thế là con người hùng, vị quốc trưởng, «người đầu tiên xây dựng nước Đức» này đã biến Béc-lin thành đống tro tàn đổ nát. Anh hãm xe gần ga tàu điện ngầm. Cách đấy không xa là một quầy bán sách báo quen thuộc. Anh xuống xe và thong thả đến quầy báo. Trên vách gỗ của quầy báo dán la liệt các loại quảng cáo, thông báo, ảnh bìa, tạp chí, áp-phích những cô gái trẻ nắm tay những chàng lính mập mạp và nổi bật lên là một tấm áp-phích lớn, vẽ một người bận toàn đồ đen, từ chiếc bành tô đến chiếc mũ, đeo đôi kính đen to tướng phủ kín nửa mặt, đang giơ ngón tay trỏ chỉ vào miệng với dòng chú thích: «Suỵt. Im lặng. Hay đề phòng bọn gián điệp nước ngoài». Bề ngoài, quầy báo không có gì thay đổi, không có gì đáng nghi ngờ, xong một chi tiết đã làm anh chú ý và bước chậm lại: các bìa tạp chí cắt dán lộn xộn, xiêu vẹo, cacis này chồng lên cái kia chứ không thẳng hàng ngay ngắn như trước đây. Cách bày sách trong quầy kính cũng thay đổi. Như vậy cùng một lúc xuất hiện hai tín hiệu báo động. Hai tín hiệu tuy kín đáo, tự nhiên và câm lặng nhưng đã nói với anh, nhắc nhủ anh: Hãy cẩn thận, đừng dừng lại, nguy hiểm.

      Trong quầy cũng không còn thấy bóng dáng quen thuộc của Gan-xơ hiền lành béo mập, một mắt đeo băng den và Eri-ca, người vợ lịch thiệp mau mồm mau miệng nữa. Họ đến Béc-lin ít lâu trước chiến tranh Xtar-cốp không biết tên thật của họ là gì, anh chỉ biết đó là những người căm thù chủ nghĩa phát-xít, người con trai độc nhất của họ hiện đang ở trong tập trung. Hai năm trước Xtar-cốp thường phải đến Béc-lin luôn, để mua báo chí, và không quên mua một vài con tem thư nho nhỏ. Sau mặt tem là những hàng cột chữ số li ti, Gan-xơ là người liên lạc giữa anh với hiệu thính viên. Về sau, nhóm quyết đinh đưa thêm vợ ông, bà Eri-ca vào giúp ông. Xtar-cốp không quan tâm tới nguồn gốc và tên tuổi của họ. Đấy không phải là việc của anh. Anh thực hiện nguyên tắc «càng biết ít càng tốt». Điều cốt yếu là, những người liên lạc phải trung thực và tin cậy. Họ do nhóm Béc-lin chỉ huy. Nhưng hôm nay không thấy họ. Trong quầy chỉ có một cô gái xinh đẹp, hàng năm thường đến giúp việc thay cho con gái ông bà Gan-xơ. Gần quầy thấp thoáng bóng người đi đi lại. Rất ít khách dừng mua. Cô gái ngồi buồn bã, luôn ngáp dài mà chẳng cần đưa tay che miệng nữa.

      Xtar-cốp lững thững đi thẳng qua quầy, không dừng lại.




                                                                               CHƯƠNG MƯỜI MỘT



     1.


     Đoàn tàu tăng nhanh tốc độ. Ngoài cửa sổ không trông thấy gì cả, Béc-lin chìm trong bóng tối dày dặc. Chi thấy hiện lên bóng dáng những ngôi nhà cao tầng, bóng dáng những nhà máy, xí nghiệp và những ống khói cao ngất tựa như những chiếc bút chì khổng lồ nhô lên bầu trời đen sẫm. Mi-cla-sốp đã trải qua hai mùa đông ở phương Tây nhưng anh chưa thể nào thích nghi được với không khí bị ô nhiễm nặng của các thành phố công nghiệp châu Âu. Thành phố càng lớn thì không khí càng bẩn, càng ngột ngạt hơn. Không phải chỉ khói nhà máy mà còn là khói của hàng chục nghìn lò sưởi của nhà dân tỏa ra. Hệ thống sưởi ấm ở đây, không như ở Mát-xcơ-va, mạnh ai nấy đốt, mạnh ai nẩy làm, và tự lo lấy là chính. Chưa bao giờ anh thấy rõ hơn cái luật chó sói của cuộc sống lại mạnh và rõ như vậy: mỗi người vì mình và chỉ sống cho riêng mình...

       -Cầu chúa phù hộ cho chúng ta, — Phrin-ke lầu bàu nói, thở dài nặng nề, cấp trên đã ở lại Béc-lin, chỉ còn hai chúng ta là... Hôm nay tha hồ uống mà không còn sợ cặp mắt xoi mói của ông ta.
    
        Ông ta có tai mắt ở khắp nơi đấy, — Dô-nen-béc Tô-bôn-xki trả lời, cầm chai nốc thẳng. Vừa uống cạn rượu, Dô-nen-béc đã lăn ra ngủ. Còn Phrin-ke, viên đại tá cục tuyên truyền cũng nằm xoài trên ghế đệm. Hai tên bảo vệ uể oải nhả khói thuốc thì thào nói chuyện chẳng cần để ý đến Mi-cla-sốp. Những dãy phố ngoại ô thấp thoáng ngoài cửa sổ, lùi nhanh về sau. Mi-cla-sốp tì trán vào cửa kính lạnh, mắt dõi theo khung cảnh cảnh mờ ảo bên ngoài, cố tập trung suy nghĩ đến hoàn cảnh mới của mình. Anh buồn rầu nghĩ tới hoàn cảnh đã đẩy anh trở lại «điểm xuất phát ban đầu».  Hôm kia, từ Lai-xích đã xác nhận một tin quá đột ngột với anh. Các Bun-xông đã chính thức được liệt kê vào danh sách những người bị chết trong trận oanh tạc của máy bay Đồng minh. Xác ông ta đã được tìm thấy trong khách sạn đổ nát. Huấn luyện viên của anh đã chết. Mới tuần trước, Mi-cla-sốp còn sung sướng được sổ lồng, được nghỉ phép về thăm «ông cậu bà cô» ở Béc-lin. Nhưng thực tế không như anh tưởng, mọi kế hoạch đã bị đảo lộn.

[huytop]

       Ở thủ đô, chẳng ai để ý đến chiến công quyền Anh của anh. Béc-lin đang sống trong cảnh thấp thỏm chờ đợi sự trừng phạt sắp diễn ra. Chẳng ai còn nhớ tới người võ sĩ Nga hàng binh này nữa. Cả cục tuyên truyền, cả « ủy ban nước Nga» và phòng nước Nga của cục phản gián quân đội Đức hầu như không biết tới Mi-cla-sốp. Nếu Bun-xông còn sống thì anh còn có cơ hội và có chỗ dựa để, như người ta đã ghi chính thức vào nhiệm vụ của anh, là «được bố trí hoạt động nhằm phục vụ cho công tác tuyên truyền vì lợi ích, của nước Đức vĩ đại» và anh còn có thể đi đây đi đó, xuất hiện trên các vũ đài quyền Anh. Còn giờ đây thì, tuy người ta cũng tiếp anh, chăm chú lắng nghe anh trình bày nhưng đó chỉ vì trong tay anh có tấm ảnh cùng với chữ ký của Mác-cơ Sơ-me-linh-gơ vĩ đại, song rồi họ lại lịch thiệp khuyên anh trình bày vấn đề này với cơ quan «phụ trách các việc tương tự». Mi-cla-sốp chẳng còn cách nào khác là quay trở về đơn vị lê dương, nơi anh đã từ đấy ra đi...

      Cả người cậu rể có quyền thế cũng không giúp gì cho anh được mặc dầu hắn đã dùng ảnh hưởng và các mối quan hệ riêng nhưng đều vô hiệu. Mãi gần dây người ta mới đề nghị hắn, với tư cách là người phụ trách chương trình tuyên truyền sang nước Nga Xô-viết, tiếp nhận anh vào cơ quan của hắn. Nhưng hắn vẫn chần chừ vì những lý do riêng. Không phải vì lý do chính trị, mà hoàn toàn mang tính chất gia đình. Chả là khoảng nửa năm nay, giữa hắn và vợ có chuyện rắc rối nên hắn đã để bà ta đến ở một nơi khác, xa Béc-lin với lý do cho an toàn hơn. Ở đấy bà ta; vốn là con nhà nghệ sĩ, tha hồ sống phóng túng, tha hồ thả đời trong những cuộc truy hoan, trác táng... Bản thân hắn không muốn Mi-cla-sốp biết chuyện này. Do đó hắn còn chần chừ, hắn giải thích rằng, giữa nghệ thuật dùng quả đấm của anh cháu và nghệ thuật sân khấu là hai khái niệm khác nhau hoàn toàn. Hắn chỉ nhận để Mi-cla-sốp nán lại cùng hắn thêm ít ngày ở Béc-lin. Ở đây Mi-cla-sốp đã có dịp tìm hiểu kỹ thuật truyền thanh, bắt quen với những tên phản bội làm việc trong cơ quan, những tên đang đem ba tấc lưỡi của mình chửi bới, vu khống, bôi nhọ tổ quốc đã sinh ra chúng. Chúng ià những tên bạch vệ lưu vong, những tên chạy trốn từ sau ngày thành lập chính quyền Xô-viết và những tên  tham sống sợ chết đã can tâm chạy sang với kẻ thù. «Phải nhớ kỹ, nhận rõ bộ mặt những kẻ này». — Mi- cla-sốp thầm nhủ mình. Sau chiến tranh chúng sẽ bị xét  xử nghiêm khắc nhất.

     Và hôm nay, nhân một chuyến đi công cán ở Stua-gát, hắn đã để Mi-cla-sốp cùng đi, coi anh như nhân viên trong đoàn.

     — Tôi sẽ đưa anh đến Đi-u-xen-đốp, và ở đấy anh tự về với đơn vị cũ: - Tô-bôn-xki nói với anh trước khi lên đường. – Chúng ta sẽ tới vùng sông Ranh, rồi từ đấy tới Stua-gát. Sau đó anh sẽ sang Bỉ…một mình.

        Trước ngày lên đường, hắn ta tổ chức bữa cơm gia đình tiễn anh tại một hiệu ăn sang trọng ở trung tâm thành phố. Mi-cla-sốp rất ngạc nhiên thấy ở hiệu ăn này, người ta không đòi hỏi phiếu thực phẩm mà trái lại, khách được tự do gọi món theo thực đơn gồm toàn những món chỉ có được thời kỳ trước chiến tranh. Mi-cla-sốp càng ngạc nhiên hơn khi biết rằng, đây là hiệu ăn dành riêng cho những khách đặc biệt.

       -Người mặc quân phục sĩ quan quân y kia là bác sĩ riêng của quốc trưởng đấy. - Tô-bôn-xki  thì thầm với Mi-cla-sốp, hơi hất đầu chỉ về phía gã đàn ông phục phịch, ngực lấp lánh chiếc huy hiệu mạ vàng của đảng viên cao cấp đảng quốc xã. – Cậu đã được tiếp xúc với ông ta. Có lẽ ông ấy vẫn còn nhớ cậu. – Gã tự hào khoe.

      Mi-cla-sốp chưa kịp ngắm kỹ gã bác sĩ của quốc trưởng thì đã phải để ý một người khách vừa bước vào phòng. Anh nhận ngay ra người khách mới đến. Đó chính là  Mác-cơ Sơ-me-linh-gơ. Người cựu võ sĩ dừng lại nhìn chằm chằm vào Mi-cla-sốp như để xác định anh là ai và bỗng reo lên:

       -A, anh bạn! Anh bạn võ sĩ của tôi!...Anh cũng ở đây à ?

       «Phải nhờ hắn giúp đỡ». Hắn nhất định sẽ làm được, - Mi-cla-sốp thoáng nghĩ và vui mừng uống cạn chén rượu do chính tay Sơ-me-lin-gơ mời. Gã bác sĩ, trong lúc đó, cũng đã nhận ra Tô-bôn-xki. Tên nghệ sĩ phản quốc vui mừng khôn kể. Nhưng hắn chưa kịp sống với niềm vui của mình thì còi báo động vang lên: «Để xem các vị anh hùng của nước Đức tỏ rõ lòng dũng cảm ra sao», Mi-cla-sốp chợt thoáng một ý nghĩ vui vui. Mọi người chạy bổ ra cửa. Đô-nen-béc và Mi-cla-sốp cùng vội bám theo họ. Sơ-me-lin-gơ mời tất cả lên xe cùa gã và phóng đến hầm trú ẩn. Chiếc xe phóng nhanh, kéo còi inh ỏi và bỗng dừng lại trước cổng lớn một tòa lâu đài. Gã bác sĩ nhảy ra trước tiên. Cánh cửa sắt nặng nề vội mở ra trước họ. Mọi người chạy qua một sân rộng đến cửa hầm. Ngọn đèn xanh chụp chiếc chao ngụy trang hắt một vệt sáng thẳng theo lối xuổng hầm. Họ đi xuống theo một đường bậc thang gần như thẳng đứng và dừng lại trước một cánh cửa sắt. Cửa mở, họ lại đi xuống khoảng bốn chục bậc nữa. Rồi tất cả bước vào một gian hầm rộng, sáng trưng ánh đèn. Mi-cla-sốp tròn mắt ngạc nhiên nhìn những tấm thảm len trải dưới chân anh, nhìn những chiếc ghế sang trọng bọc da, những chiếc bàn phủ khăn trắng như tuyết còn thơm mùi hồ và cả những người phục vụ mặc quần áo đen, tay mang găng trắng. Những bó hoa tươi ngả nghiêng trong lọ pha lê, những thanh sô-cô-la xếp trên đĩa trông thật hấp dẫn. Cả bọn ngồi vào bàn và một lát sau, người ta mang ra đủ thứ thức ăn sang trọng. Mi-cla-sốp bị cuốn hút từ ngạc nhiên này đển ngạc nhiên khác. Trước mắt anh đầy những thức ăn mà chưa bao giờ mơ tới: bít tết, pho mát xứ An-tai, trứng cá đen và các loại rượu... Sơ-me-lin-gơ tự tay mở chai cô nhắc Pháp.

     -Thế nào ?

    — Thật không thể ngờ được.- Đô-nen-béc đáp lại câu hỏi của bác sĩ với vẻ kinh ngạc, — Ở đây thì chẳng còn sợ gì bom đạn nữa.

   — Có gì đáng ngạc nhiên đâu. Đây chỉ là loại hầm hạng ba thôi. So với hầm tránh bom của quốc trưởng với boong-ke riêng thì cái này chỉ là căn nhà lá đứng bên cạnh chiếc lâu đài…Ở đấy còn sang trọng và đầy đủ tiện nghi hơn nhiều…

        Quả thật, ở đây chẳng hề nghe thấy tiếng bom dội, chẳng cảm thấy gì là chiến tranh cả. Mi-cla-sốp tự nhiên thấy đói và anh cầm lấy đĩa thức ăn. Ăn đã. Kệ những chuyện tiện ngi sang trọng, kệ thây tất cả. Anh nhìn lên cậu rể của mình. Hắn ta như kẻ mất hồn trước những nhân vật có thế lực của quốc trưởng. Hắn không dám nói to và luôn tránh ánh mắt của bọn chúng.

        Mãi tới rạng sáng mới hết báo động và tất cả đi lên. Ngay gần tòa lâu đài, một đám cháy đang âm ỉ. «Chỉ một chút nữa là bom rơi đúng ngay cái hang ổ của tên quốc trưởng này rồi». Mi-cla-sốp tiếc rẻ thầm nghĩ, và bất giác đưa mắt nhìn chiếc quốc huy đế chế Đức treo trên vòm cửa lớn. Một con đại bàng đen giương đôi cánh rộng và giơ vuốt nhọn cắp lấy vòng nguyệt quế. Bộ lông con đại bàng gắn bằng những miếng kính nhỏ phản chiếu ánh lửa của đám cháy đỏ rực. Trông nó như một con chim sống thực vì mắt nó toát ra những tia lửa, nó như đang khao khát nhìn khắp thành phố và cũng như muốn lao xuống những đám người đang chạy đi chạy lại nhốn nháo trên đường.

[huytop]

        2.



       Sáng hôm ấy đoàn tàu lại bị chặn đánh, Người tàì xế vừa kịp hãm gấp tầu lại, hành khách đã nháo nhào nhẩy xuống. Phía đầu máy vang lên hai tiếng nổ mạnh. Chưa thức tỉnh lại sau bữa rượu tối qua, anh như một người máy, vội nhảy xuống khỏi giường nằm, khoác chiếc áo blu-dông, xỏ nhanh chân vào ủng. Hai tên bảo vệ chạy vụt ra, nhảy biến xuống trước.   

      Nhà ga đang bị cháy, Mi-cla-sốp thoáng nghe một tên vừa thở vừa nói:

     — Chúng nó sắp bay vòng lại đấy! - Nhanh lên. - Chúng mình bị mất!... Tiếng bom rít trong không trung rồi ba tiếng nổ liên tiếp vang lên, toa tàu rung lên và trên mái sắt đất đá rơi ầm ầm. Phrin-ke béo phục phịch, chẳng kịp mặc áo ngoài vừa xỏ chân vào ủng vừa vội vớ lấy chiếc áo lao ra khỏi cửa toa. Đô-nen-béc Tô-bôn-xki quáng quàng đâm nhào vào gã đại tá. Hắn giương đôi mắt kinh hoàng, mồm lắp bắp tiếng Đức lẫn tiếng Nga, tay làm dấu thánh nhảy vội xuống cửa toa, nơi đang ùn lại bao hành khách chậm chân. Tiểng thúc giục, tiếng mắng nhau, tiếng rên la và cả tiếng chửi tục.

       Mi-cla-sốp nép vào thành xe, thoáng một giây suy nghĩ: nên chạy xuống cửa toa hay nhảy qua cửa sổ? Tiếng máy bay lại rít trên đầu và tiếp theo một tràng đại liên. Chai cô-nhắc đổ tung tóe trên bàn và rơi xuống sàn tàu vỡ tan. Nghe tiếng thủy tinh vỡ, Mi-cla-sốp bất giác nhìn vào phòng toa. Chăn gối tung tóe, bừa bãi. Dưới chiếc gối nơi Phrin-ke vừa nằm lòi ra báng khẩu súng lục. Trong cơn sợ hãi, hắn đã quên mất vũ khí tùy thân, Chẳng cần nghĩ ngợi Iâu, Mi-cla-sốp vội lao tới chộp lấy khẩu súng đút vào thắt lưng. Anh chợt nhớ tới hồi bắn thi ở trường huấn luyện tại ngoại ô Mát-xcơ-va. Hôm ẩy với cự ly hai mươi lăm mét bắn nhanh anh đã bắn vỡ cổ chiếc vỏ chai nửa lít.
     
       Qua cửa kính vỡ, Mi-cla-sốp trông rõ Tô-bôn-xki đang lao qua mô đất, nhảy qua một rãnh hẹp và chạy  vào khu rừng thông đăng thành một bức màn chắn xanh um. Một quyết định thoáng qua, nhanh chóng mặc dầu trước đó anh chưa hề có ý định gì về nó cả, «Không nên bỏ lỡ cơ hội duy nhất này!» - Mi-cla-sốp đập vỡ kính cửa sổ nhảy xuống đường. Nhiều hành khách cũng đang xô nhau chạy vào rừng. Không rời mắt khỏi cái bóng to lớn phục phịch của Đô-nen-béc Tô-bôn-xki, Mi-cla-sốp chạy theo hắn.

       Vào rừng, anh ngoái nhìn lại sau. Chiếc đầu máy cùng hai toa liền với nó đang cháy rừng rực. Một toa cuối cùng cũng đang bốc lửa. Không xa về bên trái, trong khu ga là cả một cảnh hỗn loạn ầm ĩ. Những ngọn lửa bốc cao, khói đen tụ thành từng cột lớn, những tiếng nổ ùng ục kéo theo những cột lửa bùng lên, cuốn theo cả những mảnh thùng, mảnh ván bay lên cao hàng chục mét. Từng tảng đất lớn bị hất tung theo tiếng nổ. Thế là đoàn tàu chở đạn đã bị trúng bom.

       Đô-nen-béc Tô-bôn-xki đã trốn được vào rừng. Hai tên SS bảo vệ gã không thấy đâu. «Thật là một trường hợp hiếm hoy!...Có lẽ chúng cuống cuồng chạy sang phía bên kia đường sắt! » - Mi-cla-sốp khẳng định. Phía cuối rừng, hai chiếc phóng pháo hạng nặng nối đuôi nhau lao xuống tuôn vào đám người đang chạy nhốn nháo hàng tràng đạn dài. «Loại Bét-xtôn» - Mi-cla-sốp xác định và đứng nép vào một gốc cây thông già.

       Anh đuổi theo tên phản bội. Mày đừng hòng thoát!. Nhưng Đô-nen-béc tựa hồ như biến mất. Vừa thoáng thấy bóng hắn thế mà đã biến đâu. Chẳng thấy dấu vết gì cả. Đám rêu dầy dưới chân anh phập phồng.

        Khu rừng này cũng giống như những khu rừng thông ở ngoại ô Mát-xcơ-va. Nhưng lúc này còn tâm trí đâu mà so sánh. Anh chỉ phát hiện ra sự giống nhau của chúng một cách vô tình và vừa đi sâu vào rừng vừa đảo mắt tìm bóng đáng tên phản bội. Hắn chưa thể bỏ xa anh như vậy được!

       Anh chạy tiếp khoảng trăm mét nữa và đột ngột dừng lại. «Hay là mình đã vượt hắn, - anh chợt nghĩ ra. —Hắn làm sao lại có thể chạy nhanh như vậy được?» -  Rừng im lặng mờ mờ. Một con chim gõ kiến vẫn thờ ơ gõ chiếc mỏ cứng vào thân cây tìm mồi. Từ phía nhà ga vọng vào tiếng kêu la í ới. Họng anh khô khốc. Mi-cla-sốp rón rén bước đi. Nhưng đôi tai thính của Đô-nen-béc Tô-bôn-xki vẫn nghe được tiếng cành cây con gãy dưới bước chân nặng nề của ai đó đang di tới. Gã quay lại và hai người cùng nhận ra nhau. Đô-nen-béc đang ngồi trên thân cây thông đổ nghiêng thở dốc. Gã hơi giật mình. Tay phải cầm qhiếc khăn tay thấm lỗ chỗ vết máu áp chặt vào má. Một vết thẫm ở cằm thấm cả sang chiếc cổ áo sơ-mi trắng. Đôi mắt sợ hãi bỗng ánh lên vui sướng khi hắn nhận ra người thân. Đôi môi tái nhợt gượng nở nụ cười đau khổ. Hắn vãy tay trái :

      — Lại đây! Lại đây! Tôi ở đây!

     I-go thầm rủa mình, lúc nãy anh vừa chạy qua gần đây thế mà không phát hiện ra hắn! Mải mê đuổi theo, anh không ngờ rằng hắn lại ngồi nghỉ tại đây. Giờ anh mới cảm thấy khẩu súng lục ngọ nguậy trong túi quần. Nhưng anh vẫn chưa sờ tới nó. Miệng không thấy khát nữa. Có nên bắn ngay vào một kẻ không có gì để tự vệ không? «Tên phản bội, hắn là kẻ phản bội! » — Máu ở thái dương anh như căng ra. Anh nhổ nước bọt. Quả thật anh chưa hề thấy một xác chết do chính anh bắn, mặc dầu những năm tháng vừa qua anh đã thấy nhiều cảnh chết chóc.

[huytop]

         Sao lại đứng như tượng thế? Chưa thấy máu bao giờ hay sao?— Đô-nen-béc cau có gắt. — Lại đây, thằng nhóc. Tao bị thương đây này.

        -Đúng là thằng nhóc thật. Mình lại hoang mang. - Mi-cla-sốp mắng mình. — Hãy dũng cảm lên. Hoặc là bây giờ hoặc là chẳng bao giờ nữa. Anh bước lại gần hắn. Tay gạt cành cây, chân giẫm lên những đám cây lúp xúp. Bàn tay âm ấm nắm lấy báng súng lục nằm gọn trong túi quần.

        —   Mảnh đạn sướt vào má! Cháu băng hộ cậu với. Có cuốn băng nhỏ trong túi phải ấy... — Nhưng Đô-nen-béc bỗng giật mình trợn mắt khi thấy một nòng súng đen ngòm chĩa vào mặt. Hắn lùi lại. - Mày, mày... Mày làm gì thế?!

        —   Đứng dậy! - Mi-cla-sốp quát khẽ, anh như không nghe thấy cả tiếng của mình nữa.

          Hắn, Đô-nen-béc đã hiểu. Đôi mắt tối sầm kinh hoàng mở trừng trừng. Hắn không đứng dậy như Mi-cla-sốp ra lệnh mà bổ nhoài xuống dưới chân anh. Máu từ vết thương hắn bật ra dầm má. Đô-nen-béc vươn đôi tay run run :

         —   Tôi cầu xin anh!... Hãy thương tôi. Tôi sẽ làm tất cả theo lệnh của anh...; Quãng đời còn lại của tôi có thể còn có ích cho anh... Hãy tha cho tôi.

       Mi-cla-sốp nghiến răng rùng mình. Anh không muốn bắn vào một kẻ không có vũ khí đang quỳ dưới chân, dù cho đó là tên phản bội bẩn thỉu nhất. Anh không đủ sức bóp cò,

      —   Đứng dậy! - anh nhắc lại, cũng không hiểu tại sao lại nói như vậy.

       «Vì Tổ quốc l Tên phản bội phải đền tội!» — Mi-cla-sốp hớp một ngụm không khí như để lấy thêm can đảm trước khi thi hành bản án... Anh bóp cò.

       Một bóng đen lướt bay trên đầu họ và tiếp đấy là tiếng máy bay gầm rú. Một tràng súng máy vang lên làm cành lá rơi lả tả. Rồi không gian lại im lặng. Mi-cla-sốp tựa vào thân cây; nhìn Đô-nen-béc: hắn đang nằm ngửa há hốc mồm, đôi mắt chết lặng, cứng đờ nhìn trừng trừng nòng súng lạnh lùng đang chĩa vào hắn.

       — Thế là xong! Đồ chó má, mày phải chết như một con chó ghẻ dại... Mi-cla-sốp cố dằn giọng, không phải là với Đô-nen-béc lúc này đã không còn nghe được mà chính là nói với mình để lấy lại can đảm. Anh đưa tay lau mồ hôi vã ra trên trán. Đủ rồi! Mi-cla-sốp dừng một chút cho bình tĩnh lại. Anh bỏ khẩu brao-ning xuống «Phải rời khỏi đây ngay! Phải rời khỏi đây ngay!» — Anh tự bảo mình nhưng không hiểu sao đôi chân, không muốn tuân theo ý anh nữa. Anh mệt rã rời tựa như vừa đánh xong hiệp cuối cùng sau một trận đấu căng thẳng.

      Anh xoay xoay trong tay khẩu súng nặng trịch không biết nên làm gì với nó bây giờ. Anh vứt súng vào bụi, không kịp nhìn lại xem nó rơi vào đâu và quay ngoắt lại bước như chạy về phía nhà ga đang bốc cháy. Hai tên SS trong đội bảo vệ riêng của Đô-nen-béc có lẽ đã phát hiện ra việc thủ trưởng của chúng mất tích. Gặp chúng ở đây chẳng hứa hẹn một điều gì tốt đẹp cả. Anh nhớ lại thái độ bất nhã và hách dịch khi chúng kiểm tra anh bước vào phòng của tên phản bội chỉ huy đài phát thanh tiếng Nga: «Anh đừng giận, việc của người ta là như vậy: họ phải bảo vệ tôi», — Lúc ấy Đô-nen-béc đã giải thích cho anh với giọng đầy lự hào. – Hắn nối tiếp thêm, — tôi đã bị mưu sát tới ba lần rồi. Ba lần! Anh thấy đấy. Nhưng tôi vẫn sống, vẫn leo lên những bậc thang danh dự.

       Đến gần nhà ga, Mi-cla-sốp rẽ ngay ra đường cái. Anh vẫy nhờ một chiếc xe chạy cùng chiều, Biết được anh là hành khách của đoàn tàu bị oanh tạc, người lái xe khuyên anh đừng trở lại nhà ga đang chìm trong biển lửa và những vụ nổ liên hồi.

       Lửa đã bén tới xi-téc xăng. Anh biết đấy, chúng nổ còn nguy hiểm hơn bom nhiều, - gã hạ sĩ lái xe thành thật khuyên anh. – Thôi anh lên đây. Đến ga dưới , anh sẽ đáp tàu nhanh về thành phổ, vẫn chạy suốt ngày đêm. Từ đấy, anh vẫn có thể về đơn vị đúng hạn được…

[huytop]

      3.


      Ma-ri-na Rúp-xô-va ra khỏi ngôi nhà và đi vào trung tâm thành phố. Những đám mây trắng bồng bềnh trôi trên bầu trời xanh trong, mặt trời của những ngày đầu xuân này hình như cũng ấm áp hơn. Thành phố trông như trẻ lại sau những cơn mưa đầu mùa. Đường phố khô ráo, sạch sẽ hơn. Các cụ già ngồi sưởi nắng trên những chiếc ghế dài, thanh thản nhả khói qua những chiếc tẩu nâu bóng. Phụ nữ đi dạo thong thả trong công viên, mắt không rời đám con nhỏ của mình. Mùi khoai tây rán từ chiếc xe bán rong bốc lên đầy hấp dẫn. Bầy chim sẻ ríu rít sà xuống tranh nhau những miếng khoai rán người ta vất cho chúng.

      Ma-ri-na rẽ sang đường và bước vào hiệu bách hóa. Chị cần mua vài miếng xà phòng giặt rẻ tiền.

      Nhưng chị lại sực nghĩ, chả lẽ một người phụ nữ đang cầm trong tay hộp nước hoa sang trọng như thế này lại định dùng thứ xà phòng rẻ tiền đó hay sao?

       Chị không thể cho phép mình thoát ra khỏi cái nguyên tắc chung như vậy được. Đúng, trong tay chị là hộp nước hoa sang trọng của Pháp, loại «Sa-pen». Chị lim dim mắt, khoan khoái hít làn hơi thơm nhẹ tỏa ra.

    -Xin lỗi bà, hình như bà là người sành chơi nước hoa Nếu không có gì phiền, xin bà vui lòng chọn giúp tôi một hộp, làm quà cho người bạn gái.

        Người đàn ông đứng cạnh chị lên tiếng đột ngột. Ông ta nói tiếng Pháp. Ôi! Giọng nói sao mà quen thế. Ma-ri-na lặng im, căng thẳng. Chị cố nhớ thật nhanh xem đã nghe giọng nói này ở đâu nhưng không thể nhớ nổi, mặc dầu chị khẳng định rằng, mình đã gặp người này ở đâu rồi. Song gặp ở đâu và bao giờ thì chị không nhớ được. Nhưng cái chính bây giờ là chị sẽ cư xử thế nào. Im lặng và bỏ đi hay sao ? Nếu đáp lời thì lại phải nói chuyện ? Một sự làm quen không cần thiết. Và tệ hơn nữa: có thể bị theo dõi thì sao?.. Chị cảm thấy sống lưng nóng ran...

      -Thưa bà, tôi hy vọng bà không từ chối lời đề nghị thành thật của tôi chứ ? — Ông ta hỏi và thản nhiên nói với người bán hàng, - Thôi, cô làm ơn cho tôi xem lọ kia vậy.

      Ma-ri-na không quay lại, chị khẽ liếc mắt nhìn người đàn ông. Tim chị như ngừng đập. Thậm chí chị suýt kêu lên vì vui sướng. Chị đã nhận ra người ấy! Đó chính là An-đrây, người mà hơn một năm trước đây sau khi Van-te hi sinh đã đến đón chị, đưa chị ra ngoại ô Brúc-xen và từ đấy đưa chị về đây, về An-véc-pen sau đấy lại đưa điện đài tới cho chị. An-drây cũng đang cầm trong tay món hàng gì đó.

       -Ông chọn loại này rất tốt! -  Chị khẽ nói, vẻ ngập ngừng. Theo tôi thì loại «Sa-pen» tốt hơn loại «Clê-ma».Nhưng tùy ông, vì đây là vấn đề về thị hiếu.

       -Xin cảm ơn lời khuyên của bà, và tôi rất vui sướng làm theo lời bà. An-đrây nói, vẫn không quay nhìn sang Ma-ri-na và anh yêu cầu cô bán hàng gói cho anh loại nước hoa «Sa-pen».Tôi chỉ quen nhìn hộp thôi chứ thật ra không phân biệt được loại nào hơn loại nào.

        -Loại nổi tiếng nhất Pa-ri đấy. – Cô bán hàng nói và gói hàng cho khách. - Ông cứ thử xem. Tôi tin rằng bà nhà sẽ hài lòng vì món quà này và sẽ hết sức cảm ơn ông.

       An-đrây trả tiền. Ma-ri-na chẳng nói thêm gì, chào cô bán hàng và bước ra phía cửa lớn. Xtar-cốp đuổi kịp chị ở cửa.

      Bà đi đâu vội vậy. Tôi chưa kịp cảm ơn bà về lời khuyên tốt đẹp này. Anh tưởng chị chưa nhận ra vội nói nhỏ thêm bằng tiếng Nga: (Cô-xchi-a gửi lời chào).

       Tôi nhận ra anh ngay... An-đrây. Hình như tên mới của anh là vậy? Ma-ri-na hạ thấp giọng. Đừng nói tiếng Nga ở đây. Anh nắm lấy tay tôi đi.

        -Chị có trí nhớ tốt đấy. Bao lâu rồi mà vẫn không quên tên tôi.

        Họ khoách tay nhau đi dọc theo phố, Mặt trời lên cao hắt những tia nắng dìu dịu xuống đường phố.  Ma-ri-na cảm thấy giờ phút nầy thật hạnh phúc. Thế là có thể chấm dứt những tháng dài chờ đợi.

        -Trời hôm nay đẹp quá! - Xtar-cốp thốt lên.

       -Ngày đầu xuân mà. - Mu-ri-nu hưởng ứng theo.

       -Xin tặng chị, - anh bất ngờ nói và đưa hộp nước hoa vừa mua cho Ma-ri-na.

     -Ồ,sao lại thế? Anh làm gì thế?-Ma-ri-na thành thật chối từ.

      -Anh định tặng ai cơ mà.

      -Đúng, tôi mua để tặng một người. Các đồng chí ở đây ủy nhiệm cho tôi mua tặng chị nhân ngày phụ nữ quốc tế mồng Tám tháng Ba. Tôi xin tặng sớm hơn ít ngày vậy mong chị vui lòng nhận cho.

      -Cảm ơn các đồng chí, Ma-ri-na dịu dàng mỉm cười. — Tôi quên mất ngày này rồi đấy. Chẳng dám nghĩ đến nó nữa đâu!

      Xtar-cốp rất hãnh diện đi bên người phụ nữ trẻ trung và lịch thiệp này. Anh đã đón chờ chị từ hại ngày nay, nhưng không gặp. Anh không thể trực tiếp đến nhà ở được vì hai lý do — thứ nhất : không biết chị còn ở đấy hay đã chuyển đi đâu rồi. Thứ hai là, trong phòng chị có điện đài. Có lẽ cũng chả có gì đáng ngại cả chỉ có điều, dễ gây chú ý do sự xuất hiện của một người đàn ông trong căn phòng riêng của một phụ nữ chưa có gia đình, điều này có thể dễ làm cho những người láng giềng tò mò, vả đó là chưa nói đến trường hợp có thể còn có những cặp mắt nhòm ngó khác nữa.

      -Chúng ta đi đâu đấy? An-đrây hỏi.—Chị là chủ nhân mà.

      Không nên đến chỗ tôi bây giờ, mặc dầu đấy là phương án tốt nhất. Ma-ri-na nói vả tỏ vẻ suy nghĩ. — Đến hiệu ăn bây giờ công không nên — Tôi rất ít xuất hiện ở những nơi công cộng. Và hôm nay tôi cũng không muốn vì anh mà vi phạm điều đó.

      -Xe tôi để ở góc đường, Xtar-cốp nói. — Hay là chúng ta ra ngoại ô. Ở đấy cũng có nhiều hiệu ăn bình dân

      — Cũng được. Nhưng không phải ngay bây giờ. Ba giờ chiều nay tôi phải ở nhà để nhận quần áo hiệu giặt là đưa tới.

      -Vấn đề tiền nong ra sao? — An-đrây hỏi.

      -Không thể dè xẻn hơn mức hiện nay được.

     -Tôi hiểu.—Xtar-cốp nói, và rút trong túi ra một gói nhỏ, đưa cho Ma-ri-na.

     -Sao lại thế? Tôi không cần lắm đâu. Ma-ri-na từ chối.

     -Đừng làm người đi đường chú ý. Chị cầm lấy. Anh nói nhỏ nhưng cương quyết. — Chị hãy nghe nhé. Chúng ta chìa tay ở đây. Số tiền dự phòng đấy. Hãy thanh toán mọi nợ nần, và chuẩn bị chuyển đi nơi khác. Chỉ mang những thứ thật cần thiết.

     -Nếu vậy thì tôi hiểu.— Ma-ri-na gật đầu, nói.

      -   Chiếc máy thế nào? Anh hỏi tiếp.

    -Vẫn tốt.

     -Thường làm việc từ mấy giờ ?

     -Buổi thứ nhất, vào hai mươi giờ.

      -Hôm nay chị có thể?

      -Được sẵn sàng.

      -Bức điện để trong gói tiền, - Xtar-cốp nói và dừng lại cạnh quầy bán hoa tươi, nói với cô hàng hoa khá trẻ và xinh: - cô gói cho mười bông cẩm chướng đỏ và trắng.   

     -Người quen hay người tình? - Cô gái hỏi, mắt long lanh đầy ý nghĩa.

     -Tùy cô em hiểu. - Xtar-cốp cũng đáp lại theo giọng đùa vui.

      - An-đrây trao hoa cho Ma-ri-na. Chị mỉm cười cám ơn. Hôm nay thật là một ngày vui bất ngờ. Nào là nước hoa, hoa, tiền và chính yếu là cuộc gặp gỡ mong đợi từ lâu. Quả thật là quá nhiều điều bất ngờ trong một ngày như vậy.

       -Xin cám ơn anh,anh An-đrây.Anh thật chu đáo và tốt quá.

      -Còn chị hôm nay rực rỡ quá đấy. Sao lần trước tôi không thấy được điều này ở chị nhỉ?

      -Tôi không thích khen như vậy đâu nhé. Tôi không quen đâu.

     -Tôi cũng vậy. Không quen những lời khen đâu. Nhưng hôm nay tôi nói nghiêm túc đấy. — An-đrây im lặng và dịu dàng nhìn chị, miệng cười rạng rỡ và nếu người qua đường có để ý thì phải nghĩ rằng, họ là những người đang sống trong hạnh phúc. Nhưng những lời anh nói lại hoàn toàn khác, mặc dầu nét mặt anh vẫn rạng rỡ như vậy: - Sau buổi phát chiều nay, tháo máy và đóng gói tử tế rồi chuyển va-li cho tôi. Tôi sẽ chờ ở góc phố, đúng hai mươi mốt giờ. Có kịp không?

      -Tôi sẽ cố vào giờ dó.

      -Vậy, xin tạm biệt! - Anh đảo mắt nhanh, nhìn chung quanh, tìm xe tắc xi. Một chiếc xe không đang đi tới, anh vẫy tay. — Chị lên xe đi. — Và anh nói to, dịu dàng, - Thôi, tạm biệt, em thân yêu.

      -Hẹn gặp lại anh nhé. — Ma-ri-na cũng đáp lại tha thiết.

[huytop]

      4.


     Thật ra chẳng có ai để ý đến họ cả. Ai cũng có việc riêng của mình. Bọn trẻ vẫn nô đùa. Các cụ già vẫn ngồi phơi nắng trên ghế dài. Nhưng họ không hề biết rằng có một người phụ nữ ngồi bên chiếc bàn con cạnh cửa sô hiệu ăn phía bên kia đường là không bỏ sót một hành động nào của họ. Đó là Ivôn-na Van-đéc Gráp. Bà ta đến đây để gặp viên sĩ quan an ninh quân đội Đức theo như đã hẹn trước. Viên sỹ quan không đến đúng hẹn và bà phải gọi đến cốc cà-phê thứ hai. Trong lúc chờ đợi buồn tình, bà ngồi ngắm khách qua đường cho đỡ sốt ruột. Bỗng bà ta chú ý đến Xtar-cốp - người đàn ông xa lạ nhưng không hiểu sao có những nét giống chồng mình đến thế. Đúng vào lúc anh đang mua hoa. Sự bắt gặp này là vô tình thôi. Anh ta mua đúng loại hoa chồng mình cũng thường mua tặng khi còn ở phà. Ồ, sao mà có sự trùng hợp lạ vậy? Anh ta tặng ai vậy ? Người đàn bà nào, cô gái nào được tặng những bông hoa này ? Và, I-vôn-na suýt kêu lên vì ngạc nhiên khi nhận ra người bạn gái ở vườn bách thú của mình. «À ra thế đấy, cô bạn gái, khiêm tốn cùa tôi ơi! Cô không muốn chơi với viên sĩ quan do tôi giới thiệu, trong khi đó thì cô đã có những người đàn ông tặng hoa. Thôi được, ta sẽ tìm hiểu xem, ông ta là ai vậy».

      -Chà, chà, thú vị thật, - bà ta tự thốt lên.




     CHƯƠNG MƯỜI HAI




      1.




       Tướng l-lin-cốp rời chiếc bàn làm việc xếp đầy các loại cặp hồ sơ tài liệu, bước đến bên cửa sổ. Ngày đầu xuân đầu tiên của tháng Ba đầy nắng nhưng rét ngọt đã chấm dứt. Mát-xcơ-va chìm trong hoàng hôn tím ngắt. Ông ra mở cánh cửa nhỏ và hơi nhoài người ra ngoài, hít thở làn không khí mát lạnh. Cuộc họp vừa tan.Và, cứ sau mỗi cuộc họp trong phòng ngập mùi thuốc lá. Ông cũng hút nên chẳng còn trách cứ được ai. Ông đã nghiện lại từ mùa hè đầy lo âu năm bốn hai;, khi có thông báo khẩn từ miền Nam gửi về báo tin những đơn vị tiền tiêu của quân Đức đã thọc được vào vùng Vôn-ga, Những hôm ấy, rít một vài hơi thuốc cảm thấy tâm hồn nhẹ hơn. Rồi ông lại tự mắng mình về tính yếu đuối nhu nhược này. Nhưng cũng từ đó, trêh bàn làm việc của ông luôn thấy vỏ bao thuốc lá.

      Thiếu tướng đứng cạnh cửa sổ ngắm nhìn Mát— xcơ-va đang chuyển vào dêm, và theo thói quen, tay vẫn vê vê điếu thuốc lá, «Không, không nên hút nữa, ông thầm bảo mình, và lặng lẽ đặt nó vào bao, - Phải làm sao đến tháng năm thì bỏ chúng được». Nhớ đến Tê-lê-va-rốp, người bạn đồng nghiệp Lê-nin-grát, một tay nghiện nặng đến nỗi khi kiểm tra sức khỏe các bác sĩ đã phải nối đùa nếu không chừa thuốc thì có lẽ « phải đại tu» toàn bộ lực phủ ngũ tạng mới sống được. Họ cấm ông không được hút thuốc. Và thế là ông đã đấu tranh vói bản thân rất tốt. Suốt thời kỳ phong tỏa, ông không hề hút một điếu nào. Công việc ở Lê-nin-grát hồi ấy nào có kém gì ở Mát-xcơ-va, nhưng đâu có cần mượn khói thuốc để đỡ căng thẳng. Sáng nay tướng I-lin-cốp cũng vừa gọi điện cho Tê-lê-va-rốp chúc mừng ông được thưởng huân chương Cờ Đỏ.

       — Ni-cô-le, chúc mừng anh, Quyết định đã ký. Ngày mai anh sẽ nhận được. Những con chim ưng xuất sắc của anh cũng được tặng thưởng nhân dịp này. Nhưng anh hiểu cho, việc tặng thưởng không công bố công khai trên báo. Gửi lời chúc mừng các cậu ấy.

        -Cảm ơn, Xê-nhi-a. Xin thay mặt tất cả những người Lê-nin-grát được nhận thưởng, cảm ơn anh! Và ông nói thêm: - Còn anh thì sao, bỏ thuốc được chưa ?

      -Này anh định làm bác sĩ đấy à? I-lin-cốp hỏi đùa. Hay là cánh bác sĩ định nhờ anh tác động đến tôi ?
   
      -Không phải đâu, nghe giọng khàn khàn của anh tôi biết anh chưa bỏ được. Xê-nhi-a, giọng anh khò khè và thở nặng lắm. Hãm bớt lại đi. Và ông kết thúc đột ngột. Cảm ơn anh đã gọi điện đến chúc mừng.