bên phải ảnh này chính là khẩu súng này
http://www.quansuvn.net/index.php?topic=654.msg79613#msg79613Hồi này Pháp theo kiểu Anh. gọi súng trường tự động bắn phát một là "bán tự động" fusil semi automatique FSA, sau này, họ lại gọi theo Nga-Đức, là súng trường tự động FA.
http://armesfrancaises.free.fr/FSA%201917.htmlhttp://www.sturmgewehr.com/bhinton/FAMAS/http://www.sturmgewehr.com/bhinton/French_MAS/Cùng thời với Mondragon bắt đầu thiết kế súng trường tự động, nước Pháp cũng bắt tay thiết kế. Tuy nhiên, người Pháp lúc đó co công nghiệp hùng cường bậc nhất Thế Giới. CŨng lại tuy hùng cường, nhưng người Pháp chỉ rất nhiều ý tưởng, mà không phát triển sâu sắc các ý tưởng đó. Trong phần đạn, chúng ta đã thấy họ dùng đạn viên dẹt, nhưng viên dẹt rất tồi và sau đó bỏ đi. Chúng ta cũng thấy họ đã có đạn chóp đầu từ 188x, nhưng kết quả là chỉ tổ nước Pháp có hàng đống đạn cho súng trường, yêu cầu hàng đống loại nòng khác nhau, thậm chí, cùng một loại súng nhưng lại dùng một số loại nòng với đạn riêng.
Đây là kết quả của cái gì ?? của những nhà công nghiệp thiết kế súng a dua a tòng theo các sáng kiến, để nổi tiếng, để ưỡn ẹo với các quý bà hở lưng trong các phòng khách, để tranh giành các hợp đồng nhà nước vốn được quyết bởi các quý bà hở lưng, của các quý ông cãi nhau quanh năm trong chế độ đại nghị, mà hầu hết các ông cãi nhau đều chưa nghe tiếng súng, mà xem nhẹ ý kiến của các nhà toán học, nhà kỹ thuật và đặc biệt của các chiến binh.
SÚng trường tự động Pháp cũng vậy. Từ khoảng thời gian đó, các cơ sở như "Section Technique de l'Artillerie" (STA, cơ quan nghiên cứu súng pháo), 'Ecole Normale de Tir (ENT ), la Commission Technique de Versailles et l'Etablissement d'Artillerie de Puteaux ... thiết kế nhiều mẫu súng khác nhau, chúng có hai đặc điểm chung, một là không sâu sắc, hai là cãi nhau quanh năm và chả ai chịu ai.
Sau này MAS cũng vậy, từ năm 1922 dến 1949, MAS bán tự động, không thay đổi nhiều thiết kế, thử nghiệm rất chậm chạp, và ra đời thỉ đã quá lỗi thời. CHúng ta cần biết là MAS bán tự động được chấp nhận trang bị 1949, sau ... 30 năm ra đời, nó được chấp nhận tranh bị cùng năm với... AK và B40 !!!
Trước MAS bán tự động, hay "M.A.S. 49", có nhiều mẫu súng trường tự động Pháp cãi nhau ỏn tỏi từ 189x đến 1918, chúng quá phở và chết yểu mở đường cho MAS ra đời. Có hai model M1916 và M1917. Ở đây, mình trình bầy trước Model M1917, sau được cải tiến chút thành M1918, vì nó tuy ra sau, nhưng lại là bước... cải lùi của M1916.
Ở nước Pháp lịch thiệp, các chiến binh bặm trợn không có chỗ đứng, mà danh giá nhất là các quý bà hở lưng và các quý cô trễ ngực. Vậy nên, trong khi cãi nhau, các khẩu súng này không hề có chút gì nhắc đến đạn nhỏ, bắn trên đường chạy, chiến đấu trong hào....
------------------------
"Vinh Quang !!!"FA= fusil automatique = súng trường tự động.
RSC= Ribeyrolle, Sutter, Chauchat = một liên danh tranh thầu.
RSC M1917 thắng thầu trong cuộc đấu tranh loạn xà ngầu của các loại đạn. Thật ra, đây là khẩu súng cực dở, khá giống đẳng cấp của Mondragon , cùng nguyên lý, cùng hở hoác, có cái cần truyền động đặt ngoài, nó chỉ thắng thầu bởi dùng cỡ đạn đó, thành ra là anh em kết nghĩa của Lebel.
Nó phở thế nào, M1917 được sản xuất cấp tốc ở MAS (Manufacture d'Armes de St.Etienne), một số chi tiết được gia công ở MAT vàv MAC. 80 ngàn khẩu M1917. M1918 sửa lại tí cho nhẹ, 10 ngàn khẩu.
Sau chiến tranh, cho đến 1936, MAS 1936, súng chủ lực Pháp, vẫn là lên cò tay. CÒn M1917, M1918 tiến tiến thế nào ?? hầu hết chúng đều được hoán chuyển thành súng cạc binh lên cò tay bằng cách tháo cần truyền động và bịt trích khí. Một lượng lớn binh sỹ dùng chúng mất ngón tay vì cần truyền động.
Khẩu súng đặc trưng cho nước Pháp lúc đó: lịch thiệp, nói hay, nhưng hời hợt không sâu sắc, bề ngoài là công nghệ cao, nhưng trong yếu đuối dốt nát, một nền kỹ thuật được quyết định bởi các salon, các mối tình đêm, với các nhà kỹ thuật chỉ giỏi giang bốc phét với gái. Người Pháp đã dùng thuốc đạn viên dẹt, nhưng thuốc đạn của họ lại không bằng đồ dã man ngu si dùng thuốc nổ dẻo, người Pháp có súng trường tự động, nhưng cách dùng súng trường này tốt nhất là bỏ cái tự động đi.
Cấu tạo.RSC M1917 có máy súng trích khí, khoá nòng xay, bố trí giống hệt Mondragon . Cùng nguyên lý này về sau có AK, cũng như Mondragon , rất khác hình dáng chi tiết với RSC. NHưng RSC bó trí giông hệt Mondragon tuy khác hình dáng chi tiết. Một dặc trưng của RSC là số lượng chi tiết rất ít, điều đó làm súng ổn định, nhưng như người quái thai dính liền các bộ phận, ổn định trong bệnh hoạn.
Trích khí từ lỗ vuông góc với nòng, ở đoạn gần đầu nòng như Mondragon . Nhưng điều chỉnh khác, điều chỉnh Mondragon là thay đổi kích thước lỗ thoát phụ. CÒn RSC điều chỉnh khí trích. Khí trích đi vào một buồng dự trữ, rồi vừa thoát đi, vừa đẩy piston về sau, piston hành trình dài. Vít điều chỉnh vặn trên một miếng thép , làm hai đoạn ren.
Cũng như Mondragon , lò xo dẩy về nằm ngay trên cần piston. Một thanh truyền động đặt ngoài bên phải vỏ máy súng cắm thẳng vào cần lên cò tay. Điểm này làm việc hoán cải súng thành lên cò tay rất đơn giản, chỉ cần tháo thanh truyền động và bịt trích khí. Thanh truền động đi qua một khuyên giữ hướng chỗ ngang cuối nòng, đến bệ khoá nòng, thanh truyền động làm rộng ra để tạo thành nắp đậy cửa thoát vỏ đạn, nhưng đậy trước thì hở sau, buồng cò hở toác. Khoá an toàn nằm ngoài súng, chặn ngay cần truyền động ngoài, không cho nó đẩy về, mở hộp khoá nòng.
Các bạn có thể dễ dàng hình dung ra, khi đang chiến đấu, có một viên đạn trong nòng chưa bắn, muốn khóa an toàn phải kéo khóa nòng về và móc ngón tay bật khóa an toàn, một viên đạn rơi ra (
).
Súng không có ray bệ khoá nòng nằm mặt ngoài như Mondragon, nhưng vẫn hở toác, và thật ra khe chuyển động của tay lên cò thủ công vẫn là ray định hướng, và do cái ray kiểu đó quá mỏng nên nó nhanh mòn. Người ta làm như thế để dễ gia công hộp khoá nòng hình trụ bằng khoan từ sau ra trước. Bệ khoá nòng cũng hình trụ, dưới tay cầm có gờ trượt trên khe xẻ để thò cần lên cò ra ngoài, đây là ray duy nhất để giữ hướng bệ ngang của bệ khoá nòng.
Khoá nòng tròn, có tai hai hướng, xoay bằng hai mấu chéo lắp vào hai rãnh xoắn trên bệ khoá nòng. Tai có hai hướng như AK sau này, nhưng lại... có đến 6 tai, mỗi hướng gồm e3 tai xếp hàng dọc. Như trên doạn Mondragon mình đã nói, điểm này rất dở, nhưng đọc đến đoạn sau mình miêu tả M1916 thì các bạn sẽ thấy, đó kiểu biến đổi từ khoá nòng ren cắt của pháo. Trên pháo lớn, sai số 0,2 ly vẫn nằm trong khoảng đàn hồi tốt của ren dầy hàng phân, đường kính hàng tấc. Nhưng với tai chỉ vài ly của súng trường thì khác. Một là, các tai chấp nhận đàn hồi quá, điều kỵ với loại thép cứng làm nòng và khoá nòng, gây chóng mỏi. Hai là, chỉ hai thậm chí một tai chịu toàn bộ lực. Cũng như các bạn đặt một vận nặng lên hàng loạt lò xo, thì các lò xo đều chịu lực, nhưng, đặt trên hàng loạt que đũa dài ngắn khác nhau thì chỉ những que dài nhất chịu, và có làm bao nhiêu thì cũng chỉ 3 que chịu lực, đó là cán khoá nòng và hai tai nào đó. Một phần khả năng là chỉ một tai chịu lực cùng với cán khoá nòng. Sai số vài phần mười ly là đương nhiên, với thời nay còn khó khăn lớn cho các khoá nòng nhiều tai Âu Mỹ như M16, mà khoá nòng nhièu tai kiểu hoa khế như M16 hay Mondragon còn dễ dàn lực hơn là xếp hàng một, mà vài phần mười ly sai số là bắt tai đàn hồi đến 1/10 để dàn lực rồi.
Khóa nòng không có rãnh hất vỏ đạn, mà có một trụ lò xo, đạn móc vào móc vỏ đạn sau khi nó đã chui vào ổ đạn, ấn lò xo căng. Khi kéo dạn ra khỏi nòng, nòng không giữ đầu dạn nữa và trụ lò xo đẩy đạn hất ra ngoài. Móc vỏ đạn cũng không có lò xo ấn vào trong, khi nạp đạn vào nòng, móc vỏ đạn nằm chính chỗ khe hở, có thể mở ra một chút, đuôi vỏ đạn trượt từ dưới lên, sau đó khoá nòng ấn đuôi vỏ đạn làm móc buộc phải mở ra bởi mặt nghiêng phía trước móc vỏ đạn, khi khóa nòng xoay, móc vỏ đạn khép vào chỗ gờ chéo đầu hộp khoá nòng. Cái móc vỏ đạn bập bênh này được lắp vào khoá nòng bởi một chốt.
Cấu trúc này rất ẩu, khi kéo vỏ đạn ra khỏi nòng, thì móc vỏ đạn ở tư thế sẵn sàng mở, người tá làm giảm khả năng không kéo được vỏ đạn bằng cách làm mấu nghiêng ngược như lưỡi cầy, cắm ngược vào gờ móc, nhưng điều đó không cải thiện được bao nhiêu. Việc khoá an toàn để rút vỏ đạn tắc ra là thường xuyên.
Đó chưa phải điểm thiết kế ẩu nhất. Móc bắn phát một và cò được đúc liền. Điều đó làm khi bệ khoá nòng đẩy búa trong động tác lên cò tự động, thì đương nhiên xạ thủ vẫn giữ cò và ngón tay bị cò dập một cái, phản ứng khá hay gặp là nổ liền hai phát khi ngón tay bật ra tự nhiên khi bị đập đẩy ra.
Khác với M1916, ren cắt khớp vào khoá nòng không dặt trên nòng, mà đặt trên vỏ hộp khoá nòng. Việc tính toán thiếu sót sức bền thể hiện ở nhiều điểm, trong đó điểm này khá lớn. Sau vài ngàn phát bắn, tỷ lệ gẫy hộp khoá nòng khá lớn.
Nòng súng dùng khương tuyến chữ nhật rộng của Lebel, thừa kế từ các khẩu pháo xoắn đầu tiên tk19. Ngay lúc đó, pháo dùng kiểu rãnh xoắn đó cũng lạc hậu rồi đứng nói súng trường. Kiểu rãnh xoắn này ban đầu dùng cho đạn có khe khớp đúc sẵn lắp vào rãnh. Sau đó là đạn pháo có đai mềm, đạn Lebel ban đầu cũng có đai như vậy, đến thời đạn chóp nhọn spitzer thì Lebel cũng chán kiểu này rồi. (Mà nước Phú Lãng Sa nhậy bén áp dụng từ cuối 198x , trước hàng chục năm Đức Nga, để các đạn Pháp sau này đánh nhau tơi bời) .
Cũng như các súng Pháp khác cùng thời, súng có chốt cắm lê bé tị tẹo mà sau này MP44 thừa kế, lê cũng bé tị tẹo nhét trong ốp gỗ song song với piston. Tất nhiên là không ai đem lê này đi vật tay với Mauser, Mosin, SVT, AVS, CKC (SKS) và AK cả.
Súng rẻ, nhưng lại chỉ gia công được phần chính trong các nhà máy lớn, có máy phay và khoan lớn, có các bộ gá chuyên dùng. Đây là điểm "tiên tiến" nhất của súng mà sau này M16 thừa kế, nó đảm bảo độc quyền gia công khá vững chắc.
Đến đây, chắc các bạn đã biết đầy đủ thủy tổ của M16. Khóa nòng hoa khế sau nhập vào súng trường Thomson rồi chuyển đến M16 là của Mondragon . Trích khí trực tiếp là của MAS phát triển từ đầu tk20, của M16 giống AG-42 Ljungman Thụy Điển hơn. Bệ khóa nòng và khóa nòng tròn, cùng với thiết kế nhiều tai, chính là của "R.S.C. M1917", Le fusil automatique de 8mm RSC modèle 1917. Còn cái AR-18 và LWRC ngày nay, thì dùng cái piston cố định, cylinder có lò xo đẩy về riêng của SVT. Có cái hay là M16 tập hợp của tất cả những điều hay: khóa nòng nhiều tai cần gia công chính xác, khoá nòng và bệ khóa nòng tròn cũng cần chuyển động chính xác, trích khí trực tiếp phun bẩn vào máy súng, bắn liên thanh siêu tốc thì bẩn phun vào siêu tốc... và M16 có khả năng kẹt bằng tất cả khả năng kẹt của những súng trên cộng lại, trừ "trích khí xung hành trình ngắn gián tiếp", LWRC, AR-18..., là điểm an toàn duy nhất trong các điểm trên mà M16 chê bai, có tổ tiên là SVT.
M1918
