Bằng C ngoại ngữ của lính - Phần 2.

[ledvu]

Tui chẳng bao giờ thử cái công cụ đó. Nó như là 1 cái máy, không linh hoạt chút nào. Bảo dịch ra tiếng Việt cho trơn tru thì tui cũng chịu thua, đọc & hiểu ý là được rồi. Muốn dịch cho thông chắc phải nhờ đến mấy nhà học giả. Tui thì cũng cỡ tuổi Kon Tiahien chứ đâu còn trẻ gì  ( hình như tia hiên tiếng khmer nghiã là lính phải không )., đi lính 3/12/78. ở K gần 3 năm.

[Kon tiahien]

Tui chẳng bao giờ thử cái công cụ đó. Nó như là 1 cái máy, không linh hoạt chút nào. Bảo dịch ra tiếng Việt cho trơn tru thì tui cũng chịu thua, đọc & hiểu ý là được rồi. Muốn dịch cho thông chắc phải nhờ đến mấy nhà học giả. Tui thì cũng cỡ tuổi Kon Tiahien chứ đâu còn trẻ gì  ( hình như tia hiên tiếng khmer nghiã là lính phải không )., đi lính 3/12/78. ở K gần 3 năm.

@bác Ledvu: Bác nhập ngũ trước Tiahien tôi một ngày . hồi ấy có 3 nơi huấn luyện cho lính thành phố: quang Trung, 2Bis XVNTĩnh, trại Dương Mộng Hồng. Tiahien ở QTrung không biết bác ở đâu? He he...chắc hiện bác vẫn ở thành phố, có dịp ae mình gặp làm "dzài dze", OK?
Ý của Tiahien về lợi thế của Guc và Internet là rất rõ. Đó là thành quả tuyệt vời của văn minh nhân loại. Dĩ nhiên nó chưa hoàn chỉnh nhất là ở chế độ dịch tự động. Tuy nhiên nếu chỉ dựa vào gõ tay, không biết tốc độ dịch được mấy trang /ngày . Tiahien cũng không chuyên dịch thuật nhưng dùng công cụ này nó giải quyết được bài dịch dài chỉ trong 30 giây . Chịu khó kiểm lại câu cú, ngữ pháp 1 chút là xong(đôi khi mì ăn liền nên còn sót sạn và lỗi trên Net ngày nay hình như nhiều hơn), ở đây còn có các bác tham gia chỉnh sửa thêm cho Tiahien là quý rồi, thân ái.
----------------------
Đính chính lại Tiahien nhập ngũ 4/11 bác ah, 5 tuần sau huấn luyện đã biên chế đơn vị chiến đấu C17 - E747 - hành quân lên Phương Lâm tảo thanh FULRO. Tiếng Khmer Tiahien là "lính" đó bác.

[Kon tiahien]

Chương cuối cùng Vén lên tấm màn bí mật vào ngày cáo chung của Khmer đỏ
Bởi Thet Sambath và Adam Piore
(continue)
...........

The grisly murder scene had been photographed, and Ta Mok launched a public relations battle, accusing Pol Pot of attempting to assassinate him as well. He used the photos to convince the villagers of Anlong Veng that Pol Pot was a traitor.
Ta Mok began to “make propaganda,” summoning village chiefs to meet with him and announcing that it was Pol Pot himself who was the traitor, Ke Pauk and Khem Them said.
Yet Ke Cheang, Ke Pauk’s daughter and a longtime Anlong Veng resident, claims Ta Mok freed himself from house arrest and began working against Pol Pot even before the murders.
“Ta Mok was detained only two months, three months at that time. And then he escaped from house arrest by asking the security guards if he could visit the people,” said Ke Cheang, who is in her 40s but who declined to reveal her position in the Khmer Rouge organization. “He never returned to the house. He collected the people. He called the people, the village chiefs, and other leaders and accused Pol Pot of treachery, and attempting to assassinate him. But the people, we didn’t believe Ta Mok’s accusations. Because the people, we knew that Ta Mok wanted power.”
It is unclear what happened next.
Some say Pol Pot ordered his troops not to fight, convinced that internal battles would further hobble the movement and that a compromise could be reached. According to this version of events, Ta Mok got the jump on Pol Pot and sent troops after the longtime leader.
..........................
Cảnh giết người dã man đã được chụp ảnh, và Ta Mok tung ra một trận chiến cộng đồng, buộc tội Pol Pot cố tìm mọi cách có thể để ám sát ông ta. Ông đã sử dụng các bức ảnh để thuyết phục dân làng Anlong Veng rằng Pol Pot là một kẻ phản bội.
Ta Mok bắt đầu "làm công tác tuyên truyền", triệu tập các trưởng làng đến gặp ông ta và thông báo rằng Pol Pot đã tự biến mình thành kẻ phản bội, Ke Pauk và Khem Them nói.
Tuy vậy, Ke Cheang con gái Ke Pauk và là một cư dân lâu năm Anlong Veng, cho là Ta Mok tự giải thoát mình khỏi vụ quản thúc tại gia và bắt đầu công việc chống lại Pol Pot thậm chí trước cả các vụ mưu sát.
"Ta Mok bị giam chỉ hai, ba tháng tại thời điểm đó. Và sau đó ông đã trốn thoát sự quản thúc tại gia bằng cách yêu cầu bảo vệ cho ông cơ hội có thể thăm viếng ngưởi thân," Ke Cheang cho biết, nay đã 40, từ chối để lộ vị trí của bà trong tổ chức của Khmer đỏ. nói:"Ông không bao giờ quay trở về nhà. Ông triệu tập nhân dân. Ông kêu gọi dân chúng, các trưởng làng và các nhà lãnh đạo khác và buộc tội Pol Pot phản bội, và tìm cách loại trừ Pot. Nhưng người dân chúng tôi đã không tin lời buộc tội của Ta Mok . Bởi làm dân, chúng tôi biết rõ Ta Mok mong muốn quyền lực."
Thật không rõ ràng cho những gì xảy ra tiếp theo.
Người ta nói Pol Pot ra lệnh cho quân đội của ông  tránh giao tranh, viện dẫn rằng xâu xé nội bộ sẽ làm lung lay Khối phong trào nhiều hơn và một thoả hiệp phối hợp có thể đạt được. Lợi dụng các bước diễn biến này, Ta Mok đã qua mặt Pol Pot và điều quân tới áp sát vị lãnh đạo lâu năm.
....................

[Kon tiahien]

Chương cuối cùng Vén lên tấm màn bí mật vào ngày cáo chung của Khmer đỏ
Bởi Thet Sambath và Adam Piore
(continue)
...........

Others say Ta Mok won the public relations battle with the people and, thus, lured the most fighters to his side.
The death of Son Sen sparked a series of gunfights, and battles raged in the streets for two to three days, Khem Them said.
Tep Kunnal said Pol Pot and a handful of intellectuals including Khieu Samphan, Chan Youran, Mok Ben, Kao Bun Heng and In Sopheap fled north with the radio transmitting equipment, taking refuge in the Dongrek Mountains along the Thai border.
Supporters of Pol Pot led by So Sarouen slugged it out with Ta Mok’s followers for several days but when the family of So Sarouen was captured and held hostage, Ta Mok forced Pol Pot’s top fighting loyalist to surrender, and the armed conflict was over, Khem Them said.
Ta Mok’s forces then detained intellectuals Nuon Chea, Mak Ben, Kor Bun Heng and others as hostages, Ke Pauk said, and continued their pursuit of Pol Pot.
Pol Pot soon found himself isolated and on the verge of arrest. He and his longtime deputy, Khieu Samphan—for years, the public face of the Khmer Rouge—decided to flee, according to Ke Pauk, Khem Them and others.
At the time, it was widely reported that Khieu Samphan was a hostage of Pol Pot. But Khem Them, Ke Pauk and others in Anlong Veng say that was not the case. He followed Pol Pot voluntarily, they say.
...............................
Dư luận khác nói rằng Ta Mok chiến thắng trong trận chiến quan hệ cộng đồng trước công chúng, và như vậy, thu hút hầu hết chiến sĩ về bên mình.
Cái chết của Son Sen gây ra một loạt vụ nổ súng, và trận đánh dằng dai trong các đường phố đến 2-3 ngày, Khem Them nói.
Tep Kunnal nói Pol Pot và một số các nhà trí thức bao gồm Khieu Samphan, Chan Youran, Mok Ben, Kao Bun Heng và In Sopheap vội rời bỏ miền Bắc với thiết bị truyền phát thanh, chọn nơi ẩn náu trong dãy núi Dongrek dọc theo biên giới Thái.
Những người ủng hộ Pol Pot dẫn dắt bởi So Sarouen ẩn mình trước phe thân Ta Mok trong nhiều ngày nhưng khi gia đình của So Sarouen bị bắt giữ làm con tin, Ta Mok buộc  người thủ lĩnh chiến đấu trung thành với Pol Pot phải đầu hàng, và cuộc xung đột vũ trang kết thúc, Khem Them nói.
Quân độiTa Mok  sau đó giam giữ nhà trí thức Nuon Chea, Mak Ben, Kor Bun Heng và những người khác làm con tin, Ke Pauk nói, và họ tiếp tục truy đuổi Pol Pot.
Pol Pot sớm thấy mình bị cô lập và trên đà bị bắt giữ. Ông và phó lâu năm của mình, Khieu Samphan — trong nhiều năm, là bộ mặt của Khmer đỏ — đã quyết định bỏ chạy, theo Ke Pauk, Khem Them và những người khác.
Vào lúc đó, có thông tin lan truyền báo rằng Khieu Samphan là con tin của Pol Pot. Nhưng Khem Them, Ke Pauk và những người khác tại Anlong Veng cho rằng điều đó không đúng. Ông ta tự nguyện theo Pol Pot thôi, họ nói.
....................
còn tiếp

[Kon tiahien]

Chương cuối cùng Vén lên tấm màn bí mật vào ngày cáo chung của Khmer đỏ
Bởi Thet Sambath và Adam Piore
(continue)
...........
The End of Pol Pot

It was Khem Them, the powerful Ta Mok loyalist, who unearthed the information that led to Pol Pot’s arrest.
He claims Pol Pot, Khieu Samphan and several bodyguards carried suitcases stuffed with hundreds of thousands of dollars.
Khem Them said one of the bodyguards claimed $5 million cash was stored in five suitcases. Another five suitcases, containing an additional $5 million, were hidden in an unknown location, the guard told him.
The pair planned to escape to another country, he said. Media reports at the time detail rumors that Pol Pot was scheming to reach a third country—though they also say Nuon Chea and Ta Mok had fled, which was not the case.
Pol Pot and Khieu Samphan escaped to an area on the border called Kbal Ansom, about 10 km east of the Chrork Choam pass. Forced to flee again, they hid in caves, several sources said.
“At the time, they had five bodyguards and Pol Pot’s wife and daughter with them,” Khem Them recalled. “The suitcases were from China and they were very heavy.
“But four of the five bodyguards had a plan to betray Pol Pot because they wanted the money. That’s why they listened to the radio and then they lied to Pol Pot and Khieu Samphan and said ‘the troops are coming, please go this way.’ ”
............................

Sự kết thúc của Pol Pot

Khem Them, cán bộ trung kiên đắc lực của Ta Mok , người khai thác các thông tin dẫn đến Pol Pot bị bắt giữ.
Ông tuyên bố Pol Pot, Khieu Samphan và một số vệ sĩ mang vác các Vali nhồi đầy với hàng trăm ngàn đô la.
Khem Them cho biết một trong những vệ sĩ đã báo lại số 5 triệu đô tiền mặt đã được chứa trong năm va li. 5 va li khác, có chứa 5 triệu đo la nữa, đã được dấu tại một vị trí không xác định, người bảo vệ đã nói với ông ta.
Cả hai lên kế hoạch trốn thoát tới một quốc gia khác, ông nói. Phương tiện truyền thông báo cáo các chi tiết đồn đãi tại thời điểm ấy Pol Pot tìm cách đến một nước thứ ba — dù họ cũng nói rằng Nuon Chea và Ta Mok đã bỏ chạy, điều đó không đúng.
Pol Pot và Khieu Samphan bỏ trốn tới một khu vực biên giới được gọi là Kbal Ansom, khoảng 10 km về phía đông của đèo Chrork Choam. Họ buộc phải bỏ chạy một lần nữa, trốn trong hang động, một số nguồn tin cho biết.

"Lúc đó, họ có năm vệ sĩ, vợ Pol Pot và con gái," Khem Them nhớ lại. "Các vali của Trung Quốc sản xuất và chúng rất nặng.

"Nhưng bốn trong số năm vệ sĩ đã có một kế hoạch phản bội Pol Pot bởi vì họ tham tiền. Đó là lý do tại sao họ đã nghe các đài phát thanh và sau đó họ nói dối Pol Pot và Khieu Samphan : "các binh đội đang đến, hãy đi theo đường này.' ”

[Kon tiahien]

Chương cuối cùng Vén lên tấm màn bí mật vào ngày cáo chung của Khmer đỏ
Bởi Thet Sambath và Adam Piore
(continue)
...........

Khem Them claims the four conspirators fled with the money and joined nearby units under the command of Funcinpec General Khann Savoeun. (The then-RCAF Military Region 4 commander, who just a few weeks later would be pinned against the Thai border alongside his ally Nhiek Bun Chhay with resistance forces following the eruption of violence on July 5-6 in Phnom Penh).
Khem Them says the money that had been taken from Pol Pot and Khieu Samphan was given to Nhiek Bun Chhay. But he says when he asked Nhiek Bun Chhay about the money later, he was told the general had never heard of it.
Nhiek Bun Chhay also told a reporter last month he knew nothing about the money.
Khann Savoeun, RCAF deputy commander in chief and a former resistance force commander at the Funcinpec border stronghold of O’Smach, recalled being told by Prum Su, a former Khmer Rouge leader and relative of Nhiek Bun Chhay, that “four of Pol Pot’s bodyguards” had escaped and “were bringing important things” with them. But he refused to meet the four.
“I didn’t believe Prum Su’s report,” Khann Savoeun said recently. “I thought he was making a lie to me or someone wanted to use this as a trick to ruin my reputation. I didn’t want to get involved with Khmer Rouge rebels, so I didn’t care and kept quiet.”
........................

Khem Them tuyên bố bốn kẻ âm mưu chạy trốn với số tiền mặt và đã gia nhập đơn vị gần đó dưới sự chỉ huy của Đại tướng Funcinpec Khann Savoeun. (Sau đó-chỉ huy quân khu 4 của Lực lượng RCAF , một vài tuần sau ông được chỉ định phòng thủ biên giới Thái Lan cùng với đồng minh của mình Nhiek Bun Chhay cùng các lực lượng kháng chiến sau vụ bùng phát bạo lực vào ngày 5 đến 6 tháng bảy tại Phnom Penh).
Khem Them nói rằng tiền lấy từ Pol Pot và Khieu Samphan đã được trao cho Nhiek Bun Chhay. Nhưng ông cũng nói khi hỏi Nhiek Bun Chhay về tiền bạc trên, ông được bảo rằng Đại tướng chưa bao giờ nghe về nó.
Nhiek Bun Chhay cũng đã nói với một phóng viên vào tháng trước ông ta chẳng hay biết gì về vụ tiền bạc.
Khann Savoeun, phó tư lệnh RCAF  và là một cựu chỉ huy của Funcinpec đồn trú tại vùng biên giới O'Smach, theo lời của Prum Su (cựu lãnh đạo Khmer đỏ có quan hệ với Nhiek Bun Chhay)thuật lại câu chuyện, rằng Khann từng nói:"bốn tên vệ sĩ của Pol Pot"đã trốn thoát và "đã mang những thứ quan trọng" theo chúng. Nhưng ông từ chối cho gặp bốn người ấy.
"Tôi không tin  báo cáo của Prum Su ," Khann Savoeun trả lời gần đây. "Tôi nghĩ rằng ông ta đã dựng đứng câu chuyện với tôi hoặc có ai đó muốn sử dụng mánh khóe để hủy hoại danh tiếng của tôi. Tôi không muốn tham gia với quân nổi loạn Khmer đỏ, vì vậy tôi không quan tâm và giữ yên lặng."

[Kon tiahien]

Chương cuối cùng Vén lên tấm màn bí mật vào ngày cáo chung của Khmer đỏ
Bởi Thet Sambath và Adam Piore
(continue)
...........

At the time, CPP and Funcinpec troops had already fought for several days in Battambang province, and tensions were running high between the two ruling parties in Phnom Penh. Both of which wanted rebel units to defect to them.
Khann Savoeun said he was later informed that the four were taken to Pailin by former comrades.
In any case, only one of the five bodyguards remained with Pol Pot and Khieu Samphan, a man Khem Them says was named “Mr Ngeth.” With $25,000 remaining, Pol Pot dispatched Ngeth to Thailand to buy food and seek help.
But Ta Mok had tipped off Thai authorities. With control of the Khmer Rouge’s resources and power firmly in his grasp, Ta Mok now held sway. Local Thai units were on the lookout, and Ngeth was quickly caught, he said.
Khem Them claims he went to pick up Ngeth at the Thai border. Ngeth revealed Pol Pot’s secret location, and Ta Mok sent army units into the jungle to bring back the fugitives, he said.
Two hundred troops were dispatched to the location with the prisoners Ngeth and So Sarouen, Khem Them said. He stayed a few meters back in a Landcruiser awaiting the arrests.
The following account of the scene, by Ke Cheang, could not be independently confirmed:
She said Pol Pot and Khieu Samphan stood up. Khieu Samphan had two pistols. He pointed one at Pol Pot and one at himself. He threatened to kill them both, and said he would do so if the troops came any closer.
He spoke to Pol Pot in English, words that none present understood. Then he told troops he would only speak to the father of his daughter-in-law, a soldier loyal to Ta Mok.
...................


Vào lúc đó, quân đội CPP và Funcinpec đã giao tranh trong nhiều ngày tại tỉnh Battambang, và sự căng thẳng đã dâng cao giữa các đảng cầm quyền hai phái tại Phnom Penh. Cả hai đều muốn các đơn vị nổi loạn đảo ngũ về với họ.
Khann Savoeun nói rằng ông đã được thông báo trễ bốn người đã được đưa tới Pailin bởi các đồng đội cũ.
Dù vậy, vẫn còn một trong những vệ sĩ ở lại với Pol Pot và Khieu Samphan, một người đàn ông, Khem Them nói người đàn ông đó có tên là "Mr ngeth." Với 25.000 đô còn lại, Pol Pot phái Ngeth đến Thái Lan để mua thức ăn và yêu cầu trợ giúp.
Nhưng Ta Mok đã mua chuộc chính quyền Thái. Với sự kiểm soát nguồn lực và quyền lực vững chắc của Khmer đỏ  trong nắm tay mình, Ta Mok trở thành kẻ thống trị. Đơn vị địa phương Thái giăng lưới, và Ngeth nhanh chóng bị bắt giữ, ông nói.
Khem Them tuyên bố ông đã đến nhận Ngeth tại biên giới Thái Lan. Ngeth tiết lộ địa điểm bí mật của Pol Pot, và Ta Mok chỉ việc gửi các đơn vị quân đội vào rừng để mang về các kẻ lánh nạn, ông nói.
Cùng với tù nhân Ngeth và So Sarouen, hai trăm lính được phái đến đúng vị trí, Khem Them nói. Ông ta ở lại trong chiếc Landcruiser cách chỉ một vài mét chờ lệnh bắt giữ.
Một nguồn tin chưa được xác nhận, do Ke Chean, cảnh tiếp diễn như sau:
Cô nói Pol Pot và Khieu Samphan cùng đứng dậy. Khieu Samphan có hai súng ngắn. Ông ta chỉ một cây vào Pol Pot và một vào chính mình. Ông dọa sẽ tự sát, và nói rằng ông sẽ hành động nếu các binh sĩ tiến lại gần hơn.
Ông nói với Pol Pot bằng tiếng Anh, mà những người có mặt không ai hiểu được. Sau đó ông nói với quân đội ông sẽ chỉ nói chuyện với cha của con dâu ông(xuôi gia), một người lính trung kiên của Ta Mok.

[Kon tiahien]

Chương cuối cùng Vén lên tấm màn bí mật vào ngày cáo chung của Khmer đỏ
Bởi Thet Sambath và Adam Piore
(continue)
...........

Craig Etcheson, a genocide researcher at the International Monitor Institute and longtime scholar of the Khmer Rouge, was skeptical of the account. “That doesn’t sound like the Khieu Samphan, I know,” he said.
Ke Cheang, who said she talked to several soldiers present at the arrest, claims the in-law was summoned and the weapons were put down. So Sarouen and Ngeth emerged from the jungle, and a solution seemed at hand.
According to Ke Cheang, the troops sent to arrest Pol Pot and Khieu Samphan spoke of killing Pol Pot on the way to the jungle, but upon seeing their proud former leaders bedraggled and threatening suicide, some burst into tears.
Nuon Neang Aun, Pol Pot’s cook, also said soldiers refused to carry out Ta Mok’s order to kill Pol Pot. She spoke reverently of Pol Pot and added, in an interview at Malai in March, that villagers “got on their knees and begged” Ta Mok not to kill Pol Pot and Khieu Samphan.
Khem Them could not confirm all the details of Ke Chheang’s account. But he acknowledged that he saw Khieu Samphan with a pistol.
“Khieu Samphan had one pistol but I didn’t see him point the weapon at Pol Pot. At the beginning I was not there,” he said. “One reason I stayed away and hidden was because Pol Pot did not like me and I didn’t like Pol Pot.
“Khieu Samphan and Pol Pot were very happy when they saw Sarouen and Ngeth; they didn’t know of my presence and the trap. Later I walked from the forest, and Pol Pot and Khieu Samphan were very surprised at the time.
“And then I called them, please, get in the car to go to Anlong Veng. And then I and Pol Pot [went] in one car, and Khieu Samphan in other car.”
.....................
Craig Etcheson, nhà nghiên cứu diệt chủng tại viện  giám sát quốc tế và là học giả lâu năm về chế độ Khmer đỏ , hoài nghi về tường thuật trên. "Nghe không giống mẫu người như Khieu Samphan, tôi biết," ông nói.
Ke Cheang, nói rằng cô đã nói chuyện với một số chiến sĩ có mặt lúc bắt giữ, tuyên bố người xuôi gia đã được mời tới và phải bỏ vũ khí xuống. So Sarouen và Ngeth từ trong rừng bước ra, và vấn đề được giải quyết.
Theo Ke Cheang, các binh sĩ đựơc điều đi bắt giữ Pol Pot và Khieu Samphan đã bàn về việc giết chết Pol Pot trên đường vào rừng, nhưng tận mắt chứng kiến cựu lãnh đạo của họ trong cảnh bi thương nhưng đáng tự hào vẫn đe dọa tự sát, một số đã trào nước mắt.
Nuon Neang Aun, đầu bếp của Pol Pot, cũng cho biết binh sĩ đã từ chối thực hiện lệnh của Ta Mok giết Pol Pot. Cô nói nhờ sự khả kính của Pol Pot và thêm vào đó, trong một cuộc phỏng vấn tại Malai vào tháng 3, mà dân làng "đã quỳ xuống và cầu xin" Ta Mok không nên giết Pol Pot và Khieu Samphan.
Khem Them không thể xác nhận tất cả các chi tiết trong lời trình của Ke Chheang. Nhưng ông thừa nhận rằng ông đã thấy Khieu Samphan với một khẩu súng lục.
"Khieu Samphan có một khẩu súng lục, nhưng tôi không thấy anh ta chỉa vào Pol Pot. Tôi đã không có mặt ở thời điểm đầu tiên,"ông nói. "Một trong những lý do là tôi ở xa và định dấu mình do Pol Pot không thích tôi và tôi cũng không thích Pol Pot.
"Khieu Samphan và Pol Pot rất vui mừng khi họ thấy Sarouen và Ngeth; họ không biết sự hiện diện của tôi và cái bẫy. Lát sau, từ cánh rừng tôi bước ra, thấy tôi, Pol Pot và Khieu Samphan đã rất sững sốt.
"Và rồi tôi bảo họ, xin vui lòng, vào trong xe đi đến Anlong Veng. Và sau đó tôi và Pol Pot  cùng vào trong một chiếc xe, và Khieu Samphan trong chiếc xe khác."
...............

[Kon tiahien]

Chương cuối cùng Vén lên tấm màn bí mật vào ngày cáo chung của Khmer đỏ
Bởi Thet Sambath và Adam Piore
(continue)
...........

Pol Pot was taken into custody. A show trial was arranged—attended by Thayer and publicized around the world—and he was convicted as a traitor. He lived out his final days under house arrest, not far from where he was captured.
When he died on April 15, 1998, Khmer Rouge officials said it was a heart attack. The body was cremated in the jungle before an autopsy could be conducted.
Ke Pauk, Khem Them, and leaders in Pailin last year say he died after Ta Mok stopped giving him oxygen needed for his heart condition. Some reports say he was poisoned, but they cannot be confirmed.
When asked last year if Pol Pot had been murdered, Mei Meakk, Pailin’s cabinet chief who claimed to have spoken with the tyrant during his final days, said, “Pol Pot was cremated on a bed of tires. What do you think?”
With the arrest of Pol Pot, Ta Mok became the new leader of the Khmer Rouge. But his rule would be short and unsuccessful. The former chief of staff presided over the final fall of the rebels. Today, he sits in a Phnom Penh military prison awaiting a trial for crimes against humanity.

....................
Pol Pot đã bị bắt giam. Một phiên xử công khai được bố trí — có sự tham dự của Thayer và công bố công khai trên toàn thế giới — và ông đã bị kết án như một kẻ phản bội. Ông đã sống trong ngày cuối cùng nơi ông bị quản thúc, không xa nơi ông bị bắt.
Khi ông qua đời ngày 15 tháng 4 năm 1998, các giới chức Khmer đỏ nói rằng đó là một cơn đau tim. Xác được hỏa táng trong rừng sau khi tiến hành khám nghiệm tử thi .
Ke Pauk, Khem Them, và các nhà lãnh đạo ở Pailin hồi năm trước nói rằng ông chết vì Ta Mok lệnh ngừng tiếp ôxy cần thiết cho điều trị bệnh tim của ông. Một số báo cáo nói rằng ông bị đầu độc, nhưng họ không có gì chứng minh.
Năm ngoái,khi được hỏi nếu cho rằng Pol Pot bị ám toán, Mei Meakk,  trưởng văn phòng Pailin người tuyên bố đã thường xuyên tiếp xúc với bạo chúa trong những ngày cuối đời, nói, "Pol Pot được hỏa táng trên một giường bằng lốp xe. Bạn nghĩ sao?"
Với việc bắt giữ Pol Pot, Ta Mok trở thành lãnh đạo mới của Khmer đỏ. Nhưng thời gian cai trị của ông ngắn ngủi và không thành công. Ngôi vị chủ trì cuối cùng đã sụp đổ theo sự thất bại của phiến quân. Hôm nay, ông ngồi trong một nhà tù quân sự Phnom Penh đang chờ một phiên tòa cho tội ác chống nhân loại.
....................
còn tiếp

[ledvu]

Tui huấn luyện ở Quang Trung. Như vậy là tui vô đó 1 tuần thì TiaHien chuyển đi. Tiếng K tui còn nhớ chút đỉnh, vẫn còn nhớ 2 từ dùng chỉ người lính, tia hiên và kong top mà bộ đội VN chỉ gọi = kong top chứ không gọi tia hiên.