Lịch sử phát triển và giới thiệu các dòng xe tăng chủ lực (MBT)

[daibangden]

IMR-2 (“Công trình 637”)





Xe công binh phá chướng ngại vật IRM-2

Xe công binh phá chướng ngại vật IRM-2 được chế tạo trên cơ sở gầm xe tăng T-72A và tiếp nhận vào trang bị năm 1980. Xe được thiết kế ở phòng thiết kế dưới sự chỉ đạo của A.A.Morov tại Omsk. Xe có nhiệm vụ đảm bảo sự di chuyển của các đơn vị bộ đội qua khu vực bị phá hủy trong những vùng chịu ảnh hưởng của vũ khí hạt nhân, đồng thời qua các bãi mìn cùng chướng ngại vật gây nổ.

[daibangden]

Khí tài làm việc của xe gồm có máy ủi, thiết bị dạng mũi tên, lưới quét mìn có bánh xe dạng dao lắp chìm với khí tài quét mìn cùng chốt ngòi nổ và phần điện từ nối thêm (phần phụ) EMT và thiết bị phá mìn. Trang bị mũi tên gồm sàn quay, tháp thao tác, mũi tên dạng ống lồng, kẹp – tay máy. Thiết bị phá mìn được lắp ở đằng sau xe và gồm có các bộ phận dẫn hướng trái – phải với các mìn mồi. Để xác định cự ly tới bãi mìn, sử dụng máy đo xa. Lưỡi cày của máy cày đa năng  có thể đóng một trong ba vai trò – máy cày, lưỡi cày đôi (máy đặt) và máy đào (ủi). Trên tháp thao tác lắp súng máy PKT. Xe được trang bị hệ thống chữa cháy tự động và lựu đạn khói.

Từ năm 1987, đã có những sự thay đổi trong tổ hợp thiết bị phóng mìn mồi, máy đo xa và súng máy PKT. Trang bị mũi tên được bổ sung máy đào – xới. Khối lượng xe giảm từ 45,7 tấn còn 44,5 tấn. Từ năm 1990, thay cho kẹp – tay máy, trong thành phần trang bị chuyên dụng lắp bộ phận làm việc đa năng, cho phép lấy và giữ các vật liệu theo kích thước tương đương hộp diêm (ví dụ, các mảnh nhiễm phóng xạ). Nó đảm bảo khả năng của tay máy, có khả năng hoạt động như máy ủi, xẻng ngược và thẳng, máy cào, ủi. Xe công binh được coi như phiên bản cải tiến là IMR-2M2.

[daibangden]

Xe công binh phá chướng ngại vật IRM-2. Ở bộ phận cuối xe, đáng chú ý là bộ phận bắn mìn mồi (bẫy) được kéo dài

[daibangden]

IMR-3

Năm 1996, ở Ural trong các chương trình nâng cấp xe công binh phá chướng ngại vật IMR-2 và IRM-2M, IMR-3 và IMR-3M đã được chế tạo. Cả hai loại xe đều lắp trên gầm xe tăng T-90. IMR-3 được sử dụng để đảm bảo việc di chuyển của các đơn vị bộ đội và thực hiện các công việc của công binh trong khu vực bị nhiễm phóng xạ cao, IRM-3 – đảm bảo việc vượt qua các khu vực, trong đó có những nơi bị nhiễm phóng xạ cho các đơn vị bộ đội.

Sự khác nhau về nhiệm vụ của các xe này là sự khác nhau cơ bản và riêng biệt giữa chúng theo thiết kế và các tính năng. IMR-3 có khả năng bảo vệ kíp xe được tăng cường và trang bị trong xe khỏi sự xâm nhập của bức xạ từ vụ nổ hạt nhân và bức xạ gammac ở khu vực nhiễm xạ (độ bội làm yếu sự bức xạ gamma trong các khu vực bố trí kíp xe: 120) để bù đắp lại việc giảm độ dày giáp thân (buồng lái xe – kỹ thuật viên) và tháp. IMR-3M có giáp thâm và tháp đủ dầy nhưng giảm khả năng phòng thủ cho kíp xe cùng khí tài bên trong khỏi sự xâm nhập phóng xạ và sự bức xạ gamma (độ bội làm yếu sự bức xạ gamma trong chỗ bố trí kíp xe: 80). Theo thành phần trang bị, các tính năng kỹ chiến thuật của hai xe là tương tự.

[daibangden]

Xe có khối lượng 50,8 tấn và kíp xe 2 người (trưởng xe – thao tác viên và lái xe). Ở phần trên tháp, trên cửa ra vào của trưởng xe – thao tác viên lắp thiết bị điều khiển từ xa với súng máy 12,7mm NSVT-12,7 hoặc KODR. Nó cho phép vô hiệu hóa các vật cản nhìn thấy được trên mặt đất như tuyết, mìn. Khi đó, độ chính xác khi bắn bằn thước ngắm rất cao. Trong thí nghiệm, trưởng xe – thao tác viên bằng một viên đạn đã bắn vỡ ngòi nổ, còn thực tế - 3 – 5 viên để phá một quả mìn.

Xe công binh phá chướng ngại vật IMR-3 trên bãi tập

[daibangden]

BMR-3

Xe chiến đấu phá mìn BMR-3 "KORT-B" ở triễn lãm kỹ thuật quân sự "Omsk-99". Xe được trang bị lưới quét mình  dạng bánh xe KMT-7


Xe chiến đấu phá mìn BMR-3 “KORT-B” được chế tạo trên cơ sở xe tăng T-72A, tương đồng vơi xe BMR-2 trên gầm T-55 – đã chứng tỏ hiệu quả cao trong khi phá mìn ở điều kiện chiến trường tại cộng hòa Afganistan. BRM-3 do xưởng sửa chữa xe tăng – thiết giáp số 103 sản xuất.

BRM-3 “KORT-B” là xe bánh xích chuyên dụng,với sự hoàn thiện thân xe tăng và thượng tầng bọc thép để bố trí kíp xe. Xe được sử dụng để trinh sát và vượt qua các bãi mìn chống bộ binh và chống tăng (gồm có mìn chống xích xe và mìn chống đáy), đồng thời vận chuyển bộ đội thuộc các phân đội công binh. Xe được trang bị hệ thống điều khiển thiết bị lưới quét mìn chìm. Kíp xe – hai người và ba lính công binh – đổ bộ, cùng toàn bộ hệ thống phòng thủ chống mìn nổ bằng sự tăng cường giáp bảo vệ. Xe được trang bị súng máy phòng không 12,7mm NSVT. Thiết bị động lực, bộ phận chuyển động, khí tài điện tử, thông tin liên lạc, hệ thống ngụy trang của xe tăng T-72A.

[daibangden]

Xe chiếu đấu quét mìn cải tiến BMR-3M. Hạ Tagil năm 2000

Xe có lưới quét mìn dạng bánh xe chịu lực – dao KMT-7, nền để bố trí phân bố tải 5 tấn, cần cẩu – mũi tên với tời quay bằng tay tải trọng 2,5 tấn, khí tài tự đào, đồng thời máy phát nhiễu để vô hiệu hóa mìn với ngòi nổ vô tuyến và các kính nhìn đêm thụ động.

BMR-3 trang bị hệ thống bảo đảm sinh hoạt. Lượng nước dự trữ cần thiết, lương thực, thiết bị để làm nóng thức ăn, các thiết bị nhiệt điện và vi khí hậu, các thiết bị vệ sinh cá nhân cho phép kíp xe ở trong xe đóng kín trong hai ngày đêm.

Trong quá trình nâng cấp tiếp theo, thực chất là thay thế gầm xe T-72A bằng gầm T-90 và tăng cường điều kiện sinh hoạt cho kíp xe. Xe mới mang tên gọi BMR-3M. Xe được sản xuất tại Ural, còn các lưới quét mìn ở “Stankomas” (thành phố Chelyabinsk).

[daibangden]

BMR-3M với lưới quét mìn dạng bánh xe KMT-7 với phần phụ điện từ EMT. Trong sự khác biệt với BMR-3, phiên bản nâng cấp trang bị tổ hợp giáp phản ứng nổ


Về cấu trúc, BMR-3 được giới thiệu là gầm xe tăng T-90 với sự tăng cường giáp phòng thử và lắp trên đó phần mui xe, bệ tải (tải trọng 1,5 tấn) cho các lưới quét, thiết bị nâng tải, hệ thống điều khiển trang bị lưới quét lắp chìm và súng máy NSVT-12,7 hoặc KORD. Mui xe với tháp chỉ huy được hàn từ các tấm thép cán, có cửa ra vào và khí tài quan sát. Sau mui xe là bệ tải để vận chuyển khối bánh xe của lưới quét. Trên mui và đằng trước thân có lắp các khối giáp phản ứng nổ. Để ngụy trang và tạo màn khói có hệ thống phóng lựu đạn khói 902B “Tucha”. Trong buồng chiến đấu của xe bố trí ba lính công binh, có bổ sung thêm chỗ ngồi và trang bị.

BMR-3M đảm bảo khả năng vượt qua các bãi mìn cho xe tăng, xe chiến đấu bộ binh (BMP), xe vận tải chiến đấu (BTR) và các xe khác, chiều rộng của bản xích (bánh xe) và khoảng cách giữa  các băng xích (giữa các bánh xe) vừa bằng xe tăng. Trong các bãi mìn bố trí mìn đè nổ, xe vượt qua bằng hai bánh rộng 80 – 87 cm, còn giữa chúng là một dải không quét rộng 162cm. Trong các bãi mìn bố trí mìn chống đáy tăng ngòi nổ tiếp xúc BMR-3 tạo thành quãng đường rộng 3,2 mét, trong các bãi mình chống đáy với ngòi nổ từ - quãng đường rộng 6-7 mét.

[daibangden]

MTU-90 “Gusenhitsa-1”





Xe lắp cầu cho tăng MTU-90

Xe lắp cầu cho tăng MTU-90 được thiết kế ở Phòng thiết kế xưởng lắp ráp xe máy kéo Omsk trên cơ sở xe tăng T-90. Xe được giới thiệu để mở cầu kim loại một nhịp trọng tải 50 tấn qua chướng ngại vật rộng 24 mét. Sự triển khai cầu được thực hiện bởi kíp xe và không phải ra ngoài xe.

Cấu trúc của cầu – hệ thống khác thường – gồm có ba phần. Để triển khai cầu, xe di chuyển tới gần, với sự hỗ trợ của thiết bị dẫn động thủy lực, dầm đỡ tỳ vào mặt đất, mở cấu trúc cầu và đặt nó lên chướng ngại vật. Sau đó, xe cơ sở trong vai trò kiểm tra tải sẽ vượt qua cầu. Việc lắp cầu trên chướng ngại vật của xe có thể thực hiện trên bộ hoặc dưới nước ở độ sâu 2,8 mét. Việc thu cầu từ chướng ngại vật của xe có thể thực hiện từ vị trí lúc đầu hoặc từ bờ đối diện.

Chiều dài cầu: 26 mét, chiều rộng 3,3 mét, chiều rộng bánh xe cầu: 1,25 mét. Độ vượt quá (độ ngắn) cho phép của bờ đối diện chướng ngại vật: 3,5 mét. Thời gian triển khai (thu) cầu: 2 – 2,5 phút. Kíp xe: 2 người.

[daibangden]

TOS-1 “Buratino”

Hệ thống hỏa lực hạng nặng TOS-1

Hệ thống hỏa lực phóng loạt TOS-1 (“công trình 634”) được phát triển trong cuối những năm 1970 trên cơ sở gầm xe tăng T-72A. Phòng thiết kế dưới sự chỉ đạo của A.A.Morov tại Omsk là cơ quan nghiên cứu chính. Thiết bị phóng được thiết kế ở xưởng Motovilikhinsk tại thành phố Perm. Từ cổng xưởng, trong thời gian đó đã cho ra đời các hệ thống hỏa lực phóng loạt “Grad”, “Urgan”, “Cmerch”. Xe được chế tạo được chế tạo với số lượng không lớn, gia nhập biên chế lực lượng binh chủng hóa học và tiếp nhận trong chiến tranh Afganistan.

Trong thành phần TOS-1 có: xe chiến đấu, đạn phản lực không điều khiển (rocket – NURS) và xe vận tải – nạp đạn (TZM).

Xe chiến đấu được giới thiệu là thiết bị phóng đạn phản lực 30 nòng lắp trên gầm xe tăng T-72. Xe có gầm, bệ quay với bộ phận lắc của hệ thống phóng, thiết bị dẫn động lực tự động và hệ thống điều khiển hỏa lực. Kíp xe – 3 người.

Bộ phận lắc của thiết bị phóng có 30 ống phóng 220mm cho tên lửa không điều khiển, được lắp trên thân xe với cửa ra vào và liên kết với tay gạt của bệ quay qua trục. Việc dẫn bắn đạn tới mục tiêu theo các góc tầm và hướng được thực hiện bằng các thiết bị dẫn động lực tự động hóa.