TẤN CÔNG
Từ đầu tháng 12-1978 ta bắt đầu làm công tác chuẩn bị cho nhiệm vụ tác chiến lớn, để chấm dứt cái thế giằng co chờ một giải pháp trong hòa bình không có kết quả. Trung đoàn 922 đưa Tiểu đoàn 4, chủ công của trung đoàn đi tập huấn chiến đấu hợp đồng binh chủng trong đội hình xe tăng pháo binh yểm trợ ở Tiểu đoàn huấn luyện của Sư đoàn. Tôi được giao đi cùng làm kế hoạch huấn luyện và theo dõi tập luyện trên thao trường. Một tổ đài 15 W và một cơ yếu viên đi theo hàng ngày mã hóa nộị dung báo cáo huấn luyện của tôi điện về cho Sở chỉ huy trung đoàn.
Đến tiểu đoàn huấn luyện tôi gặp anh Xê, người Tiểu đoàn trưởng của Tiểu đoàn 5 khi còn ở Sa Mát. Chúng tôi ôm nhau thật chặt! Anh vẫn xởi lởi như ngày nào, cái giọng xứ Nghệ pha đôi chút giọng bắc dễ nghe; trông anh có béo lên chút ít. Anh giữ tôi ăn với anh bữa cơm tối. Nuôi được mấy chú gà anh cho công vụ bắt một con làm thịt thết đãi tôi. Từ ngày vào chiến đấu đến nay chưa được ăn miếng thịt gà nào, nay được thưởng thức thấy ngon thơm, đậm đà. Chẳng riêng gì thịt gà ngon mà tình cảm thân thương, ấm áp của người lính chiến làm tôi bồi hồi nhớ mãi.
Đợn vị tập khoa mục đại đội tấn cống đánh chiến các mục dưới sự chi viện của xe tăng, pháo binh. Thực hành ngay trên thao trường, triển khai đội hình hành tiến trên xe tăng và thiết giáp qua các địa hình phức tạp đồi núi, đầm lầy v.v. Sau đợt huấn luyện đánh hợp đồng binh chủng cho cấp tiểu đoàn, Sư đoàn còn tổ chức cho Trung đoàn 24, Sư đoàn 10 diễn tập chiến đấu hợp đồng binh chủng để cán bộ các trung đoàn thị sát cuộc diễn tập…
Với tôi về E24 lại được gặp ngỡ chiếm hữu ngày đánh Mỹ. Lại bắt tay, lại ôm nhau,thăm hỏi rối rít như người xa nhà lâu ngày mới được trở lại. Bao chuyện của ngày ấy, năm ấy…rồi tiêc cho thằng ấy...thằng nọ, thằng kia đã ngã xuống trong cuộc chiến này… Cuộc chiến còn kéo dài, khi chia tay chúng tôi chúc nhau hai chữ bình an!
Ngày 31-12 năm1978 là ngày kết thúc thời gian phòng ngự chống quân Pôn Pốt- Khme-Đỏ-quân áo đen, quân ta bắt đầu tổng tấn công trên toàn tuyến biên giới Tây Nam.
Tôi còn nhớ trong công tác chuẩn bị cho chiến dịch, ngoài phương án tác chiến, công tác bảo đảm hậu cần, công tác chính trị, tư tưởng bao giờ cũng đi trước một bước. Cán bộ Tuyên huấn đưa sách truyện xuống các đơn vị, trong đó có cuốn tiểu thuyết Vượt sông Ô- đe, một cuốn sách của nhà văn Liên Xô viết về đại chiến thế giới lần thứ 2 khi Hồng quân tiến vào nước Đức quốc xã. Tôi đọc, thực ra là đọc lại, thấy vẫn thú vị. Lần trước đọc còn là học sinh. Lần này đọc là người lính bước vào cuộc chiến lần thứ hai. Lần trước là cuộc chiến giải phóng dân tộc mình với muôn vàn gian khổ hy sinh, mất mát. Cuộc chiến lần này cũng hy sinh mất mát nhưng vì nghĩa vụ quốc tế cao cả. Đội quân chúng tôi hôm nay cũng giống những chiến sỹ Xô Viết năm xưa tiến vào nước Đức Quốc Xã tiêu diệt tận gốc chế độ Phát xít Hít-le tàn bạo gieo bao hiểm họa cho toàn thế giới. Còn chúng tôi tiến vào một nước đang có họa diệt chủng, do chế độ Khme-Đỏ cầm quyền gieo thảm họa cho chính dân tộc của chúng với hàng triệu người bị thảm sát rất man rợ…
Cuộc tiến quân này sẽ cứu cho cả một dân tộc thoát khỏi họa diệt chủng, do chế độ tàn bạo có một không hai trong lịch sử gây nên, đó là chế độ Khme-Đỏ ở nước Cămpuchia, bạn láng giềng của Việt Nam. Tôi đọc cuốn tiểu thuyết và kể cho vợ tôi qua thư, cô đã viết thư vào khuyên đừng mải mê xem danh lam thắng cảnh, giống như chiến sỹ Xô Viết mải mê xem bức họa nàng Mona Lisa của danh họa Leonarda da Vinci mà bị ám sát (mãi mấy tháng sau, khi tiến sâu vào đất Cămpuchia tôi mới nhận được bức thư này).
Mục tiêu tấn công trong ngày mở đầu chiến dịch của Trung đoàn 922 là bản Phum Sâm, nằm đối diện bình độ 50 (50 là độ cao của đường bình độ ghi trên bẳn đô). Đây là vị trí quan trọng nhất trong tuyến phòng ngự trên đường 7, được xác định trận chiến sẽ diễn ra ác liệt trong toàn hướng của trung đoàn.
Phương án tấn công vào Phun Sâm có hai mũi. Mũi chủ yếu từ hướng Bắc đánh tạt sườn, hướng thứ 2 từ bình độ 50 đánh thẳng sang. Hướng Bắc do Tiểu đoàn 4 đảm nhiệm. Tiểu đoàn trưởng là anh Tiến, chính trị viên là anh Hạng. Mũi thứ 2 do Tiểu đoàn 6 đang chốt ở bình độ 50 đảm nhiệm.Tiểu đoàn trưởng là anh Quyền, chính trị viên là anh Quang. Tiểu đoàn 5, Tiểu đoàn trưởng là anh Cẩm, chính trị viên là anh Hiệp, nhiệm vụ của Tiểu đoàn 5 là rải quân dọc đường tiến quân của Tiểu đoàn 4, bảo vệ sườn và phía sau cho Tiểu
đoàn 4. Đồng thời cũng là lực lượng dụ bị khi mũi tấn công gặp khó khăn. .
Phối thuộc tác chiến có một đại đội xe tăng T54 gồm 4 chiếc, hai khẩu pháo 105ly. Các pháo thủ cùng chiến sỹ công binh của trung đoàn, mở đường qua khu rừng non và ngay đêm trước ngày N kéo pháo ra trận địa tại bình độ 50, để bắn thẳng vào Phum Sâm. Pháo bắn thẳng tiếng đêpa của nó kinh khủng lắm, có thể làm thủng màng nhĩ quân đối phương. Một khẩu đội cối 120ly hỏa lực của trung đoàn, do Đại đội trưởng Hiền, quê xã Hùng Tiến, huyện Vĩnh Bảo, thành phố Hải Phòng chỉ huy. Lực phòng không đánh trả máy bay là súng 12ly ở ngay trận địa chốt và một đại đội pháo phòng không 57ly của sư đoàn lập trận địa ngay sau sở chỉ huy trung đoàn, sẵn sàng đánh máy bay khi chúng xuất hiện.
Công binh đã mở đường cho pháo và xe tăng chiếm lĩnh trận địa đêm trườc ngày N và ngụy trang kín đáo. Sở chỉ huy tiền phương Sư đoàn chuyển lên điểm cao 105, Sở chỉ huy trung đoàn chuyển ra sở chỉ huy Tiểu đoàn 6. Tất cả đã sẵn sang cho giờ G. Một số mục tiêu xa hơn do không quân Việt Nam sẽ oanh kích bằng máy bay F5E (máy bay phản lực của của quân đội Sài Gòn cũ) ném bom bi là Phum Sa Ma Khôm, nằm sâu khoảng 3km, được xác định là Sở chỉ huy tiền phương của Quân khu 203 của quân Khme-Đỏ.
Sau khi Tiểu đoàn 5 rải quân dọc đường, thì đúng 0h ngày 30-12-1978 Tiểu đoàn 4 suất kích. Đường tiến quân vào chiếm lĩnh bàn đạp tấn công qua rừng non, đi trong đêm tối không phải là dễ dàng, sẽ gặp khó khăn khó lường.