Vị chỉ huy huyền thoại

[Giangtvx]

*

*       *

        Từ hội nghị Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương mở rộng trở về, ông Võ Chí Công -Bí thư Khu ủy kiêm Chính ủy Quân khu cùng ông Chu Huy Mân -Tư lệnh Quân khu tổ chức ngay hội nghị Khu ủy và Quân khu ủy mở rộng. Sau phần truyền đạt, đánh giá, phân tích tình hình hội nghị đi vào thảo luận cụ thể để thực hiện cho được quyết tâm của trên. Sư trưởng Nguyễn Chơn và quyền chính ủy Mai Thuận (ông Mai Thuận được đề
bạt thay ông Lê Đình Yên) hiểu rõ Sư đoàn 2 có vai trò đặc biệt trong hướng tiến công cánh nam giải phóng Quảng Nam -Đà Nẵng. Lúc đến phần quân sự, hội nghị bỗng sôi nổi hẳn lên, nhất là khi trao đổi phương án đợt một giải phóng hai huyện Tiên Phước và Phước Lâm. Cuối cùng hội nghị đề nghị Sư đoàn 2, phải giải phóng cho được hai quận lỵ và tiêu diệt các căn cứ quân sự của địch trên địa bàn hai quận trong bảy ngày. Tướng Chu Huy Mân thấy Nguyễn Chơn và từng gương mặt các đồng chí trong Khu ủy từ ông Bùi San -Phó Bí thư Khu ủy, ông Bảy Hữu -Thường vụ Khu ủy, ông Đoàn Khuê - Phó Bí thư Khu ủy, ông Võ Thứ -Phó Tư lệnh Quân khu đến ông Dương Loan -Khu ủy viên, ông Hoàng Minh Thắng -Bí thư Tỉnh ủy, ông Trần Thận đều rất đăm chiêu... Việc giao cho Sư đoàn 2 giải quyết một địa bàn khu chiến rộng lớn, lực lượng địch nhiều mà chỉ trong bảy ngày thì quá nặng, khó hoàn thành được. Ông Mân nhìn Sư trưởng Nguyễn Chơn hỏi:

        - Đồng chí Sư trưởng và Chính ủy Sư 2 thấy thế nào, với thời gian như vậy có hoàn thành nổi không?

        Sư trưởng Nguyễn Chơn đứng lên:

        Báo cáo các thủ trưởng và các đồng chí! Rất cám ơn các thủ trưởng và các đồng chí đã tín nhiệm giao cho Sư 2 nhiệm vụ nặng nề, nhưng rất vinh dự và đã cho phép chúng tôi hoàn thành nhiệm vụ trong bảy ngày, nhưng...

        Sư trưởng Nguyễn Chơn dừng lại. Từ ông Công, ông Mân đến mọi thành viên hội nghị đều im lặng chờ đợi.

        Sư trương Nguyễn Chơn tiếp tục:

        - Báo cáo các thủ trưởng và các đồng chí!... Sau khi cân nhắc tương quan lực lượng địch, ta trên khu chiến, tôi và anh Mai Thuận, quyền Chính ủy sư đoàn đã thông nhất xin phép Khu ủy và Quân khu cho chúng tôi được rút ngắn thời gian 7 ngày xuống 24 tiếng đồng hồ...

        Cả hội nghị rộn lên tiếng xì xào bàn tán. Từ bảy ngày rút xuống 24 tiếng đồng hồ, y hệt trường hợp diễn ra ở hội nghị Mặt trận B3 trước đây. Tại hội nghị đó ông Chơn cũng xin Bộ tư lệnh chiến dịch dứt điểm căn cứ Đắc Tô -Tân cảnh từ 7 ngày rút xuống 24 tiếng đồng hồ.

        - Không được đâu! Làm gì có chuyện 7 ngày mà rút xuống 24 tiếng đồng hồ...

        - Ờ phải! Vậy mà ông Chơn dám đòi dứt điểm trong 24 tiếng. Chẳng qua ông Chơn phấn khởi rồi bốc đó thôi!

        - Đúng! Đúng! Nếu không giải quyết xong trong 24 tiếng thì lúc bấy giờ xoay ra sao?

        Thấy không nên để kéo dài, ông Đoàn Khuê, Phó Bí thư Khu ủy liền đứng lên:

        - Đồng chí Nguyễn Chơn và Sư đoàn 2 xin hoàn thành đợt 1 trong 24 tiếng đồng hồ, riêng tôi, tôi tin đồng chí Nguyễn Chơn và Sư 2 làm được.

        Sau ý kiến ông Đoàn Khuê mọi người trong hội nghị lại im lặng. Ỏng Đoàn Khuê nói tiếp:

        - Riêng tôi thì tôi tin đồng chí Nguyễn Chơn và Sư 2. Mùa khô 1972, lúc ấy Mỹ còn chi viện trực tiếp hoả lực, bom pháo ngày ngày trút xuống núi rừng Bắc Tây Nguyên như mưa bão. Vậy mà khi Bộ tư lệnh chiến dịch Bắc Tây Nguyên giao cho Sư 2 và các đơn vị phối thuộc phải tiêu diệt cho được căn cứ Sư đoàn 22 ngụy, căn cứ Trung đoàn 42 ngụy, một chiên đoàn tăng bọc thép ở Tân Cảnh cùng với căn cứ Đắc Tô 2 có Trung đoàn 47 đóng giữ, pháo đủ tầm đủ cổ bảo vệ... trong 7 ngày, nhưng đồng chí Nguyễn Chơn xin dứt điểm trong 24 giờ, và đã hoàn thành nhiệm vụ. Chúng tôi hết sức bất ngờ trước quyết tâm đó của đồng chí Nguyễn Chơn và sư đoàn. Tình hình khu chiến hiện nay đã khác trước, hoả lực địch không còn mạnh nữa. Thực lực ta mạnh hơn rất nhiều, sư đoàn đã được tăng cường 34 tăng T54, PT76 và pháo hạng nặng 130 ly, bộ đội đầy đủ đạn dược, lương thực không phải ăn quả móng trâu để đánh địch như chiến dịch Bắc Tây Nguyên, quân số sư đoàn được bổ sung và tăng cường, tôi tin đồng chí Nguyễn Chơn và Sư đoàn 2 có thể hoàn thành nhiệm vụ trong 24 tiếng đồng hồ một cách xuất sắc...

        Nghe ông Đoàn Khuê phân tích cả ông Chu Huy Mân và ông Công đều cười tán thưởng. Ông Võ Chí Công kết luận:

        - Quyết tâm cao của Sư đoàn 2, cánh Nam Đà Nẵng như vậy là chúng ta yên tâm, tin tưởng, bây giờ đòi hỏi nhiệm vụ chính trị. Các đồng chí phải làm sao tổ chức, vận động quần chúng nhân dân nổi dậy cho kịp với đòn tấn công quân sự như anh Ba Duẩn thường nhắc: Tấn công để nổi dậy, nổi dậy để tấn công. Tấn công nổi dậy để giành quyền làm chủ của nhân dân. Sư 2 có thể hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ hay không còn phải nhờ lực lượng quân sự, chính trị địa phương...

        Ông Khuê, ông Công, ông Mân và mọi thành viên dự hội nghị đều đặt niềm tin vào Sư trưởng Nguyễn Chơn và Sư đoàn 2.

[Giangtvx]

 

Chương 17

        Sư đoàn 2 bộ binh là đứa con cưng của quân dân Khu 5. Sư đoàn ra đời và trưởng thành từ trong cuộc chiến tranh cách mạng của quân dân Khu 5 kiên cường, bất khuất. Sư đoàn đánh đâu thắng đó, đi dân nhớ, ở dân thương luôn xứng đáng với niềm tin yêu, quý trọng của Đảng bộ và nhân dân Khu 5. Ông Võ Chí Công - Bí thư Khu ủy kiêm Chính ủy Quân khu, ông Chu Huy Mân - Tư lệnh Quân khu thường xuống thăm, động viên, cổ vũ, và trao nhiệm vụ cho sư đoàn. Sư trưởng Nguyễn Chơn lấy làm tự hào mỗi lần bước vào chiến dịch, bởi Sư đoàn 2 bao giờ cũng được tin tưởng giao trọng trách nặng nể. Ở dải đất miền Trung này, bọn Mỹ, ngụy, chư hầu mỗi khi đối mặt với Sư đoàn 2 đều kinh hồn, khiếp sợ... Nhớ lần ông Công, ông Mân ghé thăm Sư đoàn 2 đang đóng quân ở Mường Noòng, Nam Lào. cả sư đoàn cảm động, nhiều cán bộ chiến sĩ xúc động trào nước mắt khi được gặp lại hai ông ở một chiến trường xa quê hương. Tình cảm của hai ông cũng là tình cảm của Khu ủy, của người dân Khu 5 dành cho đơn vị. Cuối năm 1972, Sư đoàn từ chiến trường Tây

        Nguyên được lệnh trỏ về mảnh đất đã sinh ra mình, nuôi mình lớn lên và trưởng thành, cán bộ, chiến sĩ toàn sư đoàn đều rất phấn khởi. Sau mười lảm ngày hành quân, sư đoàn đã về đến dốc Cọp thuộc huyện Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi. Được tin sư đoàn trở về, các cơ quan, đoàn thể các tỉnh, cơ quan khu ủy, quân khu, đến thăm hỏi, tặng quà... làm cán bộ, chiến sĩ sư đoàn hết sức cảm động.

        Lòi đồng chí Bí thư Khu ủy ấm áp ngày ấy như vang vọng mãi bên tai Sư trưởng Nguyễn Chơn và cán bộ, chiến sĩ.

        - Sau hai năm chiến đấu trên một số chiến trường bạn và chiến trường Tây Nguyên, đến nay, các đồng chí đã trở về nơi chôn nhau cắt rốn của mình trong nỗi mừng vui khôn xiết của tất cả cán bộ, đảng viên và nhân dân. Là một sư đoàn chủ lực mạnh, là quả đấm thép của quân khu, các đồng chí trở về quê hương lần này nhiệm vụ của các đồng chí vô cùng nặng nề và cũng rất đỗi vẻ vang...

        Nhiệm vụ nặng nề và vẻ vang mà đồng chí Bí thư Khu ủy nói ngày ấy chính là nhiệm vụ trọng đại đang đòi hỏi trách nhiệm thiêng liêng của toàn sư đoàn. Lần này Sư đoàn 2 sẽ cùng với các đơn vị bạn, cùng nhân dân quyết tiêu diệt các trung đoàn, sư đoàn chủ lực của địch trên địa bàn quân khu để giải phóng quê nhà, góp phần thống nhất đất nước.

        Trong khi hội nghị tạm nghỉ, ông Công, ông Mân dành thời gian để làm việc với Sư trưởng Nguyễn Chơn và Quyền Chính ủy Sư đoàn Mai Thuận về tình hình đơn vị và phương án tác chiến. Tại phòng làm việc của Tư lệnh Chu Huy Mân, ông Mộng - Phó trưởng ban Tác chiến Quân khu đã trải sẵn tấm bản đồ. Trước khi vào làm việc, hai ông dành thời gian để nghe tình hình đơn vị. Ông Công nói nhỏ:

        - Đây là trận cuối cùng...

        Câu nói của ông Công bỗng làm cho Sư trưởng Nguyễn Chơn nhớ lại gần ba mươi năm về trước khi ông cùng các đồng chí của mình hát vang bài "Quốc tế ca" trong lễ kết nạp Đảng thiêng liêng:

        "... Vùng lên hỡi các nô lệ ở thế gian Vùng lên hởi ai cực khổ bần hàn Sục sôi nhiệt huyết trong tim đầy chứa rồi Quyết phen này sống chết mà thôi

        Đấu tranh này là trận cuối cùng...

        Mấy chục năm đã qua, hôm nay, nhiệt huyết ấy vẫn dâng trào trong ông... Ông Công nói tiếp:

        - Cậu ạ! Đây là trận cuối cùng. Một ngày bây giờ bằng hai mươi năm. Nhớ phải làm công tác tư tưởng cho kỹ, động viên anh em cán bộ chiến sĩ trong sư đoàn phải hết sức cố gắng. Thời cơ ngàn năm có một đã đến. Nếu chúng ta không hoàn thành nhiệm vụ sẽ có tội lớn với Đảng, với Tổ quốc, với đồng bào, với những người đã anh dũng hy sinh. Tội ấy không thể tha thứ được...

        Sư trưởng Nguyễn Chơn thấy xúc động quá. Những lời thân mật, ấm áp của ông Công chính là mệnh lệnh thiêng liêng. Đối với Sư trưởng Nguyễn Chơn thì ông Công, ông Mân là những người anh, người chú, là lớp chiến sĩ đầu tiên khi Đảng vừa ra đời năm 1930, là lớp học trò xuất sắc của lãnh tụ Hồ Chí Minh... Nguyễn Chơn nhớ kỹ từng lời ông Công rồi trấn tĩnh đáp:

        - Báo cáo thủ trưởng! Tôi hiểu đây là những ngày tháng thiêng liêng, hệ trọng nhất của cách mạng! Xin các thủ trưởng yên tâm. Lần này nếu không hoàn thành nhiệm vụ, không nắm chắc thời cơ, thì chúng tôi sống cũng vô nghĩa.

[Giangtvx]

        Cảm nhận được sự xúc động mạnh của Sư trưởng Nguyễn Chơn, ông Công âu yếm vỗ vai người Sư trưởng:

        - Khu ủy và Quân khu vẫn xem lời hứa của cậu chắc như đanh đóng cột luôn tin tưởng tuyệt đối vào cậu và sư đoàn. Lần này phải cố gắng gấp bội, phải nắm chắc và làm chủ thời cơ...

        Ồng Chu Huy Mân nắm tay thụi yêu vào vai người Sư trưởng:

        - Lần này mần ăn chỉ còn một lần. Một lần cuối cùng không có lần tiếp theo nữa nghe!

        - Dạ báo cáo các thủ trưởng, chúng tôi rõ rồi.

        Bên ngoài ánh nắng ngập tràn trên khu căn cứ của đất Trà My. Trên các sườn núi những làn mây trắng như bông vẫn còn đọng lại. Rừng xôn xao trong gió.

        Lúc mọi người đã ngồi vào bàn làm việc, ông Công hỏi:

        - Đồng chí Chơn này! Tình hình đơn vị sau đợt hoạt động vừa rồi ra sao? Quân số, trang bị hiện tại thế nào? Bước vào chiến dịch cần bổ sung gì thêm?

        Ông Chơn nói:

        - Tôi xin được thay mặt anh Thuận và Bộ Tư lệnh sư đoàn báo cáo tổng quát tình hình đơn vị để hai thủ trưởng nắm. Vâng! Nhằm đáp ứng yêu cầu sẵn sàng chiến đấu, chúng tôi luôn nhấn mạnh nhân tố chính trị, tinh thần của bộ đội phải được đi trước một bước, đó là nhân tố hàng đầu, đồng thời phải nâng cao trình độ kỹ chiến thuật của cán bộ chiến sĩ, nâng cao năng lực chỉ huy của đội ngũ cán bộ. Chúng tôi thống nhất rằng chất lượng và trình độ chiến đấu chỉ có thể có được trên cơ sở tự nỗ lực rèn luyện của từng cán bộ, chiến sĩ của từng đơn vị. Báo cáo hai thủ trưởng! Là đơn vị chủ lực, cơ động trên chiến trường trọng điểm của quân khu, chúng tôi phải nắm kỹ đối tượng tác chiến của sư đoàn, đó là các sư đoàn chủ lực ngụy, cụ thể là Sư đoàn 2, Sư đoàn 3, các sư đoàn cơ động ứng chiến... Ngô Quang Trưởng được bọn Mỹ - Thiệu tâng bốc là viên tướng xông xáo, nhưng qua theo dõi việc điều quân của Trưởng trong trận Thượng Đức, Nông Sơn - Trung Phước cũng như qua các chiến dịch, chúng tôi thấy hắn là một tên tướng ngông cuồng, nướng quân như rạ. Một khi bị đánh khắp nơi, hắn thường hốt hoảng điều quân chữa cháy một cách vụng về...

        Ông Mân khen:

        - Cậu có nhận xét về tên Trưởng khá hay! Trong một trận đánh phải hiểu rõ quân rõ tướng.

        Rồi ông Mân kể ngắn gọn chuyện gặp Bác Hồ và bài thơ của Bác. Hôm ấy, đoàn cán bộ Quân khu 5 đến thăm Người trước khi bước vào xuân 1968. Lúc ấy đồng chí Tố Hữu cũng đến. Bác nói:

        - Đồng chí Tố Hữu ngâm một bài thơ mới sáng tác cho các chú ở chiến trường nghe.

        Chần chừ một lát, đồng chí Tố Hữu nói:

        - Thưa Bác, đây toàn là những nhà chính trị quân sự đang cầm quân ở chiến trường, cháu xin phép được đọc bài thơ "Đánh cờ" của Bác để các anh ấy nghe.

        - Được tuỳ chú! Chú đề xuất thì chú cứ đọc.

        Nghe đồng chí Tố Hữu đọc xong, ông Mân ghé vào tai đồng chí Tố Hữu, nói:

        - Lát nữa anh chép lại bài thơ của Bác cho tôi với nhé. Hay thật, sát với lòng người làm tướng...

        Chợt ông Mân ngâm lại bài thơ của Bác.

        Nghe xong bài thơ, ông Thuận, ông Chơn vừa cảm động vừa phấn chấn. Ông Công tiếp lời:

        - Đúng thế! Cổ nhân vẫn nói: Dĩ bất biến, ứng vạn biến! Người tướng tài thường tìm thấy sự thành công trong vạn biến, nhất là khi một trận đánh, một chiến dịch diễn ra gặp phải những tình huống bất ngò. Trong khoảnh khắc ngắn ngủi ấy, đòi hỏi người chỉ huy, người cầm quân phải sáng suốt để có những quyết định thông minh, chính xác mới thắng được kẻ địch.

        Sư trưởng Chơn trở lại phần báo cáo của mình:

        - Vâng! Địa bàn tác chiến của chúng tôi, mục tiêu của chúng tôi là thị xã Quảng Ngãi, Hội An, Tam Kỳ và thành phố Đà Nẵng. Cả bốn trung đoàn bộ binh, trung đoàn pháo binh và các tiểu đoàn trực thuộc đều đạt đơn vị mạnh. Trung đoàn 1 Ba Gia có truyền thống đánh giỏi cả vận động bao vây, liên tục tấn công và tập kích hợp đồng binh chủng. Trung đoàn 31 truyền thống đánh giỏi về chiến thuật bao vây, đánh lấn, thuộc loại khá trong chiến thuật vận động bao vây, tiến công liên tục, tập kích hợp đồng binh chủng. Trung đoàn 38 có truyền thống phòng thủ, đánh địch phản kích, giỏi trong tác chiến phòng ngự. Trung đoàn 36 bộ binh cũng mạnh như các trung đoàn khác. Chúng tôi đang từng bước nâng cao khả năng tập kích hợp đồng binh chủng cho từng trung đoàn. Hiện các trung đoàn, tiểu đoàn trực thuộc đã hoàn thành cơ bản chương trình huấn luyện để đáp ứng với tình hình mới. Chúng tôi tiến hành kiểm tra sáu đại đội của Trung đoàn 1 Ba Gia và Trung đoàn 31 thì 100 phần trăm đạt yêu cầu, trong đó có 66 phần trăm đến 83 phần trăm đạt khá giỏi trở lên, chúng tôi được bổ sung thêm 800 chiến sĩ.

[Giangtvx]

        Ông Chu Huy Mân lên tiếng:

        - Tốt! Cậu cho biết lực lượng tăng viện của quân khu cho sư đoàn lần này thế nào? Chúng ta cũng đồng thời đi thẳng vào phương án đánh địch, bắt đầu từ trận tiến công đập tan tuyến phòng ngự Tiên Phước - Phước Lâm. Chúng ta có nhiều thời gian thảo luận, tôi và anh Năm Công muốn nghe kỹ phương án đánh địch của các đồng chí.

        - Vâng! Lần này bước vào chiến dịch, sư đoàn được bổ sung tăng cường thêm một tiểu đoàn pháo binh cùng Tiểu đoàn 13 pháo cao xạ 37mm, Trung đoàn pháo binh 368, một tiểu đoàn vận tải, một đại đội hoá học... Trong chiến dịch này sư đoàn cũng được tăng cường hai đại đội pháo 85mm nòng dài, một đại đội lựu pháo 122mm, một đại đội cối 160mm, một đại đội tên lửa có điều khiển B72, một tiểu đoàn pháo cao xạ 37mm, một tiểu đoàn lựu pháo 105mm, 32 xe tăng PT85 và T54 và tăng cường Lữ đoàn 52 gồm 5 tiểu đoàn bộ binh.

        Nói đến đấy, Sư trưởng Chơn cầm thước chỉ lên bản đồ:

        - Đây là những kho tàng dự trữ của sư đoàn đã chất đầy vũ khí đạn dược, lương thực, thuốc men nên bước
vào chiến dịch chúng tôi không sợ thiếu đói như mọi chiến dịch trước đây nữa.

        Ông Công, ông Mân tạm kết thúc thời gian làm việc với Sư trưởng Nguyễn Chơn và Quyền Chính ủy Mai Thuận. Ông Công nói:

        - Ta tạm nghỉ trưa, đầu giờ chiều nay, chúng ta sẽ nghe anh Hai Mạnh nói về nhiệm vụ quân khu và trên toàn chiến trường với hội nghị. Sau hội nghị, chúng ta lại làm việc tiếp...

        Bữa trưa qua đi rất chóng vánh. Đầu giờ chiều, sau lời giới thiệu của ông Công, ông Mân truyền đạt lại tinh thần của hội nghị Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương mở rộng, cả hội trường im phắc. Ông Mân bước lên bục:

        -Thưa các đồng chí! Được sự ủy nhiệm của anh Năm, tôi xin truyền đạt một số vấn đề của hội nghị và tình hình diễn biến trên chiến trường. Trước hết, về quân sự hoạt động của chúng ta chia làm ba đợt. Đợt 1, một sư đoàn của quân giải phóng miền Nam đã tiêu diệt quân địch, giải phóng hoàn toàn tỉnh Phước Long. Chuyện ấy diễn ra thế nào? Hôm đó, tôi, anh Năm và một số đồng chí như đồng chí Hoàng Minh Thắng, Trần Thận... đang dự cuộc họp thì tin mừng thắng trận tới tấp bay về hội nghị, nhất là tin trận đánh Phước Long. Một bộ phận của Sư đoàn 7 cùng lực lượng vũ trang của tỉnh Bình Phước tiến đánh tiêu diệt chi khu quân sự Bù Đôp. "Tội nghiệp" cho cái chi khu này trong mười ngày hai lần 

        bị diệt ở hai nơi khác nhau. Đến 5 giờ sáng ngày 26 tháng 12, một trung đoàn tăng cường của ta thuộc Sư đoàn 7 tiến công khu Đồng Xoài. Đến 15 giờ giải phóng hoàn toàn khu vực này. Một bộ phận của địch trên quốc lộ 14 tháo chạy về co cụm để bảo vệ thị xã Phước Long, núi Ba Rá và chi khu quân sự Phước Bình.

        Lúc đó anh Ba Duẩn hỏi:

        - Lực lượng địch ở chi khu quân sự Phước Long có bao nhiêu? Ta sử dụng lực lượng bao nhiêu?

        Anh Trần Văn Trà liền đứng lên đáp:

        - Dạ báo cáo anh Ba! Ở đây địch có 3 tiểu đoàn bảo an, gần đây địch tăng thêm 1 tiểu đoàn nữa. Tổng quân số khoảng 4 ngàn tên. Chúng có pháo 105 ly đến 155 ly, một chi đội cơ giới. Chúng đóng 40 đồn bất... Ta sử dụng Sư đoàn 7 thiếu Trung đoàn 3 và một số tiểu đoàn độc lập. Theo chỉ thị của Bộ, đánh Đồng Xoài chúng tôi chỉ được phép dùng pháo 105 ly lấy được của địch cùng với pháo mang vác còn pháo 130 ly và xe tăng T54 để làm dự bị nhưng khi đánh Phước Long thì đề nghị Bộ cho sử dụng vài đại đội xe tăng và pháo 130 ly. Sau đợt đầu khi bước sang đầu tháng 1 năm 1975 Sư đoàn 3 sẽ xuống đồng bằng trên địa bàn phía Tây sông Vàm cỏ Tây. Còn trung đoàn đặc công thì thọc xuống ven đô. Như vậy, ta có thể kìm chặt sư đoàn 25 ngụy lo giữ Tây Ninh. Sư đoàn 5 lo giữ Quốc lộ 13 để đối phó với Sư đoàn 9 của ta, chúng phải lo án ngữ Tân Uyên Phú Giáo. Nay ta đánh Đồng Xoài thì Sư đoàn 18 lo giữ Hoài Đức - Long Khánh. Chúng tôi tính đến sư đoàn dù và thủy quân lục chiến trước sau gì chúng cũng phải rút về trong này. Anh Văn Tiến Dũng có nói lại lời anh Ba: Anh Ba lệnh cho anh Dũng cứ cho pháo lớn và xe tăng ủi vào, đánh xong trụ lại, làm chủ Phước Long. Phước Long chỉ cách Sài Gòn có hơn 100 cây số. Chính quyển Mỹ cho một chiếc tàu chở máy bay đang ở căn cứ Subic chuyên chở một lực lượng đặc biệt về bờ biển Việt Nam. Còn Sư đoàn 3 thủy quân lục chiến Mỹ đang ở Ôkinaoa cũng được lệnh cấm trại, báo động tình trạng khẩn cấp.

[Giangtvx]

        Ông Mân nhìn ông Công nói tiếp:

        - Mấy ngày trước đó của hội nghị, anh Ba Duẩn đã nêu lên: "Mỹ có vào không? Vào thế nào?...". Tôi nhớ anh Năm Công phát biểu: Chúng ta có thể nói một cách dứt khoát là dù Mỹ có trở lại thì ta cũng quyết đánh và quyết thắng to hơn trước mà thôi.

        Ông Công nhắc:

        - Anh nên nói thêm ý kiến anh Tô  và các anh khác để các đồng chí nghe.

        - Vâng! Ý kiến anh Phạm Văn Đồng hôm ấy, được hội nghị đồng tình mạnh mẽ. Anh nói:

        - Câu kết luận cuối cùng là: Mỹ không đáng sợ. Với dư luận quốc tế, ta không lo. Ta sẽ tăng cường làm cho mọi người trên thế giới ngày càng hiểu rõ vấn đề độc lập, dân tộc đối với chúng ta là thiêng liêng, chính đáng. Về mặt ngoại giao, đối với Mỹ, ta cũng hết sức chủ động. Ta đề ra, bắt nó phải nghe. Để đạt được mục đích của cuộc kháng chiến là phải đánh thắng và thắng vĩnh viễn... Ta có hai cái mạnh: Sức mạnh của cuộc chiến tranh nhân dân và sức mạnh quốc tế...

        Ông Mân nhìn đồng hồ, nói:

        - Chúng ta tranh thủ thông qua phương án tác chiến

        của sư đoàn?

        Sư trưởng Nguyễn Chơn tiếp tục trình bày tình hình địch trên địa bàn hai huyện Tiên Phước, Phước Lâm phía Tây Nam Quảng Nam.

        - Báo cáo các đồng chí! Trên hai huyện này có 6 đại đội bảo an. Tuy gọi là bảo an nhưng bây giò chúng đã hiện đại hoá lên, tăng cường cả quân số và trang bị không khác gì quân chủ lực. Chúng có 18 trung đội dân vệ, 5 tiểu đoàn quân cộng hoà đóng ỏ núi Phước Hoà, 3 tiểu đoàn quân biệt động, hai bên có 2 tiểu đoàn biệt động quân ở căn cứ Suối Đá, 1 tiểu đoàn pháo. Ở đồi 211, địch có tiểu đoàn biệt động 37 trong công sự kiên cố. Đồi 211 dân còn gọi là Núi Vú, một cứ điểm khó đánh. Ở đây, khu chiến rộng, lực lượng quân địa phương chốt khắp nơi. sở dĩ tôi đề nghị rút xuống 24 tiếng vì thời gian ngắn thì thương vong ta ít, dồn số đạn 7 ngày cấp tập trong 24 tiếng, làm chúng không kịp trở tay, không kịp phản kích lại khi bộ binh đánh tràn vào, không kịp chi viện trước khi quân địch ở đây bị tiêu diệt... Muốn vậy, khi nổ súng, chúng tôi đề nghị các đơn vị phục vụ và phối thuộc phải chuẩn bị sẵn sàng, tập kết đúng vị trí yêu cầu của trận đánh...

        Phần của Sư trưởng Chơn trình bày phương án tác chiến cũng là phần kết thúc hội nghị. Ông Công và ông Mân mời Sư trưởng Nguyễn Chơn và Quyên Chính ủy Mai Thuận cùng ăn cơm trưa trước khi chia tay. Trong bữa ăn vui vẻ, ông Võ Chí Công tâm sự:

        - Lúc cậu phát biểu rút xuống 24 giờ, mình có ngại. Nhưng cậu xem lại kỹ, có được không? Nếu cậu quyết tâm được, mình đồng ý. Trong thâm tâm mình rất thích phương án này của cậu. Mình thấy nó vừa khoa học, vừa thực tiễn.

        Quyền Chính ủy Mai Thuận nhanh nhẹn đáp:

        - Báo cáo hai thủ trưởng! Xin hai thủ trưởng hãy tin vào anh Chơn và chúng tôi.

        Ông Công tiếp:

        - Chúng mình cũng biết các cậu và đơn vị đã tác chiến trên nhiều chiến trường, nhiều đối tượng kẻ thù, chỉ huy tác chiến già dặn. Nếu đánh được trong 24 giờ thì thuận lợi cho Khu ủy và Quân khu lắm. Chúng ta không những phối hợp đắc lực, hiệu quả với chiên trường chính mà còn tạo ra thời cơ đánh địch một ngày bằng hai mươi năm. Thời gian bây giờ là lực lượng, là sức mạnh. Chúng ta dùng 6 ngày còn lại, lập tức tiến công giải phóng Tam Kỳ và chia cắt, cô lập Đà Nẵng... Nếu điểu kiện cho phép chúng ta không tiếc gì mà không tiến về áp sát Đà Nẵng, có thời cơ chúng ta đánh chiếm luôn Đà Nẵng, giải phóng thành phố... Trên tinh thần ấy, Quân khu ta quyết tâm thực hiện khẩu hiệu "quân khu giải phóng quân khu, tỉnh giải phóng tỉnh, huyện giải phóng huyện, xã giải phóng xã". Muốn làm được, thực hiện được phương châm đó thì yêu cầu đòn chủ lực phải mạnh, tiến công nhanh, đè bẹp kẻ thù, tạo thời cơ cho lực lượng chính trị và lực lượng vũ trang địa phương tiến công nổi dậy tự giải phóng mình.

[Giangtvx]

        Sư trưởng Nguyễn Chơn bộc bạch chân thành:

        - Báo cáo hai thủ trưởng! Quyết tâm của chúng tôi là xuất phát từ yêu cầu chung và truyền thông đánh địch chứ chưa nghĩ đến hiệu quả sâu xa to lớn như các thủ trưởng nói...

        Một người tầm thước, da ngăm đen, khuôn mặt chữ điền, mặc chiếc áo bu dông màu tím than bước vào. Ông Công mừng rõ:

        - Ôỉ Cậu Giang! Hoàng Giang ngồi xuống đây! Đang lo thì ông Chủ nhiệm hậu cần Quân khu đến.

        - Dạ báo cáo thủ trưởng! Chắc có chuyện chi ạ?

        - Sao cậu biết tụi mình mong gặp cậu mà cậu đến đúng lúc thế.

        - Dạ báo cáo các thủ trưởng! Tôi đến là mang lá cờ Quyết chiến quyết thắng của Mặt trận để các thủ trưởng trao cho Sư đoàn 2 khi đánh chiếm xong treo lên quận lỵ Tiên Phước. Còn những gì sư đoàn cần, hậu cần chúng tôi đã chuẩn bị đầy đủ.

        Ông Mân hóm hỉnh:

        - Bây giờ ta trao luôn hay đợi kết thúc, trước toàn hội nghị ta trao cho long trọng hè?

        Sư trưởng Nguyễn Chơn nhanh nhẹn đáp:

        - Dạ dù trao trước hay sau thì tôi cũng xin cam đoan với Khu ủy và Quân khu, sẽ hoàn thành nhiệm vụ.

        Ông Công, ông Mân, ông Hoàng Giang vừa cười vừa rớm nước mắt...

        Núi rừng yên ả. Con suối phía sau vẳng lên tiếng róc rách. Ông Chơn, ông Thuận vội vã trở về đơn vị. Lúc này ông Thuận mới bộc lộ suy nghĩ thật của mình với người đồng đội mà ông vô cùng tin yêu:

        - Anh Chơn này! Đến bây giờ mà tôi vẫn chưa hết lo. Nếu lời hứa của chúng ta gặp điều bất trắc thì sao hè? Thú thật tôi tin anh, vì tôi là người hiểu anh hơn ai hết... Nhưng tôi lo, lỡ mình không thực hiện được, thì chết anh ơi. Thời cơ cuối cùng rồi, không còn cơ hội cho ta chuộc tội... Nhưng lúc nghe anh Năm Công tâm sự với anh, tôi mới hết lo. Chữ tín của anh dành cho tôi là tuyệt đổì...

        - Cám ơn anh. Nếu lúc tôi bày tỏ quyết tâm mà anh không đồng tình thì...

        - Không có chuyện đó đâu anh Chơn! Chúng mình quá hiểu nhau mà anh! Có bao giờ tôi thấy anh thất hứa vói trên, với sư đoàn đâu.

        - Hề... hề... Lần này nếu thất hứa, anh sẽ xử tội tôi trước chớ?

        - Nhất định rồi. Tôi xử anh xong, tôi quay lại tự xử tôi.

        - Hề... hề, tụi mình đã quá nửa đời rồi mà nói chuyện cứ như thời vị thành niên.

        - Ở đời thế đó anh Chơn ạ! Lúc mình thắng rồi, giữ đúng lời cam kết thì người ta nhớ đến đã đành nhưng nếu làm trật lời hứa thì chẳng những búa rìu khắp nơi đều lập tức giơ lên trước mặt chúng ta mà người ta còn nhớ mãi phải không anh Chơn...

        - Quá đúng chớ lỵ. Vậy nên mấy ai dám hứa trước những chuyện hệ trọng.

        - Anh Chơn ạ! Lần này bước vào chiến dịch sư ta được tảng cường Lữ 52 với 5 tiểu đoàn bộ binh, một trung đoàn pháo hạng nặng... Chưa khi nào sư đoàn ta mạnh đến thế. Một tiểu đoàn trinh sát, một tiểu đoàn vận tải, một tiểu đoàn thông tin, một đại đội hoá học, một tiểu đoàn công binh, một tiếu đoàn đặc công... Vì vậy tôi tin chúng ta sê hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Nếu không, hai anh em chúng ta sẽ đi đứt.

        - Anh yên trí! Đủ các loại sư đoàn quân Mỹ phải đối mặt còn chưa đứt, với quân ngụy mà chúng ta để đứt thì còn gì là Mai Thuận, Nguyễn Chơn và Sư đoàn 2 nữa anh? Tuy địa bàn hiện tại địch đông nhưng chúng nằm trong thế yếu chung của toàn chiến trường. Khu chiến của chúng ta là khâu yếu trong phòng thủ của quân ngụy Quân khu 1 trên địa bàn ba tỉnh Quảng Nam, Quảng Ngãi, Quảng Đà. Chúng có Sư đoàn dù, Sư đoàn 2, Sư đoàn 3 và các liên đoàn biệt động quân số 11, 12 và 14. Tuy nhiên, trong thế phòng ngự chống trả, chủ lực quân ngụy bố trí phân tán gần như đều phải gắn chặt với các địa bàn. Địch tuy đông nhưng bị căng ra và găm chặt địa bàn. Đã xa rồi thời kỳ địch tung quân bình định, lấn chiếm, cắm chốt, kìm dân. Bộ máy kìm kẹp của địch bây giờ chỉ là cái vỏ bề ngoài. Thế địch yếu hẳn rồi. Tuy nhiên, chúng vẫn còn Tiên Phước, Quế Sơn, Trà Bồng, Sơn Hà cắm sâu vào địa bàn ta. Nếu lần này ta giải phóng xong Tiên Phước - Phước Lâm - Sơn Hà - Trà Bồng thì vùng địch chỉ còn là một dãy dài mấy trăm cây số dọc ven biển. Lưỡi gươm của ta chém xuống một nhát thì chúng bị chia cắt bất cứ giờ nào, nên khi giải quyết xong, ta tranh thủ tiến công giải phóng Tam Kỳ, chúng ta xuống Tam Kỳ chỉ còn 10 cây số chớ mấy, chia cắt Quảng Ngãi, Chu Lai và Đà Nẵng. Nếu địch bị động, chúng ta tranh thủ thời cơ tiến công vào phía Nam Đà Nằng. Phía Tây Bắc Đà Nẵng đã có Sư 304 từ Thượng Đức kéo xuống kìm chặt quân dù và biệt động của chúng.

[Giangtvx]

        - Nhưng đó là cách tính thuận lợi anh Chơn ạ. Khu chiến của ta hiện tại địch khá đông trên địa bàn rộng tói 200 kilômét vuông anh ạ.

        - Tôi biết chớ! Trong khu chiến của ta, hiện địch có 6 tiểu đoàn chủ lực, 2 đại đội bảo an, 2 đại đội pháo, 44 trung đội dân vệ và địa bàn mà Sư 2 ngụy đang đứng chân. Nếu ta giải quyết xong thì Sư 2 ở phía Nam và Sư 3 ở phía Bắc cũng không dám phản kích mà lo giữ Tam Kỳ và Chu Lai vừa là sở chỉ huy Sư đoàn 2, vừa là khu căn cứ của chúng. Nếu một khi chúng ta đánh vào Tiên Phước - Phước Lâm mà Liên đoàn 12 biệt động quân ở Phú Lộc, Bắc Đà Nẵng có phản kích cũng không kịp, chúng vào ta sẽ dùng pháo lớn dập cấp tập xuống đội hình, chúng có phản kích cũng không hiệu quả. Còn Sư 2 ngụy có đưa quân ra đối phó thì đây là cơ hội tốt cho ta thực hiện đánh tiêu diệt bên ngoài công sự. Hiện tại, ta có khó khăn hơn một chút là Sư 3 của ta đã chuyển lên để trực tiếp phối hợp với chiến trường Nam Tây Nguyên. Ta phải chủ động kéo địch ra từng bước, tuỳ sự phản ứng của chúng mà ta có thể diệt gọn từng trung đoàn rồi chuyển sang tiêu diệt, xoá sổ toàn bộ Sư đoàn 2 của chúng.

        - Anh tính toán vậy thì tôi tin rồi. Nêu biết cách đánh thì chúng ta tuy không đông hơn địch nhưng thế chúng ta mạnh, chúng ta sẽ thắng. Như cách tính của anh thì địch khó thoát, vả lại, anh đã dành nhiều thời gian vừa qua cho cán bộ các cấp đi nghiên cứu khu chiến, cho bộ đội luyện tập.

        - Vâng! Tôi đã dự kiến trước sau, sớm muộn ta cũng phải giải quyết với địch ở khu chiến này.

        Nắng xuân trải rực rỡ trên đường. Lòng hai ông rộn rã, xôn xao như gió xuân.

        Cả hai ông đều hiểu rằng cuộc thử thách có một không hai đang chờ đợi...

[Giangtvx]

         

Chương 18

        Về tới sở chỉ huy Sư đoàn, Sư trưởng Nguyễn Chơn thấy cán bộ cấp trưởng từ tiểu đoàn trở lên, theo lệnh ông đã có mặt. Chưa kịp nghỉ ngơi, Sư trưởng Nguyễn Chơn và Quyền Chính ủy Mai Thuận bắt tay vào công việc ngay. Tất cả đứng quanh sa bàn khu chiến Tiên Phước - Phước Lâm. Sư trưởng Nguyễn Chơn nói:

        - Mọi công việc chính trị đồng chí Mai Thuận sẽ phổ biến tới các đồng chí. Tôi xin đi thẳng về mặt quân sự.

        Sau khi trình bày xong ý định của Trung ương, Khu ủy và Quân khu ông nói tiếp:

        - Toàn cụm phòng thủ của địch có 77 cứ điểm. Chúng chia thành ba khu: Chi khu quận lỵ Tiên Phước, chi khu quận lỵ Phước Lâm, dãy điểm cao Suối Đá trong đó còn 33 ấp chiến lược và 10 khu dồn dân. Trong ba khu phòng thủ thì khu Tiên Phước là trung tâm, là then chốt. Địch để mất Tiên Phước thì các khu phòng thủ khác khó có thể giữ. Chắc là các đồng chí cũng đều nhận định như tôi. Tuy vậy, khu vực Suối Đá củng khá quan trọng. Đây là dãy điểm cao nối tiếp nhau, gồm điểm cao Suối Đá, Núi Sấu, Dãy Thám, Dương Húc, Dương Bà Quân... Nó là tấm lá chắn cho toàn bộ khu vực Tiên Phước - Phước Lâm. Dãy điểm cao này chang khác gì dãy điểm cao Ngọc Tụ, Ngọc Rinh Rua, Ngọc Bờ Biêng và Đắc Mót đôi với Đắc Tô - Tân Cảnh - Plây cần... Nếu ta không tỉnh táo, vội vàng đưa quân vào khu vực này thì chúng từ trên cao vừa không chế bằng hoả lực vừa đánh thúc xuống phía sau lưng ta, biến chúng ta nằm trong thế trên đe dưới búa. Địch giữ được dãy điểm cao Suối Đá là giữ được mối liên hoàn giữa Tam Kỳ và Tiên Phước, Phước Lâm, kể cả khi địch dùng nó để làm bàn đạp phản kích lại ta, phản kích không thành thì cũng trở thành tuyến ngăn chặn chúng ta tiến xuống Tam Kỳ. Đối với chúng ta, làm chủ khu vực Suối Đá là đã bít được cửa, khoá chặt toàn bộ lực lượng địch để tiêu diệt. Với tuyến phòng thủ này, đơn vị nào được giao tiến công thì phải chú ý địch đông, phòng thủ chặt, công sự vững chắc. Nhưng, cái yếu của chúng ở khu chiến này là chốt giữ ở đây toàn lính bảo an, dân vệ nên sức chiến đấu thấp, dễ tan vỡ trước thê tiến công áp đảo của ta. Từ nhận định trên, Quân khu cho phép sư đoàn ta giải quyết trong 7 ngày, nhưng với tinh thần và thời cơ cho phép, tôi và anh Thuận đã quyết định rút xuống 24 giờ. Đây cũng là thể hiện cụ thể hóa tinh thần của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương trong hội nghị mở rộng vừa rồi. Chúng ta phải chiến đấu với tốc độ một ngày bằng hai mươi năm, quyết không được bỏ qua thòi cơ ngàn năm có một.

        Sư trưởng Chơn dừng lại, cầm chiếc thước chỉ vào sa bàn, nói tiếp:

        - Các đơn vị được phân công mục tiêu đánh địch chú ý: Trung đoàn 31 và Trung đoàn 38 có nhiệm vụ tiêu diệt chi khu quân sự quận lỵ Tiên Phước. Lữ đoàn 52 tiến công tiêu diệt cụm phòng thủ Suối Đá. Trung đoàn 36 diệt cứ điểm Hàn Thôn, đồng thời bao vây và bức hàng quận lỵ Phước Lâm khi các đơn vị bạn bắt đầu giải quyết cơ bản xong mục tiêu trọng điểm, then chốt chủ yếu... Riêng Trung đoàn 1 Ba Gia làm nhiệm vụ dự bị chiến dịch. Trung đoàn pháo binh 572 của quân khu chi viện hoả lực cho Lữ đoàn 52. Trung đoàn pháo 368 của sư đoàn trực tiếp chi viện cho các trung đoàn 31 và 38. Trung đoàn pháo cao xạ của quân khu tập trung đảm bảo đội hình chiến đấu cho các đơn vị đánh Tiên Phước và Suối Đá. Tiện thể tôi cũng báo tin với các đồng chí, những ngày qua lực lượng hậu cần, vận tải, công binh làm việc hết sức khẩn trương, khẩn trương chưa từng thấy để hoàn thành vận chuyển vũ khí, đạn dược và mở đường cho xe pháo vào chiếm lĩnh trận địa. Riêng việc mở đường sư ta đã huy động 11 ngàn công để sửa chữa và làm mới các tuyến đường từ An Tráng qua xã Phước Hà, Phước Cẩm lên điểm cao 228 Núi Vú rồi băng ngang qua Phước Sơn đến Trà Vu. Dòng sông Khang cũng được tận dụng, thuyền bộ đội, dân công tấp nập xuôi ngược suốt ngày đêm. Từ đồng chí Chủ nhiệm công binh đến các trợ lý không lúc nào vắng mặt trên các tuyến đường của dân công và các đơn vị vận chuyển của sư đoàn...

        Nhìn qua một lượt, thấy mọi người đều phấn chấn, thể hiện sự rạng rỡ chưa từng thấy, Sư trưởng Nguyễn Chơn kết thúc phần giao nhiệm vụ cho các đơn vị:

        - Tôi cũng xin tóm tắt vài nét về âm mưu chung của địch. Trên cho biết, trong khi kế hoạch trọng đại của chúng ta đang triển khai để chuẩn bị cho cuộc tiến công và nổi dậy thì Nguyễn Văn Thiệu, Trần Thiện Khiêm, Đặng Văn Quang... đang phải đề phòng đảo chính lật đổ của cánh Nguyễn Cao Kỳ, nên cùng một lúc chúng phải vừa đối phó với ta lại vừa đối phó giữa chúng với nhau. Thiệu và đồng bọn nhận định trong năm 1975 này, ta có khả năng đánh lớn nhưng cũng chỉ lớn hơn năm 1974 chút đỉnh, không như 1968 và mùa khô 1972. Chúng cho rằng đó không phải là năm chẵn của chu kỳ 4 năm một lần (1964 - 1968 - 1972), rằng ta chưa đủ sức để mở các trận đánh lớn vào thành phố và thị xã, dù có đánh vào cũng chưa đủ sức để mở các trận đánh lớn, chưa đủ sức giữ, chỉ tổn hao lực lượng mà thôi. Riêng chiến trường Khu 5, Thiệu phán đoán ta sẽ đánh chiếm Kon Tum, tiến công nổi dậy đế giành thêm nửa triệu dân trên các tỉnh đồng bằng ven biển. Từ nhận định này, Nguyễn Ván Thiệu đã lệnh cho các quân khu, quân đoàn chủ động ra quân trước nhằm ngăn chặn kế hoạch của ta. Biết vậy, ta cũng dùng một số đơn vị nhỏ hoạt động đánh địch kìm chân, giữ chân Sư đoàn 3 ngụy... Các trung đoàn 36, 38 của ta, sư đoàn chủ trương đánh địch kéo dài trên các khu vực Văn Chỉ, Kỳ Vì, Núi Giai, Lạc Sơn. Bắt Sư đoàn 3 ngụy phải giam chân ở Trung Phưốc -   Quế Sơn. Đó cũng là cách nghi binh của chúng ta. Chờ tiếng súng nổ ra trên toàn chiến trường...

        Cuộc họp kết thúc chóng vánh sau những nội dung quán triệt ngắn gọn của Quyển Chính ủy Mai Thuận vế nội dung hội nghị Khu ủy, Quân khu ủy mở rộng và nghị quyết Đảng ủy Sư đoàn... Cán bộ các cấp đều giơ tay thề quyết tâm chiến thắng trong trận quyết chiến cuối cùng vói quân thù. Hội nghị cất cao bài ca Giải phóng miền Nam. Khó có nỗi rạo rực nào bằng nỗi rạo rực trước giờ ra trận của đoàn quân anh hùng bách chiến bách thắng như lúc này. Tất cả vội vã trở về đơn vị chờ giây phút ra quân...

[Giangtvx]

     
*

*       *

        Trong chiến tranh, nếu người chỉ huy nào nắm chắc tình hình địch ta, dự kiến và biết làm chủ mọi tình huống thì ít khi gặp bất ngờ. Sư đoàn trưởng Nguyễn Chơn là một vị chỉ huy như thế. Tại sở chỉ huy tiền phương Sư đoàn 2 ở chân núi Dương Côn đêm 8 tháng 3 năm 1975, Sư trưởng Nguyễn Chơn liên tiếp nhận được tin từ các đơn vị báo cáo về. Tất cả các đơn vị chiến đấu đã chiếm lĩnh trận địa chờ giờ G nổ súng.

        Trời vừa sáng, cả Sở chỉ huy Sư đoàn rộn ràng hẳn lên khi đồng chí Trưởng ban quân báo sư đoàn bước vào xin gặp Sư trưởng gấp. Mọi cán bộ, sĩ quan đểu phán đoán chắc là có điều gì hệ trọng xảy ra.

        Đồng chí sĩ quan quân báo nói dõng dạc:

        - Dạ báo cáo thủ trưởng!

        - Có việc gì gấp phải không?

        - Vâng ạ.

        - Được! Đồng chí cứ bình tĩnh uống nước. Đồng chí Chu đâu hè?

        - Dạ có em đây thủ trưởng.

        - Bây giờ cậu mời anh Hoàng Bình, anh Mai Thuận đến chỗ tôi.

        - Rõ!

        Mấy phút sau, thấy Bộ chỉ huy Sư đoàn đã đầy đủ, Sư trưởng Nguyễn Chơn nói với người sĩ quan quân báo:

        - Bây giờ đồng chí báo cáo tình hình gấp để các đồng chí trong Bộ chỉ huy Sư đoàn cùng nghe.

        - Rõ! Báo cáo các thủ trưởng! Chúng tôi vừa nhận được tin kỹ thuật của địch, sau đó Quân khu cũng báo xuống: 9 giò sáng nay ngày 9 tháng 3, Liên đoàn biệt động quân 12 ngụy từ căn cứ Phú Lộc phía Bắc Đà

        Nẵng đang chuyển quân về phía Nam. Đơn vị đầu tiên của liên đoàn địch đã vào đến căn cứ Tuần Dưỡng, các tiểu đoàn khác của liên đoàn đang tiếp tục hành quân theo. Báo cáo hết.

        Người si quan quân báo vừa lui ra, Quyền Chính ủy Mai Thuận nói:

        - Sao đột nhiên chúng lại điều Liên đoàn 12 này vào Tuần Dưỡng, sát nách khu chiến của ta? Có phải kế hoạch của ta đã bị lộ không?

        Tất cả nhìn Sư trưởng Nguyễn Chơn. Sư phó Hoàng Bĩnh tiếp lời Quyền Chính ủy Mai Thuận:

        - Tôi cũng nghiêng về khả năng bị lộ, nhưng nếu bị lộ biết ta mở cuộc tiến công vào Tiên Phước - Phước Lâm - Suối Đá thì địch đã làm ầm lên rồi, không đòi nào lại lặng im như tờ thế?

        Quyền Chính ủy Mai Thuận là một người cao lớn. Ông vốn là một cán bộ từng trải trên chiến trường cùng Sư trưởng Nguyễn Chơn... Khi Quân khu quyết định thành lập Sư đoàn 711, đồng chí Hoàng Anh Tuấn, Tham mưu trưởng Quân khu được chỉ định làm sư trưởng. Ông Tuấn là thương binh bị hỏng một mắt từ thời chống thực dân Pháp nên hạn chế khi thị sát khu chiến ban đêm. Bởi vậy, chỉ huy Sư đoàn 711 một thời gian ông Tuấn được điều đi tham gia hội nghị Pari, ông Chơn được điều về làm sư trưởng Sư đoàn 711. Trong cuộc tiến công trên một khu chiến rộng tháng 8 năm 1972. Ngô Quang Trưởng buộc phải đưa Sư đoàn 2 ngụy thiếu gồm sở chỉ huy sư đoàn cùng trung đoàn 5 và 6, 2 liên đoàn 11 và 12 biệt động quân vào giải toả. Địch không giải toả được đường số 1 và phản kích lấy lại các cứ điểm đã mất. Địch lại tăng viện các tiểu đoàn 60, tiểu đoàn 61 quân biệt động, tiểu đoàn 2 trung đoàn 5 và 4 pháo 105mm. Cuộc phản kích tiếp tục bị đập tan, chúng lại đổ thêm tiểu đoàn 77 biệt động quân, tiểu đoàn 3 trung đoàn 5 tiếp tục phản kích... Trận đánh đang diễn ra căng thẳng, B52 trút bom không ngớt. Và, một tổn thất to lớn đã đến với Sư đoàn 2. Toàn bộ sở chỉ huy sư đoàn trúng bom B52. Sư trưởng Dương Bá Lợi (được đề bạt thay Sư trưởng Nguyễn Chơn) cùng Sư đoàn phó Hoàng Thi, Tham mưu trưởng Trần Quang Lập... và nhiều cán bộ Sư đoàn 2 hy sinh...

[Giangtvx]

        Trong khoảng khắc này Sư đoàn trưởng Nguyễn Chơn chợt nhớ lại thòi kỳ ấy... Liệu tình hình của trận chiến đấu sắp diễn ra có giống ngày ấy không? Sau khi suy nghĩ thấu đáo Sư trưởng Nguyễn Chơn cho rằng tình hình bây giờ đã hoàn toàn khác trước... Trong lòng ông dậy lên nỗi thương nhớ da diết đối với Dương Bá Lợi, Trần Quang Lập... những người đồng đội suốt bao năm đã sát cánh cùng ông làm nên bài ca chiến thắng oanh liệt của Sư 2. Họ đã kế tiếp xuất sắc sự nghiệp của Sư trưởng Lê Hữu Trữ và Chính ủy Nguyễn Minh Đức... để viết nên bản anh hùng ca của sư đoàn. Hai lần bộ chỉ huy sư đoàn hy sinh, thật đau xót vô cùng. Anh em đã ngã xuống cho ngày chiến thắng cận kề hôm nay. Thấy Sư trưởng Nguyễn Chơn im lặng, tất cả đều tưởng ông đang lo lắng, sợ kế hoạch trong 7 ngày rút xuống 24 tiếng đồng hồ không thực hiện được, nhất là Quyền Chính ủy Mai Thuận. Chợt Sư trưởng Nguyễn Chơn đứng thẳng lên, nói:

        - Ngô Quang Trưởng điều Liên đoàn biệt động số 12, lực lượng cơ động chuyên đi chữa cháy vào Tuần Dưỡng để làm gì? Vì sao mà chúng lại điều bọn này vào đây? Tất cả không có gì ngoài dự kiến mà tôi đã nói với anh Thuận. Những trận chiến đấu lẻ tẻ vừa qua khi bước vào đầu tháng 3 của ta như: đánh kho đạn Sũng Mây, đánh bãi đỗ xe Xuân Thiều, phá cầu Trắng... đánh vào Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 56, Sư đoàn 3 ngụy ở vùng B Đại Lộc, trận đánh vào sân bay Quảng Ngãi... có tác dụng kiềm chế, nghi binh buộc địch phải đốỉ phó khắp nơi. Đến ngày 9 tháng 3 năm 1975, chúng mới nhận ra được những nơi ấy không phải là hướng tấn công chính nên vội vã đưa Liên đoàn biệt động 12 từ Đà Nẵng vào để tăng cường cho Tiên Phước. Nhưng tội nghiệp cho tên Trưởng, hắn muộn mất rồi. 4 giờ 30 phút sáng mai ta đã đồng loạt nổ súng, chỉ 2 tiếng sau khi tiếng súng khai trận ở Buôn Ma Thuột. Sau khi phát lệnh nổ súng, chúng ta sẽ giải quyết trọn vẹn toàn khu chiến chỉ trong vòng 24 tiếng. Trong 24 tiếng thì liệu Liên đoàn 12 đã vào hết Tuần Dường chưa? Nếu chúng vào hết thì làm được gì. Nếu sau khi ta giải quyết xong mọi việc mà Liên đoàn biệt động quân 12 chui vào khu chiến của ta thì chẳng khác gì con sói lọt vào giữa đàn sư tử...

        - Đúng thế! Đúng thế! Sư trưởng Nguyễn Chơn phân tích rất rõ chúng ta yên tâm rồi. Âm mưu của tên Trưởng sao qua mắt được Sư trưởng Nguyễn Chơn? Liên đoàn 12 chứ mấy liên đoàn nữa cũng chẳng ăn nhằm gì. Ta giải quyết khu chiến xong, dù là Liên đoàn 12, Sư 2 ngụy hay đơn vị dù cũng đến để nộp mạng. Ta khỏi mất công đi nghiên cứu khu chiến, khỏi đi tìm chúng mất thòi gian. - Sư phó Hoàng Bình phấn chấn nói.

        Quyền Chính ủy Mai Thuận cười ha hả:

        - Cậu được dịp nói trạng. Lúc Sư trưởng Nguyễn Chơn chưa nói thì cậu đã đổ mồ hôi hột rồi.

        - Vâng! Phân tích đúng sao có thể ngồi im được chính ủy? Nói để phát huy khí thế chứ.

        Sau khi thống nhất nhận định, đánh giá những diễn biến của tình hình địch trên khu chiến, Bộ chỉ huy Sư đoàn phân công nhau tiến hành kiểm tra công việc chuẩn bị tận các đơn vị chủ chốt và quan trọng của trận đánh. Bây giờ mọi cán bộ trong Bộ chỉ huy Sư đoàn mới thấm hiểu vì sao Sư trưởng của mình quyết định từ 7 ngày rút xuống 24 tiếng đồng hồ. Ông Thuận bày tỏ sự khâm phục: 

        - Nếu hôm ở Bộ Tư lệnh Quân khu, tôi cản anh, phải kéo dài thời gian 7 ngày thì chúng ta vừa phải giải quyết khu chiến vừa phải đánh địch phản kích với lực lượng lớn. Bởi 7 ngày, địch có đủ thời gian để điểu động binh lực lớn đến phản kích lại chúng ta. Chúng ta cùng một lúc phải chịu hai gánh nặng. Tôi gửi trọn niềm tin vào anh là hoàn toàn chính xác...

        Sư trưởng Nguyễn Chơn chậm rãi nói:

        - Anh Hoàng Bình và anh Mai Thuận xuống các đơn vị, nếu anh nào xuống Trung đoàn 38, sau khi diệt xong các cứ điểm địch, cho tổ chức ngay tuyến ngăn chặn từ Dương Côn đến Hô Bạch, sẵn sàng đánh địch từ Cẩm Khê lên. Tôi đã đề nghị pháo của Quân khu lệnh cho các đơn vị pháo dự bị chủ động bắn vào Tuần Dưỡng đánh đòn phủ đầu khi tiếng súng của ta khai trận. Phải bắn cấp tập làm tan đội hình địch, để chúng không còn khả năng phản kích khi chúng ta chưa dứt điểm xong khu chiến...

        Sư trưởng Nguyễn Chơn nhìn đồng đội ra đi, càng mong tròi chóng tối để các đơn vị của sư đoàn tiếp cận mục tiêu chờ giờ nổ súng. Đêm đã sang khuya, ông tranh thủ ngả lưng xuống chiếc võng rồi chợp mắt lúc nào không biết. Mặc dù ông đã dặn chiến sĩ công vụ Nguyễn Hữu Chu và Trưởng ban tác chiến Trần Suyển (thay ông Phan Thanh Dư) sắp đến giờ G báo cho ông, nhưng ông đã thức trước khi hai người kịp gọi ông dậy. Ông nhìn đồng hồ, bước ra cửa công sự:

        - Suyền ơi!

        - Dạ có!

        - Cậu đã chuẩn bị cho bắn pháo lệnh chưa?

        - Dạ đang chờ lệnh thủ trưởng!

        - Cho bắn thôi!