Mật danh AZET

[bodoibienphong]

30/GIẢI TỎA
Trời ngả sang chiều.

Một vài cánh chim trễ nải bay về phía chân trời.

Trần Kiên lồm cồm bò từ trong nhà thuyền ra. Cuốn gọn gàng chiếc mành che, Trần Kiên  bước ra cửa. Lên mũi thuyền, Trần Kiên vừa vươn vai vừa ngó nghiêng xem thời tiết. Nhìn mặt sóng. Những con sóng nhỏ, hết lớp này đến lớp khác cứ thay nhau trườn lên bờ cát. Rồi, như chơi trò đuổi bắt, chúng lại lùi ra xa, xong trườn vào bờ. Gió nhè nhẹ thổi, hơi nước lành lạnh mơn man trên cơ thể. Hôm nay trời trở gió nam, cá vào bờ sẽ nhiều.

Tối qua đi biển về, sau khi đã bán chỗ cá đánh bắt được cho những người buôn để đem lên chợ, Trần Kiên chui vào nhà thuyền ngủ. Cả sáng nay Trần Kiên cứ lúi húi sửa sang lại mấy tấm lưới. Tối qua, lúc thu lưới, chẳng may gặp phải chiếc thuyền bạn vướng vào làm rách mất mấy chỗ.

Dân chài lưới sông nước sống ở đâu cũng phải dựa vào nhau trong cái cuộc sống cộng sinh con người với con người và con người với tôm cá. Con người dựa vào nhau để vượt qua khốn khó nguy nan khi bão gió. Người dựa vào mình và mình dựa vào người. Rồi con người lại dựa vào tôm cá. Con người dựa vào tôm cá để sống, để tồn tại. Nhưng cũng nhờ có con người mà các loài cá, tôm mới được con người biết đến các loài và chất lượng giá trị thực của chính mình.

Trong môi trường sống tự  nhiên, cá lớn nuốt cá bé, mọi giá trị  đều dựa vào sức mạnh của cộng đồng chứ không chỉ nhờ vả, dựa mượt vào mỗi giá trị đích thực của bản thân. Cũng vì thế mà mọi xô xát, xích mích ở các làng chài, trên sông, trên biển đều được giải quyết rất nhanh gọn. Sự giải quyết ấy thường dựa vào chính khả năng làm được của họ. Nếu có thiệt hại, không tự làm lại được thì người làm hỏng có trách nhiệm làm trả lại phục hồi như cũ. Còn tự làm được thì bản thân sẽ tự khắc phục mà không cần đến bất cứ một người nào làm trung gian.

Và, cũng còn một điều, người dân chài lưới, sông nước, rất không muốn những việc của họ để người trên bờ nhúng chân, nhúng tay, nhúng mũi vào. Cái quyền lực của người trên bờ là cái thứ quyền lực chỉ do một nhóm người quy định ra, phục vụ cho mục đích, quyền lợi của nhóm người đó. Nó trói buộc con người. Còn người sông nước, sức mạnh của họ chính là thiên nhiên, chính là sự tồn tại. Sự tồn tại là quyền lực cao nhất. Đấu tranh với thiên nhiên để tồn tại đó là sức mạnh duy nhất. 

Sau khi vá xong mấy tấm lưới, sẵn có bình rượu Trần Kiên nhờ mấy người buôn bán cá mua giúp. Trưa, một mình Trần Kiên ngồi uống gần hết. Mệt quá, tưởng ngả lưng một lúc rồi dậy chuẩn bị thuyền để đêm đi làm rồi ngủ quên mất đến chiều mới dậy được. Không vợ, không con, chỉ có con thuyền và tay lưới bầu bạn, Trần Kiên đã có đôi lúc thấy cuộc sống thật vô vị.

Thời gian gần đây, Trần Kiên sau khi đi biển về thường cảm thấy rất mệt. Thường sau khi trao chỗ cá đánh bắt được là chui vào thuyền ngủ, không la cà sang mấy thuyền bạn bên uống rượu như trước nữa. Mấy bạn làng chài có hỏi, Trần Kiên lấy cớ dịp này trộm cắp nhiều nên phải ở thuyền trông coi. Thực ra đấy chỉ là cái cớ. Điều làm Trần Kiên nghĩ ngợi nhiều nhất là từ hôm gặp lại Trịnh Toàn, người bạn cũ một thời quần cộc. Đây có phải là cái duyên trời cho Trần Kiên và Trịnh Toàn có nhau hay đây là cái ách mà ông trời quàng vào vai phải gánh.

Hôm gặp lại nhau, linh tính mách bảo Trần Kiên. Mặc dù bên ngoài Trịnh Toàn vẫn vui vẻ trò chuyện, hỏi han hồ hởi nhưng bên trong dường như có chuyện gì rất khó  nói. Trần Kiên cứ thắc mắc trong lòng. Phải chăng thời gian cũng đã làm cho con người thay đổi, thời gian đưa con người đến sự nghi ngờ.
- Gớm. Ngày nay em qua anh mấy lần mà anh vẫn ngủ.

- Ừ. Mấy hôm nay trở trời nên cũng mệt. Thay đổi thời tiết nên trong người cũng thấy khó chịu. Thế, chiều nay chú không phải đi kiểm tra các thuyền nữa hay sao mà đến tôi?

- Hôm nay em không phải làm. Có  anh em khác rồi. Qua anh mấy lần,  thấy anh ngủ  thế. Đoán anh mệt. Em sang xin anh chén rượu và  xem có gì giúp được anh không thôi.

- Thế hả. Có một mình. Vỗ vai đắp miệng. Lo gì. Ngày hôm nay chưa đi thì ngày mai. Có phải làm nuôi ai đâu mà lo.

Xếp lại tay lưới cho gọn, Trần Kiên dẹp mấy dây phao vào sát be thuyền rồi bảo.
- Chú thích uống rượu thì  lên đây. Tôi với chú làm chén.

- Vâng.

Dứt lời, Trần Minh Hồng bám tay vào cọc dây neo, nhảy lên thuyền. Ngồi trong nhà thuyền, sau khi đã uống đôi ba chén, Trần Minh Hồng bảo.
- Em xem gió hôm nay thấy trời đã chuyển gió nam. Tối nay đi là dễ  trúng lắm.

Trần Kiên rất ngạc nhiên khi thấy Trần Minh Hồng lại có kiến thức về biển và đánh bắt như thế.
- Thế ra chú cũng biết về biển đấy nhỉ?

- Em cũng con nhà chài  đấy anh ơi.

- Thế gia đình chú ở  chỗ nào?

- Nhà em ở cửa Hóa.

- Thế sao chú lại ra đây?

- Thì em đi bộ đội. Cấp trên điều em ra đây thì em ra.

- Thế à. Thảo nào. Lúc tôi nhìn động tác của chú lên thuyền tôi đã nghi nghi. Cái lối lên xuống như thế này không phải con nhà sông nước thì khó mà làm được. 

- Từ ngày nhập ngũ, không được đi biển, em thấy nhớ quá. Mấy lần em định nói anh cho em theo đi biển một hôm mà sợ  chưa dám nói.

- Cái nghề của anh em mình vất vả lắm. Chú còn lạ gì. Còn thích đi thì đi chứ có gì mà ngại.

- Vậy, đêm nay anh cho em đi nhé.

- Được thôi. Nhưng liệu chú  có bị cấp trên làm sao không?

Nói dứt lời, Trần Kiên lại chợt nhớ đến Trịnh Toàn. Cái nét mặt của Trịnh Toàn khi nhìn thấy cái bơi chèo mà Trần Kiên nhặt được trên biển hôm trước. Trần Kiên tự nhiên thấy áy náy. Trần Kiên bỗng thấy ân hận vì đã trót nói ra để cho Trần Minh Hồng đi. Liệu lính của Trịnh Toàn có như Trịnh Toàn không? Người ta nói, quan nào lính ấy.

[bodoibienphong]

Nhìn nét mặt Trần Kiên  đang vui bỗng sa xuống. Trần Minh Hồng đoán chắc Trần Kiên lại nhớ đến chuyện mà thủ trưởng Trịnh Toàn đã trao đổi riêng với anh hôm trước…

Sau khi họp xong, thủ trưởng Trịnh Toàn gọi Trần Minh Hồng  ở lại. Chỉ huy trưởng muốn Trần Minh Hồng tạm thời giao việc quản lý chỉ huy đồn lại cho đồng chí chính trị viên để tham gia làm một việc mà theo ông là rất quan trọng. Hôm đó, đắn đo mãi, chỉ hủy trưởng mới nói.
- Tớ có việc này muốn nhờ cậu làm giúp mà không biết có được không? Tớ tính toán mãi, chỉ có cậu may ra mới có thể làm được. Phi cậu ra khó lòng mà hoàn thành.

- Thì thủ trưởng cứ  thấy em làm được việc gì. Thủ trưởng tin tưởng giao cho em là em làm. Chỉ có điều…

- Cậu lo việc ở đơn vị chứ gì?

- Dạ. Vâng.

- Việc đó cậu khỏi lo. Tớ với đồng chí chính trị viên trên ban chỉ huy công an vũ trang tỉnh đã nhất trí rồi. Chỉ tạm thời trưng dụng và tăng cường cậu một thời gian thôi. Xong việc lại trả cậu về đơn vị.

- Các thủ trưởng giao em nhiệm vụ gì cũng được. Em sẽ cố gắng hoàn thành.

- Thế này nhé…

Trần Minh Hồng không nghĩ chuyện nhỏ thế mà lại quan trọng đến vậy. Cứ theo nguyên tắc mà làm. Luật pháp bất vi thân. Tình hình địa bàn đang có diễn biến phức tạp. Thấy có hiện tượng lạ, bất minh về vật dụng thì thu giữ để xác minh làm rõ.

Nghĩ là nghĩ thế  nhưng khi nghe chỉ huy trưởng ban chỉ huy công an vũ trang tỉnh phân tích thì Trần Minh Hồng mới té ngửa. Đúng là cuộc đời không đơn giản như một cộng một bằng hai. Nó là những mối quan hệ nhằng nhịt có tác động đến nhau. Chỉ cần sơ suất một chút là có thể làm hỏng cả một đời người. Đúng là. Nếu theo đúng quy định, nguyên tắc của luật pháp thì việc thu giữ cái bơi chèo là bình thường. Nhưng để kết luận được nó có đúng như nó đang diễn ra không thì lại không thể làm được. Mặc dù cái bơi chèo đó không thuộc dạng bơi chèo của dân địa phương hay dùng. Nhưng nó ở đâu, của địa phương nào và làm sao người dân lại có được. Nếu đúng là của đối tượng đang cần truy tìm thì chắc chắn đối tượng sẽ khai trước sau như một. Còn thật sự của người ta nhặt được thì cũng sẽ khó mà sai được. Tất nhiên chuyện này không lớn. Việc kết luận làm rõ cũng đơn giản. Cái khó là phải làm rõ thân phận của người đó.

Với bản thân con người như  Trần Kiên, nếu áp dụng biện pháp điều tra bí  mật thì với Trịnh Toàn đúng là một sự xúc phạm. Những kỷ niệm tuổi thơ dù không đủ để khẳng định một thân phận con người nhưng dẫu sao nó cũng là điểm xuất phát để tạo nên một nhân cách. Nhân chi sơ tính bản thiện. Những cái đó sẽ là cái gốc cho sự hình thành tính cách con người sau này trưởng thành. Còn điều tra công khai, sẽ khó hơn. Nếu quả thực đúng là đối tượng thì sẽ đánh động đối tượng. Cũng có khi qua đó mà đối tượng biết được cách đối phó, thậm chí sẽ bị mất đối tượng. Nếu xác định sai đối tượng thì công tác điều tra lại tạo ra độ tin cậy và niềm tin cho con người. Và tất nhiên, kết quả cũng sẽ nhanh hơn. Sau khi tính toán, Trịnh Toàn thống nhất với Trần Minh Hồng chọn phương án điều tra công khai. Phương án mà theo Trịnh Toàn là được ăn cả ngã về không.

Cái khó nhất của hoạt động điều tra công khai chính là chỗ phải chọn được người có đủ bản lĩnh, có đủ khả năng để tạo được sự tin cậy với đối tượng. Không những phải nắm chắc nghiệp vụ, nắm chắc đối tượng mà còn phải thạo nghề của đối tượng. Con người ta, sinh ư nghiệp, tử ư nghiệp. Sống vì nghiệp mà chết cũng vì nghiệp. Chính vì thế, nên khi gặp được người cũng chung nghiệp sống thì sự chia sẻ và hiểu biết sẽ dễ dàng hơn và dễ bộc lộ hơn. Và chính vì thế mà Trần Minh Hồng được chỉ huy trưởng tin tưởng chọn giao nhiệm vụ này. Những phản ứng của Trần Kiên như thế này cũng đã được Trịnh Toàn dự kiến trước.

Sau khi giao xong nhiệm vụ, thủ  trưởng đập đập tay vào vai Trần Minh Hồng bộc bạch.
- Cậu làm việc này không những là nhiệm vụ mà còn là giữ tình bạn cho tớ, giữ cho con người không còn nghi kỵ, giũ bỏ cho Trần Kiên được những  gánh nặng mà trước đây con người ta đã mắc sai lầm. Con người thời nào cũng cần sống phải có niềm tin đấy.

Nghe tâm sự của chỉ  huy trưởng những điều rút gan rút ruột, Trần Minh Hồng biết, phải làm điều này ông cũng đau lòng lắm. Nhưng trách nhiệm và cương vị của ông phải thế. Bây giờ, ngồi đối diện với Trần Kiên, Trần Minh Hồng nhận ra. Chẳng phải chỉ huy trưởng mà ngay Trần Kiên cũng thấy đau lòng. Chính anh sẽ là người phải làm cho mọi sự được sáng rõ, phải trả về những gì đúng chân giá trị và sự thật của nó.

Coi như mình không biết chuyện gì giữa hai người, biết gì về mối quan hệ  giữa hai người, Trần Minh Hồng hồ hởi.
- Không sao đâu mà anh. Em cũng đã nói với cấp trên rồi. Mới lại. Em đi biển với anh cũng là đi làm việc đấy chứ có phải chỉ đi để chơi đâu. Qua anh em cũng trực tiếp kiểm tra và chia sẻ được nỗi vất vả với bà con làm ăn trên biển mà. Em chỉ sợ anh lo em làm anh vất vả thôi.

Tự tay lấy chiếc lọ  sành đựng rượu, Trần Minh Hồng rót ra đầy hai chén. Lấy hai tay nâng chén rượu lên, Trần Minh Hồng mời Trần Kiên.
- Em kính anh một ly. Của người phúc ta. Rượu của anh em lấy rót mời anh vậy. Anh uống ly này với em. Em sẽ nói hết với anh những điều anh còn nghĩ, còn lăn tăn, còn trăn trở, thậm chí còn nghi ngờ. Em tin rằng, khi em nói xong, anh sẽ thấy nhẹ nhõm.

Dứt lời, Trần Minh Hồng đưa chén rượu lên, uống một hơi. Trần Kiên cũng đưa chén lên dốc cạn. Một không gian nặng trĩu như đè lên, phủ kín trong ngôi nhà thuyền.

Từ khi được chỉ huy trưởng điều tăng cường về đồn Bãi Vàng, tiếp xúc với Trần Kiên, Trần Minh Hồng thầm cảm phục khả năng đánh giá nhận định về con người của ông. Những người như Trần Kiên, quả là sự thẳng thắn luôn là sợi dây níu giữ con người với con người. Khi con người càng chịu nhiều ngang trái, càng chịu nhiều nỗi uẩn khúc đắng cay thì sự thẳng thắn trung thực trong cuộc sống luôn được đưa lên hàng đầu. Có phải chăng, chính những điều đó làm cho con người sống kiên cường và biết trân trọng sự thật. Dẫu sự thật có phũ phàng đến đâu.
- Có điều này em định nói với anh nhưng chưa có cơ hội. Thôi thì  hôm nay, em sẽ nói với anh rõ về những điều mà anh Trịnh Toàn cũng đau khổ chẳng kém gì  anh. Và em cũng nói rõ với anh là em được về đây muốn anh làm rõ những vấn đề mà  anh Trịnh Toàn và mọi người quan tâm.

Trần Kiên khi nghe Trần Minh Hồng nói lại những điều Trịnh Toàn trao đổi mà lòng dịu lại. Trần Kiên có biết đâu, câu chuyện tưởng bình thường mà lại liên quan đến vấn đề lớn của đất nước như thế. Đất nước còn chia cắt, đời sống của nhân dân còn vất vả, sự nghiệp giải phóng dân tộc coi như mới chỉ hoàn thành một nửa. Một nửa dân tộc còn đang chịu giày xéo dưới gót giầy của quân xâm lược, chịu sự đè nén, áp bức của chế độ thực dân. Cả miền Bắc đang phải vừa dồn sức xây dựng xã hội mới và vẫn phải dồn sức cho miền Nam. Hạt gạo chia hai, hạt muối chia đôi, cách mạng mới thành công thì tránh sao khỏi những vất vả. Nhân dân được ấm no, nước được độc lập, dù chưa đóng góp được gì cho cách mạng nhưng Trần Kiên cũng thấy cuộc đời mình hạnh phúc. Ngay như gia đình của Trần Kiên thôi. Những điều mà gia đình Trần Kiên phải gánh chịu cũng là do cuộc sống cơ hàn, nghèo khổ mà sinh ra. Nghèo hèn làm cho con người nhỏ nhen và ích kỷ. Nghèo hèn làm cho con người lấy cái ăn làm chân giá trị, làm thước đo đạo đức.

Nghĩ thế, Trần Kiên thấy lòng mình nhẹ nhõm nhưng buồn. Ừ. Có thể  thời gian sẽ làm cho con người ta thay đổi. Nhưng không lẽ những gì mà Trịnh Toàn và Trần Kiên  đã có, đã sống chưa đủ độ tin cậy  để làm chỗ dựa cho niềm tin hay sao? Trách nhiệm của Trịnh Toàn với nhân dân, với cách mạng đúng là lớn thật nhưng không lẽ vì thế mà không thể nói thẳng với nhau. Xây dựng đất nước, xây dựng một xã hội mới là trách nhiệm của mọi người chứ đâu chỉ của mấy người cán bộ.

Một phần muốn chứng minh sự  trong sạch của mình. Một phần cũng muốn giúp cho Trịnh Toàn và Trần Minh Hồng nhanh làm sáng rõ được những điều về chiếc bê chèo. Trần Kiên nhìn thẳng vào mắt Trần Minh Hồng.
- Tối nay chú đi với tôi. Tôi sẽ đưa chú ra đúng nơi mà tôi đã nhặt được.

Nói đoạn, Trần Kiên dừng lại như đo đếm điều gì đó. Giọng trách móc.
- Mà cái ông Trịnh Toàn này tại sao không hỏi thẳng ngay tôi. Nếu làm giúp  được các chú cái gì là tôi làm. Tôi cũng phải có trách nhiệm trong việc bảo vệ cách mạng chứ đâu chỉ có mình mấy chú.

Bất chợt có con sóng xô vào thuyền. Đợt sóng đẩy chiếc thuyền sát vào bờ rồi cũng theo triền sóng, chúng lại kéo con thuyền ra xa. Chiếc dây neo giữ con thuyền ở lại. Chiếc thuyền lắc lư, lắc lư vài ba nhịp rồi trở lại dập dềnh trên sóng.
- Đêm nay anh nhé. Hai anh em mình sẽ ra khơi một chuyến.

Nâng chén rượu lên ngang mày, Trần Minh Hồng hướng về phía Trần Kiên.
- Anh hứa nhé.

Không trả lời câu hỏi của Trần Minh Hồng. Trần Kiên đưa chén rượu lên, tợp một ngụm. Ngó đầu ra ngoài. Một vài chiếc thuyền đã bắt đầu rời bến. Giữa biển cả mênh mông, chiếc thuyền nhỏ như cái lá bập bềnh, bập bềnh gối đầu lên sóng, vượt lên sóng về phía khơi xa. Những chiếc thuyền căng buồm, nhờ sức gió đưa đi. Những con sóng bị chiếc thuyền gối lên, trườn về sau, hơi gợn lên trên mặt biển luồn nước nhỏ lăn tăn. Mùa gió nam bắt đầu.

[bodoibienphong]

31/BÍ  MẬT TRÊN CHIẾC LÁ
Cầm cành cây bị cháy từ  A Lò và Tự Kim gửi về, Trịnh Toàn cứ  cầm lên rồi đặt xuống. Cành cây có mấy cái lá cứ như hút hồn Trịnh Toàn. Nhìn mấy cái lá, Trịnh Toàn chỉ thấy trên mặt lá có lớp cháy vàng vàng. Chiếc lá chỉ sạm màu xanh chứ không hề bị cháy. Trịnh Toàn cũng cho gọi mấy cậu trinh sát lên xem nhưng chả ai có được ý kiến gì rõ ràng và sắc nét. Bứt tách ra một chiếc, Trịnh Toàn đốt trên lửa. Không. Chiếc lá vẫn không cháy. Nó chỉ cháy khi hơi nóng của ngọn lửa làm cho mép chiếc lá khô đi thì lúc đó mới cháy. Mà chiếc lá cũng chỉ cháy cái phần bị lửa làm khô đi mà thôi. Gặp phần lá còn tươi là ngọn lửa tắt ngay. Ngay mấy chỗ mép lá, nó cháy cũng là do chịu nhiệt của ngọn lửa chứ bản thân chiếc lá không đủ sức tự cháy được. Đưa lên mũi ngửi. Chiếc lá cũng không hề có mùi gì khắc lạ. Chỉ mỗi mùi ngai ngái, nồng nồng của lá tươi bị đốt.

Hết ra bàn đứng ngắm mấy cái lá từ khi A Lò và Tự Kim gửi về, Trịnh Toàn lại xem lại bản danh sách sưu tra trên các địa bàn từ các đơn vị gửi về. Nhiều quá. Năm 1954, có rất nhiều gia đình di cư vào Nam. Bọn phản động, lợi dụng lòng tin của nhân dân, chúng phao tin, chúa đã vào Nam. Thế là, khi chúa đã vào Nam thì các con chiên cũng phải vào theo. Vào theo chúa để nếu sau này có chết linh hồn còn được lên thiên đường. Trịnh Toàn đã nhiều lần tự hỏi. Trong mười hai điều dạy của chúa đối với các con chiên. Có một điều chúa dạy rằng: Đối với những người làm điều ác. Bao giờ con chim đại bàng chui qua lỗ kim thì kẻ đó mới lên được thiên đường. Vậy những kẻ tung điều xằng bậy chúa chạy vào Nam, liệu khi chết, chúa có chấp nhận linh hồn chúng lên thiên đường hay không? Trong kinh thánh của chúa lại dạy rằng: Chúa ở khắp mọi nơi. Chúa trên đầu mọi người. Ở đâu kính chúa thì ở đấy có chúa. Và như vậy, rõ ràng là lòng kính chúa mới là điểm cơ bản và quan trọng. Chúa ở trong tâm con chiên. Ở đâu có con chiên nhớ chúa thì ở đó có chúa lòng lành cứu rỗi. Ở lại miền Bắc và trong lòng kính chúa thì vẫn có chúa. Chúa có bao giờ bỏ con chiên của mình. Người dân theo chúa, đọc kinh nhưng chưa hiểu hết lời kinh thánh răn dạy. Bọn phản động đã lợi dụng vào sự kém hiểu biết đó để làm lòng dân bất ổn, gây ra phức tạp, xáo trộn cuộc sống của dân. Làm phức tạp tình hình an ninh chính trị xã hội, kích động những người kém hiểu biết chống đối nhà nước, chống đối chính quyền.

Những đối tượng là ngụy quân, ngụy quyền, lý trưởng, chánh tổng, địa chủ, cường hào còn ở lại trên địa bàn cũng nhiều. Đất nước có tới gần tám mươi năm chịu ách đô hộ của thực dân. Những người tham gia vào bộ máy chính quyền thực dân nhiều là tất yếu. Trong số những đối tượng này, không khỏi không có những đối tượng bán dân hại nước, chấp nhận quỳ gối theo giặc song cũng có không ít người vì thời thế buộc họ phải theo vì mưu sinh. Những người này, mặc dù tham gia làm việc trong bộ máy chính quyền tay sai, thực dân song trong lòng họ vẫn một lòng vì dân tộc. Lòng yêu nước thương nòi giống vẫn không hề thay đổi. Nhưng số đối tượng ở lại này chính là chỗ duy nhất mà những kẻ xâm nhập phải móc nối, xây dựng cơ sở. Những người này chính là điểm tựa, điểm dựa cho kẻ muốn xâm nhập.

Bỏ ra cả tuần nghiên cứu, sàng lọc tài liệu nhưng Trịnh Toàn thấy vẫn rối như tơ vò. Bắt đầu từ đâu, gỡ  từ chỗ nào thì quả là Trịnh Toàn chưa xác định được. Tất cả cứ mù mờ, mù mờ như sương. Nằm vắt tay lên trán suy nghĩ. Đối tượng nhiều nhưng phải chọn được những đối tượng trọng tâm để tập trung. Trong số các loại đối tượng. Ban đầu hãy tập trung vào các đối tượng có mặt tại địa bàn. Địa bàn rộng phải tìm ra được khu vực trọng điểm để xác minh. Và địa bàn lúc này tập trung vào khu vực hang ma, xóm Bãi, làng Vàng và Mũi Ngọc. Những địa điểm trên là những địa điểm đang nổi lên vấn đề nóng. Suy nghĩ, tính toán là thế nhưng trong lòng Trịnh Toàn vẫn chưa đủ tin cậy vào những tính toán suy nghĩ của chính mình. Lúc này Trịnh Toàn nghĩ. Có lẽ Trịnh Toàn phải xin ý kiến của Thường vụ Đảng ủy về vấn đề này. Mỗi người cho một ý kiến, cho nhận xét đánh giá rồi qua đó sẽ tìm ra được mối gỡ.

Cầm lại cành cây mà A Lò  và Tự Kim gửi về, Trịnh Toàn ngắm nghía, lấy kính lúp ra soi vẫn không thể hiểu được tại sao nó lại cháy. Bất lực với chính bản thân. Trịnh Toàn ném cành cây lại mặt bàn.

Cộc. Cộc.

Không cả ngoái đầu nhìn ra cửa, ngồi nguyên trên ghế, Trịnh Toàn đánh tiếng.
- Vào đi.

Tiếng mở cửa. Trần Minh Hồng bước vào.
- Chào thủ trưởng.

Nghe tiếng chào của Trần Minh Hồng, Trịnh Toàn đứng lên, dợm chân đang định đi ra phía bàn nước bỗng đứng lại.
- Cậu về đúng lúc lắm. Lại đây. Tớ đang mong cậu về để bàn chuyện này đây.

Trần Minh Hồng đến bên chiếc bàn có mấy cành cây để trên mặt. Trịnh Toàn nhặt cành cây có mấy chiếc lá lên.
- Cậu có biết cái gì  đây không?

- Dạ. Cái cành cây với mấy cái lá. Có vấn đề gì ạ?

- Đúng. Nó là cái cành cây với mấy cái lá. Nhưng cậu có biết nó được lấy ở đâu không?

- Em biết làm sao được  ạ.

- Nó được lấy từ  hang ma gửi về cho tớ.

- Thế ạ. Nó làm sao thủ trưởng?

- Cậu cứ quan sát kỹ  đi. Xem nó có khác gì với bình thường không?

Cầm cành cây lên, Trần Minh Hồng lật nghiêng lật ngửa, lấy kính lúp soi. Nó chỉ là mấy cái lá bị héo. Bình thường như những chiếc lá khác. Đợi cho Trần Minh Hồng quan sát kỹ, Trịnh Toàn hỏi.
- Cậu thấy nó bình thường như những chiếc lá khác đúng không?

- Vâng. Không có gì khác. Chỉ có điều em không biết nó là lá cây gì?

- Đây là lá cây trẩu.  Có khác chăng là chỉ bị cháy sém trên bề mặt lá. Kiểu như bị hơ trên lửa  đúng không?

- Vâng. Đúng thế thật. Nhưng mà sao nó lại có mặt ở đây?

- Hai cậu A Lò và Tự  Kim vào hang ma. Gặp đúng lúc lá cây tự cháy. Hai cậu ấy bẻ rồi gửi về.

- Thế A Lò và Tự  Kim đâu ạ?

- Tớ cho hai cậu đó  ở lại để nắm thêm tình hình. Mai hai cậu  đó sẽ về và báo cáo trực tiếp.

Nhìn sâu vào khuôn mặt Trần Minh Hồng, Trịnh Toàn hỏi, giọng gửi gắm, tin tưởng.
- Cậu có nhận xét đánh giá gì không? Về mấy cái lá này ấy?

- Theo em thì …

Thực lòng, Trần Minh Hồng cũng chưa biết nhiều về vấn đề này lắm. Ngay suy nghĩ cũng chưa thật rõ nét về hiện tượng trên. Nhưng thấy chỉ huy trưởng tin tưởng hỏi, Trần Minh Hồng mạnh dạn trình bày. Theo Trần Minh Hồng nghĩ. Tất cả các hiện tượng cháy trong thiên nhiên thường quy vào hai dạng. Một là do tác động của con người, nghĩa là khách quan tác động. Như kiểu người ta đốt, hơ hay phóng hỏa. Hai là do tự bản thân vật đó tự cháy. Nghĩa là do chính chủ quan của vật đó. Như chất mê tan hay chất phốt pho chẳng hạn. Khi gặp không khí, chúng có thể tự cháy. Mà khu vực hang ma nằm trên dải địa chất có nhiều mỏ than, lượng khí mê tan ở đây là có thể nhiều hơn nơi khác. Lượng khí này thoát ra từ mặt đất và khi gặp không khí nóng, chúng tự cháy. Song có thể, lượng khí thoát ra ít nên chúng chỉ đủ làm sém lá rồi hết mà chưa đủ sức để làm cháy.

[bodoibienphong]

Trần Minh Hồng cứ trung thực nói với Trịnh Toàn về những suy nghĩ của mình. Trịnh Toàn nghe Trần Minh Hồng nói một cách chăm chú. Nghe xong, Trịnh Toàn gật gật đầu. Bỗng, Trịnh Toàn nhíu mày, hỏi lại.
- Thế tớ hỏi cậu. Khi khí thoát khỏi mặt đất cách bao nhiêu thì  nó mới có thể cháy được.

- Còn tùy thuộc vào không khí  ở đó chứ thủ trưởng. Có thể khi ở thấp, mới thoát ra khỏi mặt đất, không khí chưa đủ nóng vì do lá cây che. Khi lên cao, không khí bị ánh nắng mặt trời đốt nóng. Và khi đó, lượng khí mê tan bốc lên đến đây, gặp được không khí nóng và bốc cháy.

- Tốt. Đúng là như  thế. Nhưng tớ lại hỏi cậu. Giả sử ta đốt ngay tại mặt đất chỗ đó, thì lượng khí đó có cháy được không?

- Cháy chứ ạ. Sức nóng của lửa sẽ làm cho khí đó cháy.

- Tốt. Ngoài hai khả năng cháy như cậu nói ra. Cậu còn nghĩ một khả  năng nào có thể xảy ra được không?

- Ngoài hai khả năng trên ra, còn một khả năng nữa. Khả năng này là do con người. Nhưng là do con người tạo ra. Đó chính là chất hóa học.

- Cậu nói rõ hơn chỗ  này xem nào?

- Người ta có thể làm ra chất hóa học có khả năng tự cháy. Dùng chất đó, đem rắc lên một vật nào đó. Đợi khi chất đó, gặp không khí nóng. Dưới tác động của ánh nắng mặt trời chẳng hạn. Chúng sẽ tự cháy.

Vừa nghe Trần Minh Hồng nói đến đó. Trịnh Toàn đấm tay xuống bàn. Chạy lại ôm chầm lấy Trần Minh Hồng.
- Giỏi. Rất giỏi. Các cậu giỏi lắm. Đúng là: Hậu sinh khả úy.

Trần Minh Hồng ngơ ngác nhìn chỉ huy trưởng. Lúc nào trông ông cũng nghiêm nghị, nét mặt cũng căng thẳng, như điều tra hình sự. Thế mà khi nghe phân tích vấn đề này, ông vui thế. Chắc là ông đã tìm ra được vấn đề gì quan trọng.

Vừa nói xong, Trần Minh Hồng đã thấy nét mặt của chỉ huy trưởng lại đăm chiêu. Những nếp nhăn hằn sâu trên trán.
- Này. Những điều cậu phát hiện, tớ thấy rất hay. Nhưng cái chất ấy từ  đâu đến? Chả lẽ kẻ đó leo lên từng cây mà rắc lên được hay sao? Ở một phạm vi rộng, dài như thế thì phải trên cao mới làm  được. Và kẻ đó làm với mục đích gì? Như vậy là, còn hai vấn đề nữa mà chúng ta phải tìm được câu trả lời. Phương tiện để thực hiện và mục đích thực hiện. Không trả lời được hai vấn đề trên thì cũng coi như không? Khi nào tìm ra thì nhất định sẽ lộ mặt đối tượng.

Nghe chỉ huy trưởng nêu những vấn đề vướng mắc, Trần Minh Hồng lúc này cũng thấy quả là khó tìm được câu trả lời. Tất nhiên có thể chỉ là giả thuyết thôi. Nhưng giả thuyết đó phải thuyết phục, không thể đoán mò, nghĩ mò. Nếu đoán mò, nghĩ mò sẽ rất tốn công sức mà không hiệu quả. Lực lượng mỏng, khả năng phán đoán của anh em cũng chưa phải thực sự sắc sảo. Khi đã đưa ra tình huống phải cụ thể, gần như cầm tay chỉ việc. Cái khó của người chỉ huy khi đưa ra các quyết định chính là vấn đề này.

Biết chỉ huy trưởng đang đau đầu vì chuyện này, Trần Minh Hồng tuy nghĩ chưa chín nhưng cũng mạnh dạn tham gia.
- Anh này. Em nghĩ ra mấy cách mà đối tượng có thể làm. Nhưng lại ngại…

Không để Trần Minh Hồng nói hết câu, Trịnh Toàn đã cắt ngang.
- Cái cậu này. Hôm nay cậu làm sao thế. Nghĩ sao thì cứ nói mẹ nó ra. Rào rào, đón đón. Khó chịu quá.

- Em nghĩ có thể  phải máy bay anh ạ.

- Máy bay nó bay ầm ầm. Đến cậu cũng nghe thấy chứ nó im thế nào  được? Mà máy bay á. Đám cháy thành rừng, to như  núi Bái chứ nó đâu có chỉ một vệt nhỏ thế này?

- Nếu không thì đối tượng dùng khinh khí cầu.

- Có lý. Ừ. Có  khi khinh khí cầu thật. Khinh khí cầu nó bay ban đêm. Các cậu lúc đó chả đang ngủ chảy dái ra cũng nên.

- Thủ trưởng nói thế  là chết chúng em. Chúng em vẫn cắt cử canh gác quan sát chặt chẽ đấy ạ. Thủ trưởng nói thế, hóa ra chúng em bỏ nhiệm vụ ạ.

- Ôi giời. Cái cậu này. Ai đánh giá các cậu thế đâu mà sợ. Nhưng mà, khinh khí cầu nó bay cao. Khi nó thả xuống thì  cũng phải tán rộng chứ. Đằng này nó chỉ  có một vệt ngắn thôi.

Trần Minh Hồng gãi đầu.
- Thì em cũng chỉ mới nghĩ được đến thế thôi. Thủ trưởng hỏi thế em làm sao mà có thể nghĩ  ra được. Nếu em mà nghĩ ra được hết thì  có mà….

Chỉ huy trưởng Trịnh Toàn nhìn Trần Minh Hồng đùa.
- Nếu không thì em đã là  chỉ huy trưởng. Đúng không? Cậu này giỏi. Giỏi.

- Thủ trưởng mà nghĩ  thế là chết em rồi. Em đâu có ý đó.

- Thì cậu vừa nói ra đấy thôi.

- Em đang định nói là. Nếu em biết hết có mà là thánh. Như các thủ  trưởng ấy.

- Xem ra cậu dạo này cũng nói năng lên mồm lắm rồi. Mà nịnh cũng khéo. Kiến trong lỗ cũng phải chui ra khi nghe cậu nói mất.

- Thôi. Em chả nói nữa. Nói ra, thủ trưởng bắt bẻ thế này có  khi thêm dại.

- Cậu không muốn nói cũng không được. Chuyện máy bay máy bò để lại đó. Nghĩ  sau. Mà cậu cũng phải nghĩ đấy. Bây giờ cậu thử nói về mục đích xem nào?

- Biết thủ trưởng đùa em cũng nói thế thôi. Chứ còn một khi em đã nói, thủ trưởng có cấm nói thì em vẫn cứ  nói. Em có nói cho em đâu mà em sợ. Và thủ  trưởng cũng có phải như người khác đâu mà em lo.

Trần Minh Hồng vừa nói vừa cười khì khì.
- Em mà không nói được nữa, có mà các thủ trưởng lại lo thì  có.

Trịnh Toàn đưa mắt nhìn Trần Minh Hồng. Trong tất cả số cán bộ đồn, Trần Minh Hồng là người ông có thể tin tưởng được. Cái mà mọi người không thích chỉ vì Trần Minh Hồng dám nói thật, nói thẳng. Trung ngôn thường nghịch nhĩ. Nhưng với Trịnh Toàn, ông lại quý Trần Minh Hồng chính là đức tính đó. Dám nói, dám làm và dám chịu trách nhiệm. Một người đã dám nói thì người đó phải là người có bản lĩnh. Bản lĩnh là yếu tố rất cần của người chỉ huy. Cái anh cán bộ mà không có bản lĩnh thì thường là kẻ cơ hội. Trong tất cả các loại người tốt xấu thì kẻ cơ hội là kẻ nguy hiểm và đáng sợ nhất. Với Trịnh Toàn, nói thẳng cũng có mặt tốt và khi người nghe cũng phải có cái nhìn khách quan về vấn đề người ta nói. Nhận thức của người ta thế nào thì nói như thế. Đó cũng là người tốt. Còn cái anh, không nói, thực ra có khi anh ta chẳng biết cái gì. Nếu không khéo, có khi tốt xấu lại lẫn lộn, đánh giá sai đi. Từ đánh giá sai rồi ra dẫn đến sử dụng con người sai. Khi đó, hậu quả lớn lắm. Bao công lao của thế hệ cha ông có khi đổ xuống sông xuống biển.
- Thế nghĩ thế  nào cứ nói ra tớ nghe thử. Đang bàn với cậu chứ có họp hành gì đâu mà phải giữ  ý giữ tứ. Sợ vạ miệng rồi chứ  gì?

- Sự chứ thủ trưởng. Ếch chết tại miệng mà. Nhưng chết thì chết. Được nói ra là em khoái. Thế thôi. Nếu biết sợ đã không còn là em nữa.

- Biết rồi. Cậu ngang như  cua. Được chưa. Thế theo cậu. Mục đích của việc làm trên là gì?

- Theo em. Đối tượng làm việc trên chỉ có hai mục đích. Thứ nhất là gây hoang mang trong nhân dân, gây sự hoảng loạn rồi từ đó làm cho tình hình trong dân mất ổn định về trật tự xã hội. Và thứ hai là lợi dụng vào tình hình đó đục nước béo cò, tạo thuận lợi và địa bàn hoạt động.

Sau khi trả lời xong, Trần Minh Hồng nhìn Trịnh Toàn. Ngập ngừng một lát rồi Trần Minh Hồng mạnh dạn nói.
- Thủ trưởng để em gọi A Lò và Tự Kim về hỏi thêm rồi sẽ  nói rõ hơn. Còn bây giờ, em muốn thủ trưởng gặp một người. Người này quan trọng hơn việc ở  hang ma nhiều.

Trịnh Toàn đưa mắt nhìn Trần Minh Hồng có ý thăm dò chuyện gì. Trần Minh Hồng nhìn Trịnh Toàn cười cười không nói.
- Ai mà quan trọng thế?

- Gặp rồi thủ trưởng biết ngay.

- Cái cậu này làm mất việc quá. Ai thì cứ nói ra xem nào?

- Người mà thủ trưởng rất muốn gặp. Em bảo đảm như thế.

Nhăn trán nghĩ một lát, Trịnh Toàn hỏi.
- Trần Kiên phải không?

- Thì  thủ trưởng cứ gặp đã.

- Thế ông ấy đang ở  đâu? Thế mà từ nãy đến giờ cậu không nói ngay. Chờ lâu ông ấy lại bỏ về  thì chết. Cứ đứng đây mà thiên hô bồ tát mãi.

Nói rồi, Trịnh Toàn lập cập bước ra ngoài.
- Cậu đi với tớ. Nhanh lên. Đưa tớ ra đó.

Nhìn theo Trịnh Toàn, Trần Minh Hồng cũng lập cập chạy theo, cười, lắc lắc đầu. Trần Minh Hồng thấy trong lòng tràn ngập một niềm tin yêu, một tình cảm như người cha, người anh của mình với chỉ huy trưởng. Trần Minh Hồng thấy mình may mắn biết bao khi có người chỉ huy như Trịnh Toàn.

[bodoibienphong]

32/ĐIỀM GỞ
Mụ Đoác cả đêm qua không ngủ. Mụ hết đứng lại ngồi rồi đi ra đi vào. Lòng mụ như ai đem lửa vào đốt. Từ khi lão Tảng nói với mụ đi vào hang ma là lòng mụ đã không yên. Mọi lần lão đi, lòng mụ không như lần này. Nhưng lần này lại khác. Khi lão Tảng bước chân đi là lòng mụ Đoác đã thấy bồn chồn không yên. Linh tính báo cho mụ biết có chuyện không lành. Mấy lần mụ đã định đi vào hang ma xem lão có làm sao không nhưng rồi mụ lại sợ. Tính lão Tảng, mụ biết. Bình thường lão hiền lành như cục đất, lăn đâu cũng được, ném đâu cũng xong, nhưng khi lão nóng lên, lão dữ hơn cả con beo, con cọp, hơn cả bò điên.

Mụ Đoác lo cho lão từ  hôm lão vào hang bị trúng bẫy cò ke, bắn cho dập dái. Mụ thừa biết. Kiểu bẫy đó chỉ có của lão với cậu chủ là mới có cái kiểu bẫy thế. Hôm đó mụ đưa lão về nhưng tịnh không dám nói gì. Nhưng mụ cũng không lạ gì cậu chủ. Cúc cung phụng cậu thì không sao. Trái ý cậu chủ xem. Cậu cho chết ngay. Với cậu chủ, người ăn kẻ ở chỉ như con chó. Nếu khi con chó hết tác dụng coi nhà, cậu chủ sẵn sàng làm thịt ngay. Đã vướng vào cậu rồi, có muốn yên cũng khó. Mà cả đời lão, như định mệnh, dính vào cậu chủ rồi. Mụ có muốn gỡ cũng khó mà gỡ cho được.

Chưa bao giờ trong đời, mụ Đoác mong trời sáng như hôm nay. Mụ nghểnh tai ra ngoài nghe ngóng. Mụ chờ tiếng gà gáy phía rừng. Mụ chờ tiếng chân nặng nề, bậm bịch của lão bước mà như nện trên nền  đất. Mỗi khi nghe tiếng con mang tác nhau ngoài rừng, tiếng con chim bắt cô trói cột réo ngoài núi vọng lại, mụ lại càng lo. Mụ nghe tiếng sương rơi lộp bộp trên lá mà như muối sát ruột. Cả đêm mụ cho củi vào bếp để giữ lửa. Mụ biết, lão Tảng có bị bịt mắt thì lão vẫn tìm được đường về. Nhưng mụ Đoác muốn để lửa làm hướng cho lão tìm về, báo cho lão, mụ còn thức chờ lão. Nếu lão có định làm gì nữa thì khi lão nhìn thấy lửa mụ vẫn để cháy sáng, lão sẽ biết mụ còn thức để chờ và khi đó, thế nào lão cũng mò về. Bao năm nay mụ thuộc tính nết của lão rồi. Đêm nào lão đi vào rừng săn, dù lão có nghĩ sẽ còn đi tiếp. Nhưng khi lão đã nhìn thấy lửa bếp mụ còn để cháy là thế nào lão cũng phải ghé qua. Vào nhà, lão chưa vật mụ ra được là chưa xong. Bao giờ lão vật được mụ ra rồi, khi đó, lão  có đi tiếp mới đi. Mụ Đoác thấp thỏm chờ lão đến mờ con mắt.

Đang ngồi cho thêm củi vào bếp, mụ Đoác gần như chồm người lên. Mụ nghe có tiếng chân bước bậm bịch từ xa. Mụ lao ra cửa. Gió núi mang theo hơi sương lạnh táp vào mặt. Mụ thấy tỉnh táo hẳn. Mụ nghiêng hẳn tai ra phía ngoài nghe ngóng. Không thể lẫn vào đâu được. Tiếng bước chân nặng như nện xuống đất, bậm bà bậm bịch chỉ có ở lão, không lạc vào đâu được.

Lão Tảng bước vào nhà. Người lão ướt nhình, tóc bết nước. Lão đặt chân vào trong nhà mang theo cả hơi lạnh vào theo. Tay lão xách lủng lẳng con dũi, ném phịch về phía góc nhà. Lão đi đến bên cái bếp đưa hai tay hơ hơ. Hơi nóng từ trong bếp tỏa ra, hơi nước từ chiếc áo của lão bốc hơi. Từ làn hơi nước của chiếc áo lão mặc thoát ra mùi hôi hôi như phân trâu đầm chuồng. Cái thứ hơi quyện giữa mùi phân và mùi nước đái của loài nhai lại.

Mụ Đoác đến gần. Mụ nhăn mặt. Khịt khịt mũi như tiếng khịt của loài dũi. Mụ ném cho lão chiếc áo.
- Cởi áo ra thay đi. Mùi khiếp quá.

Lão Tảng nghe thấy mụ Đoác nhắc nhưng lão làm như không nghe thấy, hai tay vẫn đưa hơ hơ về phía bếp lửa. Thỉnh thoảng lão lại đưa lên áp vào má.
- Thay áo đi. Người đâu mà hôi như cú.

Lần này thì lão không im nữa. Lão quay sang phía mụ Đoác.
- Tao hôi chứ mày hôi  à. Thối mồm.

Mụ Đoác đưa mắt lườm. Lão cũng không thèm để ý. Kệ. Mụ thích nói cứ cho mụ nói. Nói chán, nói đến mỏi mồm thì cũng phải thôi. Lão ngồi bên bếp một lúc nữa, khi cái áo của lão đã khô, lão nghe thấy bụng lão réo sùng sục. Lão quay sang chỗ mụ Đoác.
- Còn cái gì ăn được không?

Miệng lão hỏi, tay lão cởi áo, vứt về phía mụ Đoác. Mụ Đoác nhặt cái áo lên, miệng lủng bủng.
- Đúng là đồ dở hơi. Lúc lạnh thì không thay. Khi khô rồi lại thay.

Mụ Đoác tay vẫn cầm chiếc  áo của lão Tảng, đi lại góc bếp, lấy cái nồi đưa cho lão. Lão Tảng đặt cái nồi cạnh bên bếp như muốn làm nóng lên. Lão đứng lên với cái típ xôi treo bên móc cột. Mụ đặt lên trên bếp nồi nước lã.

Khi cái nồi lão đặt bên bếp đã có hơi nước phả ra qua cái nắp. Lão Tảng mở vung rồi đưa cả tay vào trong mà bốc. Lão lôi từ trong ra cái cánh gà, đưa lên miệng cắn rôm rốp.
- Sao nay đi về muộn thế?

Mụ Đoác nhìn lão Tảng ăn, nhẹ nhàng hỏi.
- Còn đi thăm bẫy.

- Cậu có cho tiền không?

Nghe mụ Đoác hỏi thế, lão đưa tay xuống cạp quần rồi nắm lấy chỗ  gần cạp, giật giật. Từ trong lần cạp quần, cuộn giấy tuột ra. Lão nhặt lên, ném vào lòng mụ Đoác.

Mụ Đoác nhặt lên, tháo dây buộc ngoài, dùng hai tay lân lân chỗ tiền đang cuộn tu tu như tổ sâu. Mụ đưa tay lên chấm chấm nước bọt, đếm.
- Đi cả ngày cả đêm mà có thế này à?

Lão Tảng miệng vẫn nhai nhồm nhoàm, lụng bụng.
- Còn hơn là làm không có  một xu. Cả đống thế mà còn chê ít. Đúng là đồ tham hơn chó.

Lão đưa mắt nhìn mụ  Đoác. Ánh lửa hắt vào mặt mụ cũng sáng lên hồng hồng. Lão nuốt chỗ thịt còn đầy trong miệng. Cái yết hầu như cố đẩy cái chỗ thức ăn quá to ấy xuống phía dưới mà phình ra to như nắm tay. Cái yết hầu tụt xuống phía dưới rồi nằm lại đó. Lão đưa tay lên nắn nắn bên ngoài cổ, chỗ yết hầu. Nhìn lão làm chả khác gì như lối người ta khi dồi lòng lợn, nhân cho nhiều quá mà lấy tay bóp bóp cho nhân nhỏ lại rồi vuốt vuốt cho trôi xuống.
- Cậu dặn tiêu pha vừa vừa thôi. Đừng thấy có lắm rồi mà nứng lên mua cho đẫy các thứ vào rồi chết.

Đánh mắt nguýt lão Tảng cái rõ dài. Trông cái điệu mụ Đoác làm duyên cũng không giống ai. Mắt mụ liếc, môi mụ dẩu ra, cánh mũi phập phồng, phập phồng chả khác gì cánh con bươm bướm sắp bay. Mụ trách móc.
- Thế người ta mua sắm cho người ta chắc.

- Thì cậu dặn thế.

- Cứ làm như người ta còn nhỏ lắm đấy mà phải dặn.

- Cũng tại mụ hay tí  tởn lắm nên cậu mới phải dặn thế.

- Có dặn vậy chứ dặn nữa, nếu không từ cái lỗ của người kia chui ra thì cũng từ lỗ kẻ này mà ra cả.

[bodoibienphong]

Sao bỗng dưng mụ Đoác thấy thương lão Tảng đến thế. Lão ngồi cái lưng gập xuống, đầu gối chạm tai. Chả bù cho ngày trước, lão to như con trâu mộng, ngực nở như ngực con ngựa đực, bắp chân bắp tay cứ cuồn cuộn như dây thừng dây chão. Ngày đó, mỗi khi thấy bà Năm cho gọi lão vào, mụ lại rủa thầm. Cái tay kia nó mà ghì cho thì có mà gãy lưng. Người nó to như con trâu mộng thế kia mà nó đè cho có mà bẹp ruột. Rủa là rủa thế chứ mụ cũng mong có lúc được cái tay kia nó ôm siết lấy sườn, cái thân trâu mộng nó ép xuống tấm ván kêu răng rắc.
- Đi lâu thế để người ta lo lo là.

Mụ lấy mông hẩy hẩy vào vai lão.
- Trời sắp sáng rồi. Có  đi nằm một tý không?

Lão Tảng vẫn ngồi không nói. Người lão nghiêng nghiêng theo nhịp hẩy hẩy mông của mụ Đoác. Mụ Đoác nhìn xói vào mặt lão. Cái mặt lão khó đăm đăm. Chắc lão lại đang lo lắng, nghĩ ngợi cái gì. Hay là cậu chủ vừa nói gì với lão. Mụ ngồi xuống bên cạnh.
- Sáng nay, lúc lão vào rừng, lên hang ma. Tôi thấy có hai người công an cũng đi ngựa vào hướng đó.

Nghe thế, lão xoay hẳn người về phía mụ Đoác, giọng lo lắng.
- Mụ nói sáng nay hả?

- Sáng nay. Lúc tôi vào rừng hái rau. 

- Thế họ có nhìn thấy mụ không?

- Không. Tôi đang nhặt nắm rau. Nghe tiếng ngựa qua, ngoái đầu lên nhìn thì thấy. Nhưng họ không thấy tôi.

- Thế mụ đã thấy họ về chưa?

- Chưa. Thấy họ vào  đó mà lão chưa về nên làm người ta đợi gần hết đêm. Nếu không thế, người ta lo mà thèm vào à.

Lão Tảng ngồi thừ mặt ra. Lão không biết nên làm thế nào bây giờ. Chiều qua, khi lão lên hang ma, thằng Đô, thằng Đồ nói nó sẽ lên gặp cậu chủ. Nếu chúng nó lên đó thì nguy to. Biết làm thế nào để báo cho cậu chủ. Lão mà lên bây giờ có khi lão cũng gặp nguy hiểm. Bỗng lão thấy bực với mụ Đoác. Biết có người vào hang mà không tìm cách báo cho lão để lão nói cho cậu chủ. Cậu chủ có làm sao thì lão không sống được. Rồi lão lại thầm trách cậu chủ. Làm sao mà cậu chủ cứ phải đòi gặp cho bằng được hai thằng Đô, thằng Đồ. Rừng có dày mấy cũng đâu che được hết nắng. Thú có khôn mấy cũng đâu có thoát được tay người. Hay là cậu không tin lão? Cậu sợ lão thay lòng đổi dạ? Cậu bây giờ không còn tin ai nữa. Ông chủ chết là do ông chứ đâu có do ai. Ông tự thắt cổ tự tử chứ có ai đâm, ai chém ông đâu? Ông chết là do ông không còn được sống như trước nữa thôi.

Nhìn mặt lão Tảng tái đi khi nghe mụ thông báo có người vào hang ma. Mụ  đoán chắc lão lại lo cho cậu chủ. Mặc dù lão cũng chỉ là hạng tôi tớ, con ăn, thằng ở nhà  cụ chủ nhưng cái tình của lão với cậu chủ thì không chỉ có thế. Ngày cậu chủ còn nhỏ, cậu lẽo đẽo theo lão. Việc săn bắn, bẫy thú, đi rừng của cậu cũng đều do lão dạy. Cái ăn có được từ rừng cũng là nhờ lão. Lão chiều cậu như con. Mụ Đoác biết. Cả đời lão không vợ nên lão dành tất cả tình cảm cho cậu.
- Liệu cậu chủ có  làm sao không?

- Biết làm sao được - Lão Tảng nhìn mụ trách móc - Khi thấy có người vào hang ma phải báo cho biết để tránh đi. Đúng là mụ…

Lão Tảng còn định nói thêm điều gì đó nhưng rồi lão chợt nghĩ. Mụ  không sinh ra cậu chủ nhưng cũng là người nhà cậu chủ. Dẫu mụ chẳng được cụ chủ để mắt đến, cho ra chuồng trâu chuồng ngựa nhưng mụ vẫn là chỗ mà cậu chủ coi hơn lão. Lão có được mụ cũng âu là cái số trời cho lão.

Lão lo lắng thế nhưng rồi lão vẫn tin cậu chủ. Lão biết cậu. Cậu chủ cũng là người đã đi dày gót chân, ăn cơm thiên hạ đến mòn bát mòn đũa. Chắc cậu sẽ biết phải làm gì. Cái lão lo nhất là hai thằng Đô, thằng Đồ. Hai thằng này liếm gót cậu chủ chưa xong. Nếu khôn ngoan cậu chủ mười thì chúng nó chưa được lấy một phần. Quen thói ăn sung mặc sướng, có người hầu từ miếng ăn đến cả chuyện đi ỉa. Hai thằng chỉ ham chơi chứ không như cậu chủ. Cậu tuy cũng được nuông chiều nhưng vẫn có tính tự chủ.

Bỗng lão đứng lên, với tay lấy cái nỏ và khoác khẩu súng kíp lên vai. Mụ Đoác thấy thế vội hỏi.
- Lão lại định vào rừng đấy à?

- Ừ. Lão Tảng đáp cộc lốc.

- Sao không để sáng hẳn rồi hãy đi? Lão vừa về xong.

- Không đợi được. Đi ngay thì may ra mới kịp được.

- Nhưng mà…

- Không phải lo. Nếu có  gặp. Tao nói tao vào rừng thăm bẫy.

Nói chưa hết câu, lão đã bước ra khỏi cửa. Mụ Đoác đi theo ra đến cửa. Đợi bóng lão khuất sau hàng rào rồi quay vào. Mụ  cho thêm củi vào bếp. Nồi nước đặt trên bếp sôi sùng sục. Mụ bỗng thấy sờ sợ. Chiều nay, khi mụ đi ra chiếc cầu Ghềnh như lão Tảng dặn. Mụ thấy hai bên mố cầu có bốn năm người mặc sắc phục đi đi lại lại. Mụ để ý, không thấy họ có biểu hiện gì là đi qua mà có vẻ là ra đấy canh gác. Chả lẽ họ biết việc của lão Tảng nói với mụ rồi sao? Mụ sợ, vội về nhà. Bây giờ lại thêm chuyện này, mụ thật sự không yên lòng chút nào.

Mụ ra cửa. Bóng tối còn trùm lên cả khu rừng. Sương mờ mờ, đùng đục che kín mọi ngõ ngách. Mụ Đoác thở  dài. Tự nhiên mụ thấy đôi chân mềm ra, không thể đỡ được cái thân của mụ nữa. Mụ  Đoác vội ngồi phịch xuống nền nhà.

Mụ Đoác nhìn ra cửa. Chiếc cửa chập chờn trước mắt, mờ mờ trong sương. Chiếc cửa như chiếc thòng lọng thòng xuống cổ  mụ. Chiếc thòng lọng cứ thít dần, thít dần. Mụ  Đoác thấy nghèn nghẹn ở cổ. Mụ Đoác nấc lên, ngã vật xuống nền nhà.

[bodoibienphong]

33/ĐÊM TRONG HANG MA
Sau khi về bản, nhờ  người đưa cành cây tự cháy trong rừng bên chân núi Bái về ban chỉ huy, A Lò và Tự Kim quyết định trở lại hang ma để tìm hiểu tiếp. Cả đêm, A Lò và Tự Kim phải đốt lửa để sưởi. Hơi lạnh từ trong đá càng về đêm càng lạnh. Thấy ánh lửa bầy dĩn, muỗi, vờ, thiêu thân bay đến. Chúng lao vào đống lửa mà quên đi cái chết từ chính việc chúng làm. Khi A Lò và Tự Kim lấy được cành lá tự cháy gửi về ban chỉ huy, cả hai lúc đầu cũng đã định về tỉnh báo cáo trực tiếp. Dùng dằng mãi và cuối cùng cả hai quyết định ở lại.

Nghĩ lại lúc chiều cả  A Lò và Tự Kim cứ ôm bụng cười. Cả  A Lò và Tự Kim ôm súng nằm ép vào hốc  đá trước cửa hang chờ. Tiếng chân ngựa xa dần rồi chìm vào tiếng rừng. A Lò không nghĩ Tự Kim lại yếu bóng vía đến thế. Ấy thế mà, khi đồn trưởng và chỉ huy trưởng gọi lên giao nhiệm vụ hăng lắm. Lúc ấy sao mà anh dũng và bản lĩnh thế.

A Lò biết. Tự Kim nhát, lúc chiều, bị bất ngờ mà đã sợ vãi  đái cả ra quần. Để Tự Kim ở lại chắc sẽ gặp rất nhiều khó khăn. Và ngay bản thân Tự Kim cũng không dám nhận ở lại. Lúc chiều mải tìm cách lấy đám lá cháy rồi gửi về ban chỉ huy cho kịp, A Lò và Tự Kim cũng chưa kịp xác minh xem tiếng bước chân của người vào khu rừng là ai. Khu vực rừng bốn xung quanh chân núi Bái là vùng sâu, xa, nguy hiểm. Họ vào đây làm gì? Trong khu vực này làm gì có đất mà làm nương. Những người vào đây chủ yếu là người đi săn bắn thú rừng. Hay nơi đây có con đường tắt cắt rừng sang bên kia biên giới mà A Lò và Tự Kim chưa biết.

Chọn chỗ bằng phẳng, A Lò và Tự Kim nhặt củi khô về nhóm lửa. Việc nhóm lửa là cùng bất đắc dĩ. Đi kiểm tra mà đốt lửa thì có khác nào thông báo cho đối tượng, nếu có, biết mà lẩn trốn. Nhưng lạnh quá, cả A Lò và Tự Kim rét không chịu được. Và đốt lửa cũng là cách để xua đuổi các loài thú khi chiều biết đâu lại quay trở lại hang. Lửa đã làm ra sự sống trên trái đất và lửa cũng là sức mạnh của trái đất. Chính lửa đã mang đến cho trái đất sự phát triển sinh sôi.

Ngồi tựa lưng vào vách hang, A Lò và Tự Kim cuốn mình trong chiếc chăn chiên. Tối qua, trước khi đi ngủ, già bản La Khê nhắc khi đi nhớ mang theo chăn ấm. Nếu không có già bản La Khê nhắc, chắc cả A Lò và Tự Kim không nghĩ đến tình huống này. Đúng là khôn đâu đến trẻ, khỏe đâu đến già. Kinh nghiệm đi rừng, ở rừng quả là cả A Lò và Tự Kim không bằng một phần của già bản.

Mùi sắn chín từ trong bếp tỏa ra. Cái mùi hương sắn chín thơm ngầy ngậy, bùi bùi. A Lò lấy que gẩy gẩy cho củ sắn lăn ra ngoài. Khi củ sắn vừa lăn ra khỏi đống lửa, Tự  Kim nhoài người ra nhặt lên. Vừa cầm lên, Tự Kim ném vội xuống, đưa hai tay lên tai. A Lò thấy Tự Kim ham ăn quá, bị nóng cười.

- Đúng là. Khi ăn chẳng gọi  đến ai. Đến khi bị nóng cứ tai mà sờ.  Đáng đời. Tham ăn cho lắm vào.

Tự Kim nhìn A Lò, tay lấy que củi khều khều cho củ sắn lăn về phía mình.
- Chả biết ai. Sắn chưa chín đã bới. Giá không nhanh thì cũng đã kéo nó về phía mình.

- Thôi. Không phải nói. Ai thế  nào nhìn đấy thì biết.

Nhặt củ sắn lên, Tự  Kim đưa lên mũi ngửi, hít hà làm ra vẻ ngon lắm. A Lò đưa thêm củi vào đống lửa. Những tàn lửa bay tóe lên như hoa. Thấy tàn hoa lửa bay lên cao, A Lò rút vội thanh củi ra, chỉ để đầu thanh củi vừa chạm vào mép lửa. A Lò gẩy ra khỏi bếp một củ sắn khác. Lấy que cời cời về phía mình rồi nhặt chiếc lá xanh, A Lò lót tay, cầm củ sắn lên.

Dùng hai tay xoay xoay cho đám than bám xung quanh rụng ra, A Lò nhẹ nhàng bóc một chỗ lớp vỏ cháy, rồi cứ thế, một tay xoay, tay kia gỡ lớp vỏ ra. Một lớp bột trắng, thơm phưng phức tỏa khói.

- Này-Tự Kim vừa nhai vừa hỏi nói chuyện với A Lò.

- Gì.

- Ông có nghĩ. Chiều nay liệu có người vào khu rừng này không?

- Ăn xong rồi nói.

A Lò nhấm nhẳm trả  lời. A Lò thừa biết là Tự Kim hỏi chuyện chẳng qua là để lấp liếm nỗi sợ mà thôi.
- Sao không chắc lại ở  lại đây?

A Lò không trả lời ngay mà hỏi lại
- Lão sợ chứ gì?

- Sợ gì mà sợ.

- Không sợ mà vãi cả ra quần.

- Chẳng qua là lúc đó người ta mót quá. Đúng lúc đó nó thế

- Thôi đi ạ. Con xin bố. Chỉ được cái nói khoác. Nhưng dẫu sao cũng còn may chán. Chưa vãi ra quần nhỉ.

A Lò nói xong cười khùng khục. Tự Kim bị nhắc lại chuyện chiều mặc dù rất cáu nhưng không biết làm sao được. Tự Kim chỉ sợ A Lò lại đem kể chuyện này với mọi người thôi. Lúc đó thì xấu hổ lắm.
- Chuyện đó, ông đừng nói hay kể cho ai nhé. Tôi xin ông đấy.

- He he. Nếu không muốn bị  lộ thì đút lót gì đây. Thông tin đắt nhất  đấy. Hối lộ bao nhiêu thì nói ngay.

- Thì ông thích gì?

- Thích à. Thích thì nhiều thứ lắm. Không biết có đáp ứng được không?

- Thì sau chuyến công tác này, tôi đưa ông đi chiêu đãi bữa thịt chó  là cùng chứ gì.

Trêu chọc nhau một lúc thì  cả A Lò và Tự Kim không thể cưỡng lại được cơn thèm ngủ kéo đến. Mặc dù đã cố gắng hết sức nhưng cơn buồn ngủ kéo sập mi mắt xuống. Chuyện một hồi cũng vãn nhưng có lẽ, ai cũng buồn ngủ nên có cố tìm chuyện để nói cho tỉnh ngủ thì câu được câu chăng. Cả A Lò và Tự Kim chẳng ai nói ra nhưng cứ thế ngồi tựa vào vách đá mà ngủ.

[bodoibienphong]

Phan Lềnh nằm thụt hẳn  đầu vào trong cái hốc phía giáp trên nóc hang, không dám trở mình. Nằm nghe chuyện trêu đùa của A Lò và Tự Kim. Phan Lềnh nghĩ mông lung, tay không rời khẩu súng. Phan Lềnh nắm chặt báng súng đến nỗi mồ hôi tay làm ướt cả phần báng, nham nháp.

Chiều nay, khi A Lò và  Tự Kim trèo lên cây để lấy lá mang về  dưới kia, Phan Lềnh ngồi trên đỉnh Con Cóc nhìn thấy hết. Phan Lềnh lúc đầu đã định trốn khỏi hang. Trong ba mươi sáu chước thì chước chuồn bao giờ cũng là thượng sách. Phan Lềnh cứ nằm nép sát xuống đám cỏ rồi tuồi dần về phía sau dãy núi. Điều Phan Lềnh lo nhất là nếu theo đúng như lão Tảng nói thì chiều nay, thằng Đô, thằng Đồ sẽ lên đây gặp Phan Lềnh. Nếu hai thằng Đô, thằng Đồ lên đây thì có khi hỏng việc. Phan Lềnh chửi thầm lão Tảng. Phan Lềnh sao thấy lão Tảng ngu đến thế. Không cái gì lão có thể tự nghĩ ra được. Phan Lềnh cứ phải dặn dò từng ly từng tý một mà làm cũng không xong. Rồi Phan Lềnh bực với chính mình. Phan Lềnh cứ phải chết dí ở trên núi, phải chui lủi như con cầy, con cáo. Nếu không, những chuyện mà lão Tảng làm, Phan Lềnh nhắm mắt là xong. Mà hai thằng Đô, thằng Đồ cũng ngu. Làm cái gì cũng chẳng nghĩ trước nghĩ sau, cứ làm hùng hục như trâu húc mả. Chỉ được cái khỏe, thấy nói thế nào là tin như thế. Nghe lão Tảng nói lên đây gặp Phan Lềnh, có khi đi cũng chả để ý để tứ xem thế nào, cứ nói đi là đi.

Nghĩ là thế, lo là  thế nhưng Phan Lềnh tính. Nếu hai thằng Đô, thằng Đồ có lên đây, giả sử không gặp được Phan Lềnh thì công an có bắt được thì cũng không làm được gì. Nếu có hỏi thì hai thằng Đô, thằng Đồ cứ nói là đi săn hay đi đặt bẫy là chẳng có gì để buộc tội. Khi hai thằng Đô, thằng Đồ lên đây, không gặp được Phan Lềnh rồi chúng nó cũng phải tìm đường về. 

Phan Lềnh tụt dần xuống đến lưng lửng sườn núi thì bất ngờ Phan Lềnh lại nghĩ khác. Phan Lềnh thấy hai người này có vẻ  còn trẻ, lại xem ra không thông thạo khu vực núi Bái này cho lắm. Nhất là khi thấy A Lò và Tự Kim trèo lên cây để bẻ cành dãy cây bị cháy thì Phan Lềnh tự nhiên lại tò mò muốn biết họ đang định làm gì. Cái máu mạo hiểm, yêng hùng bỗng trỗi dậy.

Phan Lềnh lại lặng lẽ  bò theo lối vừa trượt xuống để lên đỉnh Con Cóc. Từ trên này, Phan Lềnh có thể quan sát cả một khu vực gần hết của khu rừng. Nằm quan sát mọi hành động của A Lò và Tự Kim, Phan Lềnh yên tâm dần. Cứ theo các việc mà Phan Lềnh quan sát được, chứng tỏ họ chưa biết gì. Việc họ lên đây có khi cũng chỉ là để dẹp dư luận hang ma có ma mà thôi. Và Phan Lềnh thấy vui, thấy ý định của mình đã đạt được. Việc bên công an cho người lên đây chắc chắn là tình hình an ninh và trật tự ở dưới mấy bản chân núi đang phức tạp, rối ren. Phan Lềnh không lạ gì cách thức làm việc của mấy người này. Chỉ khi nào có việc cần làm thì họ mới xúm vào chứ còn họ chưa thể đủ lực để làm những công việc có tính dài hơi. Lực lượng còn mỏng, chính quyền mới được thành lập, mọi cái còn mới, còn nhiều việc phải làm, nên việc làm sổi là tất yếu. Có muốn cũng chưa thể làm được.

Mặc dù nghĩ hai người đang ở trong hang kia không biết được mình nhưng Phan Lềnh vẫn chưa thật yên tâm. Khi họ đã lên đây có nghĩa là khu vực núi Bái cũng đã nằm trong tầm ngắm của họ. Phan Lềnh cứ nằm tính toán những bước tiếp theo. Khu vực núi Bái này rộng thật nhưng cũng là nơi mà các tay đi săn hay mò đến. Phan Lềnh thấy không yên tâm.

Càng nghĩ, Phan Lềnh càng thấy hận. Phan Lềnh hận với những kẻ đã làm cho bố  Phan Lềnh phải thắt cổ mà chết. Phan Lềnh hận vì những đóng góp của Phan Lềnh không được đánh giá nhìn nhận, bao công lao đều đổ xuống sông xuống biển. Phan Lềnh hận với chính bản thân mình không thức thời. Hết hận chuyện nhà đến chuyện bản thân, Phan Lềnh nằm nghe tiếng con chim bắt cô trói cột cứ ra rả kêu ngoài rừng, tiếng cú rúc đến sốt cả ruột. Phan Lềnh thấy lũ chim, lũ cú sao mà kêu lắm thế, rúc lắm thế. 

Nằm trong hốc đá, Phan Lềnh lặng lẽ đưa nòng súng ngắm vào đầu A Lò  rồi lại từ từ đưa sang ngắm vào Tự Kim. Bây giờ nếu Phan Lềnh chỉ cần siết tay cò súng là có thể hạ được cả hai người.

Phan Lềnh từ từ siết tay cò.

[bodoibienphong]

34/ĐỘNG CỎ ĐÁNH RẮN
Trịnh Toàn không ngờ chuyện của ông với Trần Kiên lại được giải quyết nhanh như thế. Điều mà Trịnh Toàn thấy vui nhất không chỉ là mọi nghi ngờ, thắc mắc của ông được làm rõ mà chính là một phần nổi của công việc đã được loại bỏ. Hướng điều tra cũng được thu hẹp lại.
Chiều qua, khi Trịnh Toàn về đến phòng làm việc lại nhận được bức điện từ Ban công an vũ trang Trung ương gửi xuống. Bức điện khẳng định lại một lần nữa việc đối phương có thể sử dụng phương thức hoạt động gián điệp biệt kích để đánh trở lại miền Bắc nhằm thu thập tin tức tình báo là có thể xảy ra. Mặc dù đã tung các lực lượng điều tra theo các hướng nhưng phải nói là, cho đến giờ phút này, tất cả vẫn chỉ là dự đoán, không có đủ căn cứ để xác định có hay không đối tượng đã tung gián điệp biệt kích vào địa bàn.

Việc chiếc bơi chèo thu giữ từ Trần Kiên đã được làm rõ. Trần Kiên chỉ vô tình nhặt được khi chiếc bơi chèo trôi nổi trên biển. Bây giờ đang là mùa gió nam, việc các ngư dân phía trong ra đánh bắt ngoài vùng vịnh Bắc bộ vẫn thường xuyên xảy ra. Việc chiếc thuyền bị trôi dạt cũng có thể do ngư dân khi đi đánh bắt, gặp sóng to hay do ban đêm bị tuột dây buộc mà trôi dạt vào khu vực Mũi Ngọc. Chuyện nhặt được những thứ này cũng là chuyện thường tình. 

Chuyện hang ma có ma cũng chỉ là dư luận. Việc xác định được ai nói, từ đâu phát ra cũng gặp rất nhiều khó khăn, khó có thể xác định được chính xác. Hiện tượng lá cây tự cháy vẫn chưa xác định rõ nguyên nhân. Mẫu vật thu được đã được gửi lên trên để xin sự giúp đỡ nhưng xem ra cũng khó xác định.

Càng nghĩ, Trịnh Toàn càng thấy các hướng điều tra đi vào ngõ cụt. Nhưng linh tính của người lính lại mách bảo Trịnh Toàn rằng, đối phương đã xâm nhập vào địa bàn. Việc bộ phận thu được sóng lạ phát trùng vào buổi phát thanh thời sự là một minh chứng. Mặc dù cho đến giờ phút này, bộ phận trinh sát vẫn chưa xác định được tọa độ, khu vực phát sóng. Muốn xác định được phải có phương tiện định vị. Mà để làm được điều này thì gần như là vượt khỏi khả năng của đơn vị.

Càng nghĩ Trịnh Toàn càng thấy bế tắc, không có định hướng cụ thể. Mọi việc đều chưa thể kết luận nhưng lại không thể gác lại hay bỏ qua. Cả đêm nằm nghĩ mà Trịnh Toàn chưa biết được sẽ bắt đầu từ đâu. Ngay các đối tượng nằm trong danh sách sưu tra gần như không có di biến động nào đáng khả nghi. Vẫn diễn ra bình thường.

Cả đêm không ngủ, Trịnh Toàn mệt nên được ngày nghỉ ông nằm dậy muộn. Khi Trịnh Toàn thức dậy đã nửa buổi sáng. Theo thói quen, Trịnh Toàn pha ấm chè sáng. Trịnh Toàn nhấc chiếc phích. Phích đầy nước. Cậu công vụ đã vào lấy phích đun nước từ bao giờ mà ông không biết. Đợi cho chè ngấm, Trịnh Toàn đi ra cửa. Mấy dẫy nhà làm việc vắng lặng. Phía cửa phòng cửa chính trị viên vẫn đóng. 

Mặc dù không chủ định nhưng Trịnh Toàn vẫn cứ bước về phía dãy nhà công vụ, nơi các phòng ban vừa làm việc và ở. Trịnh Toàn thật sự thấy bế tắc. Thời gian thì cứ trôi đi mà công việc hầu như dậm chân tại chỗ. Mớ bòng bong cần tìm ra mối gỡ mà cho đến bây giờ, Trịnh Toàn chưa biết được nó bắt đầu từ đâu. Dấu hiệu đối tượng đã xâm nhập vào địa bàn thì đã rõ. Hướng xâm nhập từ biển cũng có thể xác định. Nhưng đối tượng xâm nhập thì vẫn chưa xác định được. Rồi số lượng đối tượng xâm nhập là bao nhiêu tên cũng chưa thể kết luận. Bức điện lạ cho đến bây giờ cũng chưa thể giải mã được. Trịnh Toàn thấy buồn bực mà không biết làm sao.

Lơ đễnh đi, Trịnh Toàn thấy cửa phòng ban trinh sát cửa mở. Trịnh Toàn nhìn vào. Trưởng ban trinh sát Tô Hồng Dân vẫn đang hí húi làm gì bên bàn. Đứng ngoài cửa một lúc mà trưởng ban trinh sát vẫn không hề hay biết. Trịnh Toàn định dạm bước đi thì bất ngờ Tô Hồng Dân ngẩng lên. Phát hiện thấy Trịnh Toàn, trưởng ban trinh sát vội đứng dậy.

-Chào thủ trưởng. Thủ trưởng đến từ bao giờ mà em không biết thế ạ?

Trịnh Toàn bước vào. Đi nhanh lại phía bàn.
-Tớ đến được một lúc rồi. Thấy cậu làm chăm chú quá nên không dám lên tiếng. Sợ cậu mất tập trung.

Rồi nhìn vào tập tài liệu trên bàn, Trịnh Toàn hỏi trưởng ban  trinh sát.
-Cậu đang rà soát lại các đối tượng nằm trong diện sưu tra à?

-Vâng. Em đang rà lại số đối tượng trong khu vực để xem có phát hiện được gì không?

-Tớ cũng đã xem lại rồi. Nhưng thấy các đối tượng trên địa bàn vẫn bình thường, chưa thấy có biểu hiện gì khả nghi cả.
-Trần Minh Hồng còn ở dưới này không thủ trưởng?

Nghe trưởng ban trinh sát hỏi, Trịnh Toàn chưa trả lời ngay. Ông nhìn trưởng ban trinh sát một thoáng rồi mới nói.
-Chiều qua, tôi nói cậu ấy về đồn rồi. Cậu ấy về để điều quân tăng cường thêm cho tổ công tác trên hang ma. 

-Thế mà em cứ tưởng cậu ấy còn đang ở dưới này. Em tưởng còn thì …

Quan sát nét mặt trưởng ban trinh sát, Trịnh Toàn thấy khi nghe ông nói, nét mặt trưởng ban trinh sát hơi buồn buồn. 
-Có chuyện gì à?

-Dạ. Không. Em tưởng cậu ấy còn ở tỉnh thì trao đổi với cậu  ấy chút việc.

-Việc chung hay việc riêng thế.

-Thì thủ trưởng bảo. Chúng em thì còn có việc gì riêng. Việcchung cả thôi mà thủ trưởng. Cũng chỉ là chuyện hang ma thôi.

-Thế à. Có quan trọng lắm không? Nếu cần thì cứ gọi cậu ấyxuống.

-Thực ra thì chuyện này em cũng chưa dám chắc lắm nên chưa dám trao đổi. Em mới chỉ chợt nghĩ đến thôi.

-Cậu có thể nói tớ nghe được không? Tớ cũng đang bí đây.

Nghe Trịnh Toàn hỏi nhưng trưởng ban trinh sát vẫn cứ lặng lẽ sếp lại tập tài liệu. Trong số cán bộ thuộc quyền, Trịnh Toàn biết. Trưởng ban trinh sát là người nổi tiếng kín đáo và ít nói. Nhưng khi nói ra là chắc như đinh đóng cột. Cái nghề nghiệp nó tạo nên tính cách cho con người. Một kết luận đưa ra, hồ đồ, không chính xác không những chỉ làm cho công việc thất bại mà có khi còn làm hỏng cả một đời người. Nhận định, đánh giá không chắc chắn có khi làm oan người ngay mà bỏ lọt tội. Rồi cũng từ đó nó ảnh hưởng đến cả bao thế hệ sau đó nữa. Một vụ án, chỉ cần nhận định sai mục đích phạm tội hoặc sai hướng đối tượng là có khi kéo dài thời gian điều tra thậm chí làm hỏng cả một chuyên án.

Biết tính trưởng ban trinh sát, Trịnh Toàn không gặng hỏi thêm. Ông lặng lẽ quan sát, theo dõi thái độ của trưởng ban trinh sát. Sau khi đã sắp xếp tập hồ sơ vào trong chiếc cặp ba dây, thắt dây buộc lại cẩn thận, xếp vào ngăn tủ, trưởng ban trinh sát đến chiếc ghế đối diện với Trịnh Toàn.   
-Em nghĩ việc điều tra xác minh của ta có sơ hở anh ạ.

Nghe thế nhưng Trịnh Toàn vẫn giữ thái độ điềm tĩnh, nét mặt không hề bộc lộ một chút gì là biểu cảm của suy nghĩ. Từ khi triển khai kế hoạch đến bây giờ, đây là ý kiến đầu tiên dám đưa ra suy nghĩ trái chiều với các bước tiến hành.

[bodoibienphong]

Dừng ngắn có ý thăm dò ý kiến của chỉ huy trưởng, trưởng ban trinh sát Tô Hồng Dân nói tiếp.
-Theo em. Việc làm thời gian qua còn nhiều vấn đề sơ hở quá. Nếu em không nói là sai lầm. Thôi thì. Biết đâu em nói thế, nghĩ sao em nói vậy. Chỉ huy trưởng có nghe được hay không em cũng chịu, đánh giá em thế nào em cũng vui. Miễn là em đã nói ra được em băn khoăn, trăn trở và áy náy trong lòng. Nó không giống và không trùng với suy nghĩ tính toán của chỉ huy trưởng thì chỉ huy trưởng cũng thông cảm.

Trịnh Toàn nghe Tô Hồng Dân nói kiểu giao hẹn rất lấy làm khó chịu. Trịnh Toàn nghĩ bụng: Cái thằng cha này nghĩ gì về mình mà lại rào trước đón sau thế không biết. Trịnh Toàn đã định bật lại nhưng rồi thôi. Trịnh Toàn biết. Nếu ông mà bật lại trưởng ban trinh sát bây giờ là khó lòng ông có được dịp nghe anh em giãi bày sy nghĩ của mình. Trịnh Toàn nhẹ nhàng.
-Ừ.  Thì cậu cứ nói đi. Tôi đã nghe, đã biết gì đâu mà đánh giá. Cái cậu này khôn quá. Rào rào đón đón suốt. Cậu nghĩ tôi nhỏ nhen đến thế sao. Vì
việc chung chứ có phải vì việc nhà ai đâu.

Nói đoạn, Trịnh Toàn pha trò.
-Cánh trẻ các cậu dạo này khôn ngoan để giống được. Làm trinh sát mà lại còn thủ đoạn cả với thủ trưởng.
Thấy chỉ huy trưởng nói vui, trêu đùa, Tô Hồng Dân biết là ông đang thực sự muốn nghe ý kiến từ anh.
-Em nói thật nhé. Thủ trưởng có không nói thế thì em đã địnhnói là em nói. Việc đưa A Lò và Tự Kim đi lên xác minh trên hang ma có khi làm hỏng việc. Có khi đánh rắn động cỏ mà đối tượng biết đối sách để phòng chống lại. Rút được một cái dây rừng mà làm động cả rừng.

Trịnh Toàn ngồi nghe ý kiến trình bày, phân tích của trưởng ban trinh sát, mới thấy quả là Tô Hồng Dân có những cách nhìn về sự kiện hiện tượng không giống ai. Rất riêng, chỉ mình trưởng ban trinh sát mới có. Để tạo hưng phấn và tâm lý thoải mái cho trưởng ban trinh sát khi trao đổi, thỉnh thoảng ông lại nhắc: Ừ cậu cứ nói tiếp đi. Trịnh Toàn nhắc thế nhưng quả thực lúc này trong lòng ông thấy việc triển khai các bước điều tra xác minh có nhiều điểm cần phải chỉnh sửa và rút kinh nghiệm.

Việc quyết định đưa A Lò và Tự Kim lên hang ma ông chỉ nghĩ sẽ sớm có được kết luận về dư luận trên địa bàn. Và sau khi xác minh được nguồn tin, dư luận mới có thể định yên được tư tưởng trong dân. Tình hình an ninh trật tự xã hội trên địa bàn bản La Khê và các bản lân cận núi Bái đang có chiều hướng phức tạp. Sự rối ren ở địa bàn đều bắt nguồn từ việc hang ma có ma xuất hiện trở lại. Đúng là khi A Lò và Tự Kim lên hang ma thì muốn hay không, bản thân ông đã để bộc lộ ý định, và như thế, vô hình chung đã đánh động đối tượng về việc điều tra xác minh. Khi đối tượng đã phát hiện ra việc làm thì sự đánh động đó sẽ là điều kiện để đối tượng tạm thời ngừng các hoạt động. Việc ngừng hoạt động đồng nghĩa với các đầu mối, dấu vết để lực lượng trinh sát có thể lần theo coi như đi vào con đường cụt. Khi đối tượng hoạt động mới tạo ra sơ hở. Còn khi đối tượng đã không còn hoạt động nữa thì sẽ không còn gì để xác định và có được sơ hở. Tự mình làm khó mình. Đúng là lấy dây mà tự buộc mình, làm khó mình. Đánh rắn để động cỏ thì rắn sẽ tìm cách chạy trốn và khi đó khó lòng mà bắt được. Không những chỉ con rắn đó mà những con khác cũng biết mà trốn thoát.

-Sai lầm thứ hai là xác định đối tượng. Hiện nay chúng ta mới chỉ xác định đối tượng trong danh sách và trong địa bàn quản lý mà chưa xác định đối tượng là người ngoài địa bàn và không nằm trong danh sách quản lý. Xác định đối tượng xâm nhập theo em. Đối tượng này phải là người ở địa phương, thông thạo địa hình, địa bàn và thông hiểu tâm lý tập quán, phong tục của người ở đây.

Trịnh Toàn chăm chú nghe trưởng ban trinh sát trao đổi, càng nghe, Trịnh toàn càng nhận ra những việc cần phải làm và cần phải khắc phục ngay. Trịnh Toàn mặc dù trong lòng không vui với những việc đã xảy ra nhưng ông lại thấy sự trưởng thành của đội ngũ cán bộ dưới quyền.
Một đội ngũ cán bộ trưởng thành qua từng ngày.
Sau khi nghe trưởng ban trinh sát Tô Hồng Dân nói đối sách tới cần làm. Trịnh Toàn ngồi một lúc lâu rồi mới đứng dậy. Ông đưa tay qua bàn bắt tay trưởng ban trinh sát. Trưởng ban trinh sát ngạc nhiên khi thấy chỉ huy trưởng có hành động mà theo anh là từ trước đến nay ít gặp. Cái lối xã giao trong các cuộc giao tiếp của ông thường bị coi nhẹ. Trưởng ban trinh sát vội đưa tay, nắm lấy bàn tay Trịnh Toàn. 
-Cám ơn cậu. Các cậu rất giỏi.

Nói rồi, Trịnh Toàn bước nhanh ra cửa. Trong đầu ông đang nghĩ đến đối sách tới. Ông phải chuyển từ những sai sót đã xảy ra thành những lợi thế cho công việc tới. Mặc dù những việc làm qua có nhiều bộc lộ nhưng việc gì cũng có hai mặt. Ông phải là người chịu trách nhiệm về những sai sót đó và cũng phải là ông, tìm cách chuyển những yếu tố có được từ những việc làm đó thành lợi thế cho đối sách tới. Ông phải chuyển từ chuyện đánh rắn động cỏ sang lợi thế rung chà cá nhảy. Ông phải tạo ra được tâm lý làm đối phương cho rằng bản thân đã bị phát hiện. Ông buộc cho đối phương phải bộc lộ. Phải lùa rắn ra khỏi hang. Phải xua cáo ra khỏi ổ. Phải làm sao định được hướng đi của chúng vào đúng nơi ông đã đặt đó.
Nhìn theo bóng chỉ huy trưởng cắm cúi bước. Tô Hồng Dân chợt thấy lòng mình buồn. Liệu những điều anh nói ra có làm cho chỉ huy trưởng buồn. Nhưng anh tin. Trong đầu ông lại đang có đối sách mới. Anh tin là như thế và rất tin vào điều đó.