Mùa xuân trên sông Ô-đe

[Giangtvx]

        Đoàn người mặc áo tù vừa kịp hoàn hồn thì đã thấy được dẫn sâu vào trong khu rừng, giữa đội trinh sát Nga. Ở đấy, đàn ngựa lắc lư dây cương kêu lách cách. Họ thấy mình được tự đo, nắng ấm, họ mong muốn được trút bỏ nhanh chừng nào càng hay chừng nấy những chiếc áo tù và còn mong được khoác những chiếc áo choàng xanh ngụy trang. Trong những chiếc áo ngụy trang ấy đội trinh sát trông như những sứ giả của mùa xuân.

        Lu-ben-xốp chỉ định hai người phụ trách dẫn số tù vừa được giải phóng về phòng tham mưu sư đoàn. Bọn lính áp tải, sau khi đã bị tước vũ khí, bị bắt đi theo dưới sư áp tải của những người tù lúc trước. Chúng tiếp nhận sự thay bậc đổi ngôi đột ngột ấy với một vẻ phục tùng ngờ nghệch.

        Lu-ben-xốp và anh em trinh sát tiếp tục tiến xuống phía nam. Họ lại im lặng bước đi tựa như vừa rồi không có chuyện gì xảy ra, riêng chỉ có khuôn mặt Me-séc-xki giữ lại một nụ cười thầm kín, sung sướng. Tới đầu thị trấn Phau-ken-ha-ghen về phía bắc, đội trinh sát đã đươc đón tiếp bằng những phát súng trường và súng cối. Lu-ben-xốp nhủ thâm :

        — Thế là bọn mình lại trở lại cuộc sống bình thường rồi đấy.— Rồi anh xuống ngựa.

        Đàn ngựa được dẫn vào rừng và anh em trinh sát trèo lên chiếc vựa thóc một ngôi nhà, quan sát quân địch nấp trong thi trấn suốt nửa tiếng đồng hồ. Sau khi đánh dấu các hỏa điểm lên bản đồ, Lu-ben-xốp hạ lệnh rút vào rừng. Toàn đội phóng nước kiệu quay về. Lát sau, họ gặp các phân đội tiền vệ của sư đoàn và báo cho các đơn vị đó biết tình hình kháng cự của quân Đức ở Phan-ken-ha-ghen.

        Tới cửa rừng trước làng Son-oan, Lu-ben-xốp nhìn thấy chiếc xe của thiếu tướng, nhiều sĩ quan tham mưu đi lại quanh xe. Chính thiếu tướng hơi ngả người trên bãi co đang nói vô tuyến điện với các trung đoàn.

        Trong thấy đồng chí trinh sát, đồng chí Xê-rê-đa vui vẻ nói :

        — À, cậu về rồi đấy à ! Mình ghen với cậu đấy! Phi ngựa trong vùng hậu phương của quân địch, ở phía tây Béc-lin thật thú vị biết mấy, báo cáo đi !

        Nghe Lu-ben-xốp báo cáo xong, thiếu tướng nói :

        — Vừa mới nhận được lệnh của nguyên soái Giu- cốp là chiều nay phải chặn ngang con đường huyết mạch "Đông Tây”... Đây con đường này đây, cậu thấy chưa ? — đồng chí vừa nói vừa chỉ vào bản đồ — nhân đây, mình khen ngợi cậu: cậu đã giải phóng cho một số chiến sĩ chống phát xít đấy. Họ đang muốn gặp cậu, cậu về phòng chính trị đi. Plốt-nhi-cốp đang nói chuyện với họ.

        Lu-ben-xốp quay vào làng. Đoàn người được đội trinh sát giải phóng tập trung cả trong sân ngôi nhà của phòng chính trị. Các chiến sĩ và các chị nhân viên "căng- tin” phòng tham mưu đang bày một dãy bàn nối liền vào nhau và phủ khăn rải trắng lên trên.

        Plốt-nhi-cốp, Ô-ga-nhe-xi-an và các sĩ quan phòng chính tri đang ngồi bên những người vừa thoát khỏi bàn tay bọn phát xít và trò chuyện với họ. Sau đó người ta mời họ vào ăn. Đồng chí cấp dưỡng sư đoàn bộ đã cố hết sức để cho những người nước ngoài phải ghi nhớ mãi lòng quý khách của người Nga.

        Khi Lu-ben-xốp tới, mọi người chạy vội lại chỗ anh cảm ơn rối rít. Sau đó ai nấy trở về chỗ ngồi. Giữa Plốt-nhi-cốp và Lu-ben-xốp người ta đã xếp chỗ một ông già ngồi; ông lão vẻ mệt mỏi, có bộ ria nhỏ xám, mái tóc rễ tre. Nước mắt tràn trề trên đôi má nhăn nheo của ông cụ.

        Đó chính là ông Ét-mông Hê-nô, một nguyên lão nghị viên nước Pháp, người mà thế giới đều biết tiếng đã từng nhiều lần giữ chức bộ trưởng trong chính phủ Cộng hòa Pháp. Nhưng những trại giam, nhà tù mà ông ta đã ở suốt từ 1941 đã làm ông ta hầu như quên mất cái địa vi cao cả của mình thời xưa và đã bỏ mất nhiều cái dáng điệu đường bệ của ông.

        Giờ đây, thấy mình được các sĩ quan Nga quý trọng, vả lại đã quá chén nên ông ta đã rất nhanh chóng lấy lại tinh thần và dáng điệu hoạt bát của một nghị viên lão luyện, ông ta cao giọng, nói thao thao làm cho Ô-ga-nhe- xi-an vốn không thạo tiếng Pháp lắm phải rất chật vật mới dịch nổi. Ông ta khoa tay lên nói: —Thế là bây giờ các ông đã bước lên vũ đài thế giới. Đó là theo quy luật tất nhiên của sự vật, hoàn toàn theo quy luật tất nhiên của sự vật. Con gấu trắng đã đè bẹp con gấu đen (Hê-nô muốn gợi lại hình ảnh cái huy hiệu của Béc-lin: một con gấu đen trên nền bạc và hai con phượng hoàng: phượng hoàng đen nước Phổ và phượng hoàng đỏ của Bran-đbua), phải phải, gấu trắng đã bóp chết gấu đen, phải thấy như vậy. Về phần tôi, chân thành mà nói, từ trước đến giờ tôi vẫn tin tưởng ở sức mạnh của các ông, tuy rằng tôi chưa công khai tuyên bố điều đó... Các ông cùng với nước Pháp đều là thành trì của nền an ninh châu Âu, vâng, các ông và nước Pháp ! ông ta chùi một giọt nước, mắt và hô : ôi, nước Pháp yêu quí!

[Giangtvx]

        Đại tá Plốt-nhi-cốp nhìn Hê-nô vừa thương hại lại vừa thấy thoáng khinh ghét: tại sao lão già vừa được giải phóng chưa bao lâu đã huênh hoang diễn thuyết và còn vỗ vai Lu-ben-xốp, ra vẻ cấp trên bao dong cho cấp dưới, tựa như lão ta đã giúp thiếu tá một việc đáng kể bằng cách cho phép thiếu tá được giải phóng lão. Cần gì đến cái lối hùng biện ấy, cần gì đến những lời so sánh tẻ ngắt "tiêu biểu” ấy. Tuy vậy, Plốt-nhi-cốp nghĩ rằng giữa lúc như thế này mà chú ý đến khuyết điểm của con người thì cũng không nên. Nếu như ông già này sau mấy năm trời sống cùng cực, có làm ra bộ huênh hoang thì cũng đã sao ? ”. Plot-nhi-cốp miệng mỉm cười thân mật với ông nghị viên nước Pháp, nghĩ thầm : "Mặc ông ta !”

        Nét mặt của đại tá trở nên tươi tỉnh khi đồng chí quay sang người láng giềng bên trái, một người mái tóc hoa râm, tuổi cũng không còn trẻ lắm nữa, dáng điệu mệt nhọc, lưng hơi còng. Người này ít nói, có hỏi mới trả lời và cũng chỉ trả lời nhát gừng. Người ấy nghe và nói khá thạo tiếng Nga. Trong các trại giam, một số đông tù nhân trong số những người đã nhìn thấy được trước chiều hướng chuyển biến tương lai của tình thế, đã nhờ anh em tù binh xô-viết dạy học tiếng Nga.

        Thỉnh thoảng, mặt người đó nhăn lại và biết rõ nhược điểm của mình, người đó mỉm cười ngượng nghịu như muốn xin lỗi vì cái thói quen đã thành tật mắc phải trong thời gian ở tù.

        Đó là Phran Ê-oan, ủy viên ban chấp hành trung ương Đảng cộng sản Đức, một chiến sĩ hoạt động bí mật và một cán bộ tuyên truyền của Đảng. Khi được biết Plốt-nhi-cốp là chủ nhiệm phòng chính trị, đồng chí nói tên thật của mình với đại tá. Ngay các đồng chí trong cùng trại giam và cùng nhà tù với Ê-oan cũng không biết tên đồng chí và họ cũng rất ngạc nhiên khi được biết như vậy. Trong các trại giam, người ta biết đồng chí là Gie-hác Sun-đơ.

        Bọn nhân viên Giét-ta-pô¹ bắt được đồng chí năm 1937 nhưng chính bọn chúng cũng không biết được tên thật đồng chí. Bị xếp loại coi như một " viên chức ” cộng sản tầm thường bắt được ở Oét-đinh trong một gian nhà bị tình nghi, có thế thôi. Thực ra bọn nhân viên Giét-ta-pô cũng ngờ rằng đồng chí chưa khai đúng tên thật. Một tên tích cực nhất trong bọn cảnh sát đã tốn nhiều công sức, dùng mọi biện pháp nhưng cũng không thu được kết quả gì. Chính vì vậy mà Ê-oan vẫn cứ là Gie-hác Sun-dơ.

        Đồng chí đã xây dưng được một tổ chức bí mật rộng rãi trong trại giam. Đồng chí đã bắt được liên lạc với bên ngoai, biết được mọi tình hình thế giới và tung ra những truyền đơn viết tay về những biến chuyển trên mặt trận Xô — Đức. Ngoài năm người: hai người Đức, một sĩ quan tù binh Nga, một đảng viên cộng sản Pháp và một đảng viên cộng sản Tiệp Khắc, không một ai trong tổ chức đó, tuy số người trong tổ chức rất đông, lại ngờ được rằng "cái lão già nhỏ bé Sun-dơ” này, giữ chức thư ký sở cảnh sát coi trại, lại là người lãnh đạo tổ chức.

        Thời gian gần đây, chờ đợi Hồng quân chỉ ngày một ngày hai nữa sẽ tới, Ê-oan đã chuẩn bị tổ chức một cuộc khởi nghĩa của tù giam và đã tìm cách tập trung được một số lớn súng lục và lựu đạn và cả một số tiểu liên được tháo ra từng mảnh mang vào trại. Nhưng đùng một cái, có lệnh chuyển một số đông tù giam nhất là các đảng viên cộng sản về pháo đài Xpan-đô. Ê-oan đã trải qua mười lăm ngày trong tòa thành cổ lỗ và tối tăm ấy! Tờ mờ sáng hôm ấy, người ta đã giải họ đi bộ về phía tây bắc vì nhà tù không còn ét xăng.

        Giờ đây, đồng chí đã ngồi đây, nước da xanh xao, nét mặt bình tĩnh, mồ hôi đẫm giọt trên chiếc trán rộng có hằn nhiều vết nhăn, mệt mỏi và sung sướng.

        Đồng chí hỏi Plốt-nhi-cốp tình hình trận tiến công của các đơn vị xô-viết trên phía bắc Béc-lin ra sao. Vấn đề này, đồng chí đặc biệt quan tâm đến bởi vì trong trại giam ở Ra-oen-xbơ-ruých có vợ và con gái đồng chí lãnh tụ Đảng cộng sản Đức, Éc-nét Ten-lơ-man, người đã bị bọn phát xít sát hại.

        Nhìn thấy tất cả những con người phờ phạc và gầy yếu ấy, những người chống phát xít Đức, và chỉ riêng ý nghĩ rằng họ vẫn tồn tại cũng đủ làm cho Lu-ben-xốp thấy sung sướng. Họ vẫn sống và vẫn đấu tranh, cơ quan Giét- ta-pô của Him-le đã không khuất phục được họ, tư tưởng dân tộc hẹp hòi đã không len lỏi được vào đầu óc họ, những chiến thắng của quân đội phát xít đã không làm họ nản lòng thoái chí.

        Plốt-nhi-cốp nâng cốc chúc mừng:

        — Chúc mừng nước Đức! Các đồng chí, hãy cạn chén chào mừng nước Đức mà các đồng chí là những người đại diện.

        Phran Ê-oan đứng vụt dậy tuyên bố:

        —  Chúc mừng các chiến sĩ đã giải phóng cho chúng ta! Chúc mừng Liên bang xô-viết! Chúc mừng đồng chí Xta-lin !

---------------
        1. Hiến binh của phát xít Đức.

[Giangtvx]

XVIII

        TRÊN con đưòmg huyết mạch "Đông Tây” nối liền Béc-lin với miền Tây, một trận chiến đấu ác liệt diễn ra. Quân địch tồ chức phòng ngự để kháng cự điên cuồng trong các trại lính xây gạch, giữa những con sư tử đá và những con phượng hoàng bằng đồng đen của cái thị trấn quân sự nhỏ bé La-gie Đô-bê-rít.

        Ở phòng chính tri đi ra, Lu-ben-xốp và Ô-ga-nhe-xi- an rảo bước tới chỗ thiếu tướng sư đoàn trưởng đang chỉ huy trận đánh trên ngọn đồi nhỏ về phía bắc Đô-bê- rít. Qua ống kính nhìn thấy rất rõ con đường huyết mạch ấy, một con đường rộng rải nhựa, với nhiều thành phố nhỏ, dân cư đông đúc chạy dài sát cạnh hai ven đường.

        Tới nửa đêm, các trung đoàn chiếm được La-gie Đô-bê-rít.

        Từ chỗ đó, Me-séc-xki điện về báo tin :

        — Quân đich rút chạy. Bắt được một tù binh.

        Tên tù binh này, Mi-tư-rô-khin đã "càn” được trong một chiếc thùng con. Anh vội dẫn ngay hắn tới chỗ thiếu tá cận vệ tuy rằng mặt mũi anh bị sây sát rất nhiều vì tên tù binh đã chống cự lại và lại còn khóc nữa.

        Mi-tơ-rô-khin cứ dặng hắng, ngượng nghịu ; anh hơi xấu hổ vì tên tù binh chỉ là một chú bé độ 16 tuổi. Nhìn thấy hắn, mọi người ồ lên cười.

        Lu-ben-xốp cũng phì cười. Thật thế, tên tù binh trông quả là đáng buồn cười. Chiếc áo ngoài trĩu trên vai hắn rỏ xuống ngang đầu gối lụng thụng như chiếc áo tế. Đôi ủng quá dài, rộng và một chiếc mũ ca lô lúc nào cũng tụt xuống mắt hắn trông hắn như là một bức vẽ ngộ nghĩnh. Các đồng chí trinh sát mệnh danh cho nó là "thằng nhóc ”. Nó khai rằng bữa nọ Đoàn thanh niên Hít-le ở Béc-lin đã hội họp trên sân vận động của khu rừng Béc-lin, tên Reichsjugendfiihrer¹ Ác-man, một tên cụt tay có giọng nói khàn khàn đã lên nói chuyện. Hắn nói là có một nhiệm vụ ủy thác cho thanh niên : phòng thủ khu ngoại vi phía tây Béc-lin vì quân Nga đã chọc tới đó.

        Người ta phát súng cho bọn trẻ trên sân vận động, cho chung mặc quân phục và phân phối chúng về Xpan- đô, Pi-sen-đoóc đi qua sông Ha-ven. Sáng hôm ấy, hai tiểu đoàn đi ô tô, được ném xuống đây, trước thành La-gie Đô-bê-rít.

        Trong lúc Lu-ben-xốp đang hỏi chuyện " thằng nhóc ”, chuẩn úy Vô-rô-nhin bỗng nhiên tiến lại và đôi mắt nhỏ bé sắc sảo của anh nhìn chằm chằm vào mặt " thằng nhóc ”, anh thò tay kéo những nếp áo nhăn nhúm trên ngực trái của "thằng nhóc”. Lu-ben-xốp rất ngạc nhiên khi thấy giữa những nếp nhăn áo một chiếc chữ thập sắt mới toanh.

        "Thằng nhóc” đỏ bừng mặt, ngập ngừng nhìn thiếu tá cận vệ.

        Mi-tơ-rô-khin vươn cồ lên, vì tên tù binh này không phải một "tay vừa” nên cũng không đến nỗi phải xấu hổ vì nó.

        Lu-ben-xốp mỉm cười.

        Anh hỏi: Tại sao mày được thưởng huân chương?

        "Thằng nhóc” nói là ba hôm trước đây nó đã được thưởng huân chương chữ thập sắt vì đã dùng ba-dô-ca bắn hỏng một xe tăng xô-viết ở cửa đông thành Béc-lin.

        Lu-ben-xốp vừa lắc đầu vừa nói : — A, thằng nhóc con khốn kiếp này, và hỏi "thằng nhóc” lúc này đang lúng túng, xem ai trao cho nó chiếc chữ thập sắt. Lu-ben- xốp lại càng ngạc nhiên hơn nữa khi nghe "thằng nhóc”, run như cầy sấy, lắp bắp trả lời là chiếc chữ thập sắt do Thủ lĩnh giao cho nó.

        Lu-ben-xốp hỏi: Thủ lĩnh nào ?

        " Thằng nhóc ” trả lời lí nhí trong mồm: — Hít-le.

        Hắn kể lại câu chuyện là sau trận chiến đấu mà nó đã bắn hỏng được một chiếc xe tăng Nga, đột nhiên hắn được gọi về cơ quan tham mưu của tiểu đoàn, được ngồi lên xe ô tô và được đưa qua những đường phố Béc-lin ngổn ngang nhà cửa đổ nát, để vào trung tâm thành phố. Bản thân nó trước ở Uyn-me-đoóc và đã lâu lắm cũng chưa tới khu trung tâm Béc-lin. Ở đấy, mọi vật đều đã bị tàn phá và đi đêm sợ lắm. Hắn vừa đủ thì giò* trấn tĩnh lại thì đã thấy đứng với một số người lạ trước cửa dinh Quốc trưởng. Xuống xe, hắn được áp tải qua những hành lang dài đầy lính s.s. và tới một gian phòng. Có một viên tướng đứng ở đấy rồi cánh cửa mở và Hít-le bước vào. Hít-le lẩm bẩm câu gì không nghe rõ — nhất là "thằng nhóc” không hiểu được Quốc trưởng nói gì —  rồi gắn lên áo "thằng nhóc” chiếc chữ thập sắt này. "Thằng nhóc” không nhớ được hết tỉ mỉ : nó chỉ nhận thấy một điểm là trong lúc gắn chữ thập cho nó, hai bàn tay Quốc trưởng run lên. Sau đó, lính s.s. dẫn "thằng nhóc” ra hành lang và trên đường về, bọn này luôn luôn giục nó:

        —  Nhanh lên, nhanh lên! Đừng có đứng lại!

        Hắn ở trong hầm chui lên phố Vốt nhưng chiếc xe ô tô chở nó tới đấy lúc nãy đã biến mất và nói chung ở đấy không còn một ai vì quân Nga đang ném bom thành phố và "thằng nhóc” phải cuốc bộ về tiểu đoàn của nó, đi từ đầu Béc-lin tới cuối Béc-lin.

        Thiếu tá cận vệ vừa mỉm cười vừa nhìn thằng nhãi con đang hốt hoảng, ba hôm trước đây chính mắt đã trông thấy Hít-le.

        Thì ra không còn là cái thời kỳ mà trong lúc hỏi cung tù binh, đồng chí chủ nhiệm trinh sát sư đoàn phải quan tâm đến việc xác định vị trí cơ quan tham mưu một tiểu đoàn hay trung đoàn nữa. Giờ đây là xác định vị trí Bộ Tổng tham nrưu quân đội Đức, Tổng hành dinh của Hít-le và chính bản thân Hít-le.

-----------------
        1.Thủ lĩnh thanh niên toàn Đế quốc Đức.

[Giangtvx]

XIX

        Thiếu tá cận vệ Lu-ben-xốp không phải là người độc nhất quan tâm đến chỗ ở của Hít-le; toàn thế giới đều đang để tâm vào đó. Có lẽ trong bản làng nào trên dãy núi xứ Ê-ti-ô-pi¹, lúc này người ta cũng hỏi nhau câu này: Hít-le đã trốn đi đâu và hiện hắn đang ở đâu nhỉ ?

        Đối với các chiến sĩ xô-viết, thật khó mà tưởng tượng được rằng trong cuộc giao chiến ở Béc-lin, đích thân A-đôn Hít-le ở cách đây hai hay ba ki-lô-mét, tên trùm phát xít mà tất cả các bà mẹ trên thế giới đều đem tên nó ra dọa trẻ con, cái thằng mà tất cả hình dáng bề ngoài từ mái tóc nổi tiếng rủ xuống trán, chiếc mũi nhọn hoắt, đôi quầng đen dưới mắt, đến chiếc lưng gù, đều gợi lên lòng căm thù sâu sắc và lời nguyền rủa của toàn thế giới.

        Thật vậy, lúc này Hít-le đang ở Béc-lin, trong gian hầm của hắn dưới tòa nhà của dinh Quốc trưởng mới xây.

        Tòa nhà đồ sộ này xây dựng theo lối kiến trúc "Đệ tam Đế quốc” kềnh càng và thô kệch, chiếm cứ cả một khu phố từ bãi Uyn-hem, dọc theo phố Vốt cho tới tận phố Héc-man Gơ-rinh.

        Ngay giữa lúc các tập đoàn quân xô-viết đã chiếm được Béc-lin, gian hầm của Hít-le là sân khấu của một vở bi kịch nực cười, nếu người ta có thể gọi là bi kịch, cái giờ phút hấp hối của bè lũ ăn cướp, mà người ta cũng không thể nói là "bè lũ ấy đã thất bại” mà phải nói "bè lũ ấy đã bị tóm cổ”.

        " Bọn chúng phải bị tóm cổ ”, điều đó tất cả hay hầu hết thế giới đều biết rõ. Tất cả những tên nào có thể chạy trốn được đã chạy trốn khỏi thủ đô. Ríp-ben-tơ-rốp đã biến mất ngay từ giữa tháng 4. Him-le, viện cớ cứu vãn lại tình thế ở miền Tây Ầu, đa bỏ chạy tới đó, tới gần mộ của tên vua "Hăng-ri chơi chim”, bậc tiền bối thần bí của hắn. Sự thực, hắn đã dùng tên thầy thuốc Giép-ha của hắn, làm trung gian để khuyên Hít-le rời bỏ Béc-lin. Gơ-rinh cũng chỉ làm một việc đơn giản là chạy trốn và cũng biệt tăm tích.

        Ê-rích Cốc may mắn chạy khỏi được vùng Đông Phổ và về tới Béc-lin, hắn đã tới trình diện với Quốc trưởng. Rút cục, biết rằng công việc đều hỏng cả, hắn đã biến mất không để lại một dấu vết. Người ta không còn nhắc, đến hắn nữa, vì như thế cũng là xong đời một tên vô lại. Không một ai còn nghĩ tới Rô-be Lây đã đi sang phía tây, cũng như tới tên bộ trưởng các khu vực miền Đông, An-phơ-rét Rô-den-be, tên này đã không muốn đợi một cuộc gặp mặt với những người dân miền Đông trước kia thuộc quyền cai tri của hắn. Các tướng trong bộ Tổng tư lệnh, Cây-ten và Giốt cũng như tên hải quân đề đốc Đưnít đều đã rời khỏi Béc-lin theo lệnh của Hít-le để đi tập hợp các lực lượng nhằm cứu vãn số phận của thủ đô.

        Riêng Gơ-ben và Boóc-man, hai thủ lĩnh của quốc gia là còn ở lại cạnh Hít-le. Chúng vẫn còn hy vọng có thể chặn quân Nga lại trước cửa Béc-lin : nhưng một thái độ lãnh đạm phó thác cho định mệnh thay thế cho mối lo sợ của con người đã xâm chiếm tâm trí Gơ-ben. Hắn đã chuẩn bị nhiều ống thuốc độc cho chính hắn và gia đình và cứ ngồi hàng giờ liền trong gian hầm, run lên như cầy sấy.

        Còn bản thân Hít-le thì lồng lộn như con thú bị đuổi bắt.

        Sau mười hai năm trời đầy những thành công hầu như liên tục, đầy những thắng lợi đến lóa mắt mà lúc đầu chính hắn cũng không hiểu được tại sao, hắn đã mang cái cuồng vọng là làm nên chuyện lớn. Cuối cùng hắn đã cho rằng đó là đo tài ba của chính hắn và do chí tất thắng của hắn.

        Nặng lòng tin một cách thần bí vào sức vạn năng của hắn, cho đến tận phút cuối cùng hắn vẫn hy vọng có một việc nào đó sẽ đột nhiên chuyển biển tình thế có lợi cho hắn.

        Sự điên rồ đó đã đến mức làm mê muội bọn SS và những tên đảng viên Quốc xã được chọn lọc, vẫn vây quanh hắn và từ hai mươi năm nay đã quen phục tùng từ cái vẫy tay, từng cái liếc mắt. Mặc dù tình thế đã tuyệt vọng — vả lại chúng cũng không biết rõ đã tuyệt vọng đến mức nào — chính bọn chúng vẫn còn có lúc bị mê hoặc bời niềm hy vọng điên rồ là được thấy một điều gì thần thánh xảy ra.

        Sự dối trá lừa phỉnh lẫn nhau ấy, nhàm như một tấn bi kịch dở, đã gieo rắc vào cảnh sống dưới những đường hầm của dinh Quốc trưởng, dư vị của một niềm u uất thường xuyên, đã biến chứng dưới nhiều vẻ đặc biệt xấu xa trong những tên SS béo như lợn ỷ.

        Đôi lần, buổi chiều, khi cảnh vật yên tĩnh, Hít-le lại có cảm giác rằng, cuộc sống, lích sử và thời gian ở trên kia vẫn trôi qua, bên trên cái gian hầm tám mét tường bê-tông, và cần phải ngồi đây bình tĩnh, thật bình tĩnh cho đến cùng và như vậy lúc đó mọi việc sẽ trôi chảy như ý muốn. Cuộc sống, thời gian sẽ trôi qua và mất đi, còn như Hít- le, hắn sẽ lại chui lên mặt đất, ở trên đó mọi vật vẫn còn nguyên như cũ : quân Nga ở bên nước Nga của họ, quân Mỹ và quân Anh đã bị đuổi về khu đảo của họ. Bây giờ hắn chỉ có việc ngồi đợi đến cùng, và khuây khỏa cho qua ngày đoạn tháng. Khi người ta đề nghị hắn ra khỏi hầm, rời Béc-lin để tiếp tục chiến đấu, hắn trả lời gọn lỏn và nhát gừng : Không !

-----------------
        1. E-ti-ô-pi còn gọi là A-bít-xi-ni, nước ở phía đông châu Phi.

[Giangtvx]

        Hắn sợ phải ló ra ánh sáng mặt trời bởi vì thâm tâm hắn, hắn cũng biết là mọi vật đều đã tan nát và chính bản thân hắn cũng vậy. Còn như ở dưới hầm thì tối tăm và yên tĩnh, người ta có thể nán lòng chờ đợi, đợi đến cùng, và khuây khỏa cho qua thì giờ.

        Tiếng đại bác, tiếng bom nổ dưới hầm nghe rất nhỏ bắt buộc hắn phải quay về với thực tế và những ước vọng của hắn lại trơ nên cụ thể hơn, không còn chút gì thần bí nữa mà là những ước vọng bên giường bệnh : còn nước còn tát; trong lúc này ở trên đó, Mỹ và Nga sẽ xâu xé nhau, sẽ chém giết lẫn nhau như các tướng của Et-gien và các hoàng tử xứ Buốc-gô-nhơ. Lúc ấy, Hít-le hắn sẽ lại chui lên mặt đất một lần nữa để tỏ rõ cho thế giới biết ý chí của hắn.

        Trong những hành lang của gian hầm, nhiều con chuột kếch xù, không hiểu làm thế nào, đã chui được vào đây đang chạy qua, tuy rằng sàn hầm đều lát đá cẩn thận.

        Hít-le vẫn thích chuột, hắn đã quen thân với chúng ngay từ quãng ngày ngồi tù sau lần đảo chính ở Muy-ních, hắn thường lấy làm kiêu hãnh về việc này, tự ví mình như người bắt chuột thành Ha-men.

        Lòng mơ ước được biến thành chuột đã xâm chiếm tâm hồn Hít-le trong một đêm mà hắn rất hốt hoảng khi được tin là quân Nga đã vượt qua kênh đào Ten-tốp. về sau, hắn kinh hãi mà nghĩ rằng có một ý chí mạnh như vậy hắn rất có thể biến thành chuột thực sự và hắn bèn thì thầm :

        — Chỉ một thời gian thôi, hay một tuần lễ thôi, không hơn.

        Trong những ngày cuối cùng, hắn thường nghĩ đến những kẻ thù của hắn, mà những lời tiên đoán về cái chết sắp tới của hắn đã trở thành sự thực. Một lần nữa, hắn sống lại những giây phút nhục nhã của lần hội kiến đầu tiên với Hin-đen-buyếc, khi mà vi thống lĩnh đáng kính đã từ chối không trao quyền chính cho Hít-le. Hắn cũng nhớ lại cái kỷ niệm của Luy-đen-đoóc, người mà ngay sau vụ Muy-ních đã đối xử với bạn đồng minh tạm thời của mình với một thái độ khỉnh ngầm của kẻ trên đối với kẻ dưới. Nếu những ông già này còn sống, chắc hẳn họ sẽ nói: " Đúng, những lời tiên đoán của chúng tôi có căn cứ."

        Hắn nghiến răng, căm giận toàn thế giới và đầy lòng uất hận đối với những kẻ thù, những người bạn của hắn, những người đã chết, những người đã bị giết hay còn sống. Một ý nghĩ ám ảnh hắn: Bít-xmác và Na-pô-lê-ông sẽ nói gì nếu như họ còn sống ?

        Ý nghĩ về chiến thắng của quân Nga làm cho Hít-le khủng khiếp. Hắn nhảy thót lên và đi đi lại lại trong cái quốc gia của hắn lúc này thu hẹp lại như một cái hang chuột. Hắn lại thét lên, khóc lóc, đe dọa, chửi mắng đổ tội cho người và vật đã làm cho quân đội hắn thất bại.

        Hắn không muốn hiều rằng binh lính của hắn không thể nào ngăn được sức mạnh của Hồng quân! Tại sao trong những thành phố mà hắn, Hít-le đă tặng danh hiệu là pháo đài, người ta lại đầu hàng.

        Tại sao những thành phố như Pô-xen, Snây-đơ-mun, Cút-xtrơ-rin, Viên cũng bị thất thủ.

        Hắn chửi tất cả tướng tá, binh lính và ngay cả đội hộ vệ áo đen của hắn, những tên SS trung thành mặt phị. Trong những lúc ấy, hắn căm ghét dân tộc Đức đến tột độ.

        Buổi chiều, các viên tướng lặng lẽ bước vào, tay cầm những chiếc cặp hồ sơ bằng da trong đựng bản đồ. Những tấm bản đồ bắt hắn phải liếc nhìn một cách cáu kỉnh. Dần dà cuối cùng, hắn đã thấy căm ghét chúng, những mành giấy cứng bằn thỉu, kêu sột soạt ấy với những mũi tên đỏ chỉ rõ những phòng tuyến đã bị quân Nga chọc thủng. Vừa gí sát mũi xuống bản đồ, hắn vừa nghĩ thầm: Không có những tấm bản đồ khốn khổ này thì công việc đâu có đến nỗi tệ hại, ghê tởm và nhục nhã đến thế! Nhưng, những mũi tên đỏ vẫn ngày càng tiến sát tới thủ đô của Đế quốc và như những lưỡi dao, đang cắt nát các sư đoàn, quân đoàn của quân đội Đức mà trước đó hắn gọi là "quân đội của tôi”, giờ đây, trước mặt các tướng tá của hắn, hắn gọi là "quân đội cua các anh".

        Các viên tướng nín lặng. Trong lúc ấy các đạo quân Bôn-sê-vích vẫn lao lên không sức gì ngăn nổi: không phải chỉ là những đạo quân nói chung mà là những đạo quân Bôn-sê-vích nghĩa là những chiến sĩ mang theo một chủ nghĩa mà Hít-le đã ghét cay ghét đắng, suốt đời chống lại.

        Cứ mỗi khi thoáng mơ tưởng đến một thắng lợi nào đó, hắn lại lấy lại được nghị lực; hắn xua đuổi nỗi sợ sệt, trợn trừng mắt, lắc đầu từng hồi sang phải sang trái cứ như là đang đứng trước ống kính của tên nhiếp ảnh Hen-rích Hóp-man của hắn đã trốn đi từ lâu rồi; hắn tung ra những mệnh lệnh rồi lại thu hồi ngay để tung ra những mệnh lệnh khác.

        Những quyết định của hắn hoàn toàn không có duyên cớ. Điều quái dị nhất chính là hắn đã mất tất cả nhận thức thực tế trước tình hình. Hắn vẫn sắm vai trò một nhà chiến lược vĩ đại tuy rằng hắn, một tên gù lưng uống máu người không tanh, chỉ còn như là một thằng lùn đang bày trò chơi lính chì. Có điều là những binh lính ấy phải đổ những dòng máu nóng thật sư.

[Giangtvx]

        Chẳng hạn như hắn đã không chuẩn y cho rút khỏi xứ Ban-tơ¹ những quân đoàn 16 và 18 đã bị dồn ra sát bờ biển bởi vì hắn cho rằng nước Thụy Điển có thể tuyên chiến với nước Đức.

        Các sĩ quan tham mưụ thì thầm với nhau: Tại sao ? Tại sao Thụy Điển lại tham chiến? Một số khác ngạc nhiên, lẩm bẩm: Nếu như họ tham chiến thật thì đã làm sao ? Cái đó có thay đổi gì tình thế đâu ? Bọn thứ ba an ủi nhau: Đức Quốc trưởng thừa hiều rõ điều đó; chúng an ủi nhau vì thói quen, nhưng đến lượt chúng, chúng cũng phải thầm ngạc nhiên, giơ hai tay lên trời, trong bóng tối những hành lang lờ mờ, hay ôm tay trước ngực.

        Không một ai trong bọn người đã không còn quen với ánh sáng ban ngày ấy lại nắm được tình hình thực tế; người ta cho rằng Đức Quốc trưởng có đầy đủ tin tức. Vả lại, người ta không dám nói ra miệng: chung quanh Hít-le lúc nào cũng có những tên đầy tớ trung thành và những tên SS miệng rộng của đội Leibstari-darte² A-đôn Hít-le!

        Khi các đạo quân xô-viết đã tới gần Béc-lin, các nhà quân sự đề nghị cho gọi các bộ đội của cánh phải đoàn quân thứ 9 đang chiến đấu trên sông Ô-đe về để tăng cường cho trại lính thủ đô. Hít-le không đồng ý! Hắn nói là sắp tổ chức một trận phản kích, đánh bật bọn Nga về bên kia sông.

        Một trận phản kích ư ? — Các sĩ quan tham mưu lại thì thầm trong những góc tối của gian hầm, hai tay ôm lấy đầu.

        Hắn thấy hình như nguyên nhân tất cả những việc này chỉ là vì hắn, A-đôn Hít-le đã không thể tập trung tất cả ý chí của hắn vào một ý nghĩ độc nhất: phải thắng, phải thắng, phải thắng! Nếu như người ta tập trung được vào ý nghĩ đó, toàn tâm toàn ý vào đó không một chút dè dặt thiếu sót thì mọi vật trên thế giới lại trở lại như cũ.

        Và hắn rút lui vào buồng ngủ của hắn, co dúm người lại, hai tay bám chặt lấy thành ghế, mắt nhìn dán vào tường.

        Trong lúc ấy một vật gì vẫn quay cuồng trong trí óc hắn và xung quanh, như một con ruồi tai ác đến quấy rầy, một vật gì thoát khỏi ý nghĩ hắn, đang tan ra, làm cho hắn đãng trí. Một ý chí xa lạ, cường tráng và độc lập đã làm đảo lộn mọi kế hoạch, mọi bài tính của hắn. Ý chí ấy đã làm nhô ra những mũi nhọn thép của quân Nga, xông vào chiếm lĩnh những thành phố Đức, quét sạch những trung đoàn chọn lọc của quân đội Đức như những đống rác, bất chấp tất cả, với một vẻ lạnh lùng khinh ghét đối với con người gù lưng có bộ ria kiều thay ký còm lúc này đang trốn dưới một lớp bê tông dày tám mét trong thành Béc- lin hỗn loạn.

-------------------
        1. Ét-tô-ni, Lét-tô-ni, và Li-tuy-a-ni bây giờ.

        2. Đội cờ lệnh của Hít-le.

[Giangtvx]

   
XX

        Viên tư lệnh đội hộ vệ riêng của Hít-le, tên Brigadenfuhrer¹ SS Môn-cơ, sáng ngày 22 tháng 4 thấy có lính gác gọi mình ra cửa hầm.

        Ngoài cửa có hai người gầy gò hốc hác, quần áo rách tả tơi. Một trong hai người, cánh tay cuộn trong mảnh vải bẩn thỉu, nhìn thấy tên Brigadenfuhrer mừng rỡ kêu lên:

        — Ông Môn-cơ!... May quá !

        Môn-cơ, dáng người to lớn, đôi tay như tay vượn, nhìn chằm chằm người lạ mặt quan sát một hồi lâu. Rồi trong đôi mắt ướt của tên Brigadenfuhrer lóe lên một tia sửng sốt hắn nói hằng một giọng ngập ngừng :

        — Có phải Buyếc đấy không !

        Buyếc buồn bã gật gù chiếc đầu hói:

        — Chính tôi đây. Chỉ còn một phần người thôi. Tôi đã vứt hết mỡ trong người ở bên kia sông Ô-đe rồi.

        — À phải, họ vừa ở bên đó về... Môn-cơ đã có nghe nhắc đến nhiệm vụ đặc biệt cuối cùng của Buyếc ở miền Đông.

        Môn-cơ hỏi:

        — Thế còn người đi với anh là ai ?

        Buyếc đáp:

        — Một thủ hạ của tôi tên là Uyn-ken. Ông Môn-cơ, xin ông đừng ngại, đó là một người tin cẩn.

        Lính SS khám xét ”người tin cần” ấy một cách kỹ lưỡng cũng như ngay chính Buyếc: đó là nguyên tắc, không nên thắc mắc làm gì.

        Hai người theo Môn-cơ bước xuống một hành lang lờ mờ sáng, tường lát đá hoa như một ga xe điện ngầm. Dọc bức tường, có nhiều cánh cửa sắt dày đen kịt, một vài cánh mang biển ghi: "Dinh Quốc trưởng”, "Trạm cấp cứu”, "Đài chỉ huy”.

        Đâu đâu cũng có lính SS mang súng tiểu liên.

        Môn-cơ dừng lại trước một cánh cửa, ghé vai đẩy. Đó là một gian phòng nhỏ, trần thấp, có hai chiếc bàn và cuối phòng có bốn chiếc giường hai tầng trông như trong một xà lim và có người nằm ngủ ở hai giường tầng trên.

        Thứ mà hai tên vừa từ bên kia sông Ô-đe về để ý đến đầu tiên là những chai rượu nho và một chồng bánh cặp thịt khô để trên một chiếc bàn. Môn-cơ chẳng hé răng nói nửa lời, chỉ cho chúng ghế ngồi và chiếc bàn bày sẵn thức ăn. Sau khi nghiến ngấu nuốt vội mấy mẩu bánh quệt bơ và tợp một tợp rượu nho, Buyếc bắt đầu kề lại hành trình gian nan của hắn cho tên Brigadenfuhrer nghe. Sau khi hệ thống gián điệp phía đông tan vỡ, Uyn-ken và hắn đã tiến lêu phía bắc, hy vọng quân Đức chọc thủng được phòng tuyến quân Nga. Trận đánh không thành công; vì vậy chúng lại quay lộn xuống phía nam, gỉa danh là người Ba Lan. Chúng trốn trong rừng một thời gian dài, đói khát, khồ sở. Rồi cách đây chừng tám ngày — hắn không còn nhớ được chính xác ngày nào, vì trong khi lưu lạc, hắn đã mất hết ý niệm về thời gian — chúng đã vượt qua sông Ô-đe. Trong lúc qua sông, bị quân Nga phát hiện, suýt nữa chúng đã bị giết chết nhưng rồi khá chật vật cũng qua được bờ bên này và lát sau chúng đã tới thành phố Sít-oét. Từ đấy, hai thằng cuốc bộ, trèo lên đi nhờ những xe vận tải chạy qua, cũng suýt nữa bi rơi vào tay các đơn vị Ba Lan đang tiến công trong khu vực này. Lúc đó không thể giả danh là người Ba Lan nữa; chúng phải lẩn trong rừng, mò dần về phía tây nam.

        Kể xong, Buyếc hỏi tên Brigadenfuhrer lúc nàv ngồi im:

        — Công việc ra sao rồi ạ ?

        Môn-cơ liếc nhìn Uyn-ken rồi vội vã thì thầm vào tai Buyếc. Chuông điện thoại réo, Môn-cơ đi ra. Buyếc ngồi im một lúc rồi nói:

        — Hỏng rồi — hạ thật thấp giọng, hắn vừa nhìn sang chỗ mấy người ngủ vừa nói thêm: — Chúng mình dẫn thân về đây thật sai lầm. Nhưng, thôi... uống đi Uyn-ken.

        Môn-cơ đã quay lại ngay cùng với một số sĩ quan khác. Họ chào Buyếc. Buyếc đã quen biết hầu hết tất cả và hắn thuật lại câu chuyện.

        Uyn-ken nhìn bọn SS mà run lên. Tất cả bọn đều có tư thế của những tay võ sĩ hạng nặng. Hắn lại còn biết rằng những người ấy ở gần Quốc trưởng, điều đó làm cho Uyn-ken phải hoa mắt vì tôn sùng, sợ sệt.

        Uyn-ken buồn ngủ và thấy tất cả mọi việc như diễn ra qua một lớp sương mù. Người ta dẫn Buyếc và hắn đi, người ta cho chúng mặc quân phục, sau đó lại dẫn chúng đi qua những hành lang tối tăm. Cuối cùng, chúng tới một gian phòng rộng hầu như xếp kín những chiếc giường ngủ nhiều tầng.

        Uyn-ken mất ngủ : tuy mệt nhưng mãi hắn vẫn chưa ngủ được. Hắn cứ ôn lại mãi trong trí nhớ những sự biến trong những ngày vừa qua. Hắn tưởng như đang bơi trên dòng nước đen sẫm của sông Ô-đe, xung quanh bốn bề đạn rít lên xé nước chui xuống. Hắn nhớ lại nỗi vui mừng khi gần tới Béc-lin và nỗi ngạc nhiên khi bước vào thành phố! Từ 1942, Uyn-ken chưa tới Béc-lin ; trong những năm này thành phố đã chịu những thử thách nặng nề, hầu như bị hoàn toàn phá hủy, ngổn ngang gạch đá, dân chúng thì ngơ ngác và không một ai đi như thường : tất cả đều chạy, men theo những mảnh tường. Lúc này quân Nga đã bắt đầu dùng pháo tầm xa bắn phá thành phố. Nhiều lần Buyếc và Uyn-ken đã phải chui xuống hầm trú ẩn hay đường xe điện ngầm. Hai thằng im lặng nghe câu chuyện của những người dân Béc-lin, những ý kiến sao mà quá tự do, gần như ý kiến của những người Bôn-sê- vích, đến nỗi Buyếc phải nắm chặt tay lại và đôi mắt hắn đỏ sọc lên. Nhưng hắn cố nén giận, và dưới đôi mày rậm, đôi mắt đầy hằn học nhìn những người dân thành phố miệng lẩm bẩm :

        — Người ta sẽ treo cổ hết chúng mày...

---------------------
       1. Thiếu tướng.

[Giangtvx]

        Vả lại, chính Buyếc, cái con người rắn như đá ấy cũng đã nhắc tới những tư tưởng quốc xã một cách không quá phấn khởi lắm nữa. Hắn lại còn dám có những nhận xét vô lễ đối với các thủ lĩnh và một hôm (sự thực lúc ấy còn là à bên kia sông Ô-đe) hắn đã dám tỏ vẻ nghi ngờ tài năng quân sự của Quốc trưởng.

        Hắn không còn hứa hẹn chữ thập sắt cho Uyn- ken nữa.

        Trong một gian hầm ở đầu Béc-lin về phía đông bắc, đầu như ở một quãng trong khu Oét-xen-xi, những người dân thủ đô trú ần trong đó đã bàn tán không cần úp mở rằng chuyện đầu hàng là không thể nào tránh khỏi.

        Một người cao lớn mặc chiếc áo da, trông có vẻ một thợ điện hay lái xe gì đó nói : Phải chấm dứt đi thôi. Chống cự lại nữa chỉ là điên rồ.

        Các bà, các chị nhiệt liệt tán thành. Trong gian hầm đó có ba thiếu nữ Nga bị bắt từ Nga sang đây. Ba cô ngồi tách ra một nơi, nét mặt nghiêm nghị lặng lẽ nhìn những người dân Đức ! Người ta săn sóc các cô ấy chu đáo quá đến nỗi Buyếc lại một lần nữa nắm chặt nắm đấm. Người ta mời các cô ấy ăn, một thiếu phụ còn đưa cho cả chăn của mình vì quần áo các cô ấy rách rưới mà tường hầm thì nước lạnh nhỏ giọt. Buyếc làu nhàu nói trong miệng.

        Lát sau, thấy nhiều lính SS vào, theo sau chúng chừng một chục thiếu niên yếu đuối của Đoàn thanh niên Hít-le, mặc những bộ quân phục rộng thùng thình. Cả bọn đều không nói. Khi ngớt tiếng đại bác và bọn SS cùng với đoàn thiếu niên đi ra cửa hầm, một giọng nói thấm thìa của một thiếu phụ vang lên rành rọt trong gian hầm lặng lẽ :

        — Đồ sát hại thiếu nhi !

        Uyn-ken tin chắc là bọn SS đã nghe thấy. Nhưng bọn chúng làm thinh và rảo bước đi thẳng.

        Buyếc và Uyn-ken từ từ tiến ngày càng gần tới khu trung tâm. Sau khi đi qua phố dài Grép-oan-đe, qua bãi A-lếch-dan-đrơ đã hoàn toàn đồ nát, hai thằng ra tới sông Xpơ-rê, qua cầu Quyếc-phuyếc, rồi theo cầu Slây- xin-gie vượt qua kênh đào Quýp-phe-gra-ben. Tới đây, chúng lang thang rất lâu giữa những phố đổ nát, lúc này không thể nhận ra được nữa ; cuối cùng, sau hai hay ba lần xuống hầm tránh những trận ném bom của không quân xô-viết, chúng ra tới bãi Uyn-hem.

        Khách sạn " Cai-se-hốp ”, chính nơi Quốc trưởng đã trú ngụ trước ngày lên cầm quyền, cái khách sạn mà người ta đã nhai đi nhai lại nhiều lần cho trẻ em trong tất cả các trường học nước Đức, giờ đây há hốc những khung cửa sổ tối om để lộ ra phía sau những đống vôi vữa và khung giường gãy.

        Trong vườn hoa, nhiều khẩu pháo cao xạ bố trí kín trong lá cây, dưới chân những bức tượng các tướng vĩ đại của Phrê-đê-rích đệ nhị.

        Sau khi vòng qua vườn hoa, hai đứa nhìn thấy dinh Quốc trưởng mới.

        Nằm dài trên chiếc giường sắt trong những gian nhà hầm ngầm của Leibstandarte¹ "A-đôn Hít-le”

        Uyn-ken nghĩ rằng: lúc này lọt được vào trong đám người hầu cận Hít-le một cách lạ lùng lẽ ra hắn có thể kiếm được một địa vị cao đấy. Nhưng, khác với bọn SS ở đây, bọn mất tinh thần vì cuộc sống dưới hầm này và hy vọng một điều không đâu, Uyn-ken trong mấy tuần lễ vừa qua đã nhìn thấy khá nhiều nên cũng không còn nuôi trong lòng một tia hy vọng nào nữa về khả năng cứu vãn Quốc gia Hít-le.

        Uyn-ken thiếp đi, sau gần hai mươi bốn tiếng đồng hồ mới tỉnh dậy. Một tiếng rung chuyển dữ dội làm hắn thức giấc. Hắn nhảy xuống đất, lắng tai nghe. Đạn đại bác Nga đã rơi ngay gần đó.

        Trong gian phòng bên, bọn SS uống rượu mạnh, đang la hét trong một không khí lo sợ cuống cuồng. Chắc hẳn có vấn đề gì nghiêm trọng xảy ra. Buyếc cũng hốt hoảng không kém, chạy lại tìm hiểu sư việc. Nhiều đơn vị lớn xe tăng xô-viết không hiểu từ đâu ra đã tiến tới phía nam Béc-lin. Thấy vậy, bộ tổng tham mưu lục quân đã vội vã bỏ các bản doanh dưới hầm ngầm gần thành phố nhỏ Dốt-xen và chạy về hầm này. Chiến đấu cũng diễn ra cả ở phía đông, phía bắc và bên trong thành phố.

        Hiện nay Buyếc đang giúp viên Brigadenfiihrer Môn- cơ tổ chức một quân đoàn trung thành mang tên "À-dôn Hít-le” có nhiệm vụ bảo vệ dinh Quốc trưởng trong trường hợp quân Nga chọc thủng được những khu khác trên phòng tuyến.

        Buyếc mặc một bộ quân phục mới, và có dáng điệu của một vị tướng tài chẳng khác gì thời xưa trong thành phố Xon-đanh. Hôm trước hắn đã được đích thân Hít-le tặng cho danh hiệu "Obserstuirmbanfuhrer”; hắn báo tin này cho Uyn-ken với một vẻ thỏa mãn. Nhưng Uyn- ken vốn thừa hiểu rõ tính chất tên SS này, không khỏi nhận thấy trong đôi mắt ti hí của hắn dáng điệu của con thú bị đuổi bắt.

-----------------
       1. Đội cờ lệnh của Hít-le.

[Giangtvx]

        Buyếc nói là một "khả năng vinh dự” (nói đến đây, Buyếc bắt buộc phải mỉm cười) sẽ dành cho Uyn-ken để chỉ huy một đại đội trong quân đoàn trung thành.

        Tạm thời, Uyn-ken chưa có việc. Sau đó, bỗng nhiên người ta gọi hắn tới gặp viên Tổng tham mưu trưởng lục quân, tướng Cơ-rép.

        Bộ "Tổng tham mưu” chiếm hai gian buồng nhỏ nấp sau những cánh cửa sắt cũng nặng nề như tất cả những gian buồng khác trong hầm.

        Ở đây, một người béo lùn, mặt phì nộn đầy lông lá đang ngồi trong chiếc ghế bành. Đó chính là tướng Cơ-rép. Cạnh đó, gần chiếc máy điện thoại, ba sĩ quan đang viết.

        Đặc biệt có một nhân viên tình báo từ miền Đông về đang ở trong hầm, Cư-rép muốn hỏi chuyện hắn. Hắn hỏi xem quân Nga có ý định tiến công vào phía nam Stét-tin hay không.

        Uyn-ken trả lời rằng, xem chừng ra, họ có ý định như vậy. Có rất nhiều bộ đội trên sông Ô-đe và nhiều đoàn tăng viện không ngừng theo các ngẫ đường kéo tới. Hắn lại còn nghe thấy ở đấy tiếng gầm của xe tăng và chắc hẳn là rất nhiều xe tăng. Cơ-rép nghe hắn với dáng điệu lơ đãng và có thể nói là chẳng chút quan tâm gì.

        Một tên SS đến báo cáo:

        — Thưa quan, Quốc trương gọi quan.

        Tên tướng cài lại cúc áo và đi ra.

        Các sĩ quan ngồi ở bàn bên liên tiếp gọi điện thoại. Qua câu chuyện của họ, Uyn-ken đã hiểu được rằng tình thế trở nên nghiêm trọng. Trên con đường huyết mạch "Đông Tây” đã xuất hiện một số kỵ binh trinh sát Nga. Một đơn vị trinh sát cơ giới hóa quân Nga đã lọt vào Clát-đốp.

        Một sĩ quan nói: — Chúng đang chặn đường rút lui của chúng ta.

        Một sĩ quan khác gọi hỏi một máy khác tin tức về tình hình ở Béc-lin. Lức này, tất cả những tin tức về bước tiến của các đơn vi quân Nga vào Béc-lin, Bộ tổng tham mưu của quân đội Đức nhận được bằng một phương pháp khá kỳ lạ. Viên sĩ quan lật sổ ghi số hiệu điện thoại, tìm lấy một số và hỏi:

        — Bà Muy-le? Xin lỗi... Bà ở Xtéc-lít phải không? Bà làm ơn cho tôi biết quân Nga đã đến chỗ bà hay chưa ?

        Câu trả lời tiếp ngay:

        — Chưa, họ chưa đến nhưng hình như họ đã tới gần lắm, tới kênh đào Ten-tốp. Bà láng giềng của tôi, bà

        Cra-ních vừa ở chỗ mẹ chồng bà ta trên phố Xư-đăng về... Quân Nga đã ở đó rồi. À, ai hỏi đấy ?

        Viên sĩ quan bỏ máy vì hắn thấy xấu hổ nếu phải nói với bà Muy-le rằng chính là Bộ tổng tham mưu hỏi tin; hắn ghi những tin tức do bà mẹ vợ bà Cra-ních cung cấp lên một tấm bản đồ và tìm một số điện thoại khác trong một khu khác của thủ đô.

        Một giọng đàn ông từ phố Prem-lô-e-béc trả lời trong máy:

        — A-lô !

        Viên sĩ quan hỏi và bỗng nhiên hốt hoảng vất máy xuống cứ như là tay hắn phải bỏng. Hắn nói khẽ:

        — Một tên Nga.

        Một tên khác mỉm cười nói:

        — Thế việc gì mà anh phải sự ? Không ai bắn súng qua máy điện thoại đâu mà sợ.

        Lát sau, tên tướng quay về. Hắn không đi một mình : một tên tướng khác đi theo hắn, cũng to béo nhưng cao hơn. Cả hai đều tái mặt.

        Cơ-rép vừa giơ hai tay vừa nói: Không còn cách nào khác có phải không ? Buyếc-đoóc, ít ra, anh cũng nói với ông ta chứ...

        Buyếc-đoóc lặng im.

        Ca-rép nói tiếp: Thế là chúng ta nằm trong cái túi khổng lồ rồi. Mọi đường rút đều đã bị cắt đứt... Buổi chiều, nhiều tin báo về trận tiến công của các đơn vị bộ đội xô-viết dưới phía nam Stét-tin. Quân Nga đã chọc thủng sông Ô-đe trên một chính diện rộng, những đơn vị xe tăng của họ đã tiến vào tung thâm được mấy chục ki-lô-mét.

        Cũng chiều hôm đó, lần đầu tiên Uyn-ken nghe thấy tên "Oen-cơ". Trong những đường hầm Ti-e-gác-ten, nơi Buyếc đã dẫn Uyn-ken tới, hắn nghe thấy một câu hỏi lo lắng luôn nhắc đi nhắc lại :

        — Có tin tức gì của Oen-cơ không ?

[Giangtvx]

   
XXI

        Oen-cơ, một viên tướng bộ đội thiết giáp, chỉ huy tập đoàn quân trù bi thứ 12 trong khu Mát-đbua đã nhận được lệnh của Hít-le, bỏ trống mặt trận cho quân Mỹ tiến vào và quay về tiếp viện cho thủ đô. Toàn bộ nhân viên trong dinh Quốc trưởng đều nghĩ đến Oen-cơ và chỉ nhắc đến Oen-cơ. Chưa một viên tướng nào lại nồi tiếng như tên Oen-cơ này, từ trước tới giờ vẫn vô danh.

        Ngay bản thân Hít-le cũng nuôi lại hy vọng. Bước đi của hắn trở nên vững vàng hơn, một mắt hắn long lên. Đại danh từ "tôi” đã trở thành tiếng đầu tiên trong câu chuyện của hắn : "Tôi không thể bỏ thủ đô của tôi”, "Tôi đã quyết định ở lại đây” "Tôi sẽ cứu thoát châu Âu”.

        Hắn lại bắt đầu "xạc” các viên tướng, đánh điện cho Réc-lanh, Phlen-bua và Béc-tét-ga-đen, cho Cây-ten và Giôn, cho Bơ-nít và Him-le.

        Một buổi sáng, Gơ-rinh thấy cần phải lên tiếng. Tên Reichsmarschall¹ gửi về một bức điện trong đó hắn yêu cầu Hít-le trao cho hắn, Gơ-rinh, quyền bính tối cao, bởi vì Hít-le bây giờ không còn đủ sức thực hành quyền lực đó nữa.

        Sau khi đọc xong bức điện này, Hít-le òa lên khóc, nằm vật ra giường uất ức đến cực độ. Cuối cùng, cơn điên dịu bớt, hắn dùng vô tuyến điện công bố mệnh lệnh bắt Gơ-rinh, và hắn hạ lệnh trong trường hợp hắn, Hít-le, có chết, thì cho bóp chết Gơ-rinh ngay tại chỗ.

        Him-le giáng một đòn cuối cùng. Như người ta cho biết, hắn khuyên vị thủ lĩnh của mình nên thương lượng đầu hàng với quân Anh — Mỹ.

        Hít-le lâm vào một tình trạng thất vọng đến cực độ và nếu như hắn không tự tử chính chỉ vì hắn đặt hy vọng ở Oen-cơ: ngay sau khi Oen-cơ tới đây và sau khi sẽ đánh bật quân Nga sang bên kia sông Ô-đe, hắn, Hít-le sẽ hạ lệnh xử tử bọn phản bội, bắt chúng phải chịu một thứ nhục hình từ từ và ghê gớm.

        Nỗi ghê sợ thấy có một tên nào sống sót sau khi hắn chết, càng làm cho vết thương trong tâm hồn ti tiện ấy thêm điên dại. Hắn sẵn sàng mất hết để cho thế giới cùng chết với hắn ; hắn không thể nào chịu đựng nổi cái ý nghĩ rằng có một kẻ nào sau khi hắn chết còn sống sót trên mặt đất.

        Cuối cùng, ngày hôm sau, sau những cơn điên loạn ấy, một bức điện của Oen-cơ đánh về. Tập đoàn quân thứ 12 đã tới gần Sít-oen-lốp-xi và đã chiếm lĩnh thị trấn Phéc trên bờ hồ Phéc phía nam thành Pốt-xđam.

        Nhận đươc tin này, bất chấp những lời căn dặn khôn ngoan của Cơ-rép và Buyếc-đoóc về sức yếu ớt của tập đoàn quân thứ 12, lòng Hít-le tràn ngập một niềm tin tưởng hoàn toàn về tương lai.

        Hắn lui về buồng ngủ để yên tĩnh nghĩ ngợi cách sẽ thưởng cho Oen-cơ. Có lẽ sau này nên đổi lại tên phố Vốt, hiện nay có dinh Quốc trưởng đóng, thành phố Oen-cơ. Mà cái tên Vốt ấy nghĩa là gì kia chứ? Hắn có nhớ mang máng cái chữ ấy nhưng không tài nào hiểu được là chữ ấy chỉ cái gì hay chỉ ai. Hắn lục tập Bách khoa từ điền trong tù sách của hắn nhưng chương vần "V” lại không còn đây.

        Bọn SS đi đi lại lại ngoài hành lang, hỏi nhau :

        —  Vốt là tên ai nhĩ ?

        Một số nhớ lại cái tên này đã học từ hồi còn ở trường nhưng chỉ nhớ lơ mơ. Người ta quyết đinh đi hỏi Gơ-ben. Tên này lo ngại tới gặp Quốc trưởng. Gơ-ben trông rất xanh, và càng gầy đi. Mái tóc rối bù của hắn dựng lên từng đám... Đôi môi vều của hắn mím chặt: bước tiến của quân Nga tới sát gần đã bịt chặt cái vòi nước ấy lại. Hắn ngạc nhiên hỏi:

        — Vốt à? A, Vốt... Người đã dịch văn của Hô-me... Phải, phải... Giô-han Hen-rích Vốt.

        Gơ-ben đi khỏi, Hít-le lại tiếp tục suy nghĩ cách hắn sẽ khen thưởng Oen-cơ. Hắn tự nhắc đi nhắc lại: " Đây là một vấn đề rất quan trọng, rất quan trọng. Phải giải quyết ngay tức khắc.” Thôi, cứ để nguyên tên nhà dịch giả đã dịch Hô-me ấy. Không nên hủy hoại nền văn hóa, lúc này làm như vậy là không hợp thời. À! Mà ngay gần đây có phố Héc-man Gơ-rinh. Xưa kia phố này tên là Cơ-ních-grát — cái tên kỷ niệm chiến thắng nước Áo của nước Phổ ở thành Cơ-ních-grát. Cái phố này có thể đổi tên được. Để cho mất hết dấu vết của con lợn ỷ ấy, cái thằng Reichsmarschall chó chết ấy!

        Hít-le quyết định tặng danh hiệu Reichsmarschall cho Oen-cơ. Sau đó hắn nghĩ ra một danh hiệu mới: " Vị cứu tinh của Đế quốc”, nhưng hắn lại thấy lo ngay: như vậy có hơi quá đáng đối với Oen-cơ không, và cái đó liệu có làm giảm sút vai trò của những người... phải, phải, những người đã ở lại trong thành Béc-lin giữa lúc khó khăn như thế này. Có lẽ, tốt hơn hết là: "Anh hùng của Đế quốc ”.

        Một trận oanh tạc dữ dội của pháo binh xô-viết vào cạnh dinh Quốc trưởng làm lay chuyền đến tận nền móng gian hầm. Vôi vữa từ trên trần rơi xuống; những chiếc quạt máy quạt đưa vào đường hầm những vụn gạch nát và một lớp bụi cay sè thay cho không khí. Mọi đường liên lạc với thành phố đều bi cắt đứt. Quân Nga đã tới phố Uyn-hem.

        "Cứu tinh của Đế quốc” có lẽ đúng hơn, và Oen-cơ được tặng danh hiệu đó cũng không có gì đáng sợ cả. Nói chung, anh ta không phải là một chính khách mà là một quân nhân.

        Huân chương sẽ là : một chiếc chữ thập bằng vàng với mấy cành sến và nguyệt quế trên một sợi dây bằng vàng. Có thể bỏ cả chiếc chữ thập ngoặc ; như vậy sẽ có tác dụng làm yên lòng các cường quốc phương Tây. Đại xá cho những người Do Thái còn sống sót và xây dựng một khu vực thật tốt cho họ. Công ty kinh tế Âu — Mỹ khai thác những nguồn lợi các vùng đất đai phía Đông, tựa như cái công ty Đông — Ấn ngày xưa, nửa của tư nhân nửa của chính phủ với những quyền hạn rộng rãi và một số vốn lớn. Nước Đức sẽ nhận trách nhiệm làm đội cảnh binh, nếu cần, cùng với nước Pháp. Nước Mỹ sẽ nhận được một tập phiếu cổ phần kiềm soát.

        Hẳn bèn vẽ lên giấy những kiểu huân chương mới ; thì ra hắn tư xưng là họa sĩ cũng không phải là không có duyên cơ.

        Trận oanh tạc chẳng bao lâu tạm ngừng. Quân Nga bị chặn lại cách dinh Quốc trưởng một ki-lô-mét.

        Rồi các sĩ quan tham mưu tới báo cáo. Hít-le, nghe họ nói xong, cuối cùng hạ lệnh cho tập đoàn quân thứ 9 rút bỏ phòng tuyến và cấp tốc tìm cách phải bắt được liên lạc với tập đoàn quân của Oen-cơ. Và hắn quyết định rằng " Cứu tinh của Đế quốc ” dù sao cũng hơi quá đấng. Và cuối cùng hắn chọn tên: "Anh hùng của Đế quốc".

        Lát sau một chiếc máy bay chở viên tổng chỉ huy không quân, thượng tướng Rit-te Phôn Gơ-rem mới được cư thay thế Gơ-rinh tới. Hít-le thăng cho hắn là Feldmarschall², ra lệnh hắn quay về bộ chỉ huy của hắn để tổ chức yểm hộ cho Oen-cơ.

        Tên tổng chỉ huy không quân Đức đi trên chiếc máy bay "Pluy-de-lơ Xtoóc” cất cánh trên đường Sác-lốt-ten- buyếc. Ở Béc-lin không còn sân bay nào nữa : Tăm-pen- hốp đã nằm trong tay quân Nga, Ni-e-đơ Nơ-en-đoóc, Đan-gốp và Ga-tốp cũng đều đã bị quân Nga chiếm đóng.

        Đâu đâu, bọn SS lúc này đã lấy lại can đảm, cũng đều nói: Không hề gì ! Oen-cơ sắp đến rồi. Bọn chúng quá phấn khởi nói :

        — Ông ta đã đến gần Pốt-xđam rồi! Gần Pốt-xđam rồi !

------------------
       1. Thống chế.

        2. Thống chế không quân.