Yêu tinh

[bodoibienphong]

Riêng Cầm Diêu, tên toán trưởng thì như thế này đây! Điện báo viên, chưa đủ. Nhất thiết phải có cả toán trưởng nữa. Như thế nhân viên điện đài mới thật yên tâm làm việc cùng ta. Quan trọng hơn nữa: nếu chịu cộng tác, tên toán trưởng mới tự nguyện đưa ra tín hiệu cá nhân hết sức mật của riêng nó để đưa vào các bức điện, đúng theo quy ước. Khi ấy bọn “trung tâm” Sài Gòn mới thật sự tin là toán không bị khống chế...
   
Thật sốt ruột, nếu không muốn nói là đã quá sốt ruột! Bộ và Cục đã nhắc lại nhiều lần: không thể để quá lâu, đến khi ta “lên phiên” đánh điện trở lại, dù có “sáng tác” giỏi đến mấy để giải thích về sự chậm trễ này, chắc chắn địch vẫn không thể tin. Như vậy còn làm chuyên án sao được nữa?
   
Trong lúc đó còn bao nhiêu việc khác, nhất là vụ tên Xuyên - Argus đang phát triển... Ông Trường lại phải tiếp tục xuống Quảng Ninh ít hôm, không đừng được. Còn ông Thạc trưởng phòng thì phải làm việc với cục trưởng Công Năng về việc chuẩn bị để thành lập Ban chuyên án về vụ Goblin... Cũng vì vậy Nguyễn Nguyên An đã được phân công chuyên bám sát tên Diêu cho kỳ thắng. Trước khi đi Quảng Ninh, ông Trường vẫn còn đầy lo lắng, sốt ruột, dặn An:
   
“... Thằng này, cứ qua cách cung khai, có lẽ không đến nỗi quá khó khăn. Nó lại tỏ ra có ấn tượng tốt về cử chỉ của tiểu đội trưởng Mờng khi đánh bại nó còn kéo nó dậy... Vậy chưa chắc nó đã là tên ác ôn, hoặc thực sự ngoan cố. Nhưng tại sao nó không có tiến triển được một bước nào nữa như thằng Páo kia? Cậu phải gắng xem sao! Phải tìm ra được cái gì nó còn vướng mắc, hoặc sợ hãi. Nên nhớ không bao giờ được xúc phạm nhân phẩm chúng. Cũng không doạ nạt. Hãy luôn tỏ rõ chúng ta, những người cộng sản, bao giờ cũng là những người nhân đạo chân chính. Chúng ta thu phục, giác ngộ chúng không bao giờ cần dùng bạo lực mà là nhân nghĩa... Chắc cậu hiểu?”.
   
An vẫn đi đi lại lại sau chiếc bàn mộc đặt giữa phòng khai cung, vẻ mặt nặng trĩu. Anh đã nổi cáu thực sự:
   
- Thế nào? Này, hay là muốn liều mình? Nhưng liều mình vì cái gì nhỉ? Vì ai mới được chứ? Hay tuyệt vọng chán nản vì thua cuộc ư? Nhưng thua vì ai? Vớ vẩn! Chẳng lẽ người như anh mà đầu óc quá tăm tối vậy sao? Tôi nghĩ dẫu sao anh đừng nên làm cho gia đình anh phải tủi hổ vì anh. Trong bản lý lịch anh có khai là anh còn mẹ và em ở ngoài này...
   
Cũng không ngờ, hoàn toàn không ngờ, An nói xong tên Diêu bỗng bùng lên. Y ngẩng mặt, hai con mắt đỏ kè. Rồi nói gần như trong một cơn phẫn uất đến liều lĩnh mà có lẽ chính y cũng không tự lường trước được.
   
- Gia đình! Tôi làm gì còn có gia đình! Mẹ và em gái tôi làm gì còn nữa! Tôi viết láo đấy! Tôi viết thật, sợ không tự kiềm chế nổi sẽ xảy ra xung đột với các ông thì bất lợi cho tôi. Nhưng bây giờ thì tôi nói thật: Các ông! Phải, chính các ông đã giết chết mẹ và em gái tôi... Tôi căm thù các ông! Tôi không giết được các ông, không trả thù được cho gia đình tôi, đời nào tôi lại đầu hàng để phục vụ cho các ông! Tôi sẵn sàng chết, không tiếc cái gì hết! Các ông cứ giết tôi đi!
   
Nói tới đó tên Diêu bật trào nước mắt, những giọt nước mắt hẳn là đau khổ và chắc là cả căm giận, căm giận mà bất lực... Y cúi xuống, đưa ống tay áo lên gạt hai dòng lệ, nhưng càng gạt nước mắt y càng như thêm tuôn chảy...

An sững sờ, quá sững sờ. Ồ, thì ra y có chuyện gia đình...! Phải, chuyện gia đình rắc rối nào đó. Gắng trấn tĩnh mình lại, nghiêm mực nhưng thật bình tĩnh và hiền hoà, anh thong thả hỏi lại:
   
- Anh vừa nói cái gì? Nói lại! Cái gì? Tôi chưa hiểu! Gia đình anh làm sao? Căm thù cái gì? Căm thù ai? Ai giết? Giết thế nào mới được chứ?
   
- Phải, các ông, chính các ông! Không phải ông thì Cộng sản các ông đã giết chết cả mẹ cả em gái tôi. Ông không biết ư? Hay là ông cố tình không biết? - Tên Diêu càng nói càng đau khổ và điên dại.
   
Ở ngoài hiên, nghe phạm nhân to tiếng, tưởng có chuyện gì xảy ra, anh lính gác tức tốc chạy vào. An vẫy tay ra hiệu cho anh lui ra.
   
Đến lúc ấy, An mới từ từ ngồi vào ghế. Không những không nổi giận trước những lời hiển nhiên là xúc phạm của hắn, mà dường như nét mặt anh lại hiền hoà hơn. Tên toán trưởng thoáng nhìn lên, nhận thấy như thế.

- Anh hãy nói lại lần nữa, thật rõ hơn! - An cất tiếng nói tiếp - Chúng tôi sẵn sàng nghe. Thế nào? Ai giết? Giết vào hồi nào? Nhất là có gì làm bằng chứng?
   
Miệng hỏi mà trong thâm tâm An không khỏi liên tưởng ngay tới trường hợp của tên Xuyên - Argus dưới Quảng Ninh: gia đình bị quy sai là địa chủ, bị đấu tố nên dù đang là một Thường vụ Huyện ủy, hắn vẫn bỏ trốn vào Nam để tìm kế rửa hận... Vậy trường hợp này có thể ít nhiều như thế không?
   
- Các ông đã giết cả dân, các ông quên rồi sao? Các ông đã tàn sát biết bao người ở Mường Pồn cuối năm 1953 mà không còn nhớ ư? Mẹ và em tôi đi theo, cùng đám gia binh. Tội tình gì mà các ông cũng giết sạch cả?... Nói tới đó mắt hắn lại ứa lệ.
   
An ngửa người ra thành ghế thở phù. Thế thì hiểu rồi. Thì ra chuyện cũ từ lâu! Cuối năm 1953, tuy còn đang làm việc ở Ban Địch vận Liên khu 3 nhưng An cũng đã được nghe: hồi đó quân Pháp thua, phải rút chạy hộc tốc từ Lai Châu về Điện Biên Phủ. Đúng là quân ta đã đánh một trận phục kích rất thắng lợi ở Mường Pồn, gần như toàn bộ quân Lai Châu bị giết và bị bắt sống. Nhưng không hề nghe thấy nói tới đám gia binh đi theo và số phận của họ ra sao... Bây giờ mới biết: hoá ra cũng có chuyện mắc mớ lâu ngày và sâu nặng đến thế! Anh thầm nhủ; thôi được, thực hư sẽ tìm hiểu sau, trước mắt biết thế là huyết hận thù ém nặng trong lòng tên Diêu đã được thổ ra...
   
An vẫn hỏi lại:
   
- Nhưng sao mẹ và em gái anh lại bị giết trong trận ấy?
   
- Quân Pháp rút. Lúc ấy tôi đang là hạ sĩ thuộc tiểu đoàn Thái, phải rút cùng. Mẹ và em tôi cũng như nhiều gia binh khác phải đi theo. Nhưng các gia binh cùng dân chúng thị xã không được đi trong đội ngũ đơn vị, mà đi ở phía sau. Các ông đánh. Tôi cùng một số chiến hữu chạy thoát được về Điện Biên. Còn mẹ và em gái tôi đã bị các ông giết chết hết cùng tất cả dân thị xã và các gia binh khác. Các ông tàn ác quá! Phải, tàn ác quá! Mẹ và em tôi cùng dân chúng có tội tình gì...
   
Vẫn không quan tâm đến thái độ uất hận của hắn, An lại bình tĩnh hỏi tiếp:
   
- Nhưng sao chạy trước, mà anh lại biết rõ mọi người ở phía sau bị tàn sát hết?

- Về sau, có Hiệp định Giơneve, khi trao trả tù binh, nhiều người cùng quê, cùng đơn vị tôi chạy vào Nam đã kể lại cho biết như thế...
   
An im lặng suy nghĩ, rồi đẩy ghế đứng dậy ôn tồn:
   
- Thôi được, hãy biết thế! Cầm Diêu nghe đây! Dẫu sao anh nói ra được như vậy dù tốt dù xấu, chúng tôi hoan nghênh đã. Chúng tôi thích những thái độ thẳng hắn hơn là quanh co, giả dối. Còn đúng sai đến đâu, thực hư thế nào, còn phải hỏi lại anh thật tỉ mỉ. Còn phải hỏi, phải thẩm tra lại cả những đơn vị của chúng tôi đã tham gia trận ấy nữa... Bây giờ anh còn đang chưa thật bình tĩnh. Anh hãy cứ nghỉ đã. Chúng ta còn gặp nhau nhiều...
   
Nói đoạn, anh giơ tay ra hiệu cho cảnh vệ vào để đưa Cầm Diêu trở lại phòng giam của y.

*
*     *

Cầm Diêu trở lại phòng giam. Hắn vật mình trên tấm thảm. Cơn xúc động bất chợt bốc lên lúc bị hỏi cung dường như vẫn chưa hoàn toàn qua hẳn, nhưng hắn cũng đã bắt đầu nhận được ra: mình đã ăn nói liều lĩnh, quá xúc phạm. Cứ công bằng mà nói: hắn không nên thế. Dẫu sao, phải thừa nhận là “người ta” suốt từ trên rừng về tới đây, đã đối xử với hắn và đồng bọn không hề như những gì mà khi còn ở Sài Gòn đã được nghe nói, hoặc tưởng tượng. Người hỏi cung trẻ hôm nay lẽ ra cũng có thể nổi điên khi bị chửi bới như thế, chí ít cũng phải cho hắn một bạt tai. Nếu việc đó xảy ra cũng là điều không khó hiểu. Nhưng anh ta đã không làm thế. Cũng trẻ như nhau thôi, nhưng đang là kẻ nắm sinh mạng của y trong tay, anh ta có đầy đủ quyền lực để làm mọi chuyện. Nhưng anh ta đã tỏ ra là một tay “trì” và có bản lĩnh thực sự đáng nể! Bây giờ Cầm Diêu chỉ còn biết chờ đợi. Người cán bộ trẻ kia chắc chắn sẽ tường trình lại đủ mọi lời, mọi thái độ của hắn. Những người chỉ huy cao cấp cộng sản có thể sẽ không ngần ngại cho hắn một hình phạt thích đáng. Nặng thì bắn bỏ, nhẹ thì cũng sẽ tống vào ngục suốt đời... Hắn cảm thấy vô cùng chán nản, vô cùng tuyệt vọng...
   
Một ngày qua đi. Hai ngày. Rồi ba ngày, vẫn chưa thấy mấy người đứng tuổi, hoặc người trẻ tuổi nọ quay trở lại. Họ đang còn toan tính những gì đây? Nỗi sốt ruột tăng lên đến mức bứt rứt làm hắn đứng ngồi không yên.

Hắn không thể biết trong những ngày này, một số trinh sát của Bộ đang phải cấp tốc đi tìm lại dấu vết gia đình tên toán trưởng. Một mặt tìm gặp sư đoàn 316 đang ở quanh Hà Nội, là đơn vị đã đánh trận Mường Pồn, để hỏi lại về số phận đám gia binh và dân thị xã Lai Châu. Một mặt lên thẳng Tây Bắc, tới tận Quỳnh Nhai quê cũ của tên Diêu hỏi lại dân xem sao. An khoẻ, trẻ nên được phân công đi hướng này.

[bodoibienphong]

Rất mệt nhọc, vất vả vì phải đi gấp, đi cả đêm, lúc xe đạp, khi ô-tô, có buổi lại phải cuốc bộ leo đèo... nhưng cũng may, An đã không khó khăn gì lắm để hỏi thăm đường tới bản Chiềng Cọ ở cách bờ sông Đà không bao xa. Đó là một bản nghèo nàn, heo hút nhưng phong cảnh khá đẹp với những rừng ban, với núi cao, sông dài, cát trắng. Anh không khỏi hồi hộp khi tìm đến nhà trưởng bản để hỏi thăm về người mà anh đang cần tìm gặp. Ông trưởng bản đã có tuổi, nhưng còn khá quắc thước. Ông cũng không khỏi ngạc nhiên khi thấy có cán bộ tới nhà. An tự giới thiệu là cán bộ Sở Văn hoá ở Khu muốn tìm hỏi về một gia đình người lái đò thuở xưa, nghe nói gốc gác ở nơi này: ông lái đò đó có tên là Cầm Inh. Ông trưởng bản trố mắt hỏi sao anh biết ông Cầm Inh và cần gặp làm gì? An đáp anh đang đi lấy tài liệu cho cơ quan về sông Đà. Nghe nói ông Inh là người lái đò nổi tiếng cũ nên muốn tìm gặp. Ông trưởng bản nghe ra, vui vẻ cho biết ông Cầm Inh là bạn đò của ông xưa. Nhưng ông Inh bỏ lên Lai Châu trông coi trại dê cho họ Đèo và ốm chết từ trước Cách mạng. Nay chỉ còn bà vợ và con gái... Mới chỉ nghe tới đó An đã mừng tưởng té xỉu... Và thế là anh được đưa tới ngay một căn nhà sàn nhỏ ở cuối bản. Bà Cầm Inh có nhà. An cứ cầm lấy tay bà mãi. Bà đã ngoài 60 tuổi nhưng vẫn còn đang làm hội trưởng phụ nữ ở bản... An mừng đến nỗi mãi mới thốt lên được.
   
- Ôi, cháu cứ tưởng là...
   
- Là sao hả cán bộ?
   
- Nghe có người nói… xin bà tha thứ cho, có người nói là bà và cả cô con gái đã bị mất cả trong trận Mường Pồn...
   
Bà mẹ cười, nụ cười hết sức ngay thẳng, hiền lành:
   
- Không! Trận ấy vừa nghe thấy súng nổ ở đầu hàng quân, thế là chúng tôi chạy tản mát cả vào rừng hết. Sau bộ đội ta phải đi tìm từng gia đình, cho cơm cho gạo để đưa về tận bản cũ mà...

Nỗi mừng của An càng không sao nói hết. Ông trưởng bản thấy công việc giới thiệu của mình đã hoàn tất, cáo lui trở về nhà. Bà mẹ giữ anh ở lại nhà ăn cơm chiều. Bà cho biết Cầm Sa - cô gái út của bà đang học ở Trường trung cấp sư phạm trên Khu. Ở nhà với bà có một cô cháu gái đỡ đần việc đồng áng và cơm nước. Do vậy, bà còn có thì giờ hoạt động cho đoàn thể. Chiều xuống, cơm nước xong, khi đứa cháu gái đi quảy nước ngoài suối, An mới có cơ hội thuận tiện để nói tới công việc gấp rút của mình... Khi nghe An nói hết về mọi chuyện của Cầm Diêu, con trai bà hiện nay, bà Cầm Inh gần như té xỉu vì choáng váng. Mặt bà tái xanh, hai con mắt hấp hoảng, ngập tràn nỗi kinh ngạc và cả sợ hãi... Nhưng An đã kịp trấn an, nói rõ: bà đừng sợ. Cách mạng vẫn luôn luôn tin cậy bà. Tuyệt nhiên không vì chuyện này mà bà phải liên luỵ. Trái lại cách mạng đang muốn bà cùng hợp lực để cứu lấy Cầm Diêu. Thật vậy, ta rất muốn cứu vớt Cầm Diêu. Tuy nhiên, hắn phải biết rõ tội lỗi và tự nguyện lập công để chuộc tội với cách mạng. Đó là một yêu cầu và cũng là một điều kiện tiên quyết. Để giúp Cầm Diêu làm được việc này, theo anh và các cấp trên của anh, chính bà mẹ và em gái của Cầm Diêu sẽ có một ảnh hưởng rất lớn... An nói một lần rồi nói tới hai lần. Anh nói rất tóm tắt nhưng cũng rất sáng sủa, dễ hiểu và với một thái độ hết sức chân thành.

- Ôi, con tôi, con tôi! Cứ tưởng rằng nó đã chết trận ở Mường Pồn hay ở đâu đó rồi. Hàng năm tôi vẫn cúng ma cho nó. Vậy mà... Ôi, thật không ngờ... không ngờ... Vậy... vậy tôi phải làm gì, tôi làm gì cho nó hả anh? - Cuối cùng, bà mẹ cũng đã nghe ra, vượt được qua nỗi kinh hoàng ban đầu, vừa lau nước mắt vừa nghẹn ngào hỏi như vậy.
   
- Thưa bà, điều quan trọng trước hết: bà và cô em cần gặp ngay Cầm Diêu.
   
- Nhưng... tôi biết nói gì với nó hả anh, và liệu nó có còn chịu nhận tôi là mẹ nó và nó có còn biết nghe tôi nữa hay không...?
   
- Tôi tin là chỉ cần nom thấy bà và cô em gái yêu quí anh ta sẽ hiểu được ra mọi chuyện... Bà hãy cố gắng! Hãy giúp cho con trai bà sớm trở lại làm người...
   
- Nếu vậy, tôi sẽ đi! Vâng! Tôi sẽ đi gặp nó ngay!
   
- Nhưng phải tuyệt mật. Bà không được hé ra cho bất cứ ai biết rằng Diêu đã ra Bắc và đang bị giam giữ. Nếu lộ, Cầm Diêu chắc chết. Vậy xin bà nhớ cho. Bà hãy loan tin cho bản mường là tôi về mời bà lên Khu để dự một cuộc họp về văn hoá sông Đà... Và ngày mai xin bà đi luôn. Ta sẽ qua Thuận Châu đón cả Cầm Sa!
   
...Và thế là sáng hôm sau, bà Cầm Inh dặn dò công việc nhà cho đứa cháu, sau đó cùng An ghé qua ông trưởng bản chào ông một câu để cùng “về Khu họp về văn hoá sông Đà”.
   
An và bà mẹ đến ký túc xá của trường Trung cấp sư phạm của Khu đúng vào ngày chủ nhật. Bà mẹ nói với anh thường trực xin gặp Cầm Sa. Chỉ một lát sau, một cô gái mặc trang phục Thái với váy đen tha thướt, áo trắng bó thân, uyển chuyển chạy ra. Đó là một cô gái chạc 20 tuổi, da trắng hồng, có đôi mắt và cái miệng, vừa thoạt nom An đã thấy ngay là khá giống Cầm Diêu hơn là giống mẹ. Có lẽ cả hai anh em đều giống cha? Cô có vẻ đẹp cứng cỏi và đầy sức sống.
   
Cũng như chiều hôm trước ngồi nói chuyện với bà mẹ, An lại xin phép gặp riêng Cầm Sa, và lại kể tóm tắt mọi chuyện về Cầm Diêu. Cũng giống như bà mẹ, Cầm Sa như choáng đi trong giây lát. Nhưng rồi không tỏ ra quá hoảng sợ như mẹ, mà lại đầy vẻ giận dữ, cô đỏ mặt nói, giọng gần như lạc đi một chút:

- Không! không! Từ lâu tôi đã không có liên lạc, không biết tới anh ấy. Anh ấy làm xấu cho cả gia đình tôi quá. Tưởng anh ấy đã chết rồi. Mà như thế cũng xong. Nhưng nay anh ấy vẫn sống và trở về như thế này thì... nhục nhã quá!... Không! Không! Tôi không về đâu. Tôi nhắc lại: tôi không còn liên hệ gì với anh ấy từ mười năm rồi... Mẹ tôi và anh muốn về thì về.
   
Và cứ thế, càng nói cô càng như giận dữ hơn, thậm chí giận dữ lây sang cả An. Có lẽ vì thấy anh là người đã bất ngờ đem tới câu chuyện “khủng khiếp” này làm đảo lộn cả cuộc sống có lẽ đang êm đẹp, đầy triển vọng và hứa hẹn của cô.
   
An lặng đi. Bà mẹ thì cuống quít giảng giải và van xin...
   
Mãi sau An mới nặng nhọc cất tiếng:
   
- Thôi được! Về hay không tuỳ ý cô! Nhưng tôi vẫn nghĩ là một người em, sao cô lại có thể ngoảnh mặt đi như thế?

- Tôi ngoảnh mặt đi ư? Anh nói gì thế? Tôi đang học tập. Tôi đang phấn đấu... Nay anh ấy mang tai hoạ về, tôi phải ôm lấy anh ấy mà vui mừng và khóc lóc hay sao? Không, không! Tôi đã biết quá nhiều trường hợp như thế này, đã bao người phải...
   
- Phải sao, cô? Chúng ta có chính sách rất rõ ràng, đàng hoàng: ai làm xấu, làm ác người đó chịu. Cô sợ hả?
   
Cô gái càng như quá tức với anh chàng công an này:
   
- Tôi sợ đấy! Tôi không giấu giếm. Thôi, thôi, xin các anh đừng có lý thuyết suông. Tôi đã được nghe các anh nói nhiều rồi. Rút cục nói thì hay đấy, nhưng thực tế các anh có bỏ qua cho ai đâu! Nằm trong sổ đen của các anh hết. Thôi, chuyến này, cầm chắc là ra trường tôi sẽ không có bằng, và cũng chẳng có trường nào dám nhận em thằng biệt kích gián điệp về để dạy dỗ cho con em nhân dân... Tai hại cho cái thân tôi...
   
Đến lúc đó cô mới bật khóc. Khóc vì thương thân...

An thở dài. Tranh luận với đàn bà, lắm khi thật quá ngán và vất vả. Anh thầm tự trách mình có lẽ do kinh nghiệm còn non nớt nên đã nói hết ngay mọi chuyện “biệt kích gián điệp”. Cô gái hóa ra chưa đủ bản lĩnh và cả tình thương như bà mẹ để có thể chịu đựng nổi. Thật quá máy móc, An tự trách mình như vậy. Lẽ ra, muốn đưa cô đi nhanh, chỉ cần nói đúng như anh đã dặn bà mẹ “Đi dự cuộc họp về văn hoá sông Đà....”. Nhưng đã lỡ rồi, phải gắng kiên nhẫn thôi...

[bodoibienphong]

Thế là suốt cả buổi hôm đó anh và bà mẹ thay phiên nhau khuyên giải cô gái. Và bà mẹ đã phải nói tới câu có lẽ là cuối cùng:
   
- Vậy, Cầm Sa, nếu con từ bỏ anh con, xin hãy từ bỏ luôn cả mẹ. Mẹ sẽ quì xuống ngay tại đây hướng về Lai Châu để lạy cha con xin chứng giám cho lòng mẹ. Rồi từ nay... thế là hết...

*
 *     *

Ở nhà giam nọ, Cầm Diêu đang nằm dài trên tấm phản cá nhân, nhìn trân trối vô hồn lên trần nhà thì có tiếng mở khoá loảng xoảng và tiếng người lính gác gọi to:
   
- Số 13 ra phòng hỏi cung!
   
Cầm Diêu dụi mắt, vươn vai, uể oải đứng dậy. Y biết và đã chờ đợi: ngày tận số đã tới. Y khá bình tĩnh bước ra khỏi phòng giam, đi theo anh công an gác đã trở nên quen. Anh ta còn rất trẻ, nhưng mặt mũi luôn lạnh như tiền, dù thái độ và lời nói bao giờ cũng phải chăng, nếu không muốn nói là có vẻ tử tế.
   
Y bước lên bậc tam cấp, rẽ phải dăm mét thì dừng lại trước căn phòng hỏi cung mọi khi, dè dặt nhìn vào, hai mắt chợt như lạc hẳn đi. Không thấy anh cán bộ trẻ, cũng không thấy bất cứ ông cán bộ lớn tuổi nào đã hỏi cung như mấy hôm trước. Mà… là hai người đàn bà mặc đồ Thái, một già một trẻ... Hai mắt y càng như hoa đi, dường như không nhìn được thật rõ nữa. Trái tim y như thắt lại đến nghẹt thở. Người con gái nhỏ nhắn kia thì còn ngờ ngợ nhưng bà già khoảng trên sáu mươi kia thì... Trời ơi...
   
- Mẹ ơi! - Y gào lên một tiếng, rồi nhào lại, cầm chặt lấy hai tay bà mẹ. Toàn thân y run lên. Rồi y quì thụp xuống, ôm chặt, ôm mãi lấy đôi chân gầy guộc của bà.

- Ôi mẹ! Sao lại thế này! Con nghe nói... mẹ và em đã... chết cả rồi mà...! Nước mắt y trào ra ướt đầm cả khuôn mặt. Bà mẹ cũng nức lên khóc, ôm chặt lấy hai vai y, không sao thốt nổi lên lời. Một lúc sau y mới rời được bà mẹ để quay sang cô gái đang đứng bên nước mắt cũng giàn giụa:
   
- Trời ơi, Cầm Sa! Cầm Sa! Em đã lớn thế này sao? Ôi, đây có phải chuyện thật hay tôi đang mơ đây! Mẹ của con ơi. Em của anh ơi. Sao lại còn có được ngày hội ngộ như thế này?
   
Bà mẹ nghẹn ngào:
   
- Con ơi, đúng là chết đi sống lại đây! Mẹ đã tưởng rằng... chẳng còn có ngày nào nữa...
   
Cô gái cũng tỏ ra rất xúc động:
   
- Anh Diêu, mẹ và em cũng không ngờ anh lại... trở về... như thế này...
   
Mặt Cầm Diêu thoắt tái nhợt. Y nhắm mắt, lặng đi rồi lại mở choàng ra, bàng hoàng.

Chắp hai tay lại, vái lạy mẹ, y cúi rạp xuống vái lạy mãi. Rồi vái cả Cầm Sa đứa em gái mà y vô cùng yêu dấu. Dường như không sao nói được nên lời nữa:
   
- Ư... mà phải! ... Phải...Cầm Sa ạ, anh đã trở về... như thế này đây...! Con lạy mẹ! Anh lạy em! Còn biết nói sao được nữa?... Con chỉ còn biết xin mẹ xin em hãy tha thứ, hãy thương xót cho đứa con, cho thằng anh số phận chẳng ra gì và ngu dại, tối tăm... tội lỗi cùng mình này...

*
*     *

   
Cùng lúc đó, trong một căn phòng khác, cũng thuộc trại này, Nguyễn Nguyên An đang ngồi nói chuyện với Tráng A Páo. Căn phòng, đồ đạc... tất cả cũng đơn sơ như phòng hỏi cung Cầm Diêu, nhưng ở đây có khác một chút: trên chiếc bàn mộc còn có thêm một đĩa bánh ngọt và một bao thuốc lá. Và Páo cũng được ngồi trên một chiếc ghế đặt sát mặt bàn, đối diện với An, với tư thế một người đang được phép cùng ngồi trao đổi ý kiến, chứ không còn là kẻ tội đồ đang ở thời kỳ bị khai thác, hỏi cung, thẩm vấn.

Trong khi tên Páo có vẻ rất tươi tỉnh, thì An còn đầy mệt nhọc. Bộ quần áo anh đang mặc rất nhàu nát và vẫn còn gần như nguyên dấu vết bùn đất của những con đường Quỳnh Nhai, Thuận Châu...
   
- Thuốc đây hút đi! - An đẩy bao thuốc đến trước mặt A Páo. Hắn luống cuống rút lấy một điếu, tươi cười.
   
- Em xin cán bộ!
   
Rồi hắn móc túi lấy ra một tờ giấy gấp tư, mở ra, hai tay run run đưa cho An:
   
- Thưa cán bộ, bản cam kết, em đã viết xong rồi đấy. Em ăn thì nhanh viết thì chậm lắm!
   
An mở to mắt, đỡ lấy tờ giấy, gương mặt vui hẳn lên:
   
- A, xong rồi hả? Tốt!
   
Páo như e thẹn:

- Thưa cán bộ... em nói được, nhưng em không biết viết mà, cán bộ tha lỗi cho...
   
- Không sao! Miễn là cái bụng cậu phải thực...
   
- Vậy em vui rồi! Thề có trời đất, cái bụng em thế nào, em viết thế. Cái bụng em khác, cái bút viết khác, em sẽ bị sét đánh, beo vồ...
   
Anh cầm tờ cam đoan đọc lướt. Lời lẽ của hắn lỗ mỗ, ngây thơ, câu cú khá lộn xộn. Nhưng điều quan trọng mà anh đọc được, nói kiểu những nhà văn: “đọc được giữa hai dòng chữ”, là sự hối lỗi thực sự. Hắn xin tha chết, hắn cam kết sẽ hết lòng phục vụ, sẽ tham gia bất cứ việc gì để đánh lại bọn Mỹ, Diệm. Có thể coi đó như những lời thề nguyện. Với người dân miền núi, An biết một khi họ đã thực sự tin ai, quyết một dạ với ai, thì đó là những gì suốt đời không thể thay đổi.
   
Gấp bản cam kết lại, An mỉm cười ngắm nhìn Tráng A Páo, như càng thấy rõ đây là một con người vừa hồi tỉnh và được đưa lên từ vực sâu của tội lỗi. Gần mười năm theo giặc, thì ra hắn vẫn chưa bị nhuộm đen hoàn toàn. Kể cũng lạ và như khó tin. Nhưng lại đúng như thế. Tất nhiên sự cảnh giác không bao giờ được xao lãng, An vẫn nhớ thế. Cái gì quá nói chung đều có thể có hại cả, kể cả quá tin, và quá nghi ngờ... Con đường phát triển và cuộc sống của mỗi con người quả là rất khác nhau và có biết bao điều luôn luôn như kỳ lạ xảy ra với họ, mà ta cần phải thực sự tìm hiểu với tất cả tinh thần trách nhiệm cũng như lương tâm...
   
- Em viết thế có được không, thưa cán bộ? - Páo ngước lên nhìn An, hồi hộp và dè dặt hỏi. An mỉm cười, gật đầu:
   
- Được rồi. Tốt! Tôi sẽ trình lên cấp trên ngay.
   
- Ôi, em mừng quá. Em xin lạy cán bộ ba lạy.
   
- Khỏi! Nếu theo tục lệ người Mông cậu còn phải cắt tiết gà pha rượu để ăn thề nữa, phải không?
   
- Phải! Phải, cán bộ ạ. Nhưng ở đây em vẫn còn là tù, em không có gà, không có rượu.
   
- Nhắc cho vui thôi. Đã bảo khỏi mà!

Tráng A Páo lại cười sung sướng. An cũng mỉm cười theo. Thật ra cấp trên và cả riêng anh biết là có thể tin ở tên này, ngay từ hôm đầu khi hắn đã tự khai ra hết những quy ước tuyệt mật của “Trung tâm” về việc liên lạc bằng điện: từ quy ước rất mật về an ninh mật mã cho tới an ninh báo vụ... Rất nhiều điều thật ra ta chưa hề biết gì. Páo cũng đã khai ra cho ta biết cả quy ước buổi phát tin đầu tiên về “Trung tâm” bắt buộc phải có tín hiệu an toàn của nhóm, và phải do chính nhân viên điện đài của toán đánh (để các chuyên viên Mỹ còn so sánh với băng đã ghi lại phong cách đánh riêng của từng tên được lưu trữ lại, xem đây đúng là nhân viên VTĐ biệt kích thật của chúng đánh, hay là người của cộng sản đánh). Nhưng chưa đủ, Páo còn nhấn mạnh: trong bức điện đầu tiên ấy còn phải có cả tín hiệu an toàn cá nhân của toán trưởng (mà tín hiệu này cũng cực mật, chỉ mình tên này được biết) do chính tên toán trưởng cung cấp. Như vậy “Trung tâm” mới có thể tin là toán không bị khống chế đánh lừa trở lại...

[bodoibienphong]

An biết cấp trên mừng lắm. Nếu nó không khai ra có thể sẽ lại tái diễn “vụ Đồng Mỏ” năm 1952 không biết chừng… Nay Páo còn làm cả bản tự nguyện cam đoan nữa thì với hắn, thế là đã đầy đủ... Chỉ còn có Cầm Diêu. Rõ ràng là không thể thiếu.

Lúc này đây hắn đang gặp mẹ và em gái... Thôi, cứ để cho họ trò chuyện, cùng trút hết mọi niềm tâm sự... An cảm thấy giờ phút này tuy có thể vẫn còn rất mệt nhọc, nhưng tâm hồn, đầu óc lại khá yên ổn với một niềm tin sáng sủa...

*
*      *

   
Ngay hôm sau Cục trưởng Công Năng họp ngay với một số cán bộ, trinh sát đã được huy động trong vụ Goblin. Bộ trưởng Quốc báo sẽ tới dự. Trong lúc chờ ông, mọi người trò chuyện râm ran. Không khí đặc biệt khá vui vẻ. Ông Trường vừa từ Quảng Ninh về. Ông lại ôm lấy chiếc điếu cày rít sòng sọc, nhả khói mù mịt, và nói được dăm câu lại văng ra những từ rất “dân dã”, ông Thạc với nụ cười rộng rãi, và lúc nào cũng mềm mại, lại ân cần trò chuyện với người này người khác. Cục trưởng Công Năng - con người vốn ít nói, kín đáo, sáng nay cũng như không giấu niềm vui của mình trong cặp mắt sáng tươi tắn. Niềm vui hôm nay của mọi người không phải là vô cớ: mọi yếu tố cần thiết nhất để lập chuyên án về vụ Goblin coi như đã hội đủ: Đã có bản cam kết của Páo cùng với những lời khai rất tốt về mặt kỹ thuật. Nay trở ngại cuối cùng đã được tháo gỡ nốt: Cầm Diêu xin tha tội và cũng đã viết bản cam kết tình nguyện cộng tác như Páo. Một việc cụ thể đầu tiên để chứng minh cho sự thành thật là hắn đã khai trình tín hiệu an toàn cá nhân của toán trưởng. Thêm nữa, hắn xin được gặp một trong mấy ông cán bộ lớn tuổi, kể cả ông trẻ tuổi đã từng hỏi cung hắn, để được trình báo rõ thêm về việc Ngô Thứ Lân đã trao cho việc: tìm gặp bắt liên lạc với một nhân vật tên Chương - khi đã có cơ sở vững và có lệnh của Trung tâm...
   
Bộ trưởng đã tới. Chỉ nhìn đôi mắt sáng ngời, với đôi cánh mũi như càng mở rộng một cách khoan khoái, mọi người đều thấy ngay ông đang rất vui. Cục trưởng Công Năng xin phép được bắt đầu làm việc. Ông mở đầu báo cáo tình hình bằng một câu vắn tắt nhưng tổng hợp:
   
- Thế là chúng ta đã bước đầu thắng lợi, một thắng lợi thực sự có ý nghĩa, thực sự quan trọng.
   
Mọi người cùng gật đầu tán thưởng. Đúng là một thắng lợi bước đầu nhưng rất đáng kể. Cụ thể: trừ một tên chết vì dù không mở, toán gián điệp biệt kích đã bị bắt hết. Tang vật thu về tương đối đầy đủ, trừ mấy thứ lặt vặt như bật lửa, đèn pin, dây dù, vải dù, rượu và bánh kẹo... bị một vài ai đó trong các lực lượng truy bắt lấy đi... Nhưng quan trọng nhất là tất cả toàn gián điệp biệt kích dẫu đã được Mỹ tốn công đào tạo, huấn luyện đã nhận tội hết, không trừ một đứa. Còn hơn thế nữa: chúng đều tình nguyện xin lập công chuộc tội. Tất nhiên ta có gặp khó khăn ít nhiều với tên toán trưởng, nhưng cuối cùng mọi việc đều đã trôi chảy.
   
Bộ trưởng bổ sung: thắng lợi còn phải nói thêm nữa là: ta bước đầu rút ra được một số kinh nghiệm cụ thể, kể cả tri thức bổ ích trong việc này. Trước hết: một lần nữa lại phải khẳng định là công tác bảo vệ trị an, nhân dân làm tốt, chúng ta đã có tai mắt ở khắp mọi nơi. Một kinh nghiệm nữa có thể thấy là không cần huy động nhiều lực lượng: nào quân của xã, huyện, nào quân của tỉnh, nào quân của khu, nào quân của bộ... nhiều quá, ồn ào quá. Không cần thiết! Đánh gián điệp biệt kích phải nhanh, gọn và bí mật... Cũng đã vỡ ra: chống chiến tranh gián điệp biệt kích, nên giao hẳn cho bên phản gián chứ không phải việc của cảnh sát trật tự. Nên nhanh chóng tách Cục Bảo vệ chính trị ra thành lập Cục Phản gián. Ngoài ra cũng cần phải có một cuộc họp liên tịch giữa Bộ với những ngành liên quan như tỉnh đội và ngay cả công an vũ trang của bộ, để bàn thống nhất quan niệm thế nào là chiến lợi phẩm, thế nào là tang vật. Chuyện nhỏ thôi nhưng không giải quyết tốt cũng dễ mất đoàn kết...
   
Điếu thuốc vẫn không lúc nào rời trên hai ngón tay vàng khè - Bộ trưởng Quốc vui vẻ nói tiếp:

- Tôi hoan nghênh mọi việc các đồng chí vừa làm được. Tuy nhiên, tôi muốn nhắc lại với một trong những cái đáng thú vị nhất là ta đã làm chuyển biến được tên toán trưởng. Nó đã hiểu được ra: đâu là sự thật, đâu là chân lý, và tự nguyện xin cộng tác lập công chuộc tội. Điều đó quan trọng lắm!.
   
Rồi ông chuyển sang phần bàn về công việc lập Ban chuyên án. Nhưng trước khi đi vào cụ thể, ông nhấn mạnh lại ý đồ của ta. Đó là: sẽ dùng người của chúng để moi tim, rút ruột chúng, tức là tìm hiểu các ý đồ cụ thể của chúng để chủ động phá và tấn công lại, biến ý đồ của địch thành ý đồ của ta, bắt chúng hoạt động theo ý ta…
   
Ông cũng nhắc nhở: chuyên án do Bộ làm, nhưng cần được sự nhất trí, hỗ trợ tiếp sức của địa phương. Vì vậy trước khi chính thức triển khai công việc, Cục của ông Năng phải cử người lên khu Tây Bắc và xuống cả Sơn La để trao đổi ý kiến với lãnh đạo các nơi đó. Nếu thuận, Ban chuyên án sẽ được chỉ định như sau: ông Thạc làm trưởng ban, ông Trường làm phó ban, lấy thêm ông Trần Vạn khu phó Công an khu Tây Bắc tham gia làm uỷ viên, đặc trách hậu cần. Một trinh sát của Bộ được phân công làm trợ lý cho Ban đó là Nguyễn Nguyên An. Ngoài ra lên trên đó, khi cần Ban chuyên án có thể đề nghị trên huy động thêm trinh sát hoặc cán bộ công an của Khu, và tỉnh, huyện đến trợ lực đồng thời tập việc luôn thể, nhằm đào tạo, bồi dưỡng cho anh em ở địa phương.
   
Tiếp lời Bộ trưởng, ông Năng trình bầy về những việc cần phải làm gấp: ông Thạc sẽ lên ngay Khu Công an Tây Bắc trao đổi ý kiến mọi mặt. Trong khi đó ông Trường ở Hà Nội với An là trợ thủ, tranh thủ lo liệu cụ thể mọi mặt về nhân viên, phương tiện, điện đài và các mặt hậu cần cho Ban, để có thể lên đường càng sớm càng tốt. Nhưng một trong những việc quan trọng hàng đầu là ông Trường phải thảo ngay một số bức điện đầu tiên “của toán Goblin” để đánh vào Sài Gòn báo cáo với “Trung tâm”. Tất cả các bức điện này dù lớn dù nhỏ đều phải trình Bộ để duyệt trước...
   
- Đúng! Cần soạn thảo ngay những cái đó. Rồi cho tôi xem - Bộ trưởng Quốc rất đồng ý.
   
Trước khi giải tán, theo thói quen, Bộ trưởng lại hỏi một câu đã trở thành lệ:
   
- Các đồng chí có còn ý kiến gì không? - Miệng hỏi mà ông lại thầm e ông Trường, người hay lắm ý kiến nhất sẽ lại hỏi lại cái này, hoặc “chưa nhất trí” cái khác... Nhưng, không có ai lên tiếng cả.

Mọi người cùng lục tục ra về. Không khí nhộn nhịp, vui và dường như có cả chút hồi hộp cùng hy vọng tựa như sắp bắt đầu bước vào một trận lớn. Tuy nhiên, không phải không có người vẫn còn những nỗi nặng nhọc riêng tư. Ra khỏi cổng, ông Trường gặp An, chép miệng:
   
- Bà xã mình lại đang thấp khớp cậu ạ, đi không nổi nữa. Tụi nhóc thì cứ như... ngỗng cả...
   
Nói đoạn ông nhảy lên xe phóng gấp. Khác với nhiều anh em trong Cục, ông lấy vợ khá sớm, nay đã ba con, đứa lớn lên mười. Vợ ông, do “chính sách” mới xin được vào làm ở xưởng may quần áo tù. Nhưng chị yếu đau luôn, nhà gần như quanh năm neo bấn...
   
Rồi đến lượt An cũng gò lưng phóng miết ra bãi Phúc Xá. Dường như cái qui luật sinh hoạt nhà “lính” không bao giờ thay đổi: Cu Toàn đi nhà trẻ thông tầm. Thuỳ đi làm ca, chưa về. An hí hoáy mở cửa rồi xuống bếp. Một rá gạo, một mớ rau, một mớ nhộng, mấy chai, lọ muối, mắm, mỡ... Thuỳ đã sắp sẵn mọi thứ từ lúc còn tối đất để đấy, trưa An về thổi nấu, đỡ vất vả. An cởi bỏ áo ngoài, bắt tay vào “đánh vật với ông Táo”.

Trời hết sức oi bức. Cả nhà chỉ có độc một chiếc “tai voi” mua lại của một ông được sang Liên Xô tu nghiệp ki cóp mang về từ năm ngoái. Chiếc quạt này chỉ dành riêng cho cu Toàn. Hai vợ chồng An “chuyên trị” quạt nan đã quen... Ngoài kia, phía sông Hồng lại có tiếng sấm rền rĩ, rồi cả chớp loang loáng ở chân trời. Lại sắp mưa to đây! Hè năm nay miền Bắc sao mưa nhiều quá. Đi từ Suối Rút - Chợ Bò về, tới đâu cũng thấy lụt lội mênh mông cả... Bao giờ mới hết những cảnh này?

[bodoibienphong]

8

Mưa vẫn lắc rắc rơi. Bầu trời là cả một trần mây xám nặng nề. Miền Bắc là như thế, không mưa thì thôi, đã mưa thường mưa dầm dề thối đất thối cát, lắm khi ngập lụt nữa.
   
An đầu đội chiếc mũ cối của quân đội, mình khoác mảnh vải nhựa xanh lét, quần xắn cao, chân mang dép râu cao su đen, chiếc túi tài liệu đeo chéo sườn, bên trong tấm ni lông, gò lưng đạp xe hối hả.
   
Lắm việc quá. “Sếp” Trường đã trực tiếp gánh cho khá nhiều việc quan trọng, nhưng phần của An được phân công “chạy” cũng chẳng ít. Chỉ còn biết tự động viên mình: đây là lần đầu bắt tay vào việc cùng các anh lớn lo liệu thành lập gấp một Đội (hoặc Ban cũng thế) chuyên án để bước vào một trận chiến đặc biệt, chủ yếu là trên làn sóng điện để đánh lừa, nhử địch, để moi gan rút ruột chúng cả về âm mưu cả về vật chất... Đây là một hình thái (hoặc phương thức tác chiến) mà các “sếp” đã gọi bằng tên nghe cũng hay hay “chơi trò nghiệp vụ” với địch. Nghe nói “nghiệp vụ”, có lẽ ai cũng tưởng là việc gì gì cũng phải “nhanh như điện”, và về tổ chức, cũng như các phương tiện... chắc cũng phải khá hiện đại. Nhưng có ai biết đâu cũng vẫn “chân trần, mũ lá áo tơi”. Trước hết “xin” cho đủ số cán bộ, nhân viên cần thiết đã đủ mệt, vì bộ phận nào cũng cần người và đang thiếu người. Sau đó còn phải “chạy” tài liệu, phương tiện..., đủ các thứ cần thiết tối thiểu để làm việc, chắc sẽ “tướt bơ” vì nhiều anh tốt, nhưng cũng chẳng thiếu những vị nguyên tắc máy móc và quan liêu đến kỳ lạ.
   
Từ hai hôm nay, trong khi ông Trường liên miên “chạy”, An cũng như cờ lông công. Anh phải đi xin tem gạo, lĩnh trước tiền lương tháng sắp tới để cho anh em còn gửi lại nhà ít nhiều cho vợ cho con. Còn phải xin (hoặc mượn) từ chiếc đèn bão, can dầu hỏa (trên rừng làm gì có điện!) và lo tới từng mảnh vải nhựa che mưa, đi mưa,... tính đến từng chiếc chiếu cá nhân, từng bi đông đựng nước uống cho anh em mỗi khi lên Khu, về tỉnh họp hoặc truy tìm địch.... Cũng phải xin cho được một chuyến xe con dù xe tã nát để đưa Đội lên trên ấy. Làm gì có xe lửa, xe buýt! Làm gì có bất cứ một thứ xe nào lên trên miền núi xa xôi ấy! Chưa hết, còn phải xin đem đi từng cuốn sổ công tác, xin từng thếp giấy để viết điện, viết công văn, xin (hoặc bỏ tiền túi ra mua) cả một ít sách báo cho anh em đọc khi nhàn rỗi. Trên ấy làm gì có đài bán dẫn. Hiện nay phải là cấp Cục may mới được phát hoặc được phiếu để mua cái của quí ấy!...

Tóm lại là nhiều việc quá! Nhưng cái gay nhất chẳng phải là mệt. Nếu mệt mà được việc thì cũng cam. Đằng này luôn luôn vấp phải những cái “lô cốt” quan liêu, giấy tờ máy móc. Sáng hôm qua, An tới cơ quan hậu cần xin lĩnh trước một tháng tem gạo cho anh em. Viên trung uý già mặt cứ lạnh như tiền:
   
- Hết rồi!
   
An hoảng lên:
   
- Báo cáo đồng chí, lệnh Bộ trưởng, chúng tôi phải lên đường gấp. Vậy làm sao bây giờ?.
   
Nói tới Bộ, viên trung uý già mới lè nhè:
   
- Vậy phải để mai, xem may ra có còn ít nào không...
   
Hình như có những con người chỉ thích gây khó khăn, thậm chí thích lấy sự nghiệt ngã để tỏ ra nghiêm túc về nguyên tắc. Cũng có những con người phải phát cho ai bất cứ cái gì dù là của công cũng như đứt từng khúc ruột y như phải phát đi của cải nhà mình... Mà lại chẳng phải là tinh thần yêu quí, gìn giữ của công! Đó chỉ là một thói xấu, một tính cách kỳ cục của mấy tay dốt đặc... Khi tay trung uý kia nói vậy, An kêu lên:
   
- Ngày mai? Ngày mai lệnh của Bộ chúng tôi phải lên đường rồi! Vậy chúng tôi phải... báo cáo lại với Bộ thôi...
   
Tới lúc đó tay trung uý mới gườm gườm nhìn anh một lúc rồi nói:
   
- Vậy... tôi phải tạm cắt vào khoản của bộ phận khác. Nhưng anh phải ký vay trước...
   
Đến lúc đó An cáu thực sự rồi. Anh dằn giọng:
   
- Ký thì tất nhiên lĩnh là phải ký. Nhưng nhà tôi không đến nỗi thiếu gạo phải đi vay đâu nhé! Anh có tạm ứng hay không thì tuỳ anh. Chúng tôi sẽ báo cáo với Bộ.
   
Tay kia đỏ mặt lên. Thế là hai bên to tiếng. May có một ông đại uý già chạy ra can thiệp mọi việc mới xong xuôi. An cầm nắm tem gạo ra về mà chỉ thấy buồn. Buồn cả cho mình có những lúc thiếu bình tĩnh. Tranh hơn, chấp lời với những loại người như thế làm gì! Ừ thì vay cũng được chứ sao, miễn là được việc.
   
Chưa hết. Sang tới bộ phận tiền lương, anh lại gặp một bộ mặt khó chịu khác: Một tay còn trẻ nhưng đã sớm có phong cách của... một con cáo già. Hắn bảo tiền mặt hết. May sao đã có kinh nghiệm bên tem phiếu, An đã xin được mấy chữ của một ông “sếp” lãnh đạo hậu cần, đồng thời anh hết sức nhẫn nhục đứng hàng giờ nài nỉ: “Đồng chí thông cảm, cố giúp cho, chúng tôi cám ơn lắm”. Nói mãi, hắn mới quăng ra một câu gọn lỏn: “Vậy chiều, 2 giờ!”. Rồi ngoắt đi ngay. An chỉ còn biết nuốt cơn giận như nuốt một cục gạch vào họng rồi ra về. Chiều, đúng hẹn, anh mò tới. Nhưng tên quản lý đi đâu vắng. Gần như điên lên vì sốt ruột, nhưng rồi tới đúng 4 giờ chiều anh cũng lĩnh được một tháng lương ứng trước cho anh em...
   
Việc linh tinh đã hòm hòm, sáng nay An phải làm một việc khác: đem giấy của cơ quan Bộ tới trại giam Thanh Đồng, một trại nhỏ trước đây để giam thường phạm nhẹ. Nay các ông Thạc, Trường và An bàn nhau đề nghị Bộ chỉ thị cho trại chuẩn bị tiếp nhận “các khách mời” (gián điệp biệt kích Mỹ - Diệm) mà chắc chắn bắt đầu từ nay sẽ có. Công việc gọi là “ngoại giao” này lẽ ra ông Trường đi thì “oách” hơn, nhưng ông quá nhiều việc nên đã giao cho An. Cũng may, công việc này khá suôn sẻ. Tuy nhiên ông trại trưởng cứ nửa đùa nửa thật hỏi: “Nhưng liệu có khách ấy không, hay rồi phèo cả?”. An chỉ cười, không đáp lại.
   
Sáng ngày thứ ba, An tranh thủ đi mua một ít sách, truyện. Mưa thì mưa, anh cố lùng bằng được mấy cuốn “Chiến tranh và hoà bình”, “Thép đã tôi thế đấy”, “Cây thập tự thứ bảy”, “Thám tử Gioóc”..., rồi trở về gặp ông Trường và ông Thạc.
   
Khi tới cơ quan, An rũ mảnh ni lông, cài ngoài cửa, bước vào thấy ông Trường một mình đang như bò trên chiếc bàn mộc để đọc mấy tấm bản đồ. An về, ông rất vui:
   
- Thế nào? Xong rồi hả? Nom mặt cậu, không hỏi tớ cũng biết.
   
An tươi cười ngồi xuống, vuốt hai ống quần nhàu nát, ướt át.
   
- Báo cáo, xong! Việc bản đồ cũng ổn cả rồi hả anh?

Ông Trường chép miệng:
   
- Cũng xong, nhưng lằng nhằng mãi. Nó cứ không chịu phát mới lạ chứ. Lại còn vặn vẹo: để làm gì? Đến khi tớ cáu phải quát lên: Vậy có phát hay không thì bảo, để làm gì thì lên gặp Cục trưởng mà hỏi! Lúc đó nó mới chịu đưa cho. Nó thanh minh: xưa nay chẳng mấy khi thấy các anh hỏi tới bản đồ, để mốc cả...
   
Rồi ông cười khà khà:
   
- Của đáng tội, dân trinh sát, cán bộ mình cũng ít khi rờ tới bản đồ thật. Mà cũng dễ hiểu: gọi là công an nhưng nhiều anh có biết đọc bản đồ chó đâu, nên chẳng mấy khi rờ tới. Bây giờ mình hỏi, nó mới nghi hoặc... Thế mới biết sự đào tạo của mình cho tới năm 60, 61 này vẫn còn sơ sài. Phải đề nghị trên đưa cả việc học đọc bản đồ vào chương trình của các lớp, các trường của Bộ và Khu nữa.

[bodoibienphong]

Đến lượt An báo cáo công việc của mình. Anh cũng chẳng giấu mọi nỗi “gian truân”. Ông Trường lại cười kha kha rồi lắc đầu:

- Thế đấy. Còn quá nghèo, quá lạc hậu, nhưng nước ta đã sớm “khá giả” về tệ quan liêu, cửa quyền. Đó là di hoạ của tư tưởng phong kiến.
   
An nửa đùa nửa thực:
   
- Nhưng thế mà vẫn đánh thắng được giặc Mỹ mới lạ, mới tài chứ! Đấy anh xem, có ai chuẩn bị để vào cuộc “chơi” với thằng Mỹ mà lại thiếu thốn đủ thứ và... luôm nhuôm, như ta hôm nay không?
   
Ông Trường nguýt một cái:
   
- Hay! Chú mày đã học được cái lối nói ấy, sẽ còn tiến xa đấy em ạ!
   
Rồi cả hai anh em cùng bật cười xoà. Trở lại nghiêm chỉnh, ông Trường cho An biết mấy việc ông lo, từ việc xin nhân viên mật mã, nhân viên báo vụ... cho tới cảnh vệ, y tá, cấp dưỡng, về cơ bản coi như ổn. Nhưng ông có vẻ hào hứng hơn cả với cuộc làm việc với Ban cơ yếu của Bộ để truyền đạt chỉ thị của Bộ lập một đài đối lưu hai chiều thường trực 24 trên 24 giờ, nhằm bắt đầu từ nay sẽ thường xuyên liên lạc với Ban chuyên án và Tây Bắc. Mật danh đài này sẽ là A20. Một tin vui nữa, ông cho biết: Ông Thạc vừa điện về báo là công việc trên đó cũng đã thu xếp xong. Địa phương hoàn toàn nhất trí mở chuyên án. Một địa điểm bên sông Đà đã được “chấm” làm “trụ sở” cho Ban chuyên án (hoặc Đội) lên ở và làm việc tạm. Ông Trần Vạn, phó khu Công an cũng rất phấn khởi khi được Bộ chỉ định tham gia Ban, đặc trách về mặt hậu cần…
   
Bây giờ, vẫn theo ông Trường, ông còn một việc quan trọng nữa, coi như cuối cùng: 20 bức điện sẽ gửi cho “chúng nó” ông đã thảo xong, sẽ đưa lên Cục trưởng Công Năng xem, rồi trình lên Bộ trưởng Quốc duyệt lần cuối. (Đã có qui định: một chữ đánh đi cũng phải có phê duyệt của Bộ trưởng). Bộ trưởng duyệt xong nhưng còn phải làm việc với tên Diêu để bảo nó sửa lại văn phong sao cho đúng với văn phong quen thuộc cả nó. Nếu không, bọn Mỹ nghiên cứu sẽ dễ dàng phát hiện ra ta giả tạo ngay. Đây là một chi tiết không lớn nhưng lại thuộc những chi tiết cực kỳ quan trọng phải chú ý mà nhóm các ông Thạc, Trường cùng An đã thống nhất.
   
An nghe vừa thấy vui vừa thấy khá ngợp trước công việc. Nhiều và mới quá, chưa bao giờ mấy anh em từng làm như vậy. Đây là chuyên án đầu tiên do Cục, mà cũng là Bộ trực tiếp tổ chức và điều hành. Có thể nói ta chưa có nhiều kinh nghiệm hoặc mô hình gì, kể cả kinh nghiệm của nước bạn. Bộ chỉ có thể chốt mấy nguyên tắc ban đầu: Bí mật, thầm lặng, phát hiện cho được âm mưu, kế hoạch và địa bàn hoạt động của địch... Nhưng cụ thể đánh và chống ra sao, còn phải vắt óc ra mà nghĩ. Bởi vậy, ông Thạc, ông Trường cùng anh em trong phòng đã phải cố gắng cùng mầy mò. Có hôm nghỉ trưa cũng không có ai về. An qua loa một chút ở căng-tin, rồi mọi người cùng trở về phòng làm việc, cởi trần, nằm cả lên mấy chiếc bàn mộc mà “tán” với nhau. Tán mãi rồi dần dần cũng ra được kế này, cách nọ để trình lên Cục và Bộ... Cũng bởi thế hôm nay guồng máy mới chạy được kha khá...
   
Khá nhanh, chỉ sau có một ngày đệ trình 20 bức điện lên Cục rồi Bộ, ông Trường đã được trả lại đầy đủ và dường như không có sửa chữa gì mấy. Đặc biệt có ý kiến của Bộ trưởng ghi ở một góc bức điện thứ nhất: “Đồng ý đưa cho tên D. sửa lại văn phong cho đúng là của nó”. Mừng quá, ngay sáng hôm đó, ông lại quày quả đạp xe tới trại giam Thanh Đồng để gặp tên Diêu.
   
Không phải đợi lâu, Cầm Diêu đã có mặt, khe khẽ bước vào căn phòng đã quá quen thuộc với hắn. Nhìn thấy ông Trường hắn không khỏi ngạc nhiên vì gần một tuần qua không thấy ông tới, mà chỉ có An. Ông Trường chính là người đầu tiên đã hỏi cung và dẫn dụ hắn những điều phải trái. Nó rất nể cái uy của ông và cũng sớm thấy ông rất cương trực, thẳng thắn và thương người. Vì thế cũng ngay từ buổi đầu, nó đã không có ác cảm với ông.
   
Ông Trường chỉ cho nó chiếc ghế đặt ở gần ngay chiếc bàn của ông:
   
- Thế nào? Khoẻ chứ?
   
- Cảm ơn cán bộ. Tôi cũng đã... ăn, ngủ được khá hơn trước.
   
- Này cái ảnh cậu chụp cùng bà cụ và cô em ở đây, tôi đã được cán bộ An cho xem. Đẹp đấy! Sẽ cho cậu làm kỷ niệm.
   
- Dạ, cảm ơn cán bộ.
   
Ông Trường ngắm nhìn thấy tên Diêu quả là đổi khác khá nhiều so với hôm đầu bị đưa về đây. Bộ râu quai nón đã được cạo lại sạch sẽ, gương mặt không còn teo tóp nữa, cặp mắt đã trở lại sáng sủa, bình tĩnh. Quả là tâm tư đã có tác động rất lớn đến thể lực và thần sắc con người.

- Tôi vừa đi công tác về, đã được biết tất cả những gì tốt đẹp xảy ra với cậu... Tôi rất mừng cho cậu.
   
- Thưa cán bộ, đúng là... tôi như vừa tỉnh lại sau một cơn mê...
   
- Tôi biết trước sau rồi cậu sẽ hiểu ra tất cả những gì sai, đúng...
   
- Thưa cán bộ, tôi sẽ suốt đời không bao giờ quên ơn các cán bộ đã tìm lại được mẹ và em gái cho tôi. Tôi cứ tưởng như mình đã chết đi nay sống lại. Quả thật bao năm qua tôi cứ nghĩ rằng mẹ và em tôi đã... Bây giờ mới biết tôi lầm. Vâng, tôi đã lầm. Tôi có lỗi. Tôi có tội nữa, với các cán bộ, với tất cả mọi người trên quê hương...
   
Ông Trường cười:
   
- Tôi hiểu anh! Như thế là rất tốt cho anh nếu bây giờ anh đã thực sự nghĩ lại được như vậy. Nói thật, tôi còn mừng hơn nữa khi được cán bộ An cho tôi xem cả bản tự nguyện cam kết của anh để trình lên cấp trên.

- Thưa cán bộ, cán bộ có chú ý thấy có cả chữ ký của mẹ và em gái tôi không ạ?
   
Ông Trường cười, gật đầu:
   
- Có. Rất hay! Có cả bà mẹ và cô em ký làm chứng, bản cam kết của anh càng thêm có ý nghĩa...
   
- Thưa cán bộ, tôi xin mẹ tôi và em tôi cùng ký vào đấy, là muốn chứng minh tôi thật lòng, hoàn toàn thật lòng mong muốn được làm việc, trước hết để mẹ và em tôi tin là tôi sẽ không còn ngu dại làm điều gì để mẹ và em phải đau lòng nữa.
   
- Chúng tôi tin anh! Cũng vì vậy hôm nay tôi đem đến cho anh cơ hội đầu tiên để cho anh được làm việc...

[bodoibienphong]

Nói đoạn ông Trường mở xà cột (túi da đựng tài liệu) lấy ra 20 bức điện mà ông đã dự thảo. Trước khi đưa cho hắn, ông nghiêm chỉnh và thận trọng cân nhắc từng lời vắn tắt lại việc này, cho hắn hiểu được ý đồ của ta mà phục vụ.

Tên Diêu không khỏi ngạc nhiên. Bởi chính y cũng chưa bao giờ hiểu được thật rõ thế nào là “chơi trò nghiệp vụ”. Trước đây, ở Sài Gòn, y chỉ được nghe thoáng qua, rất thoáng qua về chuyện này ở đâu đó. Y không ngờ “những người ở ngoài Bắc” này lại có vẻ rất sắc xảo, rất sâu về chuyện này đến thế. Y lễ phép:
   
- Thưa cán bộ Trường, thú thật bây giờ tôi mới được biết chiến thuật và các phương thức phản công này trong cuộc chiến bí mật. Tôi cũng không ngờ các cán bộ đã biết đã chú ý cả đến những việc rất tinh tế này. Dạ, đúng, nếu điện không có dấu vết văn phong của chúng tôi mà tụi Mỹ đã biết, đã thuộc thì đúng là tụi nó sẽ phát hiện ra ngay đó là những bức điện giả. Dạ, việc này tôi xin làm ngay. Cán bộ cứ yên tâm. Tôi có thể xin thề…
   
- Khỏi cần! - Với phong cách tựa các “anh Hai Nam Bộ”, ông Trường khoát tay cười - Anh cứ làm việc đi! Anh làm tốt tới đâu, chúng tôi biết tới đó chứ!
   
Tên Diêu bắt đầu chăm chú đọc các bức điện. Mỗi bức chỉ mấy dòng đủ đánh đi không quá 20 phút một lần. Khi đọc xong hắn ngẩng lên, rụt rè và do dự một chút rồi gắng mạnh dạn hỏi:

- Thưa cán bộ, sao không thấy giải thích sự chậm trễ ạ? Và cả chuyện tên G6 chết vì dù không mở nữa?...
   
Ông Trường lắc:
   
- Chưa cần! Quan trọng nhất là báo cho “nó” biết là toán đã an toàn tới được địa điểm tập kết, tránh được mọi nhóm tuần tra, các trạm gác. Nay xin bắt liên lạc. Bắt được liên lạc, và khi đó mới báo về tên G6.
   
Thêm một lần nữa tên Cầm Diêu lại phải thốt lên:
   
- Dạ thưa, không ngờ các cán bộ lại tinh tường đến như thế. Vậy còn điều nữa mà tôi định xin cán bộ thêm vào là yêu cầu “Trung tâm” tiếp tế ngay điện đài, thuốc men và nhất là vũ khí... Nhưng cứ như ý kiến cán bộ vừa nói thì không cần hấp tấp là phải. Cứ đàng hoàng, chắc chắn đã…
   
Ông Trường gật đầu:

- Đúng! Bọn Mỹ rất quái. Mình cũng phải rất tinh và thận trọng. Nói tóm lại phải làm sao cao tay hơn nó thì mới thắng.
   
Từ giây phút đó, Cầm Diêu nhìn ông Trường bằng cặp mắt gần như hoàn toàn cảm phục. Ông Trường tiếp:
   
- Vậy, cậu chú ý viết lại sao cho đúng kiểu như mọi khi cậu vẫn điện về P54 ấy. Tối nay tôi cần lấy ngay. Được chứ? Cũng ngắn thôi mà.
   
- Dạ, được, tôi xin viết ngay! Xong ngay ạ.
   
- Thế tốt!
   
Có hơi khác một chút - xẩm tối hôm đó ông Trường mắc việc. An thay ông tới trại giam nhận được những bức điện mà Cầm Diêu được giao viết lại.

20 bức điện được đem về, ông Trường xem lại và cười vang: “Thằng này cũng khá thông minh! Viết lách được! Đúng là giọng điệu và ngôn ngữ của sĩ quan ngụy, mà là ngụy thiểu số có chút chữ nghĩa. Không ai có thể bắt chước nổi. Nói đoạn ông nhét tất cả vào xà cột, và tức tốc lên Cục để báo cáo ngay, đồng thời nhận chỉ thị xuất phát, đưa những người của Ban chuyên án lên sông Đà.
   
Ông Công Năng đang có ý chờ. Thấy ông Trường tới, ông mời và làm việc luôn. Phòng làm việc của Cục trưởng cũng đơn sơ. Bàn ghế đều xuềnh xoàng. Chỉ hơn bên phòng ông có lẽ là một chiếc điện thoại và chiếc quạt tai voi. Không có trà. Chỉ có nước đun sôi để nguội. Vốn là “người của công việc” không hay chuyện trò kề cà, lan man, ông Năng ngồi vào bàn luôn. Nhận 20 bức điện dự thảo, ông chưa nói gì mà mở một tấm bản đồ ra. Ông chỉ cho ông Trường đâu là đường 41, đâu là đường 13, đâu là Phù Yên, đâu là Sơn La, Thuận Châu, Mai Châu và đâu là sông Đà... Cuối cùng ông thong thả nói, rất nghiêm túc:
   
- Sau đây nếu liên lạc được với bọn chúng, chắc chắn các anh sẽ phải lần mò, đi sâu vào rừng núi rất nhiều theo yêu cầu của chúng. Các anh sẽ phải đi theo bản đồ. Cải trang thành dân địa phương. Không được hỏi đường bất cứ một ai. Hết sức bí mật như chính các anh là các toán gián điệp biệt kích... Còn bây giờ, các anh đi xe tới một địa điểm bên bờ sông Đà, địa phận Mộc Châu, sẽ gặp một đơn vị gọi là “Hợp tác xã lâm nghiệp Tú Nang” sẽ có người đón. Ám hiệu là người đó tay cầm quạt, quấn khăn mặt bông ở cổ, còn anh thì cầm mùi xoa ở tay trái. Mật khẩu, hỏi: “Các đồng chí có phải bên địa chất Sài Khao không?”. Trả lời: “Đi kiếm lâm thổ sản đây”. Còn các bức điện rồi sẽ trao lại cho các anh sau khi có chữ ký phê duyệt của Bộ trưởng. Các anh phải mã hoá cho kịp. Hạn cuối cùng: “Đúng 13 giờ 30 ngày 10 tháng 6 này, phải lên được phiên đầu tiên!”.
   
Ông Trường là tay lăn lộn đã nhiều, ngồi nghe mà cũng thấy ngợp.

 

*
 *     *

   
Ngày lên đường đã tới. Mọi người đã tập hợp từ tinh mơ, chỉ trừ nửa tiểu đội công an vũ trang để làm cảnh vệ sẽ lấy ở Sơn La, và hai cậu cơ yếu, báo vụ đã đi trước với ông Hạc. Ông Trường, Nguyễn Nguyên An và anh y tá có mặt sớm nhất. Đặc biệt: Tráng A Páo, nhân viên báo vụ của toán Goblin cũng được đưa đi theo. Vì nhiệm vụ đặc biệt, hôm nay nó được phép tạm trút bỏ đồ tù để mặc một bộ quần áo nâu. Ấy vậy mà hôm nay ai cũng thấy nó hớn hở, sung sướng y như một đứa trẻ lần đầu được mặc quần áo đẹp và mới. Nó luôn tươi cười, rỉ tai An:
   
- Thưa cán bộ, ở trong đó họ cũng cấp tiền cho chúng em may cả com lê, diện lắm. Nhưng em chưa bao giờ thích như bộ đồ này cán bộ à. Nó tốt lắm đấy!
   
An cười, gật đầu, hỏi lại:
   
- Vì đây là quần áo Cách mạng cho, phải không?
   
- Phải rồi! Thưa cán bộ, tí nữa thì em bị tội chết, vậy mà bây giờ lại được đi công tác với các cán bộ thế này, vui quá!
   
Trước khi xe lăn bánh, ông Trường cùng An kiểm lại lần cuối các phương tiện cần thiết đem đi. Trong lúc cùng kiểm lại các phương tiện, ông Trường hỏi An:

- Cậu cũng ăn sáng tàm tạm thôi đấy chứ? Cậu Tân lái xe đã dặn đi con đường “Hành xác” hôm nay, ăn nhiều sẽ nôn bằng hết đấy.
   
An gật đầu. Ông Trường thì thào tiếp:
   
- Cậu thế nào, chứ tớ suốt mấy hôm nay cứ mờ cả mắt để chuẩn bị cho đoàn, phút cuối cùng lại còn phải dự buổi phát thử mấy bức điện. Việc nhà chẳng ngó được cái quái gì hết. Tháng lương vay trước được, chỉ kịp ném lại cho bà xã một nửa, thế rồi... alê, tút!... Chỉ lo nhất là lũ trẻ...
   
An khẽ thở dài:
   
- Tôi cũng vậy thôi, anh!

[bodoibienphong]

Mọi người cùng lên xe. Chiếc com măng ca đít vuông Rumani bắt đầu lăn bánh. Chỉ một lúc sau, xe đã ra khỏi thành phố. Mọi người lim dim ngủ, vì sáng nay dậy quá sớm. Riêng An dù cố, vẫn không tài nào ngủ được. Nhiều chuyện trong nhà vẫn còn lộn xộn trong đầu óc anh. Sáng nay đã cố bí mật rón rén dậy để cu Toàn ngủ được ngon. Nào ngờ nó cũng thức dậy liền. Có lẽ nó đã nghe được hai vợ chồng nói chuyện với nhau từ tối hôm trước, nên cứ bám chặt lấy An mà khóc: “Không! Bố đừng đi!”. Dỗ thế nào cũng không được, tội quá, muốn chảy cả nước mắt. Nó biết lần này An sẽ đi xa, đi lâu... Ôi, thằng bé vẫn gầy tong teo. An vẫn luôn thầm mơ ước giá có phép thần gì cắt, xẻ được thịt da để đắp vào cho nó, anh cũng xin làm ngay...
   
Xe chạy một mạch, qua Hà Đông, Xuân Mai, rồi Hoà Bình, Suối Rút, dốc Cun... Đã ngả sang chiều rồi, đường cứ mỗi lúc một vắng teo. Không một quán hàng. Chỉ có rừng núi hoang vắng với con đường toàn đá lổn nhổn, và những ổ gà lớn nhỏ, không một bóng người. Mãi sau mới thấy hai chiếc xe tải Môlôtôva lắc lư như hai con trâu già từ phía Sơn La đổ xuống. Mệt mỏi, chẳng ai buồn hỏi nhau một câu. Đói quá rồi. Hàng quán vẫn hoàn toàn không có. Nhưng rồi cũng thấy một chiếc lều xiêu vẹo trống huếch cả bốn bề, trong có một chiếc chõng nứa ghép đơn sơ, trên bày sáu bảy quả chuối, dăm quả dưa chuột và ba tấm mía. Một mảnh cót cũ kỹ xé ra từ cái mẹt nào đó, treo lủng lẳng ở cột, trên có nguệch ngoạc mấy chữ viết bằng vôi: “Quán tự giác”. Mừng như bắt được của, xe dừng lại. Mọi người sà vào quán ăn ngấu nghiến hết bay, rồi để lại một ít tiền. Xe tiếp tục chạy. Ước chừng khoảng năm sáu giờ chiều. (Ước vậy theo bóng mặt trời chứ cả ông Trường và An đều không có đồng hồ) mới tới đất Mộc Châu. Lại đói. May lại gặp một quán tự giác nữa với nửa nải chuối và một bắp hoa chuối. Lại sà vào ăn. Riêng hoa chuối đành chịu vì không tiện nấu nướng dọc đường. Đêm xuống dần. Cả lái xe, cả người trên xe đều đã mệt rã. Ông Trường hội ý với An rồi quyết định dừng lại. Ngủ giữa rừng. Sáng hôm sau khi mặt trời chói lói mới trỗi dậy, đoán phải tới bảy giờ. Mọi người vui mừng vì qua một đêm an toàn, vô sự.
   
Xe lại tiếp tục đánh vật với con đường “Hành xác” rồi rẽ về phía sông Đà. Khoảng gần 10 giờ, An nhìn lên phía trước đã thấy dòng sông thấp thoáng hiện lên sau những ngọn lau trắng ở bên đường. Tiếng thác gầm thét đã vẳng lại từ xa xa càng làm cho dòng sông như thêm nổi rõ hồn thiêng sống động. Bên kia sông là những triền núi đá dựng đứng như thành làm cho cảnh trí càng thêm hùng vĩ, thơ mộng lạ lùng. Tất cả mọi người trên xe cùng như tỉnh lại trong nỗi mệt nhọc đường trường. Một cảm giác, một rung động nào đó, vừa như một niềm tôn kính huyền bí, vừa như một nỗi khát khao yêu mến bỗng như xâm chiếm mọi tâm hồn... Một lúc sau An bỗng nhìn thấy một tấm biển gỗ cắm ở bên đường nhưng đổ quẹo sang một phía. Trên tấm gỗ mộc ấy nổi lên mấy chữ viết bằng sơn xanh: “Hợp tác xã lâm nghiệp Tú Nang”.
   
- Đây rồi! - An như reo lên.

Cũng vừa lúc đó, một thanh niên chạy tới, giơ tay ra hiệu cho xe dừng lại. An và cả ông Trường cùng nhận ra ngay tay Thức, nhân viên cơ yếu của Bộ đi trước cùng ông Thạc. Chẳng còn cần đến tín hiệu, ám hiệu với mật khẩu gì nữa:
   
- Đâu, anh Thạc đâu? Có gần đây không? - ông Trường hỏi.
   
Thức cho biết: nơi của Ban chỉ còn cách đây khoảng 100 mét, rẽ vào rừng, đi qua một con suối nhỏ. Nơi đó vốn trước đây là hai cái lán của một nhóm khảo sát địa chất sông Đà. Họ đã bỏ đi từ lâu. Lán hoang phế, đổ nát, ông Thạc đã cho anh em sửa sang lại, ở tạm được.
   
Thế là gửi xe lại Hợp tác xã lâm nghiệp, cả nhóm đi theo Thức vào luôn “Khu khảo sát sông Đà” (về sau anh em lấy tên đó để đặt cho nơi ở của Ban, để có một địa chỉ nhận thư hoặc công văn của tỉnh, huyện... gửi tới). Ông Thạc đang ngồi đợi. Tất cả cùng ôm chầm lấy nhau, vui như đã lâu lắm mới được gặp lại, hoặc như ra nước ngoài gặp được nhau ở Mát-xcơ-va, hoặc Bu-đa-pét vậy.
   
Hai chiếc lán đã được sửa sang lại nhưng vẫn rất tuềnh toàng. Đặc biệt ở đây có quá nhiều dĩn. Vừa ngồi một chút dĩn đã bu đầy, đốt ngứa râm ran. Ông Thạc cười hiền:

- Vì an ninh Tổ quốc, ta lại “về rừng” một phen, phải không các bạn?
   
Sau khi hai ông Thạc và Trường cùng An trao đổi ý kiến về công việc, anh em thu xếp đồ đạc, phân chỗ ở xong là bắt đầu bữa trưa. “Anh nuôi” đem ra: Chỉ có cơm nguội và ít sắn luộc, cùng măng rừng nấu với mắm tôm. Nhưng đói, ăn vẫn thấy ngon vô cùng. Ông Thạc phân trần với mọi người như có lỗi:
   
- Trên này chợ búa rất xa, mà là chợ miền núi thì các anh chắc biết: còn có cái gì! Mấy hôm nay bọn tôi không măng rừng thì rau tầu bay, chán rau tầu bay lại rau má... Làm gì có cải, có cần, cà chua, xa lát ở đây.
   
Dĩn vẫn tiếp tục tấn công. Nhìn ra xa xa, sông Đà chẳng còn mấy gợi cảm như khi mới đến. Xung quanh chỉ có những núi cùng rừng, xanh ngắt một mầu nguyên thuỷ hoang sơ... Mấy anh thanh niên nhân viên trong Ban đã sớm ngao ngán ngáp dài. Nhưng vẫn không thể quên: giờ lên phiên liên lạc với Sài Gòn sắp đến. Ông Thạc, ông Trường lệnh cho các nhân viên quay máy phát điện, báo vụ viên cùng Tráng A Páo leo lên cây cao bắc ăngten, kiểm tra, chuẩn bị máy móc thật đầy đủ. Nửa tiểu đội công an vũ trang của tỉnh đã đến từ hôm trước, dựng thêm một lán ở cạnh Ban, cũng được lệnh bắt đầu triển khai canh gác nghiêm ngặt xung quanh.

13 giờ. Những người trực tiếp đều có mặt bên máy. Không đông lắm: chỉ có hai ông Thạc, Trường và An. Còn toàn là nhân viên kỹ thuật của ta và Tráng A Páo. Bữa nay, lần đầu tiên Páo sẽ phải phát đi các bức điện của chúng ta. Đó là những “phát đạn đầu tiên” bắn trả lại bọn Mỹ ngụy ở Sài Gòn trên mặt trận bí mật đặc biệt này. Đây cũng là lần đầu tiên trong đời vẫn với công việc kỹ thuật này nhưng hắn đã thực hiện trên chiến tuyến của Cách mạng. Rõ ràng bắt đầu có sự thay đổi lại hoàn toàn trong công việc và cũng có thể là thay đổi cả số phận hắn. Rõ ràng sắp diễn ra một sự kiện trọng đại đối với hắn, đánh dấu bắt đầu một cuộc “thay da, đổi máu”. Vẻ mặt hắn lúc nãy còn vui tươi, vô tư lúc này đây trở nên rất nghiêm trang và có phần lo lắng. Hắn lo phiên liên lạc đầu tiên nếu thất bại, hắn sẽ không còn được tin cậy nữa. Thậm chí hắn có thể bị mang tội đánh lừa cán bộ... Hắn ngồi xổm bên chiếc máy thu phát rất hiện đại của Mỹ, đôi môi hơi mím lại, đôi mắt xếch một mí mở căng long lanh. Trên ngọn cây, chiếc ăngten nhô cao hơi rung rinh trong gió. Nhóm cán bộ cùng rút dép cao su lót chỗ, ngồi xuống xung quanh, chờ đợi, quan sát và giám sát mọi việc. Chủ trương của Ban: phiên đầu chỉ phát đi hai bức điện, mặc dầu tất cả 20 bức đã được mã hoá hết theo đúng khoá mã của Sài Gòn, có đủ tín hiệu an toàn báo vụ, tín hiệu an toàn mật mã và nhất là tín hiệu cá nhân của toán trưởng để làm bằng về sự an toàn của toàn thể toán Goblin.

An ngồi hơi xa hai ông Trường và Thạc vì cả hai ông đều hút thuốc lá như ống khói tầu thuỷ, mà toàn thuốc sợi rẻ tiền khét mù. Anh lặng ngắm quang cảnh quá đỗi đơn sơ của phiên liên lạc điện đài đầu tiên với Mỹ ngụy: chỉ có một tên báo vụ mặc quần áo nâu như một thanh niên nông thôn ngồi bên chiếc máy nhỏ, cạnh nó là anh báo vụ viên chuyên nghiệp của ta ngồi xổm, khoanh tay lên hai đầu gối, im lặng theo dõi về kỹ thuật, y như một gã rỗi việc đến ngồi xem chơi, và xa hơn chút là hai anh thanh niên quay ragono... Tất cả chỉ có thế. Nếu không biết, giả dụ bất chợt nom thấy cảnh này có lẽ ai cũng chỉ cho đây là một nhóm địa chất hoặc lâm nghiệp nào đó đang tạm dừng chân bên một bìa rừng để truyền tin báo cáo về cơ sở, một công việc đều đặn hàng ngày và có thể là rất nhàm chán. Liếc nhìn ông Thạc và ông Trường, An thấy gương mặt cả hai người cũng đều khá hồi hộp. Đúng là hai vị chỉ huy sắp vào trận. Dù lão luyện đến mấy, rõ ràng họ cũng không tránh khỏi xúc động trước giờ mở màn của trận đánh đầu tiên, lại rất mới mẻ này. An nhớ lại năm 1954, năm cuối của cuộc kháng chiến chống Pháp, khi ấy anh vẫn còn làm địch vận bên quân đội, chưa chuyển sang công an. Anh đã từng được đi với một số vị chỉ huy từ tiểu đoàn tới trung đoàn để sẵn sàng đón nhận tù binh đưa ra tuyến sau. Anh cũng đã chứng kiến những giây phút cảnh trước khi nổ súng tương tự thế này. Có vị chỉ huy hồi hộp đến nỗi không ăn nổi miếng cơm, chỉ uống mấy ngụm nước rồi vào trận. Có người cũng không kém phần xúc động nhưng đầy tính lãng mạn: mặc bộ quần áo mới nhất để vào trận, để nếu chết thì cũng chết trong bộ quân phục chỉnh tề nhất, mà thắng thì cũng thắng trong bộ áo quần đẹp nhất. Có người lại chỉ hay gắt, cái gì cũng gắt, ngược lại có người trước khi nổ súng chỉ cười, cái gì cũng cười, nhưng người ta hiểu: nụ cười ấy không hẳn chỉ là biểu hiện của niềm vui và sự bình tĩnh... Hôm nay, ở đây không có chết chóc, vì là mặt trận không có tiếng súng. Nhưng cũng có thành, bại. Thành, không nói làm gì, nhưng còn bại thì sẽ uổng biết bao công sức trí tuệ của không ít con người đã phải mầy mò để tìm cho ra những cách đối phó và đánh địch, mà chẳng có một tài liệu nào sẵn có hướng dẫn, chẳng có một kinh nghiệm nào cụ thể để học tập, áp dụng. Nhưng quan trọng hơn nữa: nếu thất bại sẽ không tài nào “moi ruột” được kẻ thù để biết nó muốn gì, làm gì… trong cuộc chiến tranh đặc biệt này, ta sẽ khó tránh được bị động...
   
13 giờ 15. Tất cả đều im phắc. Chỉ còn nghe thấy tiếng gió thổi xào xạc trên các vòm cây, tiếng ragono quay rè rè đều đặn, và tiếng những con thác sông Đà ầm ào ở xa xa...
   
13 giờ 25. Lệnh kiểm tra lần cuối toàn bộ các thông số kỹ thuật, nhất là tần số liên lạc với đài đối của “Trung tâm” địch ở Sài Gòn.
   
13 giờ 30. Tráng A Páo, mặt hết sức căng thẳng nom như lạ hẳn đi, ngoái lại nhìn ông Thạc. Một cái gật đầu và một cái vẫy tay ra hiệu.

[bodoibienphong]

Bàn tay của Tráng A Páo như run run cầm lấy nút tần số trên chiếc thu phát nhỏ nhắn nhưng cực mạnh, bắt đầu xoay đi... Mọi người cùng nín thở. An cũng muốn thốt lên trong lòng mình: “Thế là trò chơi bắt đầu!” và anh hiểu giờ phút này ở xa tới hàng ngàn dặm có những nhân vật lớn của ta, và những tên chóp bu của địch cùng đang căng tai, căng mắt theo dõi những giây phút quan trọng sắp xảy ra ở cái xó rừng này.
   
Một phút. Rồi hai phút, từ trên chiếc đài thu với ngọn đèn tín hiệu mầu đỏ tươi, bỗng bật lên những tín hiệu “đa đít đít đa”... Tiếng nghe hết sức rõ và vang, thích quá. Tất cả mọi người gần như bật cả dậy. Trong tất cả những gương mặt mừng rỡ lúc đó, gương mặt của Tráng A Páo tràn ngập niềm vui và nỗi mừng dường như hơn ai hết. Thế là nó đã bắt được liên lạc, cũng có nghĩa nó đã làm được những gì mà nó đã hứa... Ông Thạc, ông Trường cũng đốt mỗi người một điếu thuốc, rít những hơi rõ dài.
   
- Nghe thánh thót, sướng quá, máy nó tốt cực! -Mấy anh “quay viên” cũng bật thốt lên.
   
Thế là Páo đã có thể đánh đi bức điện đầu tiên với nội dung chỉ là sơ bộ báo tin: toán đã từ bãi nhảy di chuyển tới được địa điểm an toàn, nay xin được liên lạc và xin chỉ thị của Trung tâm.

An được ông Thạc, ông Trường ra hiệu đến gần tên Páo hơn nữa để kiểm soát chặt chẽ từng tín hiệu, từng nội dung bức điện được đánh đi...
   
“... Đa đít đít đít đa”, sau tín hiệu “Tôi bắt đầu phát sóng”, bàn tay Tráng A Páo càng như múa trên maníp, tựa như bàn tay một nghệ sĩ dương cầm tài hoa. An thấy nó đã hoàn toàn nghiêm chỉnh, trung thực đánh đi đầy đủ mọi tín hiệu mật về các loại an toàn: an toàn báo vụ, an toàn mật mã... và nhất là tín hiệu an toàn của toán trưởng... Tuyệt đối không thấy nó cài vào tín hiệu bí mật báo động cho địch biết nó đã và đang bị khống chế. Tín hiệu “chết người” này Tráng A Páo đã cung khai với bọn ông Thạc, ông Trường và An ngay từ khi nó được đưa về Hà Nội. Mặt khác An cũng phải thầm khen đây là một báo vụ viên vào loại “siêu”. Thấy có An đến bên, Páo không những không e ngại, hoặc phật lòng, trái lại nó hình như lại vui và thêm yên tâm. Nó rất có cảm tình với An ngay từ những buổi đầu tiếp xúc. Anh còn trẻ, dễ gần, thêm nữa, nó thấy anh là một người đàng hoàng, và không quá khe khắt...
   
20 giây đồng hồ trôi qua rất mau. Bức điện đầu tiên đã được đánh đi trọn vẹn... Và còn mừng hơn nữa: Tụi địch cũng lập tức điện trả lời ngay. Có nghĩa là chúng cũng đang vô cùng sốt ruột, đang căng thẳng chờ tin của toán gián điệp biệt kích đầu tiên tung ra Bắc, toán mà chúng đã tốn bao công phu huấn luyện và gửi gắm không ít hy vọng ở sự thành công của nó.
   
Không cần phải chuyên viên, An và hai ông Thạc, Trường đều tự mình dịch mã được ngay bức điện của Sài Gòn, vì đã nắm được block khoá mã của chúng qua tay Páo: “Trung tâm rất mừng đã bắt liên lạc được với Goblin. Trước hết Trung tâm rất khen ngợi Goblin. Yêu cầu giữ vững liên lạc. Hàng ngày điện về đúng theo lịch đã quy định; ngày giờ, tần số... Chúc thắng lợi to lớn hơn nữa để phục vụ Tổ quốc”. Mọi người đều hiểu bức điện trả lời rất nhanh này cũng đã được bọn địch soạn thảo sẵn từ trước...
   
Ông Thạc cho ngừng phiên liên lạc để chuẩn bị cho phiên ngày mai. Người đầu tiên mà ông bắt tay là Tráng A Páo. Hắn gần như cúi mọp xuống để đón nhận sự khen ngợi, mà còn hơn thế nữa đó là sự khẳng định niềm tin của các cán bộ đối với hắn. Ông Trường ngồi viết luôn một bức điện vắn tắt gửi về Cục. Ông cười khà khà:
   
- Theo nguyên tắc gửi là cứ phải gửi, nhưng đã có cái đài A20 mới thiết lập liên lạc 24/24 giờ, vậy lúc này ở Hà Nội ông Công Năng đã nắm hết ráo mọi chuyện rồi còn gì!

Ông Thạc cười hiền lành, nhỏ nhẹ:
   
- Nói vậy thôi chứ đài mình là của Liên Xô, Trung Quốc vừa cũ, vừa yếu, cũng không thể hoàn toàn ỷ lại.
   
Bữa chiều hôm ấy được ăn “tươi” để mừng phiên làm việc đầu tiên thắng lợi. Gọi là ăn “tươi” nhưng chỉ là một mớ mè “ranh” nhờ bên lâm nghiệp mua hộ. Các lán đều rộn tiếng nói cười. Ông Trường lại đùa vui:
   
- Ăn như ri quá Tết rồi đó!

[bodoibienphong]

9

Căn phòng làm việc sang trọng được trang trí và bầy biện đồ đạc theo phong cách cổ điển Pháp, đúng với sở thích của Ngô Đình Nhu. Sáng nay ông ta lại có buổi tiếp tân. Khách là ông trùm CIA ở Sài Gòn kiêm phụ trách CIA cả vùng Đông Nam Á, “con cáo” Colby quá quen biết. Bộ mặt lạnh lùng và luôn luôn như mệt mỏi của Nhu bữa nay tỏ ra tươi hơn mọi khi một chút. Với cái giọng Huế kéo hơi dài ra, ông ta nói:
   
- Bữa ni lẽ ra Tổng thống cũng tới đây để tiếp ngài. Nhưng vì có đại sứ Hàn Quốc và Phi Luật Tân xin trình quốc thư, nên Tổng thống phải vắng mặt. Tuy nhiên Tổng thống có uỷ cho tôi gửi lời chúc sức khoẻ ngài và mời ngài một ly rượu để chúc mừng thắng lợi chung của Việt - Mỹ trong vụ Goblin vừa có điện bắt liên lạc về Trung tâm. Tổng thống rất vui và cám ơn các ông đã hết lòng về mọi mặt với chúng tôi...

Vừa nói Nhu vừa nâng ly rượu. Colby cũng nhã nhặn cầm lấy ly rượu của mình nâng theo:
   
- Cám ơn Tổng thống và ông cố vấn! - Miệng nói, nhưng trong bụng hắn thừa hiểu cái lão quan đầy kiêu ngạo, tự mãn và hách dịch ấy tránh mặt là phải. Lão ta hẳn đã thừa biết người Mỹ hồi này không mấy hài lòng về cung cách làm ăn của lão, một cung cách rất khó chịu: vừa phong kiến vừa phát xít, dù mang cái “mác” dân chủ phương Tây! Còn cái tay viên chức thư viện cũ thâm trầm, nham hiểm, xảo trá này, hôm nay hẳn không phải mời mình tới để “uống ly rượu mừng” về chuyện toán Goblin. Anh em nhà này hẳn muốn khéo léo khẳng định cái gọi là “chủ quyền” của họ. Họ muốn nhắc khéo: Goblin, và sau đây còn những quái quỉ gì nữa, dẫu sao vẫn “do Việt Nam Cộng hoà thực hiện”.! Cái nguy của anh em, gia đình này cũng chỉ vì cái thói sĩ diện ấy. Nhiều việc họ cứ đòi thò mũi vào, làm thêm rắc rối, mất hết sự tập trung quyền lực, và sức mạnh Mỹ vào việc chống Cộng sản đang bành trướng...
   
Nhưng bữa nay, theo Colby, Nhu có thể muốn moi khéo về một chuyện mà CIA đang muốn giấu. Đó là: ngay sau khi toán Goblin được ném ra Bắc, sau vài ngày chờ đợi hết sức căng thẳng, không thấy điện hồi âm, Cobly đã hối thúc Raphter tung tiếp một nhóm nhỏ khác ra Bắc (Nhưng chưa cho phép tung vào sâu vì còn phải đợi xem toán Goblin ra sao đã). Toán mới ném đi nhỏ hơn và chỉ ném gần - tức là miền tây Quảng Bình, không xa giới tuyến quân sự tạm thời là bao, để nếu gặp nguy có thể dễ rút chạy về Nam. CIA đang rất khát tin về khu vực đèo Mụ Dạ, nơi có lẽ mở đầu của con đường mòn Hồ Chí Minh vào Nam. Toán mới được ném đi chỉ có 3 tên, mang mật danh Eclat. Rất khác với Goblin, Eclat ngay sau đêm xuống bãi nhảy đã có điện về Trung tâm ngay. Tưởng là Eclat gặp may, trót lọt, đã rất mừng. Nhưng không ngờ: trong bức điện đầu tiên gửi về, điện báo viên đã bí mật cài khéo được tín hiệu báo động cho biết là toán này đã bị bắt hết và đang bị cưỡng chế thực hiện “chơi trò nghiệp vụ”. Chuyện này chắc đã đến tai anh em Diệm Nhu do cái cơ chế lằng nhằng: về danh nghĩa bên ngoài vẫn là do phía Diệm Nhu tổ chức, chỉ huy, bởi vậy hẳn là tên Ngô Thứ Lân ở P54 đã phải báo cáo với Trần Kim Tuyến và Lê Quang Tung. Bọn này báo lên Diệm Nhu. Trong khi đó CIA chỉ thông báo qua loa và nói là còn phải tiếp tục xem xét, chưa kết luận được. CIA chẳng thích thú gì khi phải phơi bày những thất bại của mình ra. Đang bí thì may sao tụi Goblin điện về sau 13 ngày đêm im hơi lặng tiếng. E ngại, đề phòng tụi này lại “bị vấy bẩn” như Eclat, Colby đã yêu cầu các chuyên viên Mỹ ra sức xem xét, so lại các băng ghi âm trong những buổi phát tin trước kia của tên nhân viên điện đài G3 với bức điện mới đánh về. Đã kiểm tra đi kiểm tra lại tới ba lần, các chuyên viên báo cáo đúng là vẫn nhịp điệu ấy, phong cách ấy, không sai một ly. Rồi lại xem xét các tín hiệu an toàn tối mật được ghi theo điện. Cũng rất đầy đủ. Và nhất là cách viết điện, vẫn cái giọng điệu hơi cục cằn nhưng lại không phải là vô học, hoặc quá ngây thơ, đơn giản như các nhân viên miền núi thuộc hạ. Không một ai có thể nghi ngờ đó không phải là lối viết rất quen thuộc của viên trung uý Cầm Diêu. Như vậy sau khi đã trao đổi ý kiến và phân tích, CIA Sài Gòn chính thức báo cáo về Mỹ đồng thời cho phía anh em Diệm biết về thắng lợi này.
   
Colby quả đã không nhầm, Nhu cất tiếng thong thả hỏi:
   
- Xin lỗi, vậy còn cái toán Eclat, các ngài định tính sao đây, đại tá?
   
Colby khẽ nhún vai:
   
- Chúng tôi tiếp tục sẵn sàng chơi trò điện tử với phía “bên kia”. Chuyện gì chứ chuyện điện tử, những “vị Cộng sản nhà quê” ấy sao có thể đùa với Mỹ quốc được, thưa ông cố vấn. Tuy nhiên dẫu sao chúng tôi vẫn đặt nhiều kỳ vọng ở toán Goblin hơn.
   
- Đúng! Rứa là đúng! - Nhu mỉm cười - Thôi cứ cho cái Eclat là bỏ đi. Không sao cả, chiến tranh mà! Có thắng cũng phải có bại chứ! Hơn nữa, chúng ta cũng mới chỉ gọi là bắt đầu, và lại làm... quá gấp, phải không đại tá?

Thằng cha này muốn đá nhẹ mình là quá hấp tấp trong vụ Eclat, và cũng chọc mình quá hợm về tài năng siêu việt của người Mỹ đây! Nhưng không sao - Cobly thầm nghĩ - Rồi hắn sẽ hối!
   
Nhưng dẫu sao Nhu cũng trở lại nghiêm túc hơn. Ông ta cười đầy vẻ chân thực:
   
- Thằng toán trưởng Goblin khá thiệt đó, phải không đại tá? Được biết qua các bức điện hắn gởi về thấy hắn chỉ huy toán lúc nghi binh, lúc gan góc táo bạo ẩn nấp nơi bất ngờ nhất... cuối cùng đã tới được nơi tập kết theo chỉ định. Nay đã củng cố được căn cứ và hơn thế nữa đã bắt mối được một số dân địa phương. Hắn đáng được khen thưởng, phải không đại tá?
   
Đã có dịp để Colby “đá” nhẹ lại:
   
- Tuy nhiên, vẫn cần phải thận trọng, ở tầm chiến lược và quốc gia, buộc phải thế, thưa ông cố vấn. Chúng tôi thấy vẫn còn phải nghiên cứu và thử thách cả Goblin thêm chút nữa.
   
Rất bản lĩnh, phớt lờ, coi như không đếm xỉa gì tới ý móc lại của Colby, Nhu nói tiếp ý mình:

- Nhưng dẫu sao rồi cũng phải khen thưởng cho tụi chúng, đại tá nhỉ? Còn bây giờ, tôi được nghe tụi Lê Quang Tung, Trần Kim Tuyến trình là Goblin đang xin bổ sung các phương tiện, vũ khí bị rơi, hỏng. Còn xin bổ sung cả người nữa vì một tên đã chết do dù không mở, tên toán phó thì đang bị sốt rét, yếu chưa làm gì được. Tụi nó đang cần thêm người để huấn luyện tụi mới được tuyển mộ. Chắc hẳn các ông đã tính tới chuyện ni?
   
- Vâng! - Colby có vẻ như không hăng hái lắm, khẽ đáp - Dẫu sao chúng tôi cũng đang chuẩn bị.
   
- Hay lắm! Tôi tin tưởng ở đại tá! - Nhu lại vui vẻ.