Những mảnh rời ký ức- phần 3

[lethaitho]

Lixeta nói mỗi ngày chăt 30 cây gỗ lam sàn kho hoặc lát đừong là đúng đấy.cây gỗ đó theo từ chuyên môn của lâm ngiệp gọi là gỗ"bất cập phân" có đường kính trung bình từ 6 -10cm.Những năm 70,71 ở Trường Sơn chúng tôi khoán còn cao hơn.

Ơ ơ ơ ! Bác Lixeta bảo đường kính gỗ bằng bắp đùi đấy! Thế mà có 10 - 12 cm thôi ạ?
Chứng tỏ "săm lốp" các bác hồi đó rất bé 

He...! He...!
Dạo này suy dinh dưỡng hay sao mà mắt kém thế. Đọc lại đí: "Cứ mỗi tên một con dao tông, khoán mỗi ngày 30 cây gỗ- cỡ bằng bắp chân và dài chừng 3 mét trở lên. Số gỗ này sau được ghép làm sàn kho và để chống sạt lở, chống lầy cho con đường 73 mới mở."
Chân hay đùi đây?
Hay là chỉ thích ĐÙI

Dạ, đùi ạ! Nó......nhiều thịt bác ạ!

[Phong Quảng]

Con đường 14 từ lâu không có phương tiện cơ giới đi lại nên lau lách tràn cả ra mặt đường. Mặt trời đã lên cao, nắng ong ong rất khó chịu.
Là đường cũ của địch phải không quê, có trải nhựa không ?

[napoleon]

Đến lưng chừng dốc tôi thấy “uỳnh” một phát vội dừng xe lại. Thì ra có một chú ZIL57 đi ngược chiều đã nép sát vào một bên rồi mà vẫn bị tôi thúc vào.

Bác lơ đễnh quá, các bác đi trước thì không sao, bác đi đoạn hậu mà lại thúc vào chú ZIL 57?

[lixeta]

Con đường 14 từ lâu không có phương tiện cơ giới đi lại nên lau lách tràn cả ra mặt đường. Mặt trời đã lên cao, nắng ong ong rất khó chịu.
Là đường cũ của địch phải không quê, có trải nhựa không ?

Hình như đường 14B thì đúng hơn. Đó là đường đã có từ lâu, mặt đường rải đá cấp phối.
Quãng năm 199x tôi đi công tác qua đó có bảo anh em dừng xe tại cái ngã ba La Sơn thì thấy ở đó có một bia lưu niệm bằng xi măng ghi rõ đây là nơi bắt đầu của đường 14B.

[Phong Quảng]

Con đường 14 từ lâu không có phương tiện cơ giới đi lại nên lau lách tràn cả ra mặt đường. Mặt trời đã lên cao, nắng ong ong rất khó chịu.
Là đường cũ của địch phải không quê, có trải nhựa không ?

Hình như đường 14B thì đúng hơn. Đó là đường đã có từ lâu, mặt đường rải đá cấp phối.
Quãng năm 199x tôi đi công tác qua đó có bảo anh em dừng xe tại cái ngã ba La Sơn thì thấy ở đó có một bia lưu niệm bằng xi măng ghi rõ đây là nơi bắt đầu của đường 14B.

Tôi hình dung đường 14 từ Đăckrong chạy vào Nam, rẽ trái vào đường 73 sau đó mới nối vào đường 14b xuống đường 1?
Đoạn húc thằng zin 157 chắc bố mày bám tà li dương ( sợ xệ xe xuống tà li âm )

[lixeta]

Thực ra, hồi ấy khi nghe nói đó là Đ14 tôi cũng băn khoăn vì bản thân bọn tôi đứng chân ở A Lưới nên không lạ gì Đ14 cả vì con đường đó chạy qua A Lưới mà. Băn khoăn đó chỉ được giải tỏa khi tôi đọc tận mắt tấm bảng ở Ngã ba La Sơn- rõ ràng ghi trên đó "đây là nơi bắt đầu của Đ14". Vì vậy, tôi hình dung thế này: khi ta còn làm chủ khu vực A Lưới và Bắc Quảng Nam thì Đ14 của địch sẽ chạy dọc cao nguyên và nối ra Đ1 ở La Sơn. Sau này ta làm đường Đông TS từ Đak- rông vào thì nối luôn vào đường cũ. Không biết có đúng thế không
Còn cái vụ đọc tấm bảng kia tôi nhớ rõ lắm, tôi đã phải gân cổ cá cược với một anh bạn về điều này nhưng chưa lúc nào dẫn nhau vào đó được để xem ai đúng, ai sai
Trên bản đồ hiện nay ghi con đường đó là 591.

[lixeta]

NGÀY NÀY 35 NĂM TRƯỚC- 23.3.1975

Mò mẫm đến 5 giờ sáng chúng tôi cũng đã tới được vị trí "điều chỉnh cuối cùng" cách chân Núi Bông chừng 3 km. Đúng lúc đó bầu trời như bị xé nát bởi hàng trăm quả đạn pháo, hoả tiễn H12 và cả cao xạ 37 ly hạ nòng bắn vào cứ điểm. Đấy là hỏa lực chuẩn bị của chiến dịch. Ngay lập tức chúng tôi được lệnh tháo bỏ vật chất cố định trên xe rồi tăng tốc độ lên chiếm tuyển triển khai, toàn bộ đống khí tài, vật chất và ba lô giao cho thằng Khoái và thằng Lực, người Đông Anh, pháo hai mới bổ sung vào nằm lại trông. Do không có thời gian đi trinh sát đoạn đường này nên chúng tôi phải đi theo những vạch dấu của đơn vị trinh sát bộ binh để lại. Thành một hàng dọc- xe 386 của đại đội trưởng Thận dẫn đầu, xe 381 của b trưởng b1 Mai Hồng Trị chạy thứ hai, xe 380 của tôi chạy thứ ba, xe 387 của bê trưởng bê 2 Phạm Xuân Tráng chạy thứ tư và xe 390 của chính trị viên Vũ Đăng Toàn chạy sau cùng. Trời đã sáng rõ nên chúng tôi chạy với tốc độ cao nhất có thể và chỉ khoảng 15 phút đã đến "tuyến triển khai".
Tuyến triển khai của xe tăng là nơi mà phân đội xe tăng chuyển từ đội hình hàng dọc thành đội hình hàng ngang để dùng hoả lực tiêu diệt các mục tiêu tiền duyên, sau đó sẽ xuất kích dẫn dắt bộ binh đánh chiếm mục tiêu bên trong. Hôm đó "tuyến triển khai" của đại đội tôi là một sườn đồi đối diện với Núi Bông, cách chân Núi Bông một dải đồi thấp chừng hơn 1 km. Ngay khi thấy 2 xe trước dàn đội hình, pháo thủ Thọ  nhắc tôi: "Đi chân dầu to vào để mở ổn định". Tôi về số 2 tăng chân dầu. Ngay sau đó thấy Trưởng xe Luông hỏi Thọ: "Có nhìn thấy mục tiêu không?". Thọ trả lời: "Nhìn rõ". Luông bảo: "Thế thì bắn đi. Trực liên tục nạp đạn nổ nhé".  Thực ra chỉ huy hoả lực như thế không thật bài bản cho lắm- nhưng đây là đánh nhau chứ có phải trên bãi tập đâu. Mấy giây sau tôi thấy "Uỳnh" một phát, tiếng vỏ đạn rơi loảng xoảng trong xe, chiếc xe của tôi hơi sựng lại một lát lại chồm lên; cứ vài chục mét lại bắn một phát.
Mọi diễn biến của trận đánh đang diễn ra rất thuận lợi. Tôi tiếp tục tăng tốc độ để vượt một cái khe; đột nhiên tôi thấy gốc một bụi le chờm lên mũi xe và nằm chình ình ngay trước kính lái. Kinh nghiệm cho tôi hay xe đã đi vào một nơi nền đất yếu làm mũi xe xục xuống đội gốc le trượt lên, nếu tiếp tục đi tới sẽ lầy là cái chắc. Tôi vội dừng xe cấp tốc rồi vào số "lùi" và từ từ tăng ga vì biết rằng nếu ga to, xích guồng nhanh cũng có thể bị lầy ngay tại chỗ. Lùi hơn chục mét tôi bỗng thấy tiếng động cơ ành ạch rồi chết khự. Tôi vội khởi động lại nhưng không được. Hơi hoảng vì không biết tại sao xe lại chết lúc này. Nhưng ngay sau đó tôi bình tĩnh lại và đoán là tổ dầu trước gần hết, nay lùi lên dốc nó dồn về đằng trước nên không có dầu cấp cho động cơ. Tôi vội mở thông khóa dầu và khởi động lại. May quá, máy nổ ngay, tôi nhích đầu xe sang trái tìm đường khác vượt qua thì nghe Trưởng xe Luông hét vào máy: "Dừng lại! Xuống là chết đấy! Cả 386, 381 bị lầy rồi". Tôi hé cửa nhìn sang phải thấy xe 381 đã bị ngập gần hết băng xích, còn xe 386 của đại đội trưởng Thận thì chỉ  hở cái tháp pháo. Thật hú vía, nếu cứ dấn ga mạnh lên thì xe tôi chắc cũng đang vùng vẫy giữa đống bùn như hai xe kia.
Lúc này xe 390 cũng đã đến, tôi nghe Luông hạ lệnh: "Tại chỗ diệt mục tiêu để yểm hộ xe 390 cứu kéo!". Tôi chọn chỗ đất trũng dừng xe, Thọ tiếp tục bắn từng phát chắc nịch. Lúc này tôi mới biết địch cũng đang bắn trả bọn tôi nhưng chúng toàn dùng pháo "chơm", những quả đạn pháo nổ trên cao cách mặt đất chừng vài chục mét và chụp mảnh xuống, nhiều mảnh chém vào nóc xe nghe chan chát. Loại đạn này với xe tăng thì chỉ như gãi ghẻ song  rất nguy hiểm với bộ binh và sinh lực lộ- chắc là chúng đang cuống hoặc là chúng hy vọng dùng đạn này để tách rời BB với xe tăng.
Loay hoay mất một lúc xe 390 mới kéo được 381 lên, sau đó cả 2 xe đấu vào mới kéo được 386 ra khỏi vũng lầy. Sau khi báo cáo lên cấp trên đại đội tôi được lệnh dừng tại chỗ dùng hoả lực chi viện bộ binh đánh chiếm cứ điểm. Đây là dịp để các pháo thủ trổ tài vì với khoảng cách như thế này, xe lại dừng tại chỗ thì có thể nói pháo xe tăng sẽ bắn "bách phát bách trúng". Làm lính xe tăng đã mấy năm nhưng quả thực đến hôm đó tôi mới có dịp thấy hết sức mạnh hoả lực của xe tăng. Cứ mỗi phát đạn pháo thì một công sự chiến đấu của địch trong cứ điểm lại tung lên; cánh lính BB nhiều anh khoái chí cứ nhảy lên reo hò. Thực ra bộ binh ta đã bắt đầu tiến công Núi Bông từ hôm 20 tháng 3; nhưng do đây là một cứ điểm án ngữ phía Tây Nam Huế nên địch đã tổ chức phòng ngự rất chắc chắn và hiểm hóc nên trầy trật mấy ngày ta vẫn chưa chiếm được; nay thấy có xe tăng đến tham gia tiến công, lại bắn phát nào trúng phát ấy họ sướng là phải. Đến lúc này chúng tôi cũng mới biết xe 387 của "bê trưởng bê 2" đã dính mìn bị hư hỏng nặng. Thế là "bê 2" coi như xoá sổ, cả đại đội còn có 4 xe!
Đến gần trưa thì quân dịch trong cứ điểm không thể chịu đựng nổi và bắt đầu rút chạy. Chúng tôi muốn truy kích nhưng trên không cho và thông báo cho biết đoạn đường 14 dưới chân Núi Bông rất nhiều mìn. Chúng tôi dạt xuống ven đường 14 trú quân chờ công binh gỡ mìn.
Trú quân ở đây, có một sự cố: do vội vàng nên sáng hôm đó bọn tôi vứt tất cả xoong nồi xuống. Vì vậy, có gạo mà không biết nấu bằng gì. Một tên nào đó có sáng kiến nấu bằng thùng lương khô. Nhưng khi nấu xong cơm bị khê cháy đen, chẳng thằng nào dám ăn .
Sau này đọc HK của tướng An, ông tỏ ý tiếc vì Bộ cho ông sử dụng xe tăng muộn quá chứ nếu trao toàn quyền sử dụng lực lượng trong qd cho ông thì tình hình có thể sẽ khác đi, BB cũng đỡ trày trật (CT mới- tr 254). Cũng may, lúc đó 203 có d4 chúng tôi ở A Lưới nên mới kịp tham gia chứ nếu đợi đội hình từ QT vào thì còn chậm hơn nữa.

[Phong Quảng]

Sau này đọc HK của tướng An, ông tỏ ý tiếc vì Bộ cho ông sử dụng xe tăng muộn quá chứ nếu trao toàn quyền sử dụng lực lượng trong qd cho ông thì tình hình có thể sẽ khác đi, BB cũng đỡ trày trật (CT mới- tr 254). Cũng may, lúc đó 203 có d4 chúng tôi ở A Lưới nên mới kịp tham gia chứ nếu đợi đội hình từ QT vào thì còn chậm hơn nữa.
Ở cánh Bắc cũng rứa, đợt 1 ngày 8/3 pháo 130 chưa được dùng, e4 đánh mấy ngày kiệt sức, lính đã nghĩ lại phải rút lên rừng đánh chứ đâu biết phía sau là e46 quân đông, khỏe vẫn năm chờ. Ngày 23/3 được phép sử dụng e46 thì địch tan đuổi theo hụt hơi.

[q.trung]

Li xe ta viết rất chân thật, bạn có biết đơn vị nào chiến đấu ở Cánh đồng chum không, pháo binh và xe tăng thường đi liền với nhau, gọi là láng giềng đấy, hồi trước chúng tôi có rất nhiều kỉ niêm chiến đấu cùng nhau, nhiều khi có vấn đề đều phải nhờ các ông máy khỏe kéo giúp, bây giờ mà nhờ là phải đếm chứ hồi đó giúp nhau vô tư lắm.
 À cái akay tiếng Vân kiều tác giả cũng nói akay là con đấy, không phải ông ấy nói là tên riêng đâu.

[rongxanh]

Bản đồ 1:50.000 khu vực núi Bông. QL14 bác LXT nói, có lẽ là đường số hiệu 545?