Chuyện cổ tích thời @
Mươi năm trước, nếu ai có dịp ghé thăm Viện Bảo Tàng Lịch sử QS việt nam, sẽ thấy một chiếc ca nô được bầy trang trọng trong một góc khuôn viên của bảo tàng. Chiếc ca nô ấy gắn liền với tên tuổi của một chiến sĩ công binh huyền thoại Nguyễn Xuân Toản. Cũng mấy chục năm trước, nhan nhản các đầu báo đăng bài ca ngợi chiến công của người hùng sông nước Nguyễn Xuân Toản, gắn liền với những địa danh đã đi vào lịch sử, phà Long Đại, phà Hầu, ác liệt bậc nhất trong chiến tranh mà anh em công binh gọi đùa:
Long Đại, Long đầu, Yết Hầu cửa tử. Nhiều lần Nguyễn Xuân Toản được truy điệu sống trước khi vào buồng lái làm nhiệm vụ.
Giờ đây chiếc ca nô được đưa về trưng bày tại bảo tàng của binh chủng công binh, bụi thời gian đã phủ dầy và người hùng của chúng ta trở về âm thầm sống tại quê nhà, huyện Văn Lâm tỉnh Hưng Yên. Không báo nào còn nhắc đến anh nữa, hình như thế hệ anh đã hết thời, giờ người ta hay quan tâm đến các người “hùng” mới với nhiều tỷ và siêu xe.
Ôi ! Âu cũng là lẽ thường ….
Còn duyên kẻ đón người đưa
Hết duyên thui thủi sớm trưa một mình.
Không sao, Nguyễn Xuân Toản hồ hởi trở về cuộc sống đời thường. Anh vô cùng sung sướng, từ nay anh chỉ còn thấy mùi rơm rạ ngày mùa, mùi đất mới vỡ, mùi của sinh sôi nảy nở, của bình yên. Đi một xá cầy thẳng tưng, anh Toản ngắm bầu trời tự do, lòng vô cùng thanh thản.
Nhưng cái bản tính thẳng tưng chẳng lợi cho anh chút nào khi đối mặt với cuộc sống đời thường. Ngay cả khi còn chiến tranh cũng vậy. Cái bản báo cáo thành tích tuyên dương anh hùng của anh, kể lại thật buồn cười. Chính trị viên chỉ yêu cầu anh thêm vào một câu :”..Trước khi làm nhiệm vụ, được sự chỉ đạo sát sao của cấp ủy đảng…” Toản không chịu. Toản bảo lúc ấy làm gì có đồng chí đảng viên nào. Không thể biến không thành có được. Bản báo cáo không được thông qua, Toản trượt anh hùng.
Ấy, cái tính cách chẳng giống ai của anh Toản đã làm khổ không chỉ mình anh mà còn lụy đến cả vợ con. Anh làm việc gì cũng hỏng. Kê khai thương binh, thiếu hết giấy nọ tờ kia. Kê khai phơi nhiễm chất độc da cam càng rắc rối. Nguyễn Xuân Toản như sa vào luồng ngầm, lạch lạ, chẳng thể tìm được lối ra.
Suốt ngày, đầu tắt mặt tối đánh đổi miếng ăn. Ruộng ít, anh cày thuê cuốc mướn. Chẳng khác gì như thời chính quyền còn chưa về tay nhân dân. Năm nghìn một sào phun thuốc sâu, hai chục nghìn một xe kéo gạch mộc. Phụ hồ, xe thồ đủ cả, gần chục miệng ăn trông cả vào anh. Nhưng đói vẫn đói và khổ vẫn khổ. Thỉnh thoảng ngày lễ tết, anh lại được mời ra ủy ban, ngồi hàng ghế trên nghe vỗ tay rào rào, mang về một túi quà, anh chỉ quan tâm cái phong bì, đem ra chợ đong gạo tất.
Thôi cũng được. Khối người còn chẳng được túi quà nào.
Nhưng, đứa con gái lớn bỗng lăn ra ốm. Người cứ xanh rớt, môi tím tái, thở hổn hển. Anh đành phải mang ra bệnh viện Bạch Mai. Khi bác sĩ báo tin, con anh bị bệnh tim, phải phẫu thuật ngay không khó giữ được tính mạng. Tai anh ù đi, như có quả bom từ trường nổ dựng cột nước trước mũi ca nô ở bến phà Long Đại năm nào.
Hàng trăm triệu cho một ca mổ, đào đâu ra? Nhưng không lẽ để nó chết.
Trở về nhà, Nguyễn Xuân Toản bán hết cái gì có thể bán được. Vay tất cả ai có thể vay được, kể cả vay lãi. Ôm bọc tiền trở lại bệnh viện. Anh làm tất cả những việc vặt cho các bệnh nhân và người nhà bệnh nhân trong viện. Anh nhặt ve chai giấy vụn, chắt chiu từng đồng để sống, để cứu con. Các bác sĩ ở bệnh viện vẫn còn nhớ người đàn ông khắc khổ hay hát một mình ở hành lang. Anh hát những bài ca cách mạng, để tự động viên mình… “Cuộc đời vẫn đẹp sao, tình yêu vẫn đẹp sao..”
Ca mổ thành công ngoài mong đợi. Nhưng các bác sĩ cảnh báo, cháu không nên xây dựng gia đình, không nên sinh nở, chửa là cửa mả với trái tim vá víu ấy .
Trở về nhà, vị anh hùng sông nước làm hùng hục để trả nợ. Nhưng nợ cứ như cấp số nhân, mà tiền kiếm được thì đúng là vào nhà khó như gió vào nhà trống vậy.
Nguyễn Xuân Toản cảm thấy quá mệt mỏi. Lại còn chuyện con bé có trái tim vá nữa, làm sao bảo được trái tim thương tật của nó không rung động trước mối tình đầu.
Thôi đành tặc lưỡi tiễn con về nhà chồng, anh không khỏi lo lắng.
Cuộc đời quá cay nghiệt với Nguyễn Xuân Toản. Đau xót thay, lời cảnh báo của các bác sĩ chuyên khoa tim mạch thành sự thực.
Ôm đứa cháu ngoại đỏ hỏn không bao giờ được thấy mẹ về nhà, anh Toản thấy nặng trĩu đôi cánh tay. Lấy sữa đâu mà cho nó ăn bây giờ?
Dạo ấy không thấy anh Toản hát nữa. Đến nước này thì còn hát hò gì.
Thỉnh thoảng người anh hùng sông nước của chúng ta lại mang bọc huân, huy chương ra ngắm nghía. Giá một trong những ngôi sao lấp lánh kia là vàng thật thì hay biết mấy. Có đêm, chỉ còn một mình, anh ôm mặt, ứa nước mắt. Sao chẳng có ông bụt nào hiện lên hỏi làm sao Toản khóc? Họa chỉ có là chuyện cổ tích.
Nhưng chưa hết, số phận lại giáng tiếp cho anh Toản một đòn chí mạng nữa.
Quá quẫn bách vì gia cảnh bần hàn, người vợ của anh nghe lời ngon ngọt của những kẻ buôn người dụ dỗ, sang Trung Quốc làm ăn. Nghe nói bị bán, hay tự bán mình cũng thế thôi, một đi không trở lại, chị để bầy con dại lại cho anh.
Đến nước này, người anh hùng sông nước năm xưa có lẽ đành thúc thủ, chịu chết chìm trong vũng bùn nghèo khó.
Vào một ngày đẹp trời, có mấy người lạ đến tìm anh Toản.
“…Bỏ mẹ, không khéo mấy thằng lại đến xiết nợ. Tớ làm con sâu vậy” anh Toản nghĩ thế. Bằng một giọng nhẫn nhục nhất anh Toản nói:
- Mấy ông tìm nhà con có việc gì ạ? Nhà con chẳng còn gì nữa đâu?
Nhưng bỗng một người ôm chầm lấy anh nghẹn ngào nói:
- B trưởng không nhận ra em à? Làm sao mà B trưởng lại khổ đến thế này.
Họ tranh nhau nói, tranh nhau hỏi làm anh Toản cứ ngỡ ngàng. Thì ra họ là những đồng đội một thời máu lửa cuả anh. Rồi họ bàn bạc với nhau những gì mà hăng lắm. Một người hỏi, giờ anh cần gì nhất. Anh Toản bảo :
- Con chỉ cần một con bò để cầy mảnh ruộng của nhà.
- B trưởng đừng xưng con với tụi em nữa.
Một người vừa lau nước mắt vừa nói.:
- Anh sẽ có bò. Nhưng mua ở đâu nhỉ?
Thằng con anh Toản, bé tý mà tinh ranh. Nó nói, hàng xóm có con bò đang chửa cần bán.
- Vậy thì càng tốt.
Bà hàng xóm đòi hai triệu hai, con bò cái, không bớt một đồng.
Anh T, một trong các đồng đội của anh Toản rút tiền ra nói với anh em:
- Khoản này tớ tạm giấu vợ vậy
( Hồi đó số tiền ấy lớn lắm, đến nửa cây vàng chứ không ít)
Nhìn cái giếng nước đục ngầu, gạch xô, sụt gần hết đáy của nhà anh Toản, họ bảo :
- Anh ăn thứ nước này không chết vì da cam thì cũng chết vì ô nhiễm thôi. Sửa cái giếng này hết bao nhiêu?
- Độ trăm rưởi
Anh trả lời.
Trở vê Hà Nội, các đồng đội cũ của anh Toản lập tức mở một cuộc họp khẩn cấp. Họ phân công nhau mỗi người một việc. Anh K quen biết rộng, cần tìm manh mối của chị Toản bên Trung Quốc đưa chị về. Anh C thạo làm giấy tờ, hoàn thiện các thủ tục giám định thương binh và chất độc hóa học cho anh Toản. Còn một việc nữa, anh H phải vào Cam Lộ, Quảng Trị liên lạc ngay với thằng “du kích con”. Năm xưa anh Toản đã để lại một giọt máu anh hùng với o du kích tên H, nay nó lớn lắm, có lẽ đến hai mấy tuổi rồi. Mỗi người một việc, thật khẩn trương.
Mấy tháng sau, thằng “ du kích con” tên Tuấn, theo các chú ra Bắc thăm bố. Bố nó anh hùng thế chắc giờ phải làm đến cấp tướng chứ chẳng chơi, nó đổi đời đến nơi rồi. Nhưng thật thất vọng. Nhà của bố còn tệ hơn nhà của nó ở miền núi rừng tỉnh Quảng Trị. Trước mắt nó là một ngôi nhà lụp xụp, lợp rạ, cửa cài bằng tấm liếp rách.
Nó không thể hiểu nổi, đánh bạo hỏi mấy chú:
- Cháu còn trẻ, không hiểu, có chi các chú bỏ qua, suốt cả thời trai trẻ các chú và bố cháu đi chiến đấu để vẫn phải cực thế ni sao?
Các chú, bạn bố nó nhìn nhau. Thằng ranh này hỏi ác thật. Nhưng rồi một người nói:
- Đúng là cháu còn trẻ chưa hiểu hết. Cuộc sống có những góc khuất của nó, rồi cháu sẽ được trải nghiệm và sẽ hiểu, nhưng trước hết bố đang cần cháu giúp.
- Cháu hỏi vậy thôi, chứ cháu biết phải làm gì. Cháu hứa mỗi năm sẽ ra Bắc một vài tháng giúp bố cháu.
Nó trả lời vậy làm anh em thấy nhẹ cả lòng.
Chừng một năm sau, nhờ sự nỗ lực của các đồng đội cũ, vợ anh Toản đã trở về. Nhưng nếu không có việc gì cho chị làm thì không khéo chị lại bỏ đi mất. Anh T lại cấp vốn cho chị mở một gánh hàng tạp hóa. Lần này anh không cần giấu nữa, vợ anh biết cả rồi…
Thời gian thấm thoắt thoi đưa, mười lăm năm sau, anh Nguyễn Xuân Toản gửi thiếp mời anh em đồng đội cũ về dự đám cưới thằng con thứ. Đám cưới được tổ chức vào ngày 16/3 /2012 vừa qua.
Những người ở xa về không khỏi ngỡ ngàng. Một ngôi nhà hai tầng khang trang mọc lên, thay thế cho “túp lều của bác Tôm” Toản, rách nát năm xưa. Tuy chưa kịp hoàn thiện, song chứng tỏ gia chủ đã có của ăn của để. Trong bộ cánh tươm tất, người anh hùng sông nước tươi cười đón khách. Chỉ ngôi nhà, anh nói với các đồng đội cũ:
- Các cậu thấy có giống chuyện cổ tích không?
Đúng là giống chuyện cổ tích thật. Chuyện cổ tích thời @.
Tháng 3, năm 2012
Như Thìn
Đơn vị công binh của anh Nguyễn Xuân Toản không chỉ nổi tiếng ở tọa độ chết, phà Long Đại những năm 1967-1968 . Năm 1972-73 các anh chở hàng trăm chuyến phà đưa xe tăng, vũ khí, bộ đội, qua sông Bến Hải, Cửa Việt, dưới mưa bom bão đạn của quân thù. Ngày 30/4/1975, tại Cát Lái sông Đồng Nai, các anh đã đưa các đơn vị trong đội hình quân đoàn Hai vượt sông, tiến vào giải phóng Sài Gòn.
NT
Chiếc cano mà anh Toản cùng đồng đội đã từng dọc ngang mọi nẻo đường ra trận.
Dilber MC Theme by HarzeM