T

[Giangtvx]

        TRẬN ĐỒI ĐÁ (8.8-7.9.1974), trận vận động tiến công kết hợp chốt của LLVT huyện Phù Cát (t. Bình Định), đánh QĐ Sài Gòn lấn chiếm tại khu vực Đồi Đá (điểm cao 300) thuộc địa bàn các xã Cát Minh, Cát Khánh (h. Phù Cát, t. Bình Định). Ta bố trí 1 trung đội chốt giữ Đồi Đá, 2 đại đội sẵn sàng cơ động đánh địch giải tỏa; 8-12.8 chặn đánh địch từ xa, đẩy lui cuộc hành quân cua 2 đại đội bảo an. Ngày 20 và 21.8 địch lợi dụng sơ hở, bí mật đột nhập chiếm chốt, ta kịp thời phản kích lấy lại. Từ 22.8 địch tăng cường lực lượng (có ngày sử dụng tới 1 tiểu đoàn và 2 đại đội thủy quân lục chiến), có máy bay, pháo binh chi viện, cố gắng đánh chiếm chốt. Ta giữ vững trận địa, đồng thời vận động đánh vào bên sườn, phía sau, buộc địch phải rút quân. Kết quả loại khỏi chiến đấu gần 200 địch, thu 9 súng, tạo điều kiện cho LLVT tinh tiến công giải phóng các xã phía nam huyện Phù Cát.

        TRẬN ĐỒI ĐỘC LẬP (15.3.1954), trận tiến công của Trung đoàn bộ binh 88 (Đại đoàn 308) và Trung đoàn bộ binh 165 (Đại đoàn 312), được tăng cường 2 đại đội sơn pháo 75mm và 2 đại đội cối 120mm, do BTL Đại đoàn 308 chỉ huy, diệt cụm cứ điểm đồi Độc Lập (nay thuộc tp Điện Biên Phủ, t. Điện Biên) trong đợt 1 chiến dịch Điện Biên Phủ (13.3-7.5.1954). Cụm cứ điểm đổi Độc Lập (dài 500m, rộng 200m) án ngữ đường đi Lai Châu, một trong ba trung tâm đề kháng mạnh thuộc phân khu bắc Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ của Pháp, được xây dựng kiên cố, có hẩm ngầm và hệ thống công sự, hỏa lực mạnh, xung quanh có nhiều lớp hàng rào, vật cản (nhất là ở phía bắc và nam), do Tiểu đoàn 5 thuộc Trung đoàn Angiêri 7 (5/7RTA) và 1 đại đội người Thái chiếm giữ. Sau đợt pháo bắn chuẩn bị, 3 giờ 30 phút ngày 15.3 các đơn vị bộ binh bắt đầu công kích: Trung đoàn 165 (hướng chủ yếu) từ hướng đông nam nhanh chóng đột phá vào sâu bên trong cứ điểm, đánh chiếm khu thông tin, diệt trận địa súng cối và bao vây SCH địch cố thủ dưới hầm ngầm; Trung đoàn 88 ( hướng thứ yếu) đột phá từ hướng đông bắc, sau khi chỉnh lại đúng hướng cửa mở, đã tiến thẳng vào bên trong cụm cứ điểm, phối hợp với Trung đoàn 165 tiêu diệt SCH địch và đánh lui cuộc phản kích của 1 tiểu đoàn bộ binh và 5 xe tăng địch từ Mường Thanh ra ứng cứu. Sau 3 giờ chiến đấu ta hoàn toàn làm chủ trận địa, diệt và bắt hơn 600 địch. Cùng với trận diệt cụm cứ điểm Him Lam (X. trận Him Lam, 13.3.1954). thắng lợi của TĐĐL khiên quân địch ở Bản Kéo phải đầu hàng, góp phần mở thông hướng bắc xuống cánh đồng Mường Thanh.

        TRẬN ĐỔI KHÔNG TÊN (27.2-3.1971), trận tiến công của Trung đoàn bộ binh 36 (Sư đoàn 308) được tăng cường Tiểu đoàn bộ binh 7 (Trung đoàn 64), 1 đại đội xe tăng, có pháo binh chi viện, đánh Thiết đoàn 17 và Tiểu đoàn dù 8 QĐ Sài Gòn tại khu vực đồi Không Tên - đồi Mâm Xôi (dài 5km) trên đường 16B (bắc thị trấn Bản Đỏng 14km. h. Sê Pôn, t. Xayannakhẹt, Lào), trong đợt 2 chiến dịch Đường 9 - Nam Lào (30.1-23.3.1971). Ngày 26.2 địch huy động Thiết đoàn 17 và Tiểu đoàn dù 8 từ Bản Đông lên phản kích nhằm chiếm lại điểm cao 543 và các vị trí sườn phía bắc đường 9. Ta tổ chức lực lượng ngăn chặn và cơ động bám đánh liên tục, dồn địch về khu vục đồi Không Tên; từ 1.3 tập trung bao vây, tiến công, truy kích tiêu diệt toàn bộ quân địch. Kết quả diệt và bắt hơn 500 địch, bắn rơi 7 máy bay, phá hủy 81 xe tăng, xe bọc thép, thu 4 xe và 176 súng các loại..., góp phần bẻ gãy cánh quân phía bắc và ý đồ phản kích đánh lên Sê Pôn của địch, tạo điều kiện cho lực lượng chiến dịch bao vây, tiến công địch ở Bản Đông.

        TRẬN ĐỒi MÃ TỔ (19.11.1966), trận tiến công của Tiểu đoàn bộ binh 60 (Trung đoàn 1, Sư đoàn 2, Quân khu 5) đánh đại đội quân Nam Triều Tiên ở đồi Mã Tổ (xã Tịnh Sơn, h. Sơn Tịnh. t. Quảng Ngãi). Trận đánh diễn ra quyết liệt, sau nhiều giờ chiến đấu ta làm chủ trận địa, loại khỏi chiến đấu toàn bộ quân địch, thu vũ khí. Cùng với các trận thắng ở Trung Linh, đồi Ông Râu, An Điền, Quang Thanh, Bình Phước..., TĐMT góp phần làm nhụt ý chí chiến đấu của quân Nam Triều Tiên trên chiến trường Khu 5.

        TRẬN ĐỔI TRANH (12-13.3.1969), trận vận động tiến công kết hợp chốt của Đại đội 1 (Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 28, Mặt trận Táy Nguyên), đánh quân Mĩ thuộc Sư đoàn bộ binh 4 tại khu vực đồi Tranh ở phía tây dãy Ngọc Ta Lum (nay thuộc xã Mỏ Rai, h. Sa Thầy, t. Kon Tum). Thực hiện nhiệm vụ bảo vệ trận địa pháo chiến dịch ở phía đông sòng Sa Thầy, Đại đội 1 xây dụng trận địa chốt trên hai mỏm của đồi Tranh, sử dụng 2 tiểu đội giữ chốt, còn lại là lực lượng cơ động. Trưa 12.3 khoảng 1 đại đội Mĩ lùng sục vào khu vực trận địa. Ta dựa vào chốt đánh chặn, đồng thời vận động tiến công vào bên sườn và phía sau. diệt gần hết đại đội địch. Sáng 13.3 quân Mĩ đưa 1 đại đội khác đánh chiếm chốt, bị ta phân kích đẩy lùi. Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 100 địch, bắn rơi 3 máy bay trực thăng, góp phần bảo vệ các trận địa pháo và tuyến đường vận chuyển của ta ở đông sông Sa Thầy.

[Giangtvx]

         
        TRẬN ĐỐI MÃ (27.5.1905), trận phục kích trên biển của hải quân Nhật chặn đánh hải quân Nga tại eo biển Đối Mã (Xusima) nằm giữa Triều Tiên và Nhật Bản, trong chiến tranh Nga - Nhật (1904-05). Sau những thất bại liên tiếp của QĐ và hải quân Nga ở đông bắc TQ và vùng biển Nhật Bản, Nga hoàng quyết định điều 38 tàu chiến thuộc Hạm đội Bantich sang tăng viện cho Hạm đội Thái Bình Dương ở Viễn Đông. Sau hơn 7 tháng vượt biển với hành trình 18.000 hải lí, 20.5.1905 đội tàu Nga đến Thượng Hải (TQ), rạng sáng 27.5 tiến vào eo biển Đối Mã. Hải quân Nhật tiến hành trinh sát nắm vững đối phương, bí mật phục kích, phát huy ưu thế về số lượng (99 tàu), hỏa lực và tốc độ, bất ngờ bao vây, tiến công gây tổn thất nặng cho quân Nga với 28 tàu bị đánh chìm, 8 tàu bị bắt và đầu hàng, hơn 10.000 quân thương vong và bị bắt; phía Nhật mất 3 tàu phóng lôi, thương vong 700 quân. TĐM quyết định kết cục của chiến tranh Nga - Nhật, buộc Nga phải kí hòa ước nhượng cho Nhật nhiều quyền lợi ở vùng đông bắc TQ; chứng minh hiệu lực của tàu pháo hạng nặng và tàu phóng lôi trong tác chiến trên biển.

        TRẬN ĐỒN AN QUÝ 2 (12.8.1974), trận tập kích của du kích xã Hoài Châu (h. Hoài Nhơn, t. Bình Định) đánh đồn An Quý 2 và các chốt Miếu Lùn, cầu Mương Cái, do 1 đại đội bảo an thuộc Tiểu đoàn 2 (Trung đoàn 47) QĐ Sài Gòn đóng giữ. Lực lượng ta gồm 1 trung đội du kích xã (25 người) và một số du kích thôn, trang bị súng bộ binh và các loại bom mìn tự tạo. Sau khi tiến hành vây ép, cô lập địch, 4 giờ 30 phút ta bất ngờ nổ súng, tập trung lực lượng chủ yếu đánh đồn An Quý 2. Bằng kĩ thuật phóng bom. đạn pháo chính xác vào mục tiêu, kết hợp các mũi xung phong đánh đồn và làm công tác binh vận, sau 15 phút chiến đấu, ta làm chủ đồn An Quý 2, buộc địch rút chạy khỏi các chốt Miếu Lùn và cầu Mương Cái; diệt, bắt và làm bị thương 34 địch (trong đó diệt toàn bộ ban chỉ huy đại đội), thu 15 súng các loại. Trận đánh đạt hiệu quả cao. đã thúc đẩy phong trào lấy vũ khí địch đánh địch, bảo vệ và mở rộng vùng giải phóng.

        TRẬN ĐỔN CẦU CHÙA (13.2.1974), trận tiến công của Tiểu đoàn bộ binh 4 (Trung đoàn 24, Quân khu 8 ) đánh đồn Cầu Chùa (xã Bình Trưng, h. Châu Thành, t. Mĩ Tho, nay thuộc t. Tiền Giang) do Đại đội bảo an 3 (Tiểu đoàn 423) và 1 trung đội thuộc Đại đội bảo an 2 (Tiểu đoàn 430) QĐ Sài Gòn đóng giữ. 5 giờ 22 phút, tiểu đoàn được tăng cường 2 súng máy phòng không 12,7mm và 1 súng ĐKZ 75mm nổ súng tiến công từ ba hướng, phát triển thành nhiều mũi đánh chiếm các mục tiêu và truy kích diệt địch, làm chủ đồn. 9 giờ 30 phút địch đưa lực lượng tới ứng cứu, bị các đơn vị ta ở vòng ngoài chận đánh, đẩy lùi. Trận đánh đạt hiệu suất cao (diệt 79, bắt 5), góp phần phá vỡ mắt xích quan trọng trong hệ thống đồn bốt bảo vệ chi khu Sầm Giang của địch, tạo thuận lợi cho hoạt động tác chiến của ta tại địa phương.

        TRẬN ĐỒN CHÙA TAM (4.4-6.6.1954), trận vây lấn tiến công của du kích và nhân dân xã Cao Minh (h. Vĩnh Bảo, tp Hải Phòng) vào đồn Chùa Tam, do 1 đại đội ngụy quân của Pháp đóng giữ. Lực lượng ta có 1 trung đội du kích cơ động xã. 3 trung đội và 2 tiểu đội du kích thôn (90 người), trang bị chủ yếu súng bộ binh, mìn, được huyện tăng cường 1 súng cối 60mm, 1 đại liên và 1 trung liên. Từ 4.4 ta tổ chức lực lượng đào 3.500m hào và nhiều hầm hố chiến đấu vây chặt đồn. dùng cách bắn tỉa, ngăn chặn tiếp tế, đánh phản kích, kết hợp binh vận, gây cho địch nhiều tổn thất, tinh thần hoang mang, tan rã. 6.6 địch đưa 3 tiểu đoàn đến giải tỏa và rút bỏ đồn, bị ta chặn đánh tiêu hao thêm một số. Kết quả diệt 45 địch, giải phóng hoàn toàn xã Cao Minh, góp phần thúc đẩy phong trào kháng chiến ở địa phương phát triển thắng lợi.

        TRẬN ĐỒN CRABAU (20.4.1970), trận tiến công của Tiểu đoàn bộ binh 6 (Trung đoàn 2, Sư đoàn 9) quân tình nguyện VN và 2 trung đội LLVT CM Campuchia diệt dồn Crabau (h. Cam Chaymea, t. Prây Veng, Campuchia). Đồn có công sự vững chắc, 3 lớp rào thép gai, mìn và tường đất bao quanh, do 2 đại đội bộ binh, 1 đại đội cối 82mm (Tiểu đoàn 56) QĐ Lon Non đóng giữ. 0 giờ 33 phút, sau đợt hỏa lực chế áp ngắn, ta dùng mìn định hướng mở cửa rổi từ 2 hướng (đông - đông nam và nam) xung phong đánh chiếm mục tiêu; 2 giờ 15 phút làm chủ trận địa, loại khỏi chiến đấu 377 địch, thu 468 súng các loại và hơn 20t đạn.

        TRẬN ĐỒN GIANG MA (30.9.1951), trận tập kích của Đại đội 965 bộ đội địa phương tình Lai Châu đánh đồn Giang Ma trong hệ thống phòng thủ của quân Pháp ở nam Phong Thổ (t. Lai Châu). Đồn xây dựng trên đèo Giang Ma, gồm 3 khu, có công sự gỗ, đất, tường đất đá bao quanh, do khoảng một tiểu đoàn hỗn hợp lính Âu - Phi và lính ngụy chiếm giữ. Đêm 29.9 đại đội bí mật chiếm lĩnh trận địa, 3 giờ 35 phút ngày 30 dùng lực lượng trinh sát diệt lính gác, đồng loạt nổ súng tiến công từ ba hướng vào 3 khu. Địch bị đánh bất ngờ, một số ngoan cố chống cự. một số bỏ chạy về Tam Đường. Sau hơn 2 giờ chiến đấu, ta làm chủ đồn, diệt 47 địch (có 7 lính Âu - Phi), thu 15 súng. TĐGM góp phần phối hợp tích cực với chiến dịch Lí Thường Kiệt (29.9-10.10.1951).

[Giangtvx]

        TRẬN ĐỐN KÊNH 11 (6-8.12.1974), trận vây lấn tiến công của Trung đoàn 101 (thiếu) Quân khu 9, đánh Tiểu đoàn bảo an 457 QĐ Sài Gòn chốt giữ cụm đồn kênh 11 (xã Nam Thái Sơn, h. Châu Thành A, t. Long Châu Hà, nay thuộc h. Hòn Đất, t. Kiên Giang). Lực lượng địch khoảng 130 quân, gồm SCH tiểu đoàn, 1 đại đội bảo an, 1 trung đội trinh sát và 1 trung đội pháo binh, tổ chức phòng ngự vững chắc trong 1 đồn tứ giác (chính) và 2 đồn tam giác, xung quanh có hệ thống tường đất, hàng rào, bãi mìn... Đèm 5.12 ta triển khai trận địa vây lấn trên 2 hướng đông nam (chủ yếu) và tây (thứ yếu), đồng thời bố trí lực lượng-đón lõng và chặn viện ở hướng bắc. 7 giờ ngày 6.12 nổ súng. Sau gần 2 ngày đêm liên tục vây lẫn và tập trung hỏa lực bắn phá mãnh liệt gây cho địch nhiều thiệt hại, buộc địch phái co về đồn chính và đồn tam giác phía bắc để rút chạy, 4-6 giờ ngày 8.12 bộ đội ta đồng loạt xung phong đánh chiếm đồn và tiến hành truy kích tàn quân địch rút chạy. Kết quả diệt và bắt hơn 100 địch, thu 79 súng các loại..., góp phần phá vỡ hệ thống đồn bốt địch trên địa bàn, hỗ trợ nhân dân địa phương nổi dậy giải phóng xã Nam Thái Sơn và một phần xã Tân Hội (nay thuộc h. Tân Hiệp).

        TRẬN ĐỒN KÊNH BÙI (28.3-5.4.1972), trận vây lấn tiến công của Đại đội đặc công 25 (Trung đoàn 88, Quân khu phối hợp với du kích địa phương, đánh đồn kênh Bùi ở xã Tân Ninh ( nay thuộc h. Tân Thạch, t. Long An), do Đại đội bảo an 86 Tiểu khu Kiến Tường đóng giữ. Tại đây địch phòng ngự vững chắc, xung quanh có hệ thống tường, hào, hàng chục lớp rào kẽm gai, bùng nhùng xen kẽ bãi mìn... Đêm 28.3 ta bí mật khắc phục vật cản, xây dựng trận địa vây lấn trên ba hướng (bắc, đóng, nam), 3 giờ ngày 29.3 nổ súng. Bằng cách đánh bao vây, lấn dần, kết hợp nghi binh, bắn tỉa, triệt nguồn tiếp tế, gọi hàng và bố trí lực lượng đón lõng đánh địch rút chạy, sáng 5.4 ta làm chủ đồn, diệt và bắt 80 địch, thu 89 súng các loại... TĐKB được chuẩn bị tốt, cách đánh phù hợp. đạt hiệu suất chiến đấu cao, gây cho địch hoang mang (sau 1 ngày, địch ở 3 đồn lân cận bỏ chạy), góp phần thúc đẩy phong trào đấu tranh ở địa phương, mở rộng và củng cố vùng giải phóng, bảo đảm hành lang vận chuyển từ biên giới Campuchia xuống đồng bằng sông Cửu Long.

        TRẬN ĐỒN NGÃ NĂM (1-6.10.1974), trận bao vây tiến công của Đại đội 1 bộ đội địa phương huyện Cai Lậy Bắc và du kích địa phương, đánh đồn Ngã Năm (bắc chi khu Cai Lậy 8km, t. Mĩ Tho, nay thuộc t. Tiền Giang), do Tiểu đoàn bảo an 512 QĐ Sài Gòn đóng giữ (có công sự, vật cản vững chắc). Từ 7 giờ ngày 1.10 ta tiến hành bao vây, dùng hỏa lực phá hoại và khống chế địch trong đồn, đồng thời tổ chức lực lượng đánh bại 2 đợt phản kích của 2 tiểu đoàn địch đến giải tỏa, sau đó tiếp tục thắt chặt vòng vây, buộc địch rút chạy khỏi đồn (6.10). Kết quả diệt và làm rã ngũ 27 địch, góp phần mở rộng vùng giải phóng, làm đảo lộn thế bố trí bảo vệ đường 4 của địch.

        TRẬN ĐỒN PHỔ LẠI (10.3.1951), trận tập kích của Tiểu đoàn bộ binh 436 (Trung đoàn 101, Mặt trận Bình - Trị - Thiên) đánh đồn Phổ Lại (h. Quảng Điền, t. Thừa Thiên, nay là Thừa Thiên - Huế), một cứ điểm quan trọng trong hệ thống vành đai bảo vệ thành Huế của Pháp, do khoảng 200 lính Âu -  Phi và lính ngụy đóng giữ. 2 giờ ngày 10.3 ta sử dụng hỏa lực pháo và bộc phá tạo cửa mở cho mũi chủ yếu xung phong diệt lô cốt chính, đồng thời tổ chức lực lượng bất ngờ đánh vu hổi tiêu diệt địch. Sau một giờ chiến đấu, ta chiếm dược đồn, diệt và bắt toàn bộ quân địch, thu 134 súng các loại và nhiều phương tiện QS, góp phần phá vỡ sự kiểm soát của địch trên tuyến hành lang Huế - Hương Trà - Quảng Điển.

        TRẬN ĐỒN TAM ĐƯỜNG (9210.12.1953), trận tập kích kết hợp vây ép của Đại đội 965 (bộ đội tỉnh Lào Cai) và Đại đội 513 (Tiểu đoàn 183, Liên khu Việt Bắc) cùng du kích địa phương đánh đồn Tam Đường (trung tâm h. Phồng Tô, t. Lào Cai, nay là thị trấn Tam Đường. h. Phong Thổ, t. Lai Châu). Đồn án ngữ trục đường Lai Châu - Lào Cai, gồm 1 đồn chính và các đồn nhỏ ở các bản và 5 quả đồi xung quanh, do 2 đại đội phi và 2 trung đội lính dõng đóng giữ. Rạng sáng 9.12 ta tập kích diệt 2 trung đội lính dõng ở bản Tả Sín Chải và Teo Sín Chải; sáng 10.12 tổ chức bắt chỉ huy đồn, sau đó tiến hành vây ép kết hợp gọi hàng. Sau gần 2 ngày chiến đấu, ta phá hủy đồn, diệt 33, bắt và gọi hàng gần 200 địch, thu hơn 100 súng các loại... góp phần giải phóng hoàn toàn h. Phồng Tô trong KCCP.

[Giangtvx]

        TRẬN ĐỒN TÂN LỢI (10.8.1974), trận tiến công của Tiểu đoàn bộ binh 5 (Trung đoàn 165, Sư đoàn 7) được tăng cường 2 phân đội đặc công của Tiểu đoàn 28, đánh đồn Tân Lợi (xã Tân Lợi, h. Tân Uyên, t. Biên Hoà, nay thuộc h. Đồng Phú, t. Bình Phước), do 1 đại đội bảo an QĐ Sài Gòn đóng giữ. Đồn được xây dựng trên điểm cao 50, có công sự vững chắc, xung quanh có tường, 4 lớp rào kẽm gai xen kẽ mìn bảo vệ. Đêm 9.8 ta bí mật chiếm lĩnh trận địa, khắc phục vật cản, áp sát mục tiêu, 5 giờ 45 phút ngày 10 nổ súng tiến công trên hai hướng; sau 2 giờ chiến đấu diệt và làm tan rã toàn bộ quân địch, thu 20 súng, phá hủy 1 kho đạn, bắn rơi 2 máy bay trực thăng. Trận đánh đạt hiệu quả cao, góp phần phá vỡ một mảng trong hệ thống phòng ngự của địch ở bắc sông Đồng Nai, trực tiếp uy hiếp chi khu Tân Uyên và căn cứ QS Biên Hoà.

        TRẬN ĐÔNG BỘ ĐẦU (29.1.1258), trận phản công chiến lược của quân Trần (Đại Việt), do vua Trần Thái Tông chỉ huy đánh tan đạo quân xâm lược Mông cổ tại Đông Bộ Đầu (khu vực gần cầu Long Biên, Hà Nội ngày nay), kết thúc kháng chiến chống Nguyên - Mông lần I (1258). Ngày 29.1 vua Trần đem thủy binh từ Thiên Mạc (nay thuộc Hà Nam) ngược Sông Hồng, phối hợp với lực lượng tại chỗ vây đánh địch ở Thăng Long, tạo thế áp đảo từ bốn hướng bất ngờ tiến công Đông Bộ Đầu, làm toàn bộ quân Mông cổ ở Thăng Long bị thiệt hại nặng phải rút chạy. Nắm vững thời cơ, chọn hướng tiến công đúng, dùng thủy binh để hạn chế ưu thế của kị binh địch là nét đặc sắc của TĐBĐ.

        TRẬN ĐÔNG HÀ 28.4.1967, trận tập kích hỏa lực của Đại đội pháo binh 12 (Tiểu đoàn 4, Trung đoàn 84) vào căn cứ Đóng Hà (t. Quảng Trị), là căn cứ QS lớn, đầu não chỉ huy và dự trữ vật chất của quân Mĩ và QĐ Sài Gòn trên tuyến phòng thủ đường 9. Được sự hỗ trợ, bảo vệ của 2 tiểu đoàn bộ binh và nhân dân địa phương, đêm 27.4 Đại đội 12 vượt sông Bến Hải, bí mật luồn sâu bố trí trận địa gồm 78 ống phóng pháo phản lực A-12 ở khu vực Lâm Xuân; 2 giờ ngày 28.4 đồng loạt nổ súng. Sau 35 phút chiến đấu, với 230 quả đạn, diệt và làm bị thương 400 địch, phá hủy 71 máy bay, 5 khẩu pháo, 4 kho, trong đó đánh thiệt hại nặng SCH Sư đoàn 3 của Mĩ. TĐH phát huy tốt cách đánh luồn sâu của pháo binh và uy lực của vũ khí mới, góp phần đẩy mạnh hoạt động tiến công địch trên Mặt trận Đường 9 - Khe Sanh.

        TRẬN ĐÔNG HÀ 27-28.4.1972, trận tiến công của Sư đoàn bộ binh 308 được tăng cường xe tăng, pháo binh, đặc công... vào cụm cứ điểm Đông Hà - Lai Phước (nay thuộc tx Đông Hà, t. Quảng Trị), do Trung đoàn bộ binh 57 (Sư đoàn 3), 2 liên đoàn biệt động quân (4 và 5), 2 thiết đoàn (17 và 20) QĐ Sài Gòn đóng giữ, trong đợt 2 chiến dịch Trị Thiên (30.3-27.6.1972). Cụm cứ điểm Đông Hà - Lai Phước là vị trí phòng ngự quan trọng của địch ở phía bắc Quảng Trị được xây dựng kiên cố, có hệ thống hầm ngầm, công sự, vật cản nhiều tuyến, nhiều lớp; sau các đợt tiến công của ta, địch áp dụng chiến thuật cụm bộ binh phòng ngự cơ động với vỏ cứng bằng hàng rào xe tăng bố trí trong công sự. Chiều và đêm 26.4 ta triển khai chiếm lĩnh trận địa trên ba hướng; 5 giờ ngày 27.4 nổ súng tiến công. Sau khi tập trung hỏa lực pháo binh bắn cấp tập vào đội hình bộ binh xe tăng và làm tê liệt các trận địa pháo địch, ta tổ chức đánh chiếm các điểm cao phía tây, thọc sâu vào sân bay, chi khu Đông Hà, kết hợp đánh địch phản kích. Sáng 28.4 ở hướng nam, Trung đoàn 102 phát triển ra đường 1, chiếm cầu Lai Phước, chia cắt đội hình địch; hướng tây Trung đoàn 88 đánh chiếm Trung Chỉ, Đại Áng; hướng bắc Trung đoàn 36 vượt Sông Hiếu đánh chiếm thị trấn Đông Hà. Bằng tác chiến hiệp đồng chặt chẽ giữa bộ binh, xe tăng và pháo binh, thực hiện cách đánh đột phá chính diện và hai bên sườn, kết hợp với thọc sâu, bao vây chia cắt, truy kích tiêu diệt địch, đến 15 giờ ngày 28.4 ta làm chủ toàn bộ cụm cứ điểm. Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 3.800 địch, thu và phá hủy hơn 200 xe QS (110 xe tăng, xe bọc thép), bắn rơi 35 máy bay, giải phóng thị trăn Đông Hà, phối hợp với các hướng giải phóng hoàn toàn tỉnh Quảng Trị. Trận then chốt chiến dịch giành thắng lợi sớm hơn dự kiến 2 ngày, thể hiện sự trưởng thành về trình độ tác chiến hiệp đồng binh chủng của bộ đội chủ lực VN trong KCCM.

[Giangtvx]

        TRẬN ĐÔNG HÒA 8.3.1967, trận chiến đấu tao ngộ của Đại đội 3 (Tiểu đoàn 514) bộ đội địa phương tỉnh Mĩ Tho, đánh quân Mĩ thuộc Lữ đoàn bộ binh 3 (Sư đoàn 9) hoạt động tại xã Đông Hòa (h. Châu Thành, t. Mĩ Tho, nay thuộc t. Tiền Giang). Thực hiện nhiệm vụ thọc sâu, tìm diệt quân Mĩ trong vùng Long Hưng, Đông Hòa, Vĩnh Kim, đại đội tổ chức lực lượng thành 3 đội và 1 tổ trinh sát (quân số 42 người), chiều 5.3 xuất phát hành quân. Sau 2 đêm không thực hiện được ý định tác chiến, đêm 7 rạng 8.3 đại đội tiếp tục hành quân, trên đường trở về dọc theo bờ kênh Kháng Chiến (xã Đông Hòà) bất ngờ gặp địch, đã kịp thời triển khai đội hình chiến đấu, dùng cách đánh áp sát, xung phong chia cắt tiêu diệt từng toán quân địch. Sau khoảng 15 phút chiến đấu, do địch phía sau còn đông và dùng hỏa lực bắn trả quyết liệt, ta chủ động rút lui để bảo toàn lực lượng, Kết quả diệt hơn 30 địch, thu 4 súng, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, góp phần đẩy mạnh phong trào “tìm Mĩ mà diệt”, bước đầu hình thành cách đánh hiệu quả trong tác chiến với quân Mĩ trên địa bàn tỉnh.

        TRẬN ĐÔNG HÒA 8-10.7.1972, trận phục kích của Trung đoàn bộ binh 1 (Quân khu được tăng cường Tiểu đoàn bộ binh 200 (Trung đoàn 88), Tiểu đoàn đặc công 269 và hỏa lực quân khu, đánh Tiểu đoàn bảo an 402 và 3 liên đội bảo an (15, 46 và 99), 2 tiểu đoàn biệt động quân (67 và 76) QĐ Sài Gòn hành quân giải tỏa khu vực xã Đông Hòa (q. Sầm Giang, t. Định Tường, nay thuộc h. Châu Thành, t. Tiền Giang). Đêm 7.7 ta nổ súng tiến công chi khu Vĩnh Kim, đồng thời triển khai trận địa phục kích ở 2 bên lộ Đông Hòa (đoạn nối từ đường 4 đến chi khu Vĩnh Kim). Sáng 8.7 địch điều Tiểu đoàn bảo an 402 đến ứng cứu, ta nghi binh, chờ địch vào gần mới nổ súng, kết hợp đánh tại chỗ và đánh vận động diệt phần lớn tiểu đoàn địch, sau đó tổ chức bộ phận chặn đánh tàu chiến địch hoạt động trên kênh Nguyễn Tấn Thành. Trong các ngày 9 và 10.7, địch tăng cường lực lượng, có máy bay, pháo binh, xe bọc thép yểm trợ, tiếp tục tiến hành giải tỏa. Ta khéo giữ bí mật, bất ngờ cơ động đánh địch trên các hướng, hình thành thế bao vây, chia cắt, truy kích diệt 5 đại đội, buộc địch phải rút quân. Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 600 địch, bắn rơi 1 máy bay trực thăng, bắn cháy 1 tàu chiến, thu hơn 100 súng... Là trận đầu tiên đơn vị đánh phục kích và trụ bám dài ngày đạt hiệu suất cao, góp phần đẩy mạnh phong trào đấu tranh ở địa phương làm tan vỡ nhiều đồn bốt địch.

        TRẬN ĐÔNG KHÊ 25-26.5.1950, trận tiến công của Trung đoàn bộ binh 174 và Tiểu đoàn pháo binh 253 (8 khẩu sơn pháo 75mm) vào Đông Khê (nam tx Cao Bằng 45km, nay là thị trấn Đông Khê, h. Thạch An, t. Cao Bằng), một trong những cứ điểm quan trọng của quân Pháp trên đường 4, do 2 đại đội lính Ma rốc và 1 đại đội ngụy quân chiếm giữ, có công sự vững chắc, hỏa lực mạnh. 19 giờ ngày 25.4 trận đánh bắt đầu bằng hỏa lực pháo binh tập trung chi viện phá rào và .sát thương quân địch, tạo điều kiện cho bộ binh xung phong đánh chiếm các vị trí trong cứ điểm. Đến 6 giờ ngày 26.5 ta làm chủ trận địa, diệt và bắt hơn 300 địch, thu và phá hủy 6 khẩu pháo... TDK thể hiện sự trưởng thành của bộ đội chủ lực VN về trình độ kĩ thuật, chiến thuật và tác chiến hiệp đồng giữa bộ binh với pháo binh trong đánh công sự vững chắc.

        TRẬN ĐÔNG KHÊ 16-18.9.1950, trận tiến công của 2 trung đoàn bộ binh (174 và 209) được tăng cường 2 tiểu đoàn bộ binh (11, 426), 13 khẩu pháo 75mm và 2 khẩu ĐKZ, vào cụm cứ điểm Đông Khê (nam tx Cao Bằng 45km, nay là thị trấn Đông Khê, h. Thạch An, t. Cao Bằng), mở đầu chiến dịch Biên Giới (16.9-14.10.1950). Đông Khê là cụm cứ điểm hiểm yếu trong tuyến phòng ngự đường 4 của Pháp, được xây dựng kiên cố gồm khu đồn chính (SCH, có hầm ngầm cố thủ) và 7 đồn tiền tiêu, do 2 đại đội thuộc Trung đoàn lê dương 3, 1 trung đội lính dõng và 1 phân đội pháo 105mm đóng giữ (tổng quân số khoảng 350). Từ 6 giờ ngày 16.9 trận đánh bắt đầu. Sau khi hỏa lực chuẩn bị mở cửa, Trung đoàn 174 và các tiểu đoàn 11, 426 làm nhiệm vụ chủ công, đánh hướng bắc - đông bắc, Trung đoàn 209 đánh hướng nam - tây nam; đến 4 giờ ngày 17.9 chiếm 5 đồn tiền tiêu, nhưng không phát triển được, bị địch dùng máy bay, pháo binh ngăn chặn và phản kích chiếm lại 3 dồn. 17 giờ ta tập trung lực lượng tổng công kích vào khu đồn chính, diệt SCH và các vị trí còn lại; đến 10 giờ ngày 18.9 làm chủ trận địa. Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 300 địch (phần lớn lính Âu - Phi, có đại úy đồn trưởng), bắn rơi 1 máy bay, thu toàn bộ vũ khí. Trận then chốt mở màn chiến dịch thắng lợi, tạo điều kiện cho ta phát triển thế tiến công, buộc địch phải rút quân khỏi Cao Bằng.
       

[Giangtvx]

        TRẬN ĐÔNG NAM HUẾ (23-26.3.1975), trận tiến công của Sư đoàn bộ binh 324 (Quân đoàn 2) truy kích QĐ Sài Gòn rút chạy tại khu vực đông nam Huế trong đợt 2 chiến dịch Trị Thiên - Huế (5-26.3.1975). Chiều 23.3 phát hiện quân địch ở Huế tháo chạy ra cửa Thuận An, Tư Hiền theo đường biển rút về Đà Nẵng, ta triển khai lực lượng thành ba mũi cấp tốc cơ động xuống đồng bằng, vừa hành quân vừa đánh địch: Trung đoàn 1 đánh địch ở Phú Thứ, Lương Viên rồi vượt phá Tam Giang, tiến công tiêu diệt địch ở Cự Lại, Kế Sung, đánh lên Thuận An; Trung đoàn 2 tiến quân bên bờ tây phá Tam Giang, chia hai hướng đánh ra Tân Mĩ - Thuận An; Trung đoàn 3 có xe tăng đi cùng đánh vào tp Huế, chiếm Mang Cá, SCH tiền phương Quân đoàn 1- Quân khu 1 của địch,... rồi phát triển ra cửa Thuận An. Bằng cách đánh áp đảo, sau 3 ngày chiến đấu ta hoàn toàn làm chủ khu vực phía đông Huế, từ cửa Thuận An đến Cự Lại, diệt và bắt hơn 15.000 dịch, bắn rơi 2 máy bay trực thăng, bắn cháy 5 tàu chiến, thu 3 xe tăng, gần 4.000 súng các loại. TĐNH góp phần tiêu diệt và làm tan rã Sư đoàn bộ binh 1 và toàn bộ quân địch ở Thừa Thiên - Huế, tạo điều kiện thuận lợi cho nhân dân nổi dậy giành quyền làm chủ.

        TRẬN ĐỔNG DÙ 26.2.1969, trận tập kích của Tiểu đoàn đặc công 3 (trực thuộc BTL Miền), Tiểu đoàn đặc công 28 (Sư đoàn bộ binh 7) và 1 tiểu đoàn pháo, cối hỗn hợp vào căn cứ Sư đoàn Tia chớp nhiệt đới của Mĩ ở Đồng Dù (Củ Chi, tây bắc Sài Gòn 30km). Càn cứ có SCH sư đoàn và Lữ đoàn bộ binh 2, sân bay, trận địa pháo, bãi xe cơ giới, 7 lớp rào thép gai cao 5m, 320 lô cốt và ụ súng; bên ngoài có 5 đại đội thám báo bảo vệ. 2 giờ 45 phút ta nổ súng, sau 1 giờ chiến đấu, đánh thiệt hại nặng SCH sư đoàn và Lữ đoàn 2, diệt và làm bị thương hơn 1.000 địch, phá hủy 50 máy bay, 176 xe QS, 12 khẩu pháo, 4 kho bom đạn, xăng dầu và nhiều phương tiện chiến tranh khác. Trận đánh lớn đầu tiên với quy mô trung đoàn của bộ đội đặc công miền Đông Nam Bộ, đạt hiệu suất cao.

        TRẬN ĐỒNG DÙ 29.4.1975, trận tiến công của Sư đoàn bộ binh 320 (Quân đoàn 3) được tăng cường 1 tiểu đoàn xe tăng, 1 tiểu đoàn pháo binh và Trung đoàn pháo phòng không 593 (thiếu 1 tiểu đoàn) vào căn cứ Sư đoàn bộ binh 25 QĐ Sài Gòn tại Đồng Dù (tây bắc Sài Gòn 30km, nay thuộc h. Củ Chi, tp Hồ Chí Minh), nhằm mở cửa hướng tây bắc, không cho địch co cụm về Sài Gòn, trong chiến dịch Hồ Chí Minh (26- 30.4.1975). Lực lượng địch trong căn cứ có SCH Sư đoàn 25, Trung đoàn bộ binh 50, Trung tâm huấn luyện tân binh và hạ sĩ quan, các tiểu đoàn trực thuộc gồm công binh, pháo binh, thiết giáp, thông tin, trinh sát... Trận đánh được tiến hành theo phương án địch đã tăng cường phòng thủ, bắt đầu lúc 5 giờ 30 phút. Bằng cách đánh hiệp đồng binh chủng, tập trung tối đa hỏa lực pháo binh và pháo phòng không chi viện cho bộ binh và xe tăng đột phá liên tục trong quá trình mở cửa, thọc sâu đánh chiếm mục tiêu và đánh dị - h phản kích, sau 6 giờ chiến đấu ta làm chủ toàn bộ căn cứ. Kết quả diệt và bắt hơn 2.700 địch (có chuẩn tướng sư đoàn trưởng, đại tá sư đoàn phó và một số sĩ quan tham mưu Sư đoàn 25), thu gần 5.000 súng các loại, thu và phá hủy 434 xe QS (có 23 xe tăng và xe bọc thép); góp phần mở thông cánh cửa hướng tây bắc cho Sư đoàn bộ binh 10 thọc sâu vào nội đô, giải phóng tp Sài Gòn.

        TRẬN ĐỒNG DƯƠNG (8.12.1965), trận vận động phục kích của Tiểu đoàn bộ binh 70 (Trung đoàn 1, Sư đoàn 2, Quân khu 5) chặn đánh Tiểu đoàn biệt động quân 11 (Chiến đoàn 5) QĐ Sài Gòn hành quân giải tỏa tại thôn Đồng Dương (h. Hiệp Đức, t. Quảng Nam), trong đợt 2 chiến dịch Đồng Dương (17.11-18.12.1965). Tiểu đoàn 70 tổ chức trận địa phục kích trên đường 16, nhưng địch hành quân theo đường Hà Lam lên Đồng Dương (phía bắc đường 16), qua đội hình bố trí của Đại đội 2. Thực hiện điều chỉnh phương án tác chiến, tiểu đoàn cho Đại đội 2 bí mật lùi dần về cuối thôn nổ súng chặn đầu, đồng thời đưa Đại đội 3 đánh tạt sườn vào trung tâm đội hình địch, Đại đội 1 khóa đuôi ở tháp Đồng Dương. Bằng cách đánh áp đảo, bất ngờ, nhanh chóng hình thành thế bao vây, chia cắt, tập trung diệt SCH, kết hợp hỏa lực và xung lực tiêu diệt các toán quân dịch co cụm chống cự, sau gần 2 giờ chiến đấu (từ 12 giờ 30 phút) ta diệt phần lớn tiểu đoàn địch. Trận then chốt chiến dịch thắng lợi góp phần đánh bại cuộc hành quân giải tỏa của dịch ở khu vực Việt An, Hiệp Đức, Quế Sơn, tạo điều kiện cho chiến dịch phát triển.

[Giangtvx]

   
        TRẬN ĐỒNG ĐÁ (15.10.1973), trận tập kích của Tiểu đoàn bộ binh 7 được tăng cường Đại đội bộ binh 6 (Tiểu đoàn 8 ) thuộc Trung đoàn 16 bộ đội chủ lực Miền, đánh QĐ Sài Gòn lấn chiếm tại khu vực Đồng Đá (xã Lộc Hưng, h. Trảng Bàng, t. Tây Ninh). Lực lượng địch gồm 1 đại đội bộ binh và 1 trung đội thám sát thuộc Trung đoàn 50 (Sư đoàn 25), đóng thành 3 cụm, công sự dã chiến, xung quanh có hàng rào kẽm gai, bãi mìn bảo vệ. 22 giờ 30 phút ta nổ súng tiến công, sau 13 phút hỏa lực chuẩn bị, bộ binh xung phong đánh chiếm mục tiêu, làm chủ trận địa lúc 22 giờ 57 phút. Kết quả diệt và bắt hơn 100 địch, thu 78 súng các loại, góp phần đánh bại âm mưu lẩn chiếm của dịch, buộc địch phải rút bỏ khu vực chiếm đóng ở Đồng Đá.

        TRẬN ĐỒNG LÂM (19.5.1968), trận tập kích hỏa lực của Tiểu đoàn pháo binh 35 (Quân khu Trị - Thiên) vào căn cứ hành quân của Sư đoàn kị binh không vận số 1 QĐ Mĩ tại Đồng Lâm (tây bắc tp Huế khoảng 20km, h. Phong Điền, t. Thừa Thiên, nay là t. Thừa Thiên - Huê). Dựa vào trận địa chuẩn bị trước, 18 giờ 17 phút, phát hiện địch đang tập trung quân, tiểu đoàn kịp thời nổ súng chính xác, bắn 4 loạt với 8 viên đạn pháo phản lực ĐKB, phá hủy 3 máy bay vận tải và 10 máy bay trực thăng, hơn 3.000t nhiên liệu, đạn dược, làm chết và bị thương hàng trăm quân địch. Trận đánh được chuẩn bị tốt, đánh đúng thời cơ, đạt hiệu quả cao, góp phần hạn chế hoạt động càn quét và tiếp ứng của địch cho mạt trận Khe Sanh.

        TRẬN ĐỒNG RÙM (21.3.1967), trận tập kích của Sư đoàn bộ binh 9 (thiếu), chủ lực QGP miền Đông Nam Bộ vào Lữ đoàn bộ binh 3 (Sư đoàn 4) và 1 tiểu đoàn bộ binh thuộc Lữ đoàn 173 của Mĩ đóng chốt dã ngoại ở Đồng Rùm (nay thuộc xã Thanh Đông, h. Tân Châu, t. Tây Ninh). 5 giờ 39 phút trận đánh bắt đầu. Sau khi bắn cấp tập các loại hỏa lực cối và ĐKZ, sư đoàn sử dụng Trung đoàn 2 đột phá hướng chủ yếu (hướng bắc), thọc sâu vào SCH, đồng thời Trung đoàn 16 phối hợp đánh hai cụm quân địch ở nam, bắc Đồng Rùm. Kết quả sau gần 3 giờ chiến đấu, ta đánh thiệt hại nàng SCH Lữ đoàn 3,1 tiểu đoàn bộ binh, 1 tiểu đoàn tăng thiết giáp, 1 tiểu đoàn pháo binh, tiêu hao 1 tiểu đoàn bộ binh, phá hủy 87 xe tăng thiết giáp, bắn rơi 12 máy bay, thu nhiều vũ khí đạn dược. Trận then chốt, có ý nghĩa quyết định đánh bại đợt 2 cuộc hành quân Gianxơn Xiti (22.2-15.4.1967).

        TRẬN ĐỒNG THÁP MƯỜI (14-18.2.1948), trận chống càn của quân và dân Đồng Tháp Mười nhằm đánh bại cuộc hành quân Vêga (14-18.2.1948) của Pháp, bảo vệ căn cứ và cơ quan lãnh đạo kháng chiến Nam Bộ. Sáng 14.2 Pháp huy động 11 tiểu đoàn bộ binh và dù, 2 tiểu đoàn xe lội nước, 3 đại đội thiết giáp, 1 đại đội công binh, 4 đội tàu đổ bộ, 9 khẩu pháo, 13 máy bay chia ba hướng bao vây, tiến công. Dựa vào địa hình kênh rạch chằng chịt, cỏ lác rậm rạp, ta kịp thời chặn đánh các cánh quân địch bằng nhiều biện pháp: phục kích, tập kích, quấy rối, bắn tỉa kết hợp gài mìn và địa lôi; thực hiện đánh nhanh rút nhanh, tránh chỗ địch mạnh, đánh chỗ địch yếu... Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 200 địch, làm thất bại cuộc hành quân quy mô lớn nhất của Pháp ở Nam Bộ kể từ đầu chiến tranh, để lại nhiều kinh nghiệm về cách đánh du kích, góp phần giữ vững và phát triển Chiến khu Đồng Tháp Mười trong KCCP.

        TRẬN ĐỒNG XOÀI 9-10.6.1965, trận tiến công của Trung đoàn bộ binh 2 được tăng cường Tiểu đoàn bộ binh 8 (Trung đoàn 3), 1 tiểu đoàn pháo binh, 1 đại đội ĐKZ 75mm, 1 đại đội súng phun lửa vào chi khu Đồng Xoài (t. Phước Long, nay thuộc t. Bình Phước), do QĐ Sài Gòn chiếm giữ, trong đợt 2 chiến dịch Đồng Xoài (10.5-22.7.1965). Lực lượng địch tại chi khu có 3 đại đội biệt kích, 2 đại đội bảo an và dân vệ, 1 trung đội pháo binh, 2 chi đội xe bọc thép, 1 trung đội cảnh sát, có hệ thống bảo vệ, công sự, hầm ngầm kiên cố. Đêm 9.6 ta triển khai tiến công, do tổ chức hiệp đồng thiếu chặt chẽ, có bộ phận nổ súng trước giờ quy định nên các hướng bộ binh mở cửa gặp khó khăn, bị địch tập trung hỏa lực chống trả quyết liệt. 3 giờ 40 phút ngày 10.6, sau 3 lẫn đột phá, ta chiếm được khu biệt động quân, phần lớn khu bảo an. khu hành chính,... tiến hành đánh địch phản kích, đến 17 giờ làm chủ trận địa. Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 600 dịch, bắn rơi 7 máy bay trực thăng, thu và phá hủy 7 xe bọc thép, gần 400 súng các loại (có 2 pháo 105mm)„. Là trận then chốt tạo điều kiện cho chiến dịch phát triển thắng lợi; đánh dấu bước trường thành của bộ đội chủ lực miền Đông Nam Bộ về đánh địch trong công sự vững chắc. Sau TĐX Trung đoàn bộ binh 1 được tặng danh hiệu “Trung đoàn Đổng Xoài”.

[Giangtvx]

        TRẬN ĐỒNG XOÀI 26.12.1974, trận tiến công của Trung đoàn bộ binh 141 (Sư đoàn 7, Quàn đoàn 4) được tăng cường 1 tiểu đoàn bộ binh và cụm hỏa lực chiến dịch (3 cối 120mm, 4 pháo nòng dài 85mm, 4 súng máy phòng không 12,8mm) vào chi khu QS của QĐ Sài Gòn ở Đồng Xoài (t. Phước Long, nay là thị hấn Đồng Xoài, t. Bình Phước), trong đợt 2 chiến dịch Dường 14 - Phước Long (13.12.1974-6.1.1975). Lực lượng địch khoảng 1.300 quân, gồm ban chỉ huy chi khu, Tiểu đoàn bảo an 341 và 2 trung đội pháo (2 pháo 105mm, 2 pháo 155mm) bố trí trong 500 ụ súng, lô cốt, hầm ngầm, xúng quanh có tường đất dày 3m, 11 lớp rào kẽm gai xen kẽ bãi mìn, cùng với 19 trung đội cảnh sát, dân vệ, phòng vệ dân sự đóng đồn ở ngoại vi. Đêm 25.12 trung đoàn triển khai chiếm lĩnh trận địa, tổ chức lực lượng trên 3 hướng: tây (chủ yếu), đông (thứ yếu), nam (vu hồi). 5 giờ 37 phút ngày 26.12 trận đánh bắt đầu. Sau đợt hỏa lực chuẩn bị mãnh liệt, các đơn vị đồng loạt mở cửa dột phá vào căn cứ, lần lượt đánh chiếm mục tiêu và đánh địch co cụm, đến 10 giờ 30 phút làm chủ trận địa. Kết quả diệt, bắt và gọi hàng 887 địch, thu 552 súng các loại (2 pháo 105mm, 2 pháo 155mm), 50 máy thông tin, 30 xe QS, 3.000 đạn pháo 105-155mm, 10t gạo, giải phóng 4.500 dân. TĐX thắng lợi góp phần đánh bại ý đồ phản kích chiếm lại đường 14 của dịch, buộc địch phải co cụm phòng thủ, tạo thuận lợi cho lực lượng Quân đoàn 4 tiến công giải phóng tx Phước Long.

        TRẬN ĐỐNG ĐA - THĂNG LONG (30.1.1789), trận tiến công trên hướng thứ yếu của quân Tây Sơn do đô đốc Long (có tài liệu nói là Đặng Tiến Đông) chỉ huy, diệt quân Thanh (TQ) ở đồn Đống Đa (Khương Thượng, tây nam Hà Nội 2km) phối hợp với hướng chủ yếu tiến công Ngọc Hồi (x. trận Ngọc Hổi - Đầm Mực, 30.1.1789). Đạo quân của đô đốc Long gồm kị binh, tượng binh; lực lượng không nhiều nhưng có sức cơ động, đột phá nhanh qua Chương Đức (nay thuộc Hà Tây), đến Nhân Mục (nay thuộc Từ Liêm, Hà Nội), bí mật vây đồn Đống Đa. Mờ sáng 30.1 quân Tây Sơn bất ngờ tiến công, đập tan tuyến ngoài, chọc thẳng vào SCH quân Thanh; được nhân dân quanh vùng tham gia phối hợp, dùng rơm bện thành con cúi, tâm dẩu đốt, tạo thành vòng vây lừa uy hiếp. Quân Thanh không chống cự nổi, tan vỡ và bị diệt gần hết. Tướng Thanh là Sầm Nghi Đống phải tự tử. Quân Tây Sơn liên tiếp hạ các đồn Yên Quyết, Nam Đồng, dùng lực lượng xung kích thọc sâu vào thành Thăng Long qua cửa tây nam (nay là ô Chợ Dừa), làm rối loạn khu phòng thủ trung tâm, uy hiếp đại bản doanh Tôn Sĩ Nghị ở cung Tây Long. Tôn Sĩ Nghị khiếp sợ, không kịp mặc giáp, ngựa không kịp đóng yên cùng đội kị binh cận vệ vượt cầu phao qua Sông Hồng trốn chạy. Binh lính địch hoảng loạn, tranh nhau qua cầu, cầu gẫy làm hàng nghìn quân Thanh bỏ xác dưới sông hoặc bị bắt. Trưa 30.1 quân Tây Sơn hoàn toàn làm chủ chiến trường, kịp đón đại quân Nguyễn Huệ vào Thăng Long. Trận vu hồi, bất ngờ thọc sâu nhanh, kết hợp được với sức mạnh của nhân dân, phát huy cao độ sức đột phá của bộ binh, tượng binh vào chỗ yếu đối phương, góp phần quyết định kết thúc kháng chiến chống Thanh (1788-89).

[Giangtvx]

        TRẬN ĐỘNG CÔ TIÊN (2.6.1970). trận tập kích của Tiểu đoàn bộ binh 9 (Trung đoàn 66, Sư đoàn 304) đánh Trung đoàn bộ binh 54 QĐ Sài Gòn hành quân ứng cứu khu vực nam Quảng Trị, co lại ở động Cô Tiên (nay thuộc h. Đa Crông, t. Quảng Trị). 3 giờ 30 phút, Tiểu đoàn 9 bất ngờ nổ súng tiến công, thọc sâu vào SCH làm địch rối loạn; sau 30 phút chiến đấu, làm chủ trận địa, diệt và làm bị thương hơn 600 địch, bao gồm SCH hành quân của Trung đoàn 54, Tiểu đoàn bộ binh 2, 1 đại đội công binh, 1 trung đội thám báo. TĐCT là một trong những trận đánh đạt hiệu suất cao của Sư đoàn 304 trong năm 1970.

        TRẬN ĐỘNG TOÀ (12.9.1974), trận tập kích của 4 chiến sĩ đặc công thuộc Đại đội 5 (Tiểu đoản đặc công 33) đốt cháy kho xăng trong căn cứ Động Toà (h. Hương Thủy, t. Thừa Thiên, nay là t. Thừa Thiên - Huế), hậu cứ của Trung đoàn bộ binh 1 (Sư đoàn 1) QĐ Sài Gòn. Cãn cứ địch được canh phòng cẩn mật với 7 lớp rào thép gai; lực lượng có 1 tiểu đoàn bộ binh, 1 chi đoàn thiết giáp và các đơn vị tuần tra, bảo vệ. Đêm 11.9 lực lượng đặc công chia hái tổ, bí mật đột nhập căn cứ, đạt lượng nổ hẹn giờ vào các dãy bồn xăng rồi rút ra an toàn; 0 giờ 10 phút ngày 12, kho xăng phát nổ, đốt cháy 1.400.000 lít xăng, làm chết và bị thương một số địch.

        TRẬN ĐỘNG TOÀN (30.3-1.4.1972), trận tiến công của Trung đoàn bộ binh 66 (thiếu 1 tiểu đoàn) thuộc Sư đoàn 304 vào căn cứ Động Toàn (h. Cam Lộ, t. Quảng Trị), do Tiểu đoàn thủy quân lục chiến 4 (Lữ đoàn 147) QĐ Sài Gòn đóng giữ, mở đầu chiến dịch Trị Thiên (30.3-27.6.1972). Căn cứ được xây dựng kiên cố trên ba mỏm núi cao hiểm trở, xung quanh vách đá sườn núi dốc đứng, là “con mắt thần” trong khu vực phòng ngự tây đường 9 của địch. Trận đánh diễn ra quyết liệt suốt 2 ngày đêm; lúc đầu gặp khó khăn tại cửa mở, sau đó được hỏa lực pháo của sư đoàn tăng cường chi viện, đến 6 giờ ngày 1.4 trung đoàn làm chủ căn cứ và tổ chức truy kích diệt phần lớn quân địch rút chạy. Kết quả diệt và bắt 375 địch, trong đó diệt gọn 2 đại đội, 1 trung đội cùng SCH Tiểu đoàn 4. Chiến thắng Động Toàn cùng với những trận đánh ở Đầu Mầu, Ba Hồ của Sư đoàn 304 đã phá vỡ tuyến phòng thủ của địch ở phía tây đường 9, tạo điều kiện cho lực lượng dự bị chiến dịch vào chiến đấu giải phóng hoàn toàn Quảng Trị.

        TRẬN ĐỘNG TRANH (25-26.7.1972), trận tiến công của Sư đoàn bộ binh 324 (2 trung đoàn) được tăng cường Trung đoàn pháo binh 368 đánh căn cứ Động Tranh trên dãy điểm cao 372 (h. Hương Điền, t. Thừa Thiên, nay là t. Thừa Thiên - Huế) do Tiểu đoàn bộ binh 2 (Trung đoàn 1, Sư đoàn 1) QĐ Sài Gòn chốt giữ. Nằm trong tuyến phòng thủ đường 12 bảo vệ phía tây Huế, căn cứ Động Tranh được xây dựng, củng cố, có hệ thống công sự vững chắc, hỏa lực mạnh, khả năng chi viện ứng cứu nhanh (có trận địa pháo, sân bay dã chiến...). Sau khi đánh chiếm cứ điểm Mái Nhà, dãy đồi Không Tên và một số điểm cao ngoại vi, tạo thế vây ép địch, 18 giờ ngày 25.7 ta tập trung hỏa lực pháo, cối bắn chế áp địch ở Động Tranh, đồng thời kiềm chế địch ở Bình Điền, đèo Sơn Na, Ap 5, phá hủy trận địa pháo, SCH, nhiều công sự, kho tàng của địch. 4 giờ 30 phút ngày 26 tiếp tục tiến hành hỏa lực chi viện cho bộ binh xung phong đánh chiếm Động Tranh và đánh địch phản kích, đến 14 giờ làm chủ trận địa. Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 800 dịch, bắn rơi 5 máy bay, phá hủy 15 khẩu pháo... Là trận đánh hiệp đồng binh chủng đạt hiệu suất cao, góp phần phá vỡ mắt xích quan trọng trong tuyến phòng ngự của địch, chia cắt đường 12, tạo thuận lợi cho các lực lượng tiến công Huế.

        TRẬN ĐRAN (15.5.1961), trận tập kích của Đại đội đặc công 121 và Đại đội bộ binh 120 (LLVT Liên tỉnh 3) vào chi khu QS Đran thuộc t. Tuyên Đức (nay là huyện lị Đơn Dương, t. Lâm Đồng), là chi khu QS quan trọng án ngữ đường 11, do một đại đội bảo an QĐ Sài Gòn và một số dân vệ chốt giữ. Đêm 15.5 bộ đội ta bí mật tiếp cận, đồng loạt nổ súng, sau một giờ chiến đấu, diệt hầu hết các mục tiêu quan trọng, bắt quận trưởng, thu hàng trâm súng (có 12 trung liên). Lần đầu tiên ta tiên công vào trung tâm quận lị ở khu vực cao nguyên Làm Đồng trong KCCM, đã tác động mạnh đến lực lượng địch ở đây, tạo thuận lợi cho các đội vũ trang Liên tỉnh 3 và Liên tinh 4 phát triển nhanh lên phía bắc để xây dựng và mở rộng căn cứ kháng chiến ở các tính Lâm Đổng, Tuyên Đức.

[Giangtvx]

        TRẬN ĐỨC HÒA (7.10.1964), trận phục kích của Tiểu đoàn bộ binh 263 (Quân khu và LLVT tỉnh Long An chặn đánh Tiểu đoàn bộ binh 1 (Trung đoàn 46) và Đại đội biệt động quân 30 QĐ Sài Gòn tại khu vực Cầu Cá - ngã ba đường 224 đi Lương Hòa (tây nam quận lị Đức Hòa l,5km). Sáng 7.10 địch từ Đức Hòa hành quân theo đường 9A nhằm ứng cứu cho đồn Lương Hòa bị ta bao vây. Khi đội hình địch lọt vào trận địa, ta bất ngờ nổ súng chặn đầu, khóa đuôi rồi xung phong tiêu diệt; sau 1 giờ loại khỏi chiến đấu 400 địch (bắt 100), thu 40 súng, bắn roi 2 máy bay trực thăng. Trận đánh góp phần đánh bại âm mưu càn quét, gom dân lập ấp chiến lược của địch ở Long An.

        TRẬN ĐỨC LẬP (9-10.3.1975), trận tiến công của Sư đoàn bộ binh 10 (Mặt trận Tây Nguyên) vào chi khu QS quận lị Đức Lập (tây nam tx Buôn Ma Thuột 35km, nay là thị trấn Đắc Min, h. Đắc Min, t. Đắc Lắc), do QĐ Sài Gòn đóng giữ, trong chiến dịch Tây Nguyên (4.3-3.4.1975). Lực lượng địch gồm: SCH hành quân Sư đoàn 23, 1 tiểu đoàn bộ binh của Trung đoàn 53, 1 chi đoàn xe tăng, thiết giáp (24 xe), 14 khẩu pháo 105-155mm, 1 tiểu đoàn và 2 đại đội bảo an, 18 trung đội dân vệ, 1 trung đội cảnh sát (tổng số khoảng 2.400 quân). 5 giờ 35 phút ngày 9.3, sư đoàn nổ súng tiến công, sau hơn 3 giờ chiến đấu, chiếm căn cứ Núi Lửa và SCH Sư đoàn 23 nhưng tiến công quận lị Đức Lập không thành công do nắm địch không chắc, hiệp đồng thiếu chặt chẽ, bị địch dựa vào công sự và xe tăng đặt ngầm dưới đất chống trả quyết liệt. Sáng 10.3 ta tổ chức lại lực lượng, đưa 2 khẩu pháo 85mm lên đồi Nhà Thờ bắn ngắm trực tiếp, chi viện có hiệu quả cho bộ binh tiếp tục tiến công, làm chủ quận lị lúc 8 giờ 30 phút. Kết quả diệt và bắt toàn bộ quân địch, thu 20 xe tăng, thiết giáp, 14 khẩu pháo, giải phóng quận lị Đức Lập, mở thông đường vận chuyển chiến lược từ Tây Nguyên vào Đông Nam Bộ, tạo điều kiện thuận lợi cho trận Buôn Ma Thuật (10-11.3.1975).

        TRẬN ĐỨC VINH (20-28.5.1972), trận vây lấn tiến công của Trung đoàn bộ binh 165 (Sư đoàn 7) được tăng cường 1 đại đội hỏa lực, đánh 2 tiểu đoàn bộ binh QĐ Sài Gòn chốt giữ khu vực Đức Vinh (xã Tân Khai, h. An Lộc, t. Bình Long, nay thuộc t. Bình Phước), trong đợt 2 chiến dịch Nguyễn Huệ. (1.4.1972-19.1.1973). Từ 20-27.5 trung đoàn triển khai bao vây, dùng hỏa lực khống chế, đưa lực lượng áp sát vị trí địch, đồng thời chặn đánh Thiết đoàn 19 của địch đến giải tỏa; sáng 28 đẩy mạnh tiến công, đánh địch rút chạy, đến rạng sáng 29 làm chủ trận địa. Kết quả loại khỏi chiến đấu hơn 400 địch (bắt 31), thu 188 súng, bắn rơi 14 máy bay, phá hủy 7 xe thiết giáp, góp phần thực hiện nhiệm vụ chốt chặn đường 13, tạo điều kiện cho chiến dịch phát triển.

        TRẬN ĐƯỜNG 2 (9.12.1964), trận vận động phục kích của Trung đoàn bộ binh 762 (nay là Trung đoàn 2, Sư đoàn 9) đánh Chi đoàn thiết giáp 3 (Thiết đoàn 1) QĐ Sải Gòn hành quân giải tỏa trên đường 2, tại xã Bình Ba (h. Châu Thành, nay là h. Châu Đức, t. Bà Rịa - Vũng Tàu) trong đợt 1 chiến dịch Bình Giã (2.12.1964-3.1.1965). Trung đoàn sử dụng 2 tiểu đoàn (4 và 6) được tăng cường hỏa lực cối 82mm, ĐKZ 75mm và súng máy phòng không 12,7mm, bố trí trận địa phục kích theo trục đường, đoạn bắc Sông Cầu đến ấp Đông Ngọc Khai (khoảng 2km). 13 giờ 30 phút đoàn xe địch hành quân hàng dọc lọt vào trận địa, ta nổ súng chặn đầu, khóa đuôi, tạt sườn, chia cắt đội hình và vận động đánh địch co cụm. Kết quả sau gần 2 giờ chiến đấu diệt hơn 100 địch, phá hủy 14 xe bọc thép M113, bắn rơi 3 máy bay, thu và phá hủy hàng trăm súng các loại... Trận đầu tiên ta diệt gọn một chi đoàn thiết giáp của địch ở chiến trường miền Đông Nam Bộ, góp phần vào thắng lợi chung của chiến dịch.

        TRẬN ĐƯỜNG 13 (21.7-2.8.1967), trận chốt chặn giao thõng của 1 trung đội thuộc Đại đội công binh 19 (Sư đoàn 9) phối hợp với du kích và 2 tiểu đội bộ đội địa phương, nhằm cắt đứt hoạt động vận chuyển, tiếp tế của quân Mĩ và QĐ Sài Gòn trên đường 13 (đoạn Lai Khê đi Chơn Thành, t. Bình Dương). Đêm 20.7 ta xây dựng trận địa chốt dài 3-4km tại khu vực thôn Bàu Bàng 1 - Bàu Bàng 2 (bắc Thủ Dầu Một 25km), gồm 6 bãi mìn liên hoàn trên mặt đường và hai bên đường, xen kẽ vật cản (ụ đất) và các đoạn đường bị đào phá, đồng thời bố trí lực lượng thành các tổ nhỏ thay phiên chốt chặn ở các vị trí xung yếu, có công sự vững chắc. Bằng cách đánh cơ động, linh hoạt, tích cực đánh địch cả trên bộ, trên không, sau 12 ngày chiến đấu, ta diệt và làm bị thương 175 địch, bắn rơi 2 máy bay, phá hủy 22 xe QS (có 16 xe bọc thép), thực hiện tốt nhiệm vụ triệt phá tuyến giao thông quan trọng của địch trong thời gian dài.