Bên bờ Hiền Lương

[dongadoan]

  Minh nhận ra ý tứ trong của câu nói, chạy ù ra cửa. Anh chạy rất nhanh dưới giao thông hào, miệng như muốn hét lên rằng: "Tôi đang yêu, chúng tôi đang yêu". Thỉnh thoảng ngoái lại nhìn căn lán đang chìm trong hoàng hôn.
 
  Trong buổi tập, Tam không dám nhìn Minh. Minh cũng vậy. Một tâm trạng bàng hoàng, vừa sung sướng vừa lo lắng. Cả hai cứ ngỡ những người trong đội văn nghệ đã chứng kiến cảnh hai người hôn nhau. Thỏn, người hát cặp với Tam trong hoạt cảnh là người đầu tiên phát hiện vẻ mặt không tự nhiên của hai người. Nhưng anh chỉ tủm tỉm cười, thỉnh thoảng nheo mắt nhìn Tam.
 
  Minh làm mẫu một lần vai anh chồng lười biếng trong hoạt cảnh. Việc nước, việc nhà bê trễ. Được người vợ "giác ngộ", anh hăng hái làm đơn lên đường đánh giặc. Minh cầm chai rượu trong tay, mặt ủ rũ, lảo đảo bước. Minh:

  - Anh Thỏn chú ý, lúc này anh chồng say rượu, đi không vững. Anh đã có khi nào say chưa?
 
  Thê phá lên cười:

  - Eng Thỏn thì say tứ mùa!
 
  Thỏn làm mặt giận:

  - Nói rứa mà cũng nói được. Anh Minh đưa chai rượu cho tui!
 
  Thỏn cầm cái chai, giả vờ đưa lên miệng tu ừng ực làm mọi người bò lăn ra cười. Thỏn chống chế:

  - Có uống thì mới say chứ?

  Minh cười:

  - Khi diễn, anh chỉ cần cầm cái chai là đủ!

  Thỏn làm lại động tác, cầm chai lảo đảo đi vào. Gặp chiếc ghế đẩu, anh nặng nề gieo xuống. Tam vác cuốc, quần xắn móng lợn, nón trật sau lưng, bước vào. Thấy "chồng mình" ngồi ngây ra một cục, Tam rầu rĩ:

  - Chồng ơi là chồng...!
 
  Thỏn làu bàu:

  - Có chuyện chi rứa em?
 
  Tam vứt chiếc cuốc vào vách, đanh đá:

  - Chồng người ta thì vào bộ đội, dân quân, có ở nhà thì cũng chăm lo sản xuất. Còn chồng tui thì sáng xỉn chiều say... Anh đi đâu tìm cho tôi cái mo thì đi.

  - Để làm gì thế em?
 
  Tam vừa cười vừa nói:

  - Để đeo vào cho đỡ xấu mặt...!
 
  Minh phải đưa tay bảo Tam dừng lại:

  - Chỗ này em phải nói với giọng giận dữ, lấy hai tay che mặt. Em làm lại đi!
 
  Tam phụng phịu, vẻ khó chịu nhưng cô làm lại ngay.

  Hoạt cảnh chỉ mười lăm phút. Sau ba lần tập, Tam và Thỏn đã khá thuần thục trong vai "chồng vợ" của mình. Đoạn kết của hoạt cảnh Tam hát rất hay trên nền phụ hoạ của tốp nữ: "Khoan ơi khoan mời bạn khoan lại hò khoan... Vĩnh Linh anh hùng trai tài gái đảm. Nô nức lên đường quyết giết giặc lập công..."

[dongadoan]

  Tiết mục kết thúc mà Thỏn cứ nắm chặt lấy tay Tam. Thỏn ghé sát tai cô:

  - Ước chi hai đứa mình là chồng vợ của nhau...!

  Tam phụng phịu:

  - Đừng có ba láp nghe!

  Cô gỡ tay Thỏn, đi về phía Minh, đề nghị:

  - Thôi khuya rồi, mình dừng lại đây thôi anh Minh ạ.
 
  Minh gật đầu. Đêm nào cũng vậy, Minh đều ngủ lại ở lán ủy ban. Thê và Tam về bên trạm xá. Con đường dưới giao thông hào từ ủy ban sang trạm xá chỉ chừng trăm mét nhưng vì "giữ ý", Minh không khi nào tiễn Tam về. Thay vào đó là cái bắt tay rất chặt. Cái bắt tay truyền hơi ấm cho nhau mà sau đó hai người đều thao thức. Nó như một thứ men say, tích luỹ lại trong tim từ ngày này sang ngày khác khiến người ta ngây ngất.

  Đêm nay, Tam nằm trên võng trong căn hầm chữ A của trạm xá. Khác với Tam, Thê vừa đặt lưng xuống là ngủ ngay, bom pháo ì ầm bên ngoài cũng mặc kệ. Tam đạp chân vào vách hầm để chiếc võng đung đưa. Cô như đang sống lại khoảnh khắc ngắn ngủi cùng Minh trong lán nhà mình. Đó là khoảnh khắc thiêng liêng, khoảnh khắc đầu tiên cô đứng với Minh trong không gian vắng lặng. Trao cảm thương cho nhau, nhất là Tam đã bảo Minh khấn trước vong linh của mẹ và em, Tam thấy yên lòng. Tam giao trọn tâm hồn trong trắng của mình cho Minh, không chút đắn đo, không hề suy tính. Và cô tự nhủ lòng, giờ cô đã là của Minh, là của Minh. Tam đặt tay lên ngực, nơi bầu vú căng tròn đang dội lên sau mỗi nhịp đập của trái tim. Tự nhiên, toàn thân cô râm ran, một cảm giác lạ lùng như một dòng điện chạy khắp người, cảm giác cô có được khi Minh trao nụ hôn cho cô. Nó như được nhân lên sau mỗi lần nghĩ đến, trở nên một nỗi thèm khát khôn nguôi.

  Một tuần lễ Minh xuống tập cho đội văn nghệ qua nhanh. Đó là đêm cuối cùng Minh tập cho đội và cũng là đêm cuối cùng anh ngủ lại bên lán ủy ban. Sau buổi tập, xã đoàn bồi dưỡng cho tổ một chầu cháo gà. Cả Tam và Minh không ai muốn ăn. Tam trở nên ít nói, khuôn mặt ưu tư khiến Thê phải giục:

  - Chị Tam ăn đi không hết phần chừ!
 
  Tam miễn cưỡng bê tô cháo, ăn mấy thìa rồi lại đặt xuống. Minh có vẻ tự nhiên hơn, anh lặng lẽ ăn hết tô. Không khí của buổi chia tay trở nên trầm lắng mặc dù Thỏn cố pha trò:

  - Anh Minh cứ yên tâm, tui chỉ là "chồng giả" của Tam!
 
  Hình như trong đội văn nghệ, mọi người đều biết Minh có cảm tình với Tam. Tam biết điều đó và khi có ai đó trêu chọc, gán ghép, cô chỉ cười. Và đêm nay là đêm sau cùng hai người có dịp ở bên nhau. Một nỗi buồn mơ hồ đã làm tổ trong tâm hồn cô cách đây mấy hôm, khi Minh báo tin anh sẽ về đơn vị chiến đấu. Nỗi buồn ấy lớn rất nhanh, choán lấy phần lớn suy nghĩ khiến đêm nay cô như nguời mất hồn, choáng ngợp với chính mình. Chỉ còn vài tiếng đồng hồ nữa thôi, hai người sẽ phải xa nhau. Ngày gặp lại cũng không thể nào hẹn trước.

[dongadoan]

  Trong đoạn giao thông hào chật chội sang lán ủy ban, tay Tam trong tay Minh. Hai người đi rất chậm, cố kéo dài thời gian để con đường xa mãi ra. Nhưng dù họ có nhích từng bước, cuối cùng trụ sở ủy ban cũng hiện ra trước mặt. Tam nói trong hơi thở:

  - Thôi anh vào nghỉ đi, sáng mai em qua sớm.
 
  Nói xong, Tam gỡ tay Minh, đi về phía trạm xá. Minh vừa bước vào lán thì Toán, dân quân trực reo lên:

  - Thôi, có anh Minh đây rồi, nhờ anh trực giùm điện thoại. Tụi tui đi xuống nhà anh Liễm. Có điện khẩn của khu vực.
 
  Không đợi Minh trả lời, Toán và một dân quân nữa khoác AK bước nhanh ra khỏi lán. Minh cởi áo ngoài, nằm xuống võng. Gió từ bờ sông thổi vào cuốn đi cái không khí tù hãm nồng nặc mùi thuốc "chú bác". Tiếng pháo cầm canh bên Dốc Miếu lúc khoan lúc nhặt, nằm trong hầm nghe như tiếng trống vọng từ đâu tới. Tiếng pháo không cắt được dòng suy nghĩ của Minh. Những kỷ niệm của anh và Tam được anh sắp xếp lại, như một người đang chọn lựa tài sản để cất vào kho.
 
  Chờ mãi mà không thấy Toán về, Minh thiu ngủ. Gió mơn man trên mặt anh. Rồi đột nhiên một cảm giác là lạ râm ran trên má, trên môi làm Minh choàng tỉnh. Anh giật mình hỏi:

  - Toán đấy à?

  Có tiếng cười khẽ và một giọng nói quen thuộc:

  - Em đây...!
 
  Nhận ra tiếng Tam, Minh giật mình ngồi dậy. Giọng Minh thoáng chút lo sợ:

  - Sao em lại sang đây?

  - Em không ngủ được.

  - Thôi, để anh đưa em về! Em ở đây, có ai nhìn thấy em ngồi với anh khuya khoắt thế này, họ nghĩ sai về chúng ta.
 
  Tam xịu mặt:

  - Anh sợ thế à?

  - Anh không sợ nhưng anh là khách của xã, phải giữ gìn, em ạ.

  Tam hất tay Minh, vẻ giận dữ:

  - Anh sợ thì để em về...!

  Tam bước nhanh ra khỏi hầm. Minh sững sờ một lúc rồi mới kịp ra theo. Anh bước nhanh và nắm được vạt áo Tam, kéo cô đứng lại:

  - Anh giữ là giữ cho chúng mình...!

  Tam đổ vào người Minh, ghì chặt lấy anh, nức nở. Những giọt nước mắt nóng hổi ướt cả vạt áo Tô Châu, thấm lên da thịt Minh. Minh vuốt nhẹ lên vai Tam, dỗ dành:

  - Đừng khóc nữa, em...!
 
  Tam mếu máo:

  - Em chỉ được bên anh mấy tiếng đồng hồ. Vậy mà anh hắt hủi em...
 
  Minh cười:

  - Anh đâu có hắt hủi!

  - Không hắt hủi mà đưổi em về?
 
  Minh im lặng. Anh biết lúc này dù có nói gì, Tam vẫn không thông cảm cho anh. Thời gian như một dòng sông chảy mãi nhưng với anh và Tam, nó như sắp phải ngừng lại. Nó hối thúc con người phải gấp gáp lên, phải tận hưởng những giây phút quý báu đang có trong tay hai người.

[dongadoan]

  Mấy hôm nay, Tam thấy thương Minh quá. Cái chết của thằng Tứ, một chàng trai mới lớn mà Tam biết nó chưa biết gì về tình yêu, chưa một lần được ôm hôn người con gái. Hay nói như chú bác vẫn nói là chưa biết "mùi đời". Minh cũng vậy. Anh sẽ đối diện với hòn tên mũi đạn và thần chết cứ lởn vởn bên anh. Tam không sợ Minh sẽ hy sinh nhưng cô muốn anh được tận hưởng những ân huệ mà tạo hoá đã ban phát khi hai người khác giới thương yêu nhau. Nghĩ như vậy, cô trở nên mạnh bạo:

  - Anh và em đi ra phía bờ sông chút đi...!

  Minh định hỏi, ra đó để làm gì nhưng Tam đã bước nhanh về phía trước. Bầu trời không trăng sao, trùm lên một màu đen mỗi lúc một đậm. Phía thượng nguồn, những tia chớp nhì nhằng và tiếng sấm đã âm vang ngày một gần hơn. Minh lầm lũi bước sau Tam. Đoạn đường hào ra bờ sông sau mấy ngày mưa có chỗ nước đọng lại thành vũng, bùn nhão nhoét lên quá mắt cá. Hình như Minh không biết điều đó, cố gắng bước nhanh để rút ngắn khoảng cách giữa hai người.

  Tam rẽ vào một căn hầm, nơi thường dùng cho thương binh đưa từ bờ Nam sang. Mấy hôm nay, căn hầm ấy bỏ không vì mưa làm ngập. Nước quá đầu gối, mấp mé vác giường. Tam xắn quần ngồi lên chiếc giường tre. Minh vào theo, ngơ ngác hỏi:

  - Vào đây làm gì, em...?
 
  Tam cười:

  - Tránh pháo, tránh mưa. Anh không thấy trời sắp đổ mưa à?
 
  Minh lưỡng lự. Sự bạo dạn của Tam làm anh bối rối, đến nỗi anh không quyết định được gì vào lúc này nữa. Tam đưa tay để kéo anh lên gường. Chiếc giường tre yếu ớt chợt chao đảo, nước vỗ ì oạp trong hầm.

[dongadoan]

  Bên ngoài trời đổ mưa. Mùi ẩm mốc tù đọng làm cho căn hầm như chật chội hơn. Tam ôm lấy Minh, người cô nóng ran, tim như có tiếng ngựa phi. Cô muốn nói với Minh rất nhiều điều, về những dự định sau ngày thắng giặc. Nhưng câu nói cứ nghẹn lại rồi tan biến, theo dòng máu chạy về tim làm cô nghẹn ngào:

  - Anh...!

  - Gì em?

  - Em thương anh quá...!

  - Anh cũng rất thương em... Sau này hoà bình, nếu em không chê anh, anh sẽ là chồng em. Anh sẽ không bao giờ mắng em đâu...

  - Anh không chê em quê mùa chứ ...?

  - Không...!
 
  Minh ghì Tam vào lòng. Chợt cô đẩy anh ra. Những giọt nước mắt Tam cố kìm nén bỗng trào tuôn. Minh hốt hoảng:

  - Em, đừng khóc nữa!
 
  Tam mếu máo:

  - Anh không biết ngày mai anh sẽ về đơn vị chiến đấu?
 
  Minh khẽ bật lên tiếng cười:

  - Thì có sao đâu...!
 
  Tam nói rất nhanh:

  - Em sợ anh cũng sẽ như thằng Tứ...
 
  Minh:

  - Chiến tranh mà em. Sinh tử là chuyện thường...
 
  Tam nhìn Minh. Căn hầm tối, đêm mưa, trước mặt Tam chỉ là một bóng đen lờ mờ. Tam có cảm giác sau lưng anh, trong bóng đen dày đặc thò ra một bàn tay, đặt lên vai anh, định kéo anh đi. Tam cố giành lại. Và trong lúc dùng hết sức để chiến thắng bàn tay kia, cô ngã xuống, kéo Minh ngã xuống theo... Hơi thở của Tam nóng hổi, mơn man trên da thịt Minh. Minh hiểu ra tất cả. Anh bỗng trở nên lo sợ, định ngồi dậy nhưng bị cánh tay mềm mại của Tam giữ chặt.

[dongadoan]

  Tam đặt bàn tay Minh lên tim mình. Minh tận hưởng niềm hạnh phúc trong sự lo lắng. Tay Minh run run trên bộ ngực căng phồng, nóng hổi của Tam. Lần đầu tiên, Minh cảm nhận một mùi hương là lạ từ thân thể người con gái. Nó làm anh đê mê, toàn thân nóng bừng như đang lên cơn sốt. Lẽ ra, anh phải là người chủ động dâng hiến cho bạn tình của mình niềm hạnh phúc ấy. Nhưng anh quá thụ động, làm Tam phải phì cười:

  - Anh ngốc lắm...!
 
  Sau tiếng cười của Tam, Minh như bừng tỉnh. Anh thấy cần nói với Tam những gì sẽ xảy ra nếu anh và cô đi quá đà:

  - Anh biết em rất thương anh. Lỡ anh và em có với nhau một giọt máu sẽ làm khổ em... Anh đi chiến đấu, nếu hy sinh, em sẽ lỡ làng...

  - Không, em sẽ chịu đựng được tất cả. Anh ơi, em yêu anh...!
 
  Mưa rất to làm nước trong hầm dâng lên. Chiếc giường tre như nổi lên. Tam không hay biết nước đã bén lên lưng mình. Cô say mê tận hưởng tình yêu của Minh mang lại. Chiếc giường cứ bập bềnh trên mặt nước làm nước bắn tung toé lên da thịt hai người.
 
  Một ánh đèn pin đột ngột hiện ra như một tia chớp. Có tiếng hai người đang thì thầm. Tam và Minh đều bật người ngồi dậy, vơ tạm quần áo che lên người. Từ bên ngoài vọng vào tiếng quát:

  - Ngồi im...!

  Ánh đèn pin loang loáng trên khuôn mặt xám ngoét của Tam. Tam nhận ra tiếng của Quyến, vội nói:

  - Eng tắt đèn pin cho út một chút!

  Quyến cười gằn:

  - Bên trạm xá đi tìm mi. Bên ủy ban lo đi tìm thằng Minh. Hoá ra hai đứa mi ở đây!

  Quyến vẫn không chịu tắt đèn pin. Tam nhảy xuống, giật chiếc đèn trong tay hắn. Hai bên giằng co nhau. Chiếc áo khoác hờ trên người Tam rơi xuống nước, để lộ thân hình đầy đặn của Tam trước ánh đèn trắng xanh yếu ớt. Tam không hề ngượng ngùng, giật mạnh chiếc đèn trong tay, rít lên:

  - Không biết ngượng!

  Quyến trâng tráo:

  - Để hai đứa bay khỏi chối! Mân, xé giấy viết cho tao biên bản.

  Tam giận giữ:

  - Không cần! Tui không thèm chối! Sáng mai, hai đứa tui ra ủy ban làm giấy kết hôn!

  Quyến:

  - Nói rứa mà nghe được! Bữa qua răng không ra ủy ban mà làm giấy, để chừ bị bắt quả tang mới nói tới chuyện giấy tờ?
 
  Tam cũng không vừa:

  - Đừng có bắt lý! Cứ làm biên bản đi, tui ký cho!

[dongadoan]

  Quyến bảo Mân viết biên bản. Mân tì quyển sổ tay lên đầu gối, hí hoáy viết. Chính Mân cũng không biết viết thế nào, cứ chần chừ nhìn Quyến. Quyến gắt:

  - Viết đi!
 
  Mân hỏi lại:

  - Viết răng...?
 
  Quyến:

  - Rứa mà cũng hỏi. Tao đọc cho mà viết: "Việt Nam Dân Chủ Cộng hòa... Biên bản bắt quả tang hủ hoá. Tối hôm nay, chúng tôi đi tuần tra, bắt quả tang chị Nguyễn Thị Tam và anh Vũ Quang Minh đang hủ hoá với nhau trong hầm...".
 
  Đến chỗ tên họ Minh, Quyến hất hàm hỏi:

  - Anh kia, tên họ là chi? ở đơn vị nào?
 
  Tam thay lời Minh:

  - Vũ Quang Minh. Cứ ghi là bộ đội của khu đội.
 
  Quyến cau mặt:

  - Không được, phải ghi rõ đơn vị để gửi một bản về cho đơn vị biết.
 
  Minh thấy hơi mắc cỡ, định trả lời nhưng Tam gạt đi:

  - Các anh không phải là công an, không được hỏi như hỏi cung!
 
  Quyến:

  - Đã hủ hoá với nhau mà còn ngoan cố. Có khai không thì bảo! Ngoan cố chúng tôi trói cả hai người lại, giải về trụ sở xã.

  Minh thấy căng thẳng lúc này là hỏng việc. Anh nói:

  - Tôi ở...

  Tờ biên bản chữ nghệch ngoạc của Mân cuối cùng cũng được viết xong. Quyến liếc nhìn qua, gật đầu. Vẫn giọng hống hách của hắn:

  - Ký vào đi...!

  Tam đanh đá:

  - Ký thì ký, sợ gì ...!

  Tam và Minh phải đặt bút ký. Quyến gấp tờ biên bản, nhét vào túi áo. Hai người bước ra khỏi hầm, lẫn vào màn mưa. Minh ngồi xuống chiếc giường tre, đầu rũ xuống. Tam ngồi xuống cạnh, nói để Minh yên tâm:

  - Anh đừng sợ. Em sẽ nói với anh Liễm là hai đứa mình thương nhau thật sự. Anh và em sẽ làm giấy kết hôn.

  Giọng Minh buồn buồn:

  - Anh và em sẽ cưới nhau. Nhưng trước hết, anh và em sẽ phải chịu kỷ luật trước tổ chức...

  Tam chợt nhận ra những tai họa sắp giáng xuống đầu hai người. Cô nhũn người, lả hẳn vào người Minh.

  Bên ngoài, trời đã tờ mờ sáng. Mưa đã tạnh. Hai người rời khỏi căn hầm. Lúc ấy, Tam mới biết quần áo của cô và Minh đều ướt sũng.

[dongadoan]

Mười

  Tảng sáng đã nghe tiếng phản lực rít lên từ phía biển và tiếng bom ầm ầm phía nông trường Quyết Thắng. Mấy hôm nay, chúng bắn phá cả ngày lẫn đêm. Thắng không có lấy một giấc ngủ trọn vẹn. Đến cả những giấc mơ cũng bị xé vụn.

  Sáng nay, Thắng thức dậy sớm sau một giấc ngủ chập chờn. Anh nằm trên võng, tay cầm chiếc đài bán dẫn đang nghe tin tức của Đài Tiếng nói Việt Nam. Thanh Hoá, Hà Tĩnh, Nghệ An bắn rơi nhiều máy bay Mỹ, bắt sống giặc lái. Quân giải phóng đánh mạnh ở Tây Ninh, Bến Tre. Điếu thuốc "chú bác" trên môi anh đã cháy gần hết, còn lại chút giấy bản như chiếc tổ sâu kèn vắt vẻo trên môi. Toàn, chiến sĩ bên tiểu đội thông tin đã đứng bên anh từ khi nào, cầm chặt tờ giấy trên tay như sợ gió cuốn mất. Đến khi bản tin kết thúc, Toàn mới cất tiếng chào:

  - Thưa thủ trưởng ...!
 
  Nhận ra tiếng Toàn, Thắng ngồi bật dậy:

  - Toàn đấy à? Có tin tức gì mới không?

  - Thưa thủ trưởng, có điện của khu đội.
 
  Toàn trao tờ giấy ghi nội dung bức điện cho Thắng. Khuôn mặt anh cứ rạng rỡ dần lên theo mỗi dòng chữ. Thắng cười tủm, bảo Toàn:

  - Đồng chí sang mời thủ trưởng Mẫn cho tôi!

  - Rõ!
 
  Toàn bước nhanh ra khỏi hầm. Thắng lại mở bức điện đọc lại lần nữa. Những tin tức này không cần thiết phải gửi cho tiểu đoàn anh vì nó không liên quan gì đến nhiệm vụ của tiểu đoàn. Nhưng nó liên quan đến một người, một người mà chính anh mong tin từng giờ từng phút. Đó là những tin tức liên quan đến Nhị. Có lẽ vì vậy, trung đoàn trưởng Lân sau khi nhận được điện từ mặt trận gửi về đã chỉ thị cho bộ phận cơ yếu gửi xuống tiểu đoàn ba một bản.

  Mẫn từ ngoài bước vào, vẻ mặt không vui. Anh hỏi nhát gừng:

  - Anh gọi tôi... Có chuyện gì...?

  Thắng trao bức điện cho Mẫn. Mẫn đọc qua, vẫn không biểu lộ một niềm vui nào, dù là một nụ cười miễn cưỡng. Thường thì trong ban chỉ huy, Mẫn có tính cách gần như trái ngược với Thắng. Thắng là người nguyên tắc, vui buồn ít khi bộc lộ. Còn Mẫn là người sống nội tâm, một người nổi tiếng tâm lý với anh em chiến sĩ. Vậy mà trước một tin vui, trung đội của Nhị giết gọn hai tiểu đội thám báo của địch, Mẫn lại không có một lời chia vui với Thắng. Nhận ra sự bất thường ấy, Thắng lên tiếng:

  - Có chuyện gì phải không, Mẫn?

[dongadoan]

  Mẫn im lặng, vớ gói thuốc trên nắp một chiếc hòm đạn, thong thả cuốn một điếu. Thắng không chịu nổi sự im lặng của Mẫn, xẳng giọng:

  - Có chuyện gì, cậu cứ nói thẳng với tớ. Úp úp mở mở, bực bỏ mẹ!

  Mẫn bật lửa châm thuốc, rít một hơi, chậm rãi nói:

  - Tôi thấy chuyện này khó xử quá...

  Thắng to tiếng:

  - Nhưng mà chuyện gì?

  - Chuyện liên quan đến cô em vợ ông và cậu Minh, chiến sĩ đại đội ba đang an dưỡng bên trạm xá.

  - Cụ thể là thế nào?

  - Hai đứa ân ái với nhau dưới hầm, dân quân bắt được, lập biên bản.

  Như có ai bóp chặt cổ, Thắng trợn mắt, đầu rung rung, muốn nói mà không nói được. Chân tay anh rụng rời, lưng lạnh toát như có một con rắn đang bò. Một nỗi tức giận bất ngờ như một đòn chí mạng từ trên trời giáng xuống. Nó dồn anh vào một thế hết sức khó xử. Nhưng tính nguyên tắc cố hữu trong anh đã đưa anh đến một quyết định hết sức cực đoan:

  - Không có gì mà khó xử cả. Cho tiến hành kiểm điểm và gửi biên bản lên tiểu đoàn. Tôi sẽ đề nghị lên khu đội một hình thức kỷ luật cao nhất, tước quân tịch, đuổi về địa phương!

  Mẫn ngẫm nghĩ một lúc rồi mới đưa ra chính kiến của mình:

  - Hình thức kỷ luật nào cũng là để giáo dục. Trước mắt, ta nên báo trạm xá để trả đồng chí ấy về đại đội để làm kiểm điểm. Còn hình thức kỷ luật gì, do đại đội đề xuất.

  Thắng đã lấy lại được bình tĩnh, tỏ ra khó chịu:

  - Không, chúng ta phải có ý kiến chỉ đạo cho đại đội ba. Trong lúc chúng ta đang chuẩn bị cho chiến dịch, những khuyết điểm như vậy là không thể tha thứ. Phải xử lý thật nghiêm để làm gương cho cả tiểu đoàn, cho cả trung đoàn.
 
  Mẫn vẫn giữ thái độ ôn tồn. Mỗi khi cần tranh luận gì với Thắng, nhất là những vấn đề hệ trọng, thì dù không ở trong cuộc họp, anh thường dùng từ "đồng chí" như để nhấn mạnh tầm quan trọng của vấn đề anh sắp nói ra:

  - Nhưng đồng chí nên nhớ, đồng chí Minh là một chiến sĩ chiến đấu giỏi, chúng ta đang có kế hoạch bồi dưỡng để kết nạp Đảng. Là một người chúng ta đang dự kiến cử đi học sĩ quan.

  - Thế cậu có biết xuất thân của thằng sở khanh ấy không? Một gia đình gốc tư sản Hà Nội. Hôm gặp nó dưới nhà, tớ đã hết sức khó chịu. Linh cảm như mách bảo, thế nào cũng có chuyện không hay xảy ra. Có sai đâu. May mà chúng ta chưa kết nạp Đảng, chưa cử đi học. Chứ đưa cái ngữ tiểu tư sản ấy vào Đảng chỉ tổ làm ô danh Đảng.

  - Đồng chí hơi mặc cảm. Không phải tôi và đồng chí xuất thân từ bần cố nông, thấy ai có nguồn gốc giai cấp khác mình là thành kiến. Còn điều này nữa, đồng chí sẽ là anh rể của Tam!
 
  Thắng cười khẩy:

  - Chính vì anh rể nên càng phải nghiêm khắc. Nhẹ tay anh em lại nghĩ là mình bênh vực. Hừ, một thằng em vừa hy sinh. Một bà chị đang ngoài mặt trận. Ông bố là bí thư đảng ủy mà đứa con gái lại đổ đốn ra như vậy. Thôi, không bàn thêm chuyện này nữa. Ta tranh thủ ăn sáng. Đồng chí xuống ngay đại đội ba làm việc với ban chỉ huy. Còn tôi, tôi phải xuống dưới xã T một chút...

[dongadoan]

  Vinh bê xoong cơm sáng vào, giọng oang oang:

  - Em đoán có sai đâu. Thủ trưởng Mẫn cũng ở đây nên em mang cơm của thủ trưởng về đây luôn thể.

  Vinh lấy bát, xới cơm. Cơm sáng chỉ có cơm và xì dầu khô nấu lên. Vinh lục túi, lấy ra hai quả ớt chín đỏ, trao cho Thắng và Mẫn mỗi người một quả:

  - Ưu tiên hai thủ trưởng. Hôm qua vào làng, các mạ cho mấy quả...
 
  Mẫn cười:

  - Mồm mép cậu thế đến có con gái các mạ cũng gả cho cậu, nói chi quả ớt.

  - Vâng, thủ trưởng nói đúng. Mạ Giản trong Đông Trường có cô con gái đang học ngoài Tân Kỳ. Mạ hỏi, có ưng làm rể mạ, mạ cho.

  Thắng dầm quả ớt vào bát xì dầu. Vỏ ớt chín hồng vụn ra trong bát. Hạt ớt trắng nhạt lấm tấm nổi lên. Mùi ớt cay nồng khiến Thắng hắt hơi liên tục. Vinh pha trò:

  - Có ai nhắc thủ trưởng rồi!

  Thắng chưa kịp nói gì thì Vinh đã biến ra khỏi hầm. Bữa sáng đạm bạc nhưng xoong cơm nhanh chóng vơi đi. Mẫn bỏ bát, rót nước trong tích tráng qua rồi rót ra một bát đầy. Nước chè ủ thâu đêm không còn nóng, ngả sang màu nâu sẫm. Mẫn ực một mạch hết cả bát rồi nói với Thắng:

  - Tôi vẫn mong anh hết sức mềm dẻo, tế nhị trong chuyện này. Cậu Minh và Tam đang tuổi hai mươi, tuổi yêu đương.

  Thắng đang nhai một miếng cơm đầy, không kịp nuốt đã đốp lại ngay:

  - Nhưng không được phép đặt lên trên nhiệm vụ. Không được có những hành vi thiếu đạo đức như vậy!

  - Tôi rất thông cảm với những bức xúc của anh. Minh và Tam có lỗi. Họ thể hiện tình yêu trong điều kiện chưa cho phép. Cho nên anh cũng nên tìm cách an ủi bọ Duệ!

  - An ủi cái cóc khô gì nữa. Con cái bôi tro trát trấu vào mặt bố mẹ, chỉ có nước độn thổ!
 
  Thắng bỏ hai chiếc bát vào xoong, vấn một điếu thuốc "chú bác", châm lửa. Anh dặn Mẫn:

  - Xuống làm việc với đại đội ba, anh đề nghị dưới đó gạch tên cái thằng cha Minh ra khỏi quân số hành quân đợt này, ở lại trông nom doanh trại chờ kỷ luật.

  Mẫn lắc đầu. Vinh bước vào, bê chiếc xoong đi xuống nhà bếp. Thấy Thắng mang xắc cốt, đội mũ chuẩn bị đi, Vinh cuống cuồng:

  - Thủ trưởng chờ em một chút.

  - Ừ, khẩn trương lên.
 
  Mẫn bước lại, nắm tay Thắng:

  - Tôi mong anh bình tĩnh...!