Bên bờ Hiền Lương

[dongadoan]

  Vinh vừa đi vừa chạy theo Thắng trong giao thông hào chật hẹp. Thắng sải chân, lầm lũi bước. Chiếc mũ tai bèo trên đầu anh cứ lắc lư theo mỗi bước chân. Hình như anh không để ý đến ai. Có những người quen đi ngược chiều, cất tiếng chào: "Anh Thắng đấy à? ", anh cũng không chú ý, cứ " Dạ, dạ..." liên hồi, không để ý người đang chào mình là ai.
 
  Đến ngã ba rẽ về T, tình cờ Tuấn đưa tay cản đường đi của hai người. Thắng không nhìn Tuấn, nhưng vì tay Tuấn đã cản mất đường đi, anh bắt buộc phải ngước mắt lên. Thắng sửng sốt đến mừng rỡ:

  - Sao cậu lại ở đây?
 
  Tuấn xiết chặt tay Thắng:

  - Tui báo cho anh hai tin bất ngờ, anh đoán thử coi!
 
  Thắng ngẫm nghĩ một lúc, lắc đầu:

  - Sáng nay mình mới nhận được điện của khu đội, báo tin trung đội của cậu... Vậy mà cậu đã ở đây rồi.

  - Thì anh cứ đoán đi đã, cả hai tin đều liên quan đến anh...!

  - Mình chịu!
 
  Vinh:

  - Tôi đoán chị Nhị ra...!
 
  Thắng nghiêm mặt:

  - Đồng chí không được đùa...!
 
  Tuấn cười phá lên:

  - Giỏi, giỏi! Chị Nhị về, anh Thắng ạ!

  - Nhưng tại sao lại về!

  - Hai chị em tui về lúc ba giờ sáng. Tui về cưới vợ. Còn chị Nhị được đại đội cử về tham dự đám cưới...
 
  Thắng phì cười:

  - Cậu lại đem chuyện trạng Vĩnh Hoàng ra nói đấy à? Ra có việc gì, cứ nói đại đi!

  - Thiệt mà, tui ra cưới vợ. Đợt chiến đấu vừa qua, tui diệt ba tên thám báo, bắt sống một tên, được bầu là "Dũng sĩ". Chị Nhị nói, đề nghị cấp trên tặng huân chương. Tui nói, huân chương huân chiếc gì tính sau, thưởng cho tui mấy ngày phép tui về cưới vợ. Định sáng nay lên mời anh, sáng mai xuống dự với hai đứa cho vui, ai ngờ lại gặp anh ở đây. Thôi, ta cùng về luôn.

  Nói xong, Tuấn lăng xăng đi trước. Thắng không còn nghi ngờ gì những điều Tuấn vừa nói. Niềm vui sẽ được gặp Nhị nhanh chóng tan biến, thay vào đó là một mối tơ vò trong chuyện của Tam. Chắc chắn trong câu chuyện giữa anh và Nhị sẽ có một khoảng thời gian không nhỏ bàn chuyện cô em gái dại dột của mình. Những ý nghĩ vẩn vơ làm Thắng không quan tâm đến chuyện Tuấn đang nói với Vinh:

  - Tụi thám báo ăn mặc giả quân giải phóng. Mũ tai bèo, quần áo Tô Châu, đi dép rọ. Lúc đầu, tụi tui ai cũng nói, đó là trinh sát của bên mình. Chúng đi vào nơi đóng quân của trung đội mình tỉnh bơ. Nhưng tui ngửi ra mùi thuốc lá Ruby thoáng thoảng trong gió, liền hội ý nhanh với chị Nhị. Chị Nhị cũng nhất trí, đó là bọn thám báo. Vậy là chúng tôi nổ súng...
 
  Vinh thán phục:

  - Khiếp nhỉ! Lại còn chiêu giả danh quân giải phóng!

  - Chúng nghĩ là sẽ đánh lưà được ta nên đi lại rất tự nhiên. Nếu không có mùi thuốc lá, chắc tụi tôi không dám bắn. Khi chúng tôi nổ súng hạ tốp đi đầu, tiếng AR15, cối M79 dồn dập bắn về phía chúng tôi. Nhưng mình ở thế thủ nên không có thương vong...

  - Và sau trận đánh, cậu được về cưới vợ?
 
  Tuấn cười mãn nguyện:

  - Thì coi như phần thưởng mà. Cưới xong, mình lại vô.

  - Ông "nóng máy" dữ vậy?
 
  Rồi Vinh xuống giọng, thì thầm vào tai Tuấn:

  - Thế trước đây ông không xin "tạm ứng à"?

  Tuấn lắc đầu:

  - Chưa. Mình cũng muốn mà Xuân không chịu. Nói là phải chờ đến ngày cưới. Nói thật với cậu, mình không muốn cứ chịu mãi cảnh "đau đẻ chờ sáng trăng". Vậy là xin nghỉ phép mấy ngày... Sáng nay tranh thủ lên mời anh Thắng...

[dongadoan]

  Đoạn cuối câu chuyện giữa Vinh và Tuấn đã kéo Thắng ra khỏi những ý nghĩ vẩn vơ. Anh nói như vừa nghe xong toàn bộ câu chuyện:

  - Được rồi, mai mình xuống. Các cậu định tổ chức ở đâu?

  - Ở văn phòng ủy ban, anh ạ.

  - Hầm chật nút như rưá, khách ngồi mô cho hết?

  - Rưá mà cũng có bốn năm đám cưới trong hầm ủy ban rồi đó.

  - Đừng có bày vẽ rườm rà!

  - Thì cũng nước chè xanh, thuốc rê "chú bác". Mấy người ở xa hay mấy người thân như anh, chị Nhị, anh Liễm, bọn tui mời ăn bữa cơm đạm bạc.
 
  Đưa Thắng và Vinh đến nhà bọ Duệ, Tuấn xiết chặt tay Thắng:

  - Đằng mô anh cũng phải xuống. Bây giờ dành toàn bộ thì giờ cho anh!
 
  Rồi Tuấn gọi to:

  - Chị Nhị ơi...!
 
  Nhị đang nằm mơ màng trên võng. Suốt đêm đi bộ, về đến nhà gà đã gáy giục, lại thêm chuyện Tam "đầu thú", nhận mọi khuyết điểm về mình khiến Nhị không sao chợp mắt. Chị càng không ngờ khi mắt nhắm măt mở nhìn ra cửa hầm lại thấy Thắng đang bước vào. Chị thật sự lúng túng, vội quay vào khoác chiếc áo Tô Châu trùm lên chiếc áo lót đang mặc. Thắng vào chuyện trước:

  - Sáng nay có việc phải xuống gặp bọ, nửa đường gặp Tuấn nói em ra.

  Nhị lạnh lùng:

  - Dạ, đơn vị cho nó tranh thủ ba ngày cưới vợ.

  Vinh vội lảng ra ngoài để hai người nói chuyện. Nhị kín đáo dõi theo bước chân của Vinh ngoài giao thông hào. Khi thấy Vinh đang đưa tay hái mấy bông hoa xấu hổ trên miệng giao thông hào, chị quay vào, gục đầu lên vai Thắng, tuôn trận mưa nước mắt lên vai anh. Niềm xúc động từ trái tim nóng hổi, rộn ràng như những đợt triều dâng từ ngực Nhị truyền sang người Thắng. Anh đưa tay vuốt mái tóc rối bời của chị, vỗ về:

  - Đừng khóc, em!
 
  Nhị dụi mắt lên vạt áo Thắng, nghẹn ngào:

  - Đêm qua, vừa về đến nhà, nghe con Tam nó nói, em rụng rời chân tay.

  - Anh xuống đây cũng vì chuyện đó.

  - Muộn rồi, anh ạ. Chính bọ đã đề nghị với xã đoàn khai trừ nó ra khỏi Đoàn. Đêm qua em về không gặp bọ. Nó nói bọ ngủ bên nhà anh Liễm. Bọ không muốn nhìn mặt nó nữa.
 
  Vậy đó. Cái gia đình nhỏ của Tam vừa phôi thai thì cái gia đình lớn của cô đã tan vỡ. Mấy bữa nay, biết bọ rất giận mình, Tam cũng nằm lỳ ngoài trạm xá. Thành ra đêm qua Nhị về nhà, gọi mãi chẳng có ai, chị đâm hoảng. Cất ba lô vào hầm xong, chị định chạy vội sang nhà hàng xóm, hỏi cho được lý do vì sao không có ai ở nhà. Chính lúc đó Tam chạy về. Vừa thấy chị, cô đã quỳ ngay xuống trước mặt Nhị, níu lấy tay chị, vừa lạy vừa khóc:

  - Chị ơi, chị tha tội chết cho em!
 
  Nhị cố kéo Tam đứng dậy nhưng cô nhất định từ chối. Nhị đâm cáu:

  - Thì cứ nói chị xem, có chuyện gì...
 
  Tam không sao mở miệng nói được chuyện cô và Minh. Nhị lắc đầu, cố sức kéo Tam đứng dậy. Hai chị em ngồi xuống chiếc thùng đạn. Nhị choàng tay lên vai em rồi tì cằm lên bờ vai tròn lẳn của em. Có chuyện gì với em mình trong thời gian chị vắng nhà? Nhưng rồi, chị cũng đoán được. Nhị hỏi em:

  - Chuyện em với thằng Minh phải không?

  Tam gật đầu. Nhị lắc đầu, thở dài đứng dậy. Biết nói gì với em đây? Khó quá. Chuyện thì cũng đã xảy ra rồi. Nhị xót xa cho phận con gái của em mình. Khôn ba năm, dại một giờ. Biết Tam còn bồng bột, trước lúc đi Nhị đã căn dặn, không được để tình cảm đi xa quá. Cái giới hạn mong manh như sợi tóc ấy Tam cũng đã nhìn thấy. Nhưng vì thương Minh quá nên cô đã bước qua... Tam nói hết những ý định của mình với Nhị:

  - Bọn em sẽ xin bọ, xin chị, xin tổ chức hai bên làm lễ thành hôn. Nhưng cuộc họp chiều nay của xã đoàn xét kỷ luật em, nhiều người nói như vậy là em chạy tội.

[dongadoan]

  Nhị nâng vạt áo lau nước mắt, cô xua tan không khí nặng nề đang vây hãm lấy căn hầm. Trước lúc đến đây, Thắng định bàn với ông Duệ cách gỡ rối cho Tam. Anh nghĩ, trong chuyện này, khuyết điểm chính là anh con trai. Người con gái chỉ thụ động song sẽ hứng chịu mọi hậu quả. Vậy mà ông Duệ đã đẩy mọi việc đi quá nhanh, quá xa trong khi tin này mới đến với anh sớm nay. Nhị phá tan không khí im lặng:

  - Bây giờ anh tính sao với cậu Minh...?
 
  Thắng giật mình trước câu hỏi của Nhị. Giờ này, chắc chỉ thị của anh do Mẫn phổ biến chắc đã đến với ban chỉ huy đại đội ba. Chắc họ đang chuẩn bị triển khai. Thắng không ngờ, dưới này mọi chuyện lại diễn ra mau lẹ như vậy. Và điều anh không ngờ nữa là chính ông Duệ lại mạnh tay như vậy. Việc đã rồi, Thắng như gà mắc tóc. Anh thấy ân hận với những quyết định vội vã của mình. Anh nói chậm rãi, gần như phân bua:

  - Anh cũng đang đau đầu. Anh vừa trao đổi với Mẫn sẽ xử cậu Minh kỷ luật cao nhất: tước quân tịch, đuổi về địa phương. Anh không có cách nào làm khác được!

  - Em biết, vì Tam là em ruột em nên anh chẳng thể nương tay. Cũng như ở dưới này, bọ đã đề nghị án cao nhất cho nó: đuổi ra khỏi Đoàn...

  Mấy tiếng cuối cùng, tiếng của Nhị nhỏ dần rồi rơi vào im lặng. Thắng thấy thương Nhị quá. Những tưởng vài ba ngày phép ngắn ngủi sẽ có nhiều thì giờ bên nhau. Ngờ đâu chuyện của Tam và Minh làm đổ bể những ước mong của chị. Anh cảm thấy như mình là người quá nhẫn tâm, quá khe khắt với người bạn cọc chèo tương lai.

  Tam từ ngoài giao thông hào bước vào, vừa thoáng thấy Thắng đang đứng với Nhị trong hầm, cô toan bỏ đi. Nhưng Thắng là người lên tiếng trước:

  - Dì Tam ơi, vô đây!

  Tam dừng lại, đầu hơi cúi xuống. Những giọt nước mắt khô cạn mấy hôm nay lại trào ra, khiến Tam như người mất hồn. Cô không biết mình đang nghĩ gì, để Thắng dắt tay cô vào hầm.

[dongadoan]

  Xuân và Tuấn nói thế nào Tam cũng không nhận lời đến dự lễ thành hôn của hai người. Nhất là Minh vừa tranh thủ xuống thăm Tam và thông báo với cô tin sét đánh: đại đội đã thông qua kỷ luật, anh sẽ bị tước quân tịch, trả về hậu phương. Tuấn ra vẻ từng trải, nói với Minh:

  - Hai bạn cứ đến dự với bọn mình để chứng minh cho mọi người biết, hai bạn yêu nhau chính đáng.
 
  Tam cười khổ sở:

  - Anh tìm cho em hai cái mo che mặt rồi bọn em đến...
 
  Minh hình như nhận ra cái hợp lý trong câu nói của Tuấn. Đúng, cần phải đến dự. Sự có mặt của Tam và anh trong đám cưới của Tuấn và Xuân như một lời thông điệp gửi đến mọi người, xin mọi người hãy tha thứ cho việc làm thiếu cân nhắc của hai người đang yêu. Với ý nghĩ như vậy, Minh nói với Xuân:

  - Được, bọn tôi sẽ đến, sẽ hát tặng hai bạn một bài hát.
 
  Xuân nói như reo:

  - Thế chứ...!
 
  Tam tỏ ra khó chịu. Cô nói:

  - Anh Minh nói đùa đấy. Thôi, hai bạn cho bọn mình vắng mặt.

  Minh nhìn sâu vào đôi mắt của Tam. Nỗi tủi hổ làm cho mắt cô trở nên thăm thẳm, mênh mông. Minh thấy mình trở nên nhỏ nhoi, đang ngụp lặn trong cõi bao la ấy. Sau những phút giây hạnh phúc là cả một chuỗi dài lo toan, chịu đựng. Mấy ngày qua, Tam đã gồng hết mình để chịu đựng dư luận, không còn sức lực để nhận ra sự thông cảm của nhiều người trong đó có Tuấn và Xuân. Minh hình như rắn rỏi hơn, bản lĩnh hơn và anh nói dứt khoát:

  - Đằng nào bọn mình cũng đến!
 
  Tiễn Tuấn và Xuân ra về, Tam và Minh trở lại với căn hầm trống trải. Hai người đứng sát nhau, nghe rõ hơi thở của nhau và họ cũng đã nhận ra bức tường vô hình của sự ngăn cách đang hiển hiện trước mặt. Nay mai, Minh về lại Hà Nội, thành một kẻ bị dư luận coi khinh, liệu Tam có theo anh về ngoài đó? Rồi họ sẽ làm gì để kiếm sống? Những câu hỏi vẩn vơ như những chiếc vòi bạch tuộc cứ chằng chằng bám lấy Minh khiến anh không sao trả lời được. Anh chép miệng, lạnh lùng bảo Tam:

  - Thôi, anh cứ về ngoài đó. Còn gia đình, còn bạn bè. Mọi việc rồi sẽ tính sau.

  - Lỗi là tại em tất cả...

  - Nếu nói lỗi cũng được mà không cũng được. Anh sẽ tìm cách đưa em về ngoài đó với anh.
 
  Tam phân vân:

  - Còn bọ, còn chị Nhị nữa anh ạ.

  - Anh tin dần dần rồi bọ sẽ tha thứ.
 
  Giữa lúc ấy, ông Duệ bước vào. Thực ra, ông đã về từ lâu, nép vào bờ hào lắng nghe câu chuyện của Tam và Minh. Sự xuất hiện quá đột ngột của ông, vả lại ông đứng ngay cửa ra vào, Minh không còn cách nào tháo lui. Anh lí nhí chào ông:

  - Bọ!
 
  Đôi mắt ông Duệ ngấn nước. Ông nhích từng bước đến trước Minh. Minh hoảng hốt, tưởng ông sẽ giáng lên đầu mình cơn thịnh nộ mà ông dồn lại từ mấy hôm nay. Anh lùi chân, vô tình lưng anh đụng phải vách hầm. Anh dựa hẳn vào đó, hai tay khoanh trước ngực, chờ đợi đòn trừng phạt của ông. Nhưng ông Duệ đã kéo Minh về phía mình, giang hai tay ôm chặt lấy anh. Người ông như run lên, miệng ông lẩm bẩm:

  - Con...!
 
  Tam đứng như hoá đá, nhìn hai người đàn ông thân yêu của mình đang tuôn trào nước mắt..

[dongadoan]

Mười một

  Tự tay Thắng xếp lại ba lô cho Nhị. Họ chỉ còn hai tiếng đồng hồ nữa bên nhau. Ngoài kia, nắng đã nhạt dần trên rặng tre cụt ngọn. Bom pháo chỉ có thể phạt đứt ngọn tre nhưng màu xanh của luỹ tre ven sông thì không sao diệt nổi. Những vòi tre đâm ra tua tủa sau vết thương bom đạn chém lên cây. Chim cu gáy không biết từ đâu về, bay sóng đôi trong ráng chiều sắp tắt rồi sà xuống ruộng lúa đang ngả màu vàng sậm.

  Thắng xếp hai bộ quần áo, chiếc võng cho vào ba lô. Cầm trên tay hai miếng lương khô, anh băn khoăn không biết để vào đâu. Nhị giữ tay anh lại:

  - Anh để lại mà ăn. Sang bên đó, bọn em có rồi.

  Thắng cười:

  - Có phải của anh đâu. Anh Mẫn tặng em đấy. Anh cho vào túi cóc nhé. Khi nào đói lấy ra ăn cho dễ.

  Nhị thở dài, nhìn mái tóc bạc quá nhanh của Thắng, chị nuốt nước mắt, cố ghìm xúc động, không muốn Thắng phải buồn trước lúc chia tay mình. ở vùng tuyến này, người ta hình như quá quen với cảnh chia tay. Hợp rồi tan, tan rồi hợp, đó là quy luật của tạo hoá. Nhưng trong những ngày tháng chiến tranh khốc liệt này, những người phải xa nhau đều dành cho người thân của mình tình cảm đặc biệt. Không ai nói ra nhưng chia tay lúc này là những cuộc chia tay sinh tử. Bao nhiêu người đã ra đi. Bao nhiêu người đã không về. Nghĩ như vậy nên Thắng đã xuống với Nhị từ trưa. Trong bữa cơm chia tay, Tam không độn thêm sắn. Cô năn nỉ Tú bán lại cho mình còn gà trống duy nhất trong đàn gà nhà anh. Biết Nhị sắp đi, Tú không những không lấy tiền mà còn mắng cho Tam một chặp: "Nhị là bạn tui, đáng lẽ cô không cần phải nói, tôi cũng đưa đến làm bữa liên hoan ". Cơm nước xong, ông Duệ lấy cớ phải đi họp bên xã. Tam ra trạm xá. Thắng và Nhị có chút thời gian hiếm hoi bên nhau. Mọi khi, chị hay nhổ tóc sâu cho anh. Bây giờ, tóc anh sợi bạc nhiều hơn sợi xanh. Nhị ôm mái đầu anh vào lòng mình, để anh nghe rõ nhịp tim chị đang thổn thức, đang rạo rực, đang như muốn hiến dâng cho anh. Tay run run sờ lên vạt tóc khô cứng của Thắng, Nhị có cảm giác thời gian đã làm những sợi tóc ấy biến thành những chiếc gai nhọn, cứa vào tay chị. Lòng thương cảm khiến tay chị mềm mại hơn, chị xoa đầu anh, nói đuà:

  - Ước chi những sợi tóc trắng của anh lại bạc trên đầu em.

  - Nay mai hoà bình, tóc anh trắng xoá như tóc ông lão, anh đi bên em người ta lại tưởng cha đi bên con.

  Nhị bĩu môi:

  - Sao anh không nói chị đi bên em? Tóc em rồi cũng bạc chứ bộ... Lúc ấy, không chừng anh chê em.

[dongadoan]

  Thắng đã xếp xong ba lô, để sang chiếc chõng tre bên cạnh. Anh bước sang phía Nhị, định ôm chị vào lòng thì nghe tiếng Tuấn và Xuân từ ngoài vọng vào. Thắng ngồi lui ra, đặt chiếc ba lô vào giữa hai người. Tiếng của Tuấn nghe rất hồ hởi:

  - Để coi có eng Thắng trong ni không.

  Nhị đứng dậy, ra cửa hầm đón Tuấn và Xuân. Xuân hỏi ngay:

  - Út với anh Tuấn đang đoán coi, có anh Thắng trong nhà chị không?
 
  Nhị cười:

  - Ai cho xuống mà xuống!
 
  Tuấn ngạc nhiên, bước nhanh vào hầm để kiểm tra điều Nhị vừa nói. Trong hầm bằng không có Thắng. Trước hầm chữ A có một tấm nilon che miệng hầm. Tuấn hỏi Nhị:

  - Chị giấu anh Thắng trong hầm chữ A phải không?

  Nhị chối đây đẩy:

  - Giấu mô mà giấu. Bọ mệt đang nằm trong đó.
 
  Xuân phá lên cười:

  - Chị xạo rồi! Em vừa gặp bọ bên ủy ban. Thôi, ra đi eng Thắng.
 
  Thắng lồm cồm bò ra trước tiếng cười như nắc nẻ của vợ chồng Xuân. Thắng chữa thẹn:

  - Mình vô kiểm tra hầm coi có rắn rết gì không.
 
  Xuân cười tinh quái:

  - Chớ không phải anh chị vô đó tình tự?
 
  Nhị đỏ mặt, chống chế:

  - Đừng có suy bụng ta ra bụng người!
 
  Tuấn ngồi xuống chõng tre, vẻ nghiêm nghị:

  - Bọn em cứ tự hỏi, sao anh chị thương nhau lâu rứa mà không làm đám cưới?
 
  Nhị:

  - Cơm chưa ăn thì gạo hãy còn. Đi mô mà vội. Xuân, cưới nhau được hai hôm, mới bén hơi nhau, đi chắc nhớ lắm?
 
  Xuân:

  - Nhớ thì nhớ nhưng như vậy là được rồi. Nói dại anh Tuấn có hy sinh, Út cũng không ân hận. Út chỉ thương Tam và Minh. Hôm cưới, Út tưởng Tam và Minh không đến. Ngờ đâu cả hai đều đến. Mặc ai sầm sì, Tam vẫn lên hát tỉnh bơ. Mà Minh đệm đàn giỏi thiệt. Cứ y như văn công...
 
  Thắng và Nhị đều im lặng. Quả thật hôm ấy, sự xuất hiện của Tam và Minh làm cho ai nấy có mặt đều ngạc nhiên. Họ cứ chằm chằm nhìn vào hai đứa mà thì thầm to nhỏ. Thắng và Nhị lúc đầu hơi khó chịu nhưng khi Tam lên hát, Minh đệm đàn, tiếng hát tiếng đàn làm hội hôn im phăng phắc, chị thở phào nhẹ nhõm. Tiếng hát của Tam nghe rất mượt mà, truyền cảm: "Yên tâm vững bước mà đi, ới người mà em yêu...". Từ chỗ nhiều người không cảm tình với Tam và Minh, thậm chí còn khinh bỉ hai đứa, sau khi nghe Tam hát lại chuyển sang thông cảm trong tiếng vỗ tay rất dài và náo nhiệt. Bây giờ, lỗi lầm của hai người đã thành án. Thắng đang cầm trong tay biên bản kỷ luật của đại đội. Tờ biên bản thể hiện nội dung đúng như ý muốn của Thắng. Tối nay, ban chỉ huy tiểu đoàn họp nữa là thành văn bản chính thức gửi lên trung đoàn.

[dongadoan]

  Bên ngoài, trời tối hẳn. Thắng nhìn đồng hồ, giục:

  - Thôi, ta ra bến đi, không chậm giờ!

  Nhị hơi chần chừ. Chị muốn gặp Tam lần cuối. Chị muốn chia sẻ nỗi buồn, nỗi lo toan với em lúc này. Nhưng sau bưã cơm trưa đến giờ, cô đi biệt. Có lẽ sự có mặt của Thắng khiến Tam ngần ngại. Tam không còn cởi mở gần gũi Thắng như trước nữa. Thậm chí còn tìm cách xa lánh. Thắng hỏi gì, Tam nhát gừng trả lời. Cô biết, chính Thắng là người đề nghị mức kỷ luật cao nhất đối với Minh. Vậy mà Thắng sẽ là anh rể của cô. Thật mỉa mai!
 
  Biết chờ cũng không được, Nhị xách ba lô lên, định khoác lên vai. Thắng giành lấy, đẩy Nhị đi trước. Xuân và Tuấn tế nhị đi tụt lại sau.
 
  Ra đến bến đò, ông Duệ và Liễm và mấy người bên khu đội đã có mặt ngoài đó. Trước mắt mọi người, dòng Hiền Lương quen thuộc được đêm phủ lên một màu đen nhàn nhạt. Đò chưa sang. Nhị và Tuấn bắt tay từng người. Ông Duệ dặn con:

  - Con cứ yên tâm mà đi, chuyện con Tam để đó bọ giải quyết...

  Nhị nghẹn ngào:

  - Con thương nó quá!

  - Thì có ai ghét nó đâu! Ngã thì đứng lên, có chi mà ngại!

  Giữa lúc ấy, hai bóng đen vội vã bước tới. Nhị nhận ra đó là Tam và Minh trong tiếng gọi như tiếng thì thầm của em gái:

  - Chị Nhị ơi...!

  Nhị lao về phía tiếng gọi. Thắng theo sau. Tam vừa thấy Nhị, toan chạy tới sà vào lòng chị, trút những giọt nước mắt thương nhớ sang chị nhưng cô chợt khựng lại khi thấy Thắng đứng phía sau. Cử chỉ do dự ấy khiến Thắng bối rối. Anh biết Tam giận mình và việc cô bỏ sang trạm xá suốt chiều là một bằng chứng. Thắng chủ động làm lành:

  - Gớm, em đi đâu cả chiều mà không về ăn cơm! Lại có cả Minh đó nữa à?
 
  Tam khó chịu:

  - Tui không anh em gì với anh nữa cả!
 
  Minh ngượng nghịu cúi chào Thắng:

  - Chào thủ trưởng...!
 
  Thắng cười:

  - Anh em trong nhà cả, chào thế người ta cười chết. Minh này, mình có việc muốn trao đổi với cậu. Trưa mai cậu tranh thủ lên tiểu đoàn bộ.

  Minh sờ lên túi áo ngực, trao cho Thắng một phong thư làm bằng giấy báo gấp làm đôi:

  - Tôi gửi thủ trưởng!

  Nhị kéo Tam ra một góc, thì thầm:

  - Chị đi đây. Mọi việc rồi sẽ qua đi, em có buồn cũng không giải quyết được gì.

  Tam sụt sùi:

  - Em khổ tâm lắm, chị ơi! Nay mai anh Minh bị đuổi ra khỏi quân đội, em cũng sẽ theo anh ấy về Hà Nội. Có ở lại đây cũng không sống nổi với bà con cô bác.

  Nhị cười:

  - Đừng nói dại. Em phải ở trong này với bọ. Chị đi, em đi, con Ngũ chưa về, bọ ở nhà với ai...?

  Phía đầu kia, Thắng cũng đang trao đổi với Minh điều gì đó. Tưởng Minh sẽ xin xỏ Thắng, Tam bỏ câu chuyện với Nhị, kéo Minh ra chỗ khác:

  - Anh không việc gì phải kì kèo, xin xỏ. Được nước, người ta càng lên mặt. Anh cứ nhận kỷ luật đi, em về Hà Nội với anh!
 
  Thái độ giận dỗi của Tam làm Nhị và Thắng phì cười. Từ bến đò, vọng lại tiếng của Tuấn: "Chị Nhị ơi...!"

  Nhị vội vàng nắm tay Minh:

  - Thôi chị đi đây! Nhớ lời chị dặn, phải bình tĩnh mà giải quyết công việc. Còn Tam, nhớ nấu nướng cho bọ ăn cẩn thận. Hai em về đi!
 
  Nhị và Thắng đi ra phía bến đò. Tam và Minh nhìn theo bóng hai người lẫn vào bóng đêm.

[dongadoan]

  Tiễn Nhị đi xong, Thắng trở về đơn vị. Lúc ấy đã chín giờ đêm. Mẫn đang nằm trên võng nghe đài trong lán chỉ huy. Mẫn mở to vô lum để nghe cho thoả giọng ca Bích Liên đang ngân lên bài: "Quảng Bình quê ta ơi...".

"Ơ, chị dân quân phơi muối ven biển
Ơi anh công nhân, đẵn gỗ trên ngàn
Lứa tuổi thanh xuân hai mươi tuổi đời...".

  Bài hát khơi dậy những kỷ niệm của anh về miền quê xinh đẹp bên sông Gianh của mình. Mười tám tuổi, anh xếp bút nghiên lên đường nhập ngũ. Thế mà đã tám năm rồi. Anh chỉ ghé thăm quê đúng hai lần: lần thứ nhất về quê cưới vợ, một cô bạn học cũ của anh đang dạy học ở quê. Tình đang ấm nồng, mười ngày phép đã nhanh chóng qua mau. Lần thứ hai về chôn cất vợ, mẹ và đứa em gái, khi họ bị bom Mỹ sát hại. Cũng có nhiều dịp về quân khu họp, Thắng bố trí cho Mẫn đi nhân thể ghé thăm quê nhưng anh từ chối. Anh nói: "Ông bố trí cho tôi đi vào thì tôi đi. Còn đi ra, tôi ngại lắm. Tôi về mà nhà chẳng còn ai...".

  Bây giờ, bài hát như một cơn lốc, cuốn anh về với Quảng Bình xinh đẹp và kiên cường. Bài hát kết thúc nhưng Mẫn vẫn ngây người, đến nỗi Thắng đã đứng bên đầu võng mà anh không biết. Tưởng Mẫn đã ngủ, Thắng vỗ nhẹ vào vai anh:

  - Ngủ rồi đấy à?

  - Ngủ đâu mà ngủ. Tôi đang chờ ông đây!

  - Vậy thì dậy đi, tôi có cái này cho ông đây?

  - Lại bánh sắn chứ gì?

  - Không, chiếc đùi gà và gói xôi lạc. Nhị gửi cho ông đấy.

  - Ông có cô bạn tuyệt thật. Mình hỏi nhé, sao không học tập cậu Tuấn, cưới béng đi cho rồi?
 
  Thắng cười:

  - Tôi chả nói với ông rồi thôi. Bọn mình chờ ngày yên hàn...

  Mẫn ngồi hẳn dậy:

  - Các ông máy móc bỏ mẹ. Đánh giặc là đánh giặc, cưới vợ là cưới vợ, hai nhiệm vụ ấy đi song song với nhau. Anh chàng Tuấn thế mà khôn.

  Thắng gỡ lớp lá chuối dính trên gói xôi, để chiếc đùi gà ra đĩa, giục bạn:

  - Ăn đi!

[dongadoan]

  Mẫn vắt một vắt xôi, ngồi đung đưa trên võng, nhâm nhi từng hạt nếp dẻo thơm đầu mùa. Thắng lấy trong xà cột lá thư của Minh, lẩm nhẩm:

  - Để coi cu cậu đề đạt gì đây!
 
  Thắng vặn to ngọn đèn bão, ghé tờ giấy sát bên. Anh ngạc nhiên khi nét chữ màu hồng nhạt, nhiều chỗ đậm lại thành màu nâu sẫm. Nét chữ nghệch ngoạc, xô dòng trên tờ giấy xé ra từ vở học sinh:

  " Đơn tình nguyện

  " Kính thưa thủ trưởng Thắng, thủ trưởng Mẫn.
 
  Tôi là Vũ Đức Minh, thuộc A 1, B 2, C3.

  Vưà qua, do tư tưởng yếu đuối, tôi đã có quan hệ với một thanh niên xã T. Việc làm này gây ảnh hưởng không tốt trong đơn vị và địa phương. Tôi đã thành khẩn kiểm điểm trước toàn đại đội. Đại đội đã đề ra mức kỷ luật: đề nghị tước quân tịch, đuổi về địa phương.
 
  Tôi nhận thấy mức kỷ luật đó là hoàn toàn đúng.

  Tuy nhiên, tôi còn trẻ, còn có nhiều điều kiện sửa chữa khuyết điểm. Vì thế, tôi chích máu từ tay mình viết lá đơn này, xin các thủ trưởng cho tôi được cùng đơn vị vào Nam chiến đấu, lập công để sửa chữa lỗi lầm...".
 
  Mắt Thắng như nhoà đi. Anh không thể đọc tiếp lá thư, thở dài thườn thượt. Những mâu thuẫn chất chồng như một khối thuốc nổ trong đầu anh cứ muốn nổ tung. Anh yêu Nhị, thương Tam, dĩ nhiên là anh thương cả Minh. Nhưng anh đang là tiểu đoàn trưởng. Chẳng phải cách đây mấy ngày, chính anh đã kiên quyết tước quân tịch Minh để giữ nghiêm quân kỷ? Và anh đã đạt được điều mình muốn. Biên bản xét kỷ luật đã nằm trong xà cột của anh, chỉ sáng mai thôi, ban chỉ huy tiểu đoàn họp thông qua nữa là gửi lên khu đội làm quyết định thi hành. Bây giờ, lá đơn viết bằng máu của Minh làm cho ý chí sắt đá của người cầm quân như anh bỗng như nước đá gặp nắng hè. Không giải quyết cho Minh đi chiến đấu, một nguyện vọng hết sức chính đáng của một chiến sĩ, Thắng cảm thấy mình quá khắc nghiệt. Sự giằng xé nội tâm như một ngòi nổ, bén dần vào khối thuốc nổ kia. Mẫn hình như đã ngửi thấy mùi dây cháy chậm, nuốt nhanh miếng xôi trong miệng, hỏi:

  - Có chuyện gì mà ông thừ người ra thế?
 
  Như một người chết đuối vớ được chiếc phao, Thắng trao ngay lá đơn của Minh cho Mẫn:

  - Ông đọc đi. Rồi giúp mình nên xử như thế nào cho tiện.

[dongadoan]

  Mẫn đọc xong lá đơn, vắt thêm một vắt xôi, đủng đỉnh nói:

  - Chẳng có chuyện gì khó xử cả. Cứ để cho Minh đi đợt này. Còn chuyện kỷ luật cậu ta, mai họp ban chỉ huy ta sẽ xét. Quan điểm của tôi là chữa bệnh cứu người!

  - Nhưng dưới đại đội đã đề nghị mức kỷ luật rồi, lên đây chúng ta hạ cấp, dưới đại đội anh em họ sẽ nghĩ gì về chúng ta?

  - Tôi biết hôm đó đồng chí nóng quá, bức xúc quá mà chỉ đạo cho đại đội kỷ luật Minh như vậy. Tôi góp ý, đồng chí không nghe. Bây giờ chỉ có một cách.
 
  Thắng sốt ruột:

  - Cách gì?
 
  Mẫn lại chậm rãi ăn, bình thản như chẳng có chuyện gì xảy ra. Anh cắn thêm miếng thịt gà, thứ thực phẩm hiếm khi được ăn trong lúc này, thỉnh thoảng lại liếc nhìn bộ mặt đang giận dỗi của Thắng. Đến khi biết Thắng không thể chịu đựng được nữa, Mẫn mới đứng dậy vỗ vai Thắng:

  - Trước hết, ông có còn giữ ý kiến, đuổi Minh ra khỏi quân đội không?
 
  Thắng im lặng. Mẫn nói tiếp:

  - Không chứ gì? Sáng mai họp ban chỉ huy tiểu đoàn để xét kỷ luật Minh, chắc chắn có đại đội trưởng đại đội. Ông điều hành cuộc họp e không tiện vì hôm trước tôi đã truyền đạt nguyên văn ý kiến chỉ đạo của ông cho ban chỉ huy đại đội về hình thức kỷ luật Minh. Ông giao việc chủ trì cuộc họp cho tôi, nói là ông bận đi công tác vắng. Tôi sẽ nói với anh em, đặc biệt sẽ đưa lá đơn viết bằng máu của Minh làm bằng chứng cho sự ăn năn của cậu ta.
 
  Thắng gật gù:

  - Được, cách này tạm được.

  Thắng cất lá đơn của Minh vào xà cột, chui vào hầm chữ A. Vách hầm chợt rung lên, chao đảo như đưa võng. Mẫn lao vào, ôm lấy Thắng, miệng lẩm bẩm:

  - Mẹ chúng nó, lại B52!
 
  Sau cơn mưa bom, Mẫn không về hầm của mình, ở lại ngủ với Thắng. Chiếc sạp tre oằn xuống dưới sức nặng của hai người đàn ông. Trời về khuya lành lạnh. Mẫn ôm ngang lưng Thắng, thầm thì:

  - Ước gì tôi biến thành cô Nhị cho ông...!