2
Đồng chí trung đoàn phó trực sở chỉ huy kể lại cho Tú nghe diễn biến của trận đánh ngày hôm trước.
Trưa mồng 2, ra-đa của ta phát hiện hai tốp máy bay địch bay vào. Đường bay của địch giống như đường bay của chúng đã dùng trong những lần đánh vào Hà Nội. Căn cứ vào độ cao, tốc độ và đội hình, sở chỉ huy nhận định đây là những máy bay cường kích sẽ tiến công vào Thủ đô. Ta ước lượng địch có tám máy bay.
Sở chỉ huy trung đoàn cho hai biên đội cất cánh. Biên đội đầu tiên bốn chiếc do Nhự chỉ huy. Tiếp sau là một biên đội hai chiếc do Hoa phụ trách. Ý định của sở chỉ huy là dùng hai biên đội này đánh chặn, diệt một số, buộc máy bay địch phải quẳng bom để đối phó, không cho chúng đánh vào Thủ đô.
Hai biên đội vừa rời sân bay xuyên qua trần mây thì nhiêu người lái liên tiếp báo cáo địch ở ngay trước mặt.
Nhận thấy kẻ địch xuất hiện bất ngờ, chúng có vẻ đông, máy bay ta chưa có tốc độ, xem chừng đánh sẽ không lợi, sở'chỉ huy hạ lệnh cho các biên đội quay về.
Ngay sau đó, sở chỉ huy chỉ còn liên lạc được với Hùng. Hùng báo cáo: Biên đội trưởng nhảy dù, bốn phía lúc này đều là địch. Sở chỉ huy nhắc Hùng thoát ra nhanh, có thể về hạ cánh ở sân bay Kép hoặc Gia Lâm.
Ngoài sân bay thông báo về có một chiếc dù. Sở chỉ huy cử người đi đón. Lúc đầu tưởng là Hoa. Nhưng người rơi xuống sân bay lại là Cúc.
Sân bay Gia Lâm báo tin Hùng hạ cánh an toàn.
Hai giờ sau, Nhự được một người đi xe đạp đèo về, anh ôm chiếc dù ngồi trên đèo hàng. Nhự nhảy dù cách đó hơn một chục ki-lô-mét nhưng vì trời xấu nên những người ở sân bay không nhìn thấy.
Cúc và Nhự đều thuật lại tình hình giống như nhau. Họ vừa ra khỏi trần mây, mới nhìn thấy nhau, đang siết đội hình, kẻ địch đã từ bốn phía lao tới. Chưa kịp xử trí, đã thấy khói ùa vào khoang lái, họ phải nhảy dù.
Chiều hôm đó, mới đón được Hoa và Đỗ. Hùng cũng từ sân bay Gia Lâm quay về. Hoa và Đỗ báo cáo giống như những anh em trước. Riêng Hùng nói, sau khi Hoa bị bắn rơi, anh kéo cao để tìm phương hướng thoát ra, nhìn thấy địch rất đông, phần lớn là F.4.
Trung đoàn phó thuật lại tình hình một cách cân nhắc, dè dặt. Có lẽ anh cảm thấy mình có lỗi và đang bị xét xử. Anh làm công tác tham mưu trưởng từ lâu, mới nhận nhiệm vụ trung đoàn phó. Đây là trận đánh đầu tiên do anh chỉ huy.
Chính ủy Khang tiếp lời:
- Tôi gặp anh em lái, thấy tư tưởng mọi người đều tốt. Những anh em trẻ rất hăng. Cúc vừa rơi xuống sân bay đã ra nhà trực ngồi, xin trao cho máy bay khác tiếp tục trực. Nhự và Hoa phải đi bệnh viện kiểm tra một hai tuần. Những anh em khác chỉ cần nghỉ vài ngày ở nhà có thể làm nhiệm vụ tiếp.
Tú không nhận thấy có sự sai sót nào trong công tác chỉ huy. Nếu anh ở sở chỉ huy hôm đó, anh cũng xử trí như vậy. Anh hỏi:
- Các anh đã kiểm điểm với ra-đa chưa?
- Làm ngay tối hôm đó - Trung đoàn phó đáp - Anh em nói lúc đầu chỉ phát hiện được hai tốp nhỏ. Nhưng sau khi máy bay ta cất cánh thì địch bỗng đông lên. Anh em cho là có những tốp bay thấp nên lọt qua mạng sóng của ta. Anh em bảo đảm đã thông báo đúng về số lượng, độ cao và tốc độ của những tốp đầu tiên.
- Sau đó, những tốp này đi đâu?
- Họ nói chúng đã nhập vào với những tốp bay thấp nên số lượng đông hơn rất nhiều. Ngày hôm đó, địch không đánh đâu...
Trung đoàn phó nói tiếp một cách vẫn dè dặt:
- Có thể vì gặp máy bay ta chặn đường nên địch phải bỏ kế hoạch đánh vào mục tiêu.
Tú phân vân với nhận xét này. Anh nói:
- Đồng chí tư lệnh trưởng đã chỉ thị phải suy nghĩ xem liệu kẻ địch có một âm mưu mới nào không?
Chính ủy Khang đi đi lại lại trong căn lán nhỏ hẹp. Khó khăn lớn nhất đối với người chỉ huy bao giờ cũng là phải biết kẻ địch muốn gì, chúng đang định làm gì.
Chính ủy Khang đứng dừng lại sau lưng Tú.
- Tôi cũng nghĩ: Không biết thằng địch tình cờ gặp lúc ta sơ hở thì lao vào bắn rơi ta, hay chúng có một mưu mô mới? Trước đây, máy bay địch chỉ quay ra đối phó với máy bay ta khi chúng bị ta xông lại đánh chặn. Chưa có lần nào chúng tự ý tìm đến để mở những trận không chiến với ta. Trong loại chiến tranh hạn chế này, kẻ địch không hoàn toàn tự do, Giônxơn phải cân nhắc từng mục tiêu. Vì vậy, địch còn chưa đụng đến những sân bay của ta. Mặt khác, vì lực lượng không quân của chúng ta nhỏ, chưa gây nhiều trở ngại, nên địch chưa coi chúng ta là đối thủ chủ yếu của chúng. Chúng chưa cần tính đến chuyện mở những chiến dịch riêng chỉ để đối phó với anh em ta...
- Nhưng nếu bây giờ chúng lại tính đến chuyện đó...? - Tú nói.
- Vì thế mà mình phải suy nghĩ... Nếu đúng như vậy thì tình hình sẽ rất khác. Không phải chúng chỉ tổ chức không chiến với ta mà chúng còn đánh thẳng vào các bệ phóng, chúng sẽ tiêu diệt những sân bay.
Đồng chí trung đoàn phó, đôi mắt vẫn đăm đăm vào trang giấy ghi đặc những chứ nhỏ li ti trong cuốn sổ để trên mặt bàn, như muốn tìm ra những gì còn ẩn náu trong đó, bỗng ngửng đầu lên nói:
- Tôi chưa hoàn toàn tin vào những thông báo của ra-đa. Gần đây, máy bay địch bị lưới lửa tầm thấp của ta bắn rơi nhiều, đã vọt lên cao. Chúng còn tính bay cao để bổ nhào tránh tên lửa khi bị ta bắn. Không hiểu vì địch bay thấp mà chúng lọt được qua mạng lưới của ta, hay ra-đa ta đã phán đoán sai số lượng máy bay địch vào, tính lầm tốc độ và cự ly của chúng, ta nhận được thông báo chậm nên vừa cất cánh đã chạm ngay kẻ địch trên đầu sân bay.
- Tôi thấy nên cử đồng chí tham mưu trưởng tới kiểm điểm tiếp với bộ phận ra-đa. - Tú nói.
Cuộc trao đổi giữa ba người không đi tới kết luận. Họ chuyển sang vấn đề tiếp tục đánh địch.
Tú nói:
- Nhiệm vụ của chúng ta là phải cản phá máy bay cường kích, nhất là khi chúng định bay vào Thủ đô. Phải tìm cơ hội thuận lợi bắn rơi một số máy bay địch, mang lại khí thế cho trung đoàn sau những mất mát vừa rồi. Ta cần tính đến trường hợp, một mặt, địch cho cường kích bay vào đánh phá Thủ đô, một mặt, cho tiêm kích kiềm chế ta tại sân bay. Trong trường hợp này, tôi đề nghị phải xác định thời cơ và chọn một đường bay bất kỳ để tránh lao đầu vào giữa tổ ong như vừa rồi.
Mọi người tán thành ý kiến Tú. Khang nhắc cần đắp gấp những ụ trú ẩn tại ngay sân bay cho máy bay trực chiến, và tính đến chuyện phải cất cánh khi đường băng chính bị phá hỏng.
Trung đoàn phó gấp cuốn sổ lại, quay về phía Tú:
- Hôm nay đồng chí Tú đã trở về, tôi xin trao trả lại đồng chí nhiệm vụ trực chỉ huy.
Tú nói:
- Quân chủng đã đánh điện gọi anh Luân. Tôi đề nghị anh trực chỉ huy cho tới lúc anh Luân về. Còn tôi, sẽ trực chiến cùng anh em. Năm đồng chí vừa nhảy dù, chúng ta chẳng còn bao người lái...
Tú sửa soạn ra sân bay ôn tập lại buồng lái. Trước khi đi, anh hỏi chính ủy:
- Tình hình cậu Đông dạo này ra sao rồi?
- Tôi đã khuyên cậu ta bớt tính châm biếm đi. Gần đây, tính tình trầm lặng hơn.
- Đông có bay tập nhiều không?
- Rất tích cực. Ngày nào cũng đòi bay. Sáng nay, cũng bay đấy. Mình vẫn rất tin cậu ta. Cứ ngã rồi lại dậy... Vợ mới đẻ con trai. Phấn khởi lên, cậu ta lại làm ăn to cho mà coi.
