Mặt trận Đông Bắc sài Gòn

[trucngon]

Quân đoàn phó Khắc Vũ ngồi im như một pho tượng, nét mặt nghiêm trang. Trước mắt ông cả một quá khứ da diết và cái hiện tại hào hùng đang diễn ra, xoắn xuýt lấy nhau, cuồn cuộn như những đợt sóng.
Đến 8 giờ 30, ông nhận được những tin tức đầu tiên. Hướng sư 7, trung đoàn 12 bị hoả lực bắn thẳng và hoả lực pháo binh ngăn chặn, một xe tăng trúng mìn, địch rải các loại mìn xen kẽ, rất dày. Trung đoàn 209 chiếm được ấp Bảo Toàn trên đường 1. Bốn tiểu đoàn địch từ Suối Cát đến Bảo Toàn rút hết về Tân Phong và Xuân Lộc. Hướng sư 1, trung đoàn 3 đột phá vào khu chợ trong thị xã, đang tiến đến dinh tỉnh trưởng và căn cứ biệt động quân. Hướng sư 6, trung đoàn 4 chiếm được ấp Trần Hưng Đạo và đèo Mẹ Bồng Con. Trung  đoàn 33 chiếm được ấp Hưng Nghĩa và ngã ba Dầu Dây. Chiến đoàn 52 của địch từ chi khu Kiệm Tân rút về ấp Nguyễn Thái Học cách ngã ba Dầu Dây năm cấy số thực hiện co cụm.
Quân đoàn phó xuống hầm điện thoại:
- Cho tôi nói chuyện với sư trưởng sư 6. ông cầm máy, nét mặt phấn khởi:
- Anh Hai phải không? Chúng tôi đã nhận được tin của trung đoàn 4 và trung đoàn 33. Rất tốt, việc hai trung đoàn ra đến đường 1 và chiếm được các ấp trên là thắng lợi bước đầu đấy. Chúng ta đã tạo được một thế chiến dịch rất hiểm. Xuân Lộc bị cô lập rồi. Anh nghe rõ không, anh Hai? Anh nhắc cả hai trung đoàn thiết lập ngay trận địa chốt chặn theo kiểu chốt chặn ở đường 13 năm 1972. trung đoàn 4 không được để chiến đoàn 52 cắt rừng vượt qua đèo Mẹ Bồng Con tiến về Xuân Lộc. Trung đoàn 33 không được để cho bọn thiết giáp lên ngã ba Dầu Dây bắt tay với chiến đoàn 52. Quân đoàn sẽ lệnh cho trung đoàn 95 b hình thành thế bao vây chiến đoàn 52. Cuộc chiến đấu ở phía anh chính thức sôi nổi khi bọn thiết giáp lên. Chúng ta mong chúng nó lên, chắc chắn chúng nó sẽ lên anh Hai ạ! Anh hiểu ý tôi không? Hướng thị xã có khó khăn, những dự kiến lúc đầu đều đúng. Cuộc chiến đấu chắc sẽ kéo dài chừng nào lực lượng tổng trù bị của địch chưa lên. Vì vậy hai trung đoàn của anh sẽ phải đứng lâu trên đường đấy. Vấn đề là công sự và bố trí hoả lực. bài học chốt chặn năm 1972 trên đường 13 bây giờ vẫn còn nguyên giá trị. Hãy động viên anh em tổ chức cho tốt. Khẩu hiệu vẫn là” Không cho một tên, một xe nào lên hoặc xuống”. ông đặt máy, hỏi chiến sĩ thông tin:
- Máy về quân đoàn đâu? Cho tôi nói chuyện với anh Năm. Anh chiến sĩ thông tin đưa máy nghe khác cho ông. Tư lệnh Hoàng Cầm đang ở đầu kia dây  nói:
- Báo cáo anh Năm, tình hình chung chắc anh đã nắm được. Tôi đề nghị hướng sư 1 và sư 7 nên cho đội dự bị bước vào chiến đấu, hướng sư 1 có thể sớm hơn, còn hướng sư 6 đề nghị cho tôi xuống đó. Tôi thấy cần xúc tiến ngay việc giải phóng nốt đoạn đường 20 còn lại và chuẩn bị ngay việc diệt chiến đoàn 52 để có thể rảnh tay bước vào đánh phản kích với bọn thiết giáp sớm hơn. A lô! Các anh cũng có ý kiến giống như vậy à? Thế thì hay lắm. Vâng! Tối nay tôi sẽ có mặt ở sở chỉ huy cơ bản.
Quân đoàn phó rất bằng lòng vì tư lệnh và chính uỷ quân đoàn đều suy nghĩ giống như suy nghĩ của ông.

[trucngon]

VII

Chiều ngày 11 tháng 4, sau ba ngày đêm chiến đấu. Ở sở chỉ huy cơ bản quân đoàn có một cuộc họp quan trọng giữa bộ tư lệnh quân đoàn và các tư lệnh, chính uỷ các sư đoàn, các binh chủng. Bộ tư lệnh quân đoàn, ngoài tư lệnh Hoàng Cầm, chính uỷ Hoàng Thế Thiện, quân đoàn phó Khắc Vũ còn có phó chính uỷ quân đoàn Vương Thế Hiệp, cục tham mưu có tham mưu trưởng quân đoàn Hoàng Nghĩa Khánh, cục chính trị có chủ nhiệm Tư Thanh. Mục đích của cuộc họp là nhằm duyệt lại tình hình phát triển giữa ta và địch, dự kiến các tình huống tiếp  theo, định đoạt bước đi của chiến dịch. Diễn biến chiến sự, lực lượng đôi bên được biểu hiện bằng ký hiệu trên tấm sơ đồ lớn. Các phòng chuyên môn của cục tham mưu quân đoàn báo cáo tình hình địch mới nhất, các phòng chuyên môm của cục chính trị báo cáo tình hình bộ đội, các tư lệnh sư đoàn báo cáo tình hình đơn vị mình và địch trong phạm vi phụ trách. Qua phân tích tình hình, mọi người dự hội nghị đều thống nhất rằng: Mỹ-Thiệu sẽ giữ Xuân Lộc đến cùng vì những lí do rất bức xúc, rất quan trọng đang ràng buộc chúng. Về chính trị, sau những cuộc thua trận, rút lui, chạy dài liên tiếp ở quân khu Một, quân khu Hai, tâm lý thất bại, bi quan đang như bệnh dịch lan tràn khắp trong quân nguỵ. Bọn đầu sỏ Mỹ-Nguỵ đang muốn chấm dứt tình trạng nguy hiểm đó. Muốn chấm dứt chỉ có cách là đứng thật vững ở Xuân Lộc. Xuân Lộc sẽ trở thành nơi thí nghiệm, nơi đọ sức mới. Vì vậy Thiệu và Cao Văn Viên đã tuyên bố”Chấm dứt thời kì rút lui”. Chúng sẽ đứng vững ở đây, dựa vào vũ khí Mỹ mới cung cấp, dựa vào những căn cứ có sẵn rất kiên cố, những thiết bị, những chướng ngại vật vừa mới dựng lên, bọn chúng hy vọng chặn đứng các cuộc tiến quân của ta, từ đó mở những cuộc phản công, xoay chuyển tình thế. Dư luận thế giới, nhất là ở nước Mỹ đang chăm chú  theo dõi cuộc đọ sức mới này, họ muốn xem xét lại khả năng quân nguỵ ở vùng cửa ngõ Sài Gòn này như thế nào để họ có thái độ đối với việc xét duyệt viện trợ cho Sài Gòn. Uây-En và Matin đã bắt Thiệu và Cao Văn Viên phải đứng vững ở Xuân Lộc để Mỹ có đủ thì giờ tìm ra một nước cờ chính trị nào đó may ra cứu vãn được tình hình đen tối hiện nay.

[trucngon]

Về quân sự, Xuân Lộc nằm trên hai trục đường quan trọng; Trục đường số 1 vào Biên Hoà-Sài Gòn; Trục đường số 2 xuống Bà Rịa-Vũng Tàu, cửa miệng của Sài Gòn. Các nhà chiến lược, các hãng tin của phương Tây nói thẳng ra rằng:” Mất Xuân Lộc, Cộng sản sẽ thiết lập được một vòng cung vững chắc chỉ cách Sài Gòn 60 cây số. Vòng cung đó bắt đầu từ Tây Ninh chạy ra tới Vũng Tàu. Như vậy Sài Gòn sẽ bị thít chặt trong một cái thòng lọng khổng lồ bằng sắt vô cùng nguy hiểm”.
Bọn địch đánh giá cao Xuân Lộc vì lý do quân sự, chính trị, tâm lý- Chính uỷ quân đoàn Hoàng Thế Thiện phân tích tiếp, chúng sẽ không tiếc bom đạn, không kể gì đến tính mạng và tài sản của nhân dân. Chúng sẵn sàng huỷ diệt, sẵn sàng tàn phá để đạt được mục đích bức thiết trên. Vì vậy chúng ta phải tỉnh táo, không để mình bị cuốn hút vào những trận đánh ác liệt trong nội ô thị xã, vì sự phòng thủ thị xã quá cứng, vì địch đối phó quyết liệt, chúng ta không đủ sức giải phóng. Chúng ta có thể tung tất cả lực lượng dự bị của chúng ta vào Xuân Lộc và chúng ta sẽ dứt điểm được, như vậy tất nhiên quân số thương vong sẽ lớn. Nếu theo tình huống đó, bọn địch cuối cùng sẽ bỏ Xuân Lộc, nhưng lực lượng tổng trù bị trực tiếp bảo vệ Sài Gòn vẫn còn nguyên vẹn, còn chúng ta thì đuối sức, thế trận phát triển tiếp theo chưa thiết lập được. Hiện nay kẻ địch đang bị dư luận thách đố, đang cay cú. Biến sự cay cú của địch thành sự sai lầm về chiến dịch của địch đó là nghệ thuật của chiến dịch, chúng ta phải khôn ngoan, sáng tạo cho được. Tôi nhắc lại, Sài Gòn là mục tiêu cuối cùng chứ không phải là Xuân Lộc là mục tiêu cuối cùng. Giải phóng Xuân Lộc bằng thế sẽ hay hơn giải  phóng bằng lực. Có nghĩa là, chúng ta phải thiết lập một thế trận mới thật vững chắc theo tính toán của chúng ta. Đó là việc tiếp tục cô lập hoàn toàn và vững chắc bọn địch trong thị xã ở hai hướng: Hướng đường số 1 Xuân Lộc-Biên Hoà, hướng đường số 2 Xuân Lộc-Tân Phong- Bà Rịa. Đó là  chuẩn bị một cách tốt nhất việc đánh quân tăng viện giải toả cả hai hướng trên. Đó là việc tiếp tục phát triển vững chắc trên đường 1 và đây là điều hết sức quan trọng, hết sức có ý nghĩa để tạo ra thế mới. Cần phải giải thích cho cán bộ và chiến sĩ hiểu vì sao chúng ta không chủ trương tung hết lực lượng dự bị vào Xuân Lộc trong lúc này? Vì sao phải đánh lâu ở Xuân Lộc? Tôi nhắc lại việc đánh quỵ lực lượng cơ động chiến lược của địch dùng để bảo vệ Sài Gòn, ngay trước cửa ngõ Sài Gòn khi chưa tổng công kích vào Sài Gòn quan trọng hơn việc  giải phóng Xuân Lộc ngay tức thì.

[trucngon]

Cuộc chiến đấu ngoài Sài Gòn có thể kéo dài chứ cuộc tổng công kích vào Sài Gòn không thể kéo dài được. Chắc các đồng chí hiểu điều đó: Trên đường vào Béc-lin của quân đội Xô Viết trong chiến tranh thế giới thứ hai đã chứng minh điều đó, nghĩa là cuộc chiến đấu của quân đội Xô Viết đã chọc thủng các tuyến phòng thủ quanh Béc-Lin ác liệt, gay go hơn nhiều khi chiến đấu trong nội ô Béc-Lin.
Những phân tích của chính uỷ quân đoàn làm sáng tỏ thêm tình hình. Phòng họp xôn xao một lúc, tiếng cưòi nói râm ran. Tư lệnh quân đoàn đứng dậy, tiếng xôn xao tắt hẳn. Một tấm sơ đồ khác được treo lên, ông chỉ vào tấm sơ đồ, giọng chậm rãi:
- Qua nghiên cứu tình hình, được sự chỉ đạo của trên, quân đoàn quyết định:
Một, trung đoàn 12 sư 7 và trung đoàn 3 sư 1 phải giữ vững những bàn đạp, những mục tiêu đã chiếm được trong thị xã và xung quanh thị xã. Từ 0 giờ đêm nay phải chuyển sang bao vây, phải duy trì mọi áp lực thường xuyên vào những cụm địch còn lại, thực hiện nghi binh, làm cho địch tin rằng ta sẽ tiếp tục tiến công dứt điểm thị xã trong một vài ngày tới.
Hai, trung đoàn 209 thuộc sư 7 bí mật triển khai ngay lực lượng trên dải vòng cung đông-bắc chi khu Tân Phong, sẵn sàng đánh quân dù giải toả. Không cho quân dù tiến qua cầu Gia Liêu bắt tay với chiến đoàn 43 trong thị xã. Trung đoàn 2 sư 1 phát triển về hướng núi Thị. Trung đoàn 1 sư 1 và trung đoàn 14 sư 7 làm dự bị cho cả hai hướng.
Ba, tập trung trung đoàn 95B và trung đoàn 4 sư 6 giải phóng nốt đoạn đường 20 còn lại từ Túc Trưng đến Dầu Dây, bao vây và tiêu diệt chiến đoàn 52.
Bốn, trung đoàn 33 củng cố thật chắc trận địa chốt chặn ở ấp Hưng Nghĩa và ngã ba Dầu Dây, sẵn sàng đánh lữ 3 kỵ binh thiết giáp và biệt động quân lên giải toả quốc lộ 1.
Năm, sư 1 và sư 6 cử một bộ phận cán bộ nghiên cứu Trảng Bom, Hố Nai và Biên Hoà. Chuẩn bị các đường tiến quân, vị trí tập kết và các mục tiêu. Chủ yếu căn cứ không quân Biên Hoà và căn cứ quân đoàn 3 nguỵ.
Sáu, pháo binh có kế hoạch nghi binh tốt hơn, duy trì áp lực thường xuyên đối với thị xã, sẵn sàng yểm hộ và chi viện cho các hướng đánh phản kích, chú ý kế hoạch nghi binh đêm nay. Từ 0 giờ đêm nay ngày 11 tháng 4 các sư đoàn bước vào nhiệm vụ theo phương án mới. Theo tin mới nhận được, bộ tổng tham mưu nguỵ sẽ phái lữ 1 dù, lữ 3 kỵ binh thiết giáp, chiến đoàn 8 sư 5, 2 lên đoàn biệt động quân số 322 và 315 lên tăng viện và giải toả cho mặt trận Xuân Lộc. Có thể bọn dù sẽ đổ trực thăng xuống Tân Phong, còn bọn kia sẽ từ Biên Hoà đánh lên theo quốc lộ 1.
Tư lệnh quân đoàn giao nhiệm vụ xong, ông nhìn các cán bộ với cặp mắt vui vẻ. Nét mặt ông hết sức điềm tĩnh, các tư lệnh, các chính uỷ cũng nhìn ông với những cặp mắt tin tưởng. Họ hiểu giai đoàn tế nhị, sôi nổi và quyết liệt nhất của mặt trận Xuân Lộc đã bắt đầu.

[trucngon]

Tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn 8 Đồng Văn Đóm buộc phải cho tiểu đoàn dừng lại bên này suối Gia Liêu trong một vườn cây ăn quả. Trận pháo dữ dội kéo dài 45 phút trước lúc trời sáng đã không may trúng vào giữa đội hình đang di chuyển của tiểu đoàn, làm cho mười đồng chí hy sinh và ba mươi đồng chí bị thương. Kể cả chiến dịch chốt chặn rất ác liệt năm 1972 trên đường 13, đến đợt thọc sâu xuống Tân Phú Trung ở Gia Định cuối năm 1972 chưa lần nào tiểu đoàn chịu thương vong bằng pháo lớn  như lần này, thật đau xót. Nhận lệnh triển khai đánh quân dù tăng viện cho Xuân Lộc từ 12 giờ đêm rất khẩn trương, trong lúc một nữa quân số của tiểu đoàn đi lấy gạo, lấy đạn, tải thương. Chính trị viên Khuê đi họp Đảng uỷ mở rộng, chính trị viên phó lo việc thương binh, hậu cần. Buộc lòng tiểu đoàn trưởng Đóm và tiểu đoàn phó Hoà phải dẫn một nữa quân số của tiểu đoàn còn lại xuất phát ngay không thì không kịp chiếm lĩnh trận địa trước lúc trời sáng. Nhận khu vực trận địa trên bản đồ, không có một phút đi trước chuẩn bị, hiệp đồng những điểm cơ bản quan trọng nhất với trung đoàn, với hai tiểu đoàn 7 và 9. Thế là Đóm dẫn tiểu đoàn hành quân suốt 5 giờ đồng hồ. Đóm và một tổ trinh sát, với chiếc địa bàn có dạ quang đặt trong lòng bàn tay, vừa nắm địch, vừa nhắm hướng, vừa cắt đường, vừa tránh pháo. Pháo Tân Phong, pháo thị xã, pháo núi Thị, pháo Trảng Bom, cứ một loạt 10 viên, 12 viên. Cụm này bắn chưa dứt, cụm khác đã bắn tiếp. Pháo phạt quanh từng mảng cao su, từng mảng cây ăn quả, nhựa cây chảy ròng ròng trên mặt, trên cổ. Pháo nổ phía trước, phía sau, bên phải, bên trái, mảnh bay như mưa đá. Thế nhưng Đóm vẫn dẫn tiểu đoàn vượt qua an toàn. Cho đến khi tới suối Gia Liêu, con suối chết tiệt bờ dốc đứng, lòng suối toàn sình, đội hình ứ lại, và một trận pháo chụp trúng đội hình. Với tám lăm tay súng tất cả, đã hy sinh mười, bị thương ba mươi, còn lại bốn lăm. Đồng Văn Đóm không thể nào bỏ bốn mươi đồng chí thương binh và tử sĩ ở lại với dăm bảy tay súng bảo vệ, để đưa mấy chục anh em ra đường 1, ở hai đầu cầu Gia Liêu khi trời sáng bạch và máy bay trinh sát đã bắt đầu hoạt động. Đóm chạy tới Hoà, Hoà bị một mảnh pháo vào ngực đang thoi thóp, Đóm chạy tới Xoa và Hai, đại đội trưởng và chính trị viên của đại đội 8, đại đội mạnh của tiểu đoàn, cả hai đều bị thương. Đóm lắc đầu, anh đứng sững lại, môi cắn chặt. Nhưng không thể không ra cầu Gia Liêu được. Mệnh lệnh chiến đấu! Anh lại bóp chặt tay vào đầu, cúi xuống suy nghĩ, nhưng bỗng anh ngẩng phắt đầu, vểnh tai lên. Các loại máy bay của địch đã lên, chúng liệng vòng rất hẹp ngay trên đầu, rồi bom nổ dậy đất từ phía tiểu đoàn vừa đi qua. Anh kêu lên:
- Bọn địch dọn bãi đổ quân rồi!

[trucngon]

Anh quắc mắt lên, quyết định dứt khoát:
- Các đại đội trưởng và chính trị viên lên gặp tôi. Đồng chí Bái, trung đội trưởng thay đồng chí Xoa đại đội trưởng.
Chính trị viên và đại đội trưởng đại đội 5, đại đội 6, đại đội 7, Bái và trung đội trưởng trinh sát, trung đội trưởng thông tin chạy tới. Nét mặt người nào cũng tái đi vì đau đớn và căm thù.
- Các đồng chí!- Đôi mắt Đóm mở to, giọng nói nhanh, hơi lắp bắp của anh thường ngày, hôm nay bỗng chậm lại, rõ ràng từng chữ, từng câu:
- Các đồng chí! - Tiểu đoàn có mười tử sĩ, ba mươi thương binh, một nữa bị thương nặng. Số còn lại chiến đấu được là bốn mươi lăm. Nhiệm vụ của tiểu đoàn phải ra cầu Gia Liêu. Từ đây ra đó còn hơn cây số nữa. Địch đã đổ quân đàng sau và bên trái của chúng ta. Sau dọn bãi, trực thăng sẽ đổ bọn dù xuống. Tình hình khó khăn và khẩn cấp, tôi quyết định đồng chí Bái dẫn trung đội 1 của đại đội 8 ra ngay cầu Gia Liêu đánh phục kích. Còn các đại đội ngay bây giờ gom thương binh về chỗ kia- Đóm chỉ về phía bắc vườn cây ăn quả- Ở đó đã có sẵn một số hầm. Đồng chí Xoa, đồng  chí Hai phục trách bộ phận đó. Số còn lại của các đại đội chia thành các hướng: Đại đội 7 bố trí thành bốn hầm chiến đấu đông vườn cây; Đại đội 8 bốn hầm tây vườn cây, đại đội 6 bốn hầm nam vườn cây. Hầm tiểu đoàn, trợ chiến, thông tin ở gần chỗ thương binh. Mỗi đại đội đào trận địa thành hình tam giác, đội hình tiểu đoàn thành hình chữ nhật lệch. Sau một giờ phải có ngay một nữa công sự chiến đấu, số còn lại phải làm tiếp. Tiểu đội trinh sát cho ba tổ theo 3 hướng nam-tây –đông đi nắm địch, cố gắng bắt liên lạc với tiểu đoàn 7 và tiểu đoàn 9. PRC25 liên lạc ngay với trung đoàn báo cáo tình hình và xin chỉ thị. Số còn lại chôn cất mười đồng chí hy sinh.

[trucngon]

Đóm nói suốt một hơi không ngập ngừng, không ngắt quãng. Anh dừng lại, đưa đôi mắt tròn nhìn vào đáy mắt từng người  đứng trước mặt. anh nói tiếp, giọng trầm rắn rỏi:
- Các đồng chí, tiểu đoàn ta có truyền thống chiến đấu độc lập. Một trăm ngày một mình ở đông đường 13 năm 1972, nữa tháng một mình thọc sâu xuống Tân Phú Trung cuối năm 1972. Rất ác liệt, có hy sinh, nhưng lần nào tiểu đoàn cũng hoàn thành nhiệm vụ xuất sắc. lần này cũng vậy, chúng ta sẽ tụ ở đây, đánh địch, bảo vệ thương binh. Trong khi chưa liên lạc được với hai tiểu đoàn bạn và trung đoàn, chưa giải quyết được thương binh thì đây là trận địa cố thủ. Các đồng chí nói cho anh em rõ điều đó. Phải dựa vào nhau mà chiến đấu, đoàn kết với  nhau mà chiến đấu. Sống cùng sống, chết cùng chết. Chúng ta phải tỏ cho kẻ thù biết chúng ta là chiến sĩ của một trung đoàn anh hùng- Trung đoàn Lô Giang. Các đồng chí có ý kiến gì không?
- Nhất trí!
Tiếng hô của các cán bộ rập một tiếng. Nét mặt người nào cũng đanh lại, quyết liệt, căng thẳng.
- Triển khai ngay kế hoạch
Các cán bộ chạy về đơn vị. Đóm và một liên lạc rảo quanh khu vực vườn cây ăn quả. Đóm phát hiện ba phía vườn đều có hàng rào, đoạn bằng cây, đoạn bằng dây thép gai, loại rào giữ trâu bò và thú rừng, còn những chiếc hầm có sẵn là kiểu hầm của đội công tác cơ sở. Anh dự kiến các tình huống chiến đấu, phác kế hoạch hiệp đồng, rồi gọi cán bộ đại đội tới hiệp đồng ngay trên thực địa.
Trong khi Đóm hiệp đồng chiến đấu thì ở ven đường 1, bắc chi khu Tân Phong, trên bãi đất trống bắc rừng cao su, nơi tiểu đoàn đứng chân, tốp trực thăng 15 chiếc đã đổ lữ dù 1 xuống đất trong khói đại bác và khói bom đen đặc cả dải rừng. Hiệp đồng xong, Đóm chạy tới ngay khu vực thương binh. Xoa và Hai đã chia ba mươi thương binh ra làm hai loại. Loại nặng có mười hai đồng chí ở hai hầm phía trong, loại vừa và nhẹ có mười tám đồng chí ở 8 hầm phía ngoài, trong đó 8 đồng chí còn cầm súng được ở 3 hầm ngoài cùng. Xoa bị thương ở chân, ở với số thương binh nặng, Hai bị thương ở vai, ở với số thương binh nhẹ. Đóm đến chỗ thương binh nặng trước, anh cắn môi lại. Mười hai anh em, người mất tay, người mất chân, người trúng ngực, người trúng bụng, các y tá đang cấp cứu cho anh em. Anh em cắn răng lại để khỏi bật ra tiếng kêu. Đóm cuối xuống mặt Hoà, anh đặt tay lên ngực. Hoà từ từ mở mắt, nhìn thấy Đóm, Hà gật đầu, máy môi. Đóm cuối sát xuống, Hoà tìm tay Đóm, nắm chặt. Tiếng Hoà nhỏ, sau to dần:
- Đóm, tao….tao bị thương nặng…tao không sống được đâu…để thuốc, để băng cho anh em, đừng cứu tao nữa vô ích, tao biết,…tao…tao tiếc tao chết sớm quá…Giá như tao được vào Sài Gòn. Hoà thở mạnh, máu trên ngực ứa ra, Hoà nhăn mặt, lặng đi một lúc, rồi lại mở mắt ra nhìn Đóm:
- Sau Xuân Lộc thì vào Sài Gòn…tao tin như thế…Tao vào chiến trường mươi năm rồi…Tao không được vào Sài Gòn cùng anh em…Tao còn có mẹ…..mười năm rồi tao chỉ viết có hai lá thư…chắc mẹ tao giận lắm….Giải phóng miền Nam xong, nếu mày còn sống, mày phải về nhà tao…mày nói với mẹ tao đừng buồn….mày nói rằng bao giờ tao cũng nhớ mẹ, cũng nghĩ đến mẹ…nhưng tao lười viết thư…Mày…Đóm. Tao tiếc tao chết sớm quá…Không được vào Sài Gòn…Hoà nhắm mắt lại, những câu nói cuối cùng chỉ còn là những hơi thở thều thào, Đóm vừa nghe vừa đoán.
Một giọt máu bật ra trên môi Đóm. Đóm đặt nhẹ bàn tay đầy đất và máu lên ngực Hoà rồi sửa cho Hoà nằm thẳng lại. Đóm đưa mắt cho hai chiến sĩ thông tin. Một đồng chí mở ba lô của Hoà lấy ra tấm tăng. Hai đồng chí nâng Hoà lên hầm đưa ra khu vực gần bờ suối.

[trucngon]

Đóm nhìn anh em, anh nuốt ực một cái rồi nói:
- Các đồng chí, hãy cắn răng chịu đựng. Địch đã đổ quân, trận chiến đấu sắp sửa bắt đầu. Tất cả sự hy sinh, tất cả sự đau khổ của các đồng chí sẽ được trả thù. Chúng tôi, cả tiểu đoàn, sẽ sống chết với các đồng chí, không bao giờ bỏ các đồng chí. Mười một thương binh nặng đều nghiến răng, môi cắn chặt, mắt ráo hoảnh mở to nhìn Đóm. Anh em gật đầu.
Đóm ra hầm thương binh nhẹ, ở đây anh bắt gặp những nụ cười, những nét mặt bình thản, nét mặt thông thường của người chiến sĩ đã lâm trận, đã ngửi thấy mùi thuốc súng và mùi máu. Đóm nắm lấy tay từng người:
- Còn sức còn đánh. Các đồng chí hãy noi gương đồng đội ở đường 13 và Tân Phú Trung- Đóm nắm chặt tay lại giơ lên- Phải trả thù cho đồng đội, phải bắt bọn lính dù trả món nợ máu này.
Một chiến sĩ bắn B40 bị thương ở đầu lên tiếng, giọng rắn rỏi:
- Nhất định rồi, tiểu đoàn trưởng đừng lo, chúng tôi sẽ đánh đến viên đạn cuối cùng.
Đóm gật đầu, anh tìm Xoa và Hai phổ biến kế hoạch hiệp đồng rồi trở về hầm thông tin. Bộ đội đào xong số công sự chiến đấu quy định, anh em đang hối hả cưa cây, lấp hầm. Anh nhìn anh em, anh lắng nghe. Không có tiếng nói, chỉ có những tiếng động quen thuộc của cảnh đào trận địa hoà tan trong tiếng động cơ râm ran của từng bầy trực thăng vần vũ trên đầu. Các chiến sĩ làm như một cái máy, không ai nhìn máy bay. Phải chạy đua với địch, một phút lúc này là vàng là ngọc, là xương máu. Thấy bộ đội, Đóm thêm vững dạ. Anh ngó theo từng bầy trực thăng, rồi nhìn bao quát một lượt khắp trận địa. Bỗng Đóm bước nhanh tới trước, anh vừa thấy bóng hai chiến sĩ trinh sát ở hướng bắc đang cắt qua lô cao su chạy về. Đóm đón hai chién sĩ ngay bìa rào khu vườn:
- Sao?
Một chiến sĩ vừa thở vừa nói:
- Báo cáo tiểu đoàn trưởng, lính ở trảng đông lắm, chúng tôi đếm được 50 lượt chiếc, có lẽ một tiểu đoàn, toàn bọn dù. Chúng đổ vào sau lưng tiểu đoàn mình. Chúng đang chuẩn bị tiến về hướng bắc.
- Cách đây xa không?
- Báo cáo, hơn cây số. Đóm cau trán lại rồi nói:
- cắt vòng qua trảng móc với tiểu đoàn 7 được không?
- Báo cáo cắt thì đựơc, nhưng chúng tôi chưa biết D7 ở đâu.
- Phía bên kia trảng chừng một cây số, bên trái con đường đêm qua. Các cậu tránh địch mà đi, bắt liên lạc với D7, rồi hỏi D7 vị trí mới của trung đoàn, báo cáo ngay tình hình cho trung đoàn biết. Nhất thiết không để chạm địch đấy.
- Rõ!
Hai chiến sĩ trinh sát lại nhằm hướng cũ lao đi. Đóm vừa quay lại đã thấy tổ trinh sát thứ hai từ hướng chi khu Tân Phong chạy về, vẻ lo lắng, cậu chạy trước suýt nữa đâm sầm vào Đóm:
- Báo cáo, một tiểu đoàn dù chia thành ba mũi đang từ đường cắt thẳng vào đây.
- Xa không?
- Báo cáo anh, khoảng 500 thước.
- Được rồi, về vị trí đi, đằng kia.
Đóm chạy xuống đại đội 6, rồi sang đại đội 7. Bộ đội dẹp ngay cây chưa lấp, lấy lá rải ủ lên nóc hầm nguỵ trang, năm phút sau không còn ai trên mặt đất. Đóm là người cuối cùng từ hầm các đại đội chạy về hầm chỉ huy, tới hầm nào anh cũng gọi xuống:
- Đánh gần, thật gần, thật mãnh liệt, thật chính xác.
- Rõ!
Các chiến sĩ miệng đáp lại anh, tay vẫn tranh thủ moi thêm hầm cho thật sâu, hoặc đắp thêm gờ đất trước cửa hầm, một vài chiến sĩ bò lên tiếp tục nguỵ trang.

[trucngon]

Đóm về đến hầm, cậu chiến sĩ bộ đàm mở đôi tai nghe quay lại:
- Báo cáo anh Đóm, trung đoàn đã nhận được báo cáo. Trung đoàn ra lệnh bộ phận ở cầu Gia Liêu đánh một trận thì rút về, sẽ giao khu vực đó cho pháo binh. Trung đoàn thông báo, bọn địch đã đổ cả lữ dù xuống khu vực trung đoàn chiến đấu. Trung đoàn bảo báo ngay toạ độ đứng chân để có kế hoạch với pháo binh. Bảo vệ triệt để thương binh, chờ tối bắt liên lạc về.
Đóm giở bản đồ tìm toạ độ, rồi ngửng đầu nhìn cậu chiến sĩ bộ đàm:
- Dịch đi – Đóm đọc toạ độ và nói tiếp – Báo cáo, một tiểu đoàn dù đang từ hướng chi khu Tân Phong đang cắt thẳng vào trận địa của tiểu đoàn, có ba mũi. Pháo địch bắt đầu bắn cách 500 thước – Pháo địch đang bắt đầu bắn từng loạt tiến dần lên. Đóm vừa quan sát đạn pháo vừa nói tiếp – Pháo Tân Phong thêm một cụm nữa, chắc pháo của lữ dù. Tiểu đoàn đã sẵn sàng chiến đấu, khó nhất là thương binh.
Cậu chiến sĩ bộ đàm nói bằng tiếng mật, thỉnh thoảng cậu ta nhăn mặt, lắng tai, nhiều đài của địch, của ta đang nói, máy rất rè.
 Pháo nổ cách trận điạ 100 thước. Bọn địch bắn thành từng màn, khoảng 15-20 viên cùng nổ một lần.
Đóm đứng ở cửa hầm, mắt nhìn ra phía pháo nổ, miệng ghé vào điện thoại:
- A lô! 6 đâu? 7 đâu? Sãn sàng cả chưa? Nhớ hướng nào có  địch thì hướng đó đánh, tuyệt đối không nổ súng khi hướng mình không có địch. Giữ bí mật  tận điạ giờ nào hay giờ đó. Nhớ tiết kiệm đạn, đánh thật gần để lấy súng đạn địch mà đánh. Nghe rõ cả không? Rõ à! Nhớ vận dụng kinh nghiệm chốt chặn năm 1972.
 Đóm vừa nói xong thì màn đạn pháo nổ ngay hàng rào, rồi vào khu vực của đại đội 6 và đại đội 7. Đóm mong đừng có hầm nào trúng pháo, dù bọn địch đang bắn pháo nổ thông thường sát thương trên mặt đất. Loạt nữa trúng vào giữa khoảng trống của các đại đội. Đóm đợi lạot tiếp theo chụp trúng đầu mình. Tiếng đạn pháo nghe nhỏ và sắc như xé lụa. May quá, màn đạn pháo vọt qua hầm thương binh nổ ngay suối Gia Liêu – Đóm lại đứng thẳng ở cửa hầm, qua màn khói bắt đầu loãng dần, anh nhìn thấy chừng một đại đội dù đang tiến theo hình bật thang vào hướng C7. Đóm ghé vào điện thoại, giọng anh nhỏ hơn:
-Bảy đâu? Chú ý! Bọn chó đã vào trước mặt các anh đó, thấy không? Thấy rồi à? Để cho nó vào sát hàng rào nghe không? Cho nó ùn đội hình lại rồi hãy đánh. Mục tiêu động đặc thì cho một trái B40, mục tiêu vừa thì M79, còn thì đạn nhọn hiểu không? Sáu đâu? Tăng cường quan sát phía trước, có thể có một mũi thứ hai, chú ý, bọn dù sở trường bao vây đấy, một mũi nổi, một mũi chìm.

[trucngon]

Đóm quên hết khó khăn, anh trở lại bình thường như những trận trước. Anh rất vừa ý khu vực cố thủ này, thật may có lớp hàng rào, nhưng rồi sẽ ăn pháo nhiều đây, làm sao được, đánh bám trụ là ăn pháo, xưa nay vậy rồi. trung đội đi đầu của địch chỉ còn cách hàng rào năm chục thước. Bọn dù nằm cả xuống, chúng bắt đầu bò.
- Khó rồi! Đóm lẩm bẩm – Chao, nếu mấy quả mìn định hướng không rơi xuống suối thì chúng mày chết.
Mấy tên bò trước đã tới hàng rào, chúng nằm lại quan sát. Trận địa im lặng, đạn pháo nổ xa về phía sau. Đóm thấy một thằng đứng lên nhìn vào trong hàng rào, rồi khoát tay về phía sau, ba thằng mang M79 chạy tới ép người vào hàng rào, tiếp theo hai khẩu đại liên đuôi cá, rồi cả trung đội thứ nhất bò lên.
- Khoan đã! Đóm nói vào máy - Chờ cho đâm thẳng vào trong rào đã. Mình đang cầm M79.
Bỗng phía đại đội 6 súng nổ gắt, có cả B40
- Cánh chìm – Đóm nói khẽ rồi buông máy quan sát. Phía đại đội 7 súng cũng nổ.
Súng nổ ran từ hai  phía, phía ta và địch suốt năm phút rồi im bặt. Đóm hiểu, đúng là bọn dù vẫn không thay đổi cách đánh, chạm súng, nổ thật dữ dội rồi im. Đóm quay về phía đại đội 8 ghé sát miệng vào máy:
- Sẵn sàng đị! Nhớ cách đánh của bọn dù chưa?
- Rõ! Sẵn sàng!
Mũi nổi, mũi chìm đều nổ súng rồi, còn mũi bao vây vu hồi. Cách đánh của bọn dù là như vậy. Không đón chúng sẵn thì dễ bị động từ đầu. Quả Đóm không chờ đợi lâu. Chính trị viên phó đại đội 8 báo cáo đã phát hiện một đại đội địch đang tiến rất nhanh vào chính diện đại đội. Đóm ra lệnh:
- Để chúng vào thật gần, bọn này quen ăn đấy!
Ở phía đại đội 8 có một khẩu đại liên. Đóm tin lắm. Đóm chưa kịp nói thêm thì khẩu đại liên đã dõng dạt tuôn một tràng dài. Đóm xoè hai bàn tay ra chùi mạnh vào quần, rồi cầm ống nói:
- Báo cáo đi! 6, 7!
Tai nghe, nhưng mắt Đóm vẫn nhìn về phía địch.
- Tốt! Ba mươi thằng chết và bị thương à? Chưa bằng số anh em mình bị sáng nay. Sẵn sàng đánh tiếp đi. Hai bên hiểu nhau rồi đấy. Có thời cơ thì lên lấy súng, nhớ không để tụi nó lấy xác, nó lấy được xác là ăn pháo đấy.