Những ngôi sao Eghe

[tieunamvu]

Dần dần Gergey buồn ngủ thiếp đi. Mỏi mệt và lo lắng đã làm cậu rã rời. Cậu cố chống lại cái không khí nặng nề của giấc ngủ đang đè nặng lên toàn trại quân. Cậu gắng gượng. Nhưng cuối cùng, mắt cậu cũng khép lại. Và đây, cậu thấy mình đang ở nơi vừa ra đi: trong phòng học ở lâu đài cổ của thành Sômôdơ, bên cạnh hai con trai của Tơrơc Balin.
Họ ngồi bên một cái bàn lớn bằng gỗ sồi không chạm trổ gì cả. Đối diện với họ, mục sư Gabô cúi mình trên một quyển sách bìa da to tướng. Bên trái là một cửa sổ, mặt trời chiếu qua những tấm knhí tròn, rải những tia nắng lên góc bàn. Trên twòng có hai cái bản đồ to tướng. Một cái là bản đồ nước Hung, một cái là bản đồ ba đại lục. (Hồi đó các nhà bác học chưa vẽ lục địa của Côlumbô , chỉ mới bắt đầu có tin đồn đại là Bồ Đào Nha đã tìm ra một miền đất mới. Nhưng có gì thật trong tin đồn đó hay không thì chưa ai biết. Còn Châu Úc thì chưa một ai mơ tới).
Trên bản đồ nước Hung, mỗi thành trì được đánh dấu bằng hình một cái lều, nơi nào có rừng người ta vẽ hình cây cối. Đó là những bản đồ tốt. Người không biết đọc cũng hiểu được. Thời đó trong hàng các quan lại có tước hiệu hẳn hoi cũng khối người không biết đọc biết viết. Mà biết làm gì cơ chứ? Chẳng phải đã có các tay thư ký để viết, hoặc khi có thư đến, để đọc thay cho các quan đó hay sao?
Mục sư ngẩng đầu lên nói: - Bắt đầu từ hôm nay chúng ta sẽ không học cú pháp, địa dư, sử ký, vạn vật nữa, chỉ học tiếng Thổ cả tiếng Đức thôi. Về hóa học cũng chỉ học cách chế thuốc súng.
Tơrơc Iontsi nhấn cái bút lông ngỗng vào nghiên mực và nói: - Thưa thầy, học thế chỉ phí thì giờ thôi, vì chúng con đã có thể nói chuyện với bất cứ một tên tù binh Thổ nào. Còn đối với bọn Đức thì cha con đã quay lưng lại rồi.
Cậu bé Pheri lên mười hất nhẹ mớ tóc màu hạt dẻ rủ đến ngang vai ra đằng sau, nói chen vào:
- Hóa học cũng làm gì nữa ạ? Cha con đã có bao nhiêu là thuốc súng, không bao giờ hết được!
- Hô hô, công tử ơi! – Mục sư nhoẻn cười – ngay cả đọc cậu cũng còn chưa thạo nữa là. Hôm qua cậu còn đọc Xixerô [61] thành Kikerô.
Bóng dáng hùng dũng của Tơrơc Balin hiện ra trên ngưỡng cửa. Ông mặc cái áo chẽn bằng nhung xanh mà vua Gianôt trong phút lâm chung để lại cho ông, lưng đeo thanh kiếm nhỏ hình cong mà ông chỉ thường đeo vào dịp lễ.
- Nhà có khách đấy. – Ông nói với mục sư rồi quay sang bảo các con – Các con đi thay quần áo đi rồi xuống dưới nhà nhé!
Ông vuốt tóc Pheri rồi đi ra.
Trong sân có một cỗ xe ngựa to, bánh bịt vành sắt kiểu Viên[62] . Bên cạnh là một người Đức với tên đầy tớ. Họ đang bê những bộ áo giáp sáng loáng ra khỏi xe và giao cho đám tù binh Thổ. Bọn này treo các bộ giáp lên những cái cọc trong vườn. Bên cạnh cỗ xe còn có bốn nhà quý tộc sang trọng đứng với tướng công Balin. Người ta giới thiệu mấy chú bé với họ. Trong bốn người đó có một anh thanh niên da nâu, người thấp, mắt sáng, mũi ngắn. Chàng bế chú bé Pheri lên và hôn chú.
- Cháu còn nhớ chú là ai nữa không?
- Chú Miklôt – bé Pheri trả lời.
- Thế còn họ?
Pheri vừa nghĩ vừa nhìn bộ râu đen mềm mại của chú Miklôt. Iontsi nói thay em:
- Zirinhi… - Không phải Zirinhi con ạ - cha chú sửa lại – Zorinhi[63].
Tất cả những chuyện đó đã có lần xảy ra. Đôi khi chúng ta vẫn nằm mơ thấy những việc đã qua một cách rõ ràng, với những tình tiết không thay đổi mấy. Gergey tiếp tục mơ thấy tất cả mọi chuyện trong ngày hôm đó.


[61] Nhà hùng biện của La Mã, tên viết là Cicero nên dễ đọc nhầm là Kikerô.
[62] Thủ đô nước Áo ngày nay, hồi đó là kinh đô của các triều vua thuộc họ Hápxbua.
[63] Zrinyi Miklós (1508 – 1566): một dũng tướng của Hung trong cuộc chiến tranh chống Thổ: đây là Zơrinhi Miklôt cố, “người anh hùng thành Xiget”. Về sau chắt của ông là Zơrinhi Miklôt, vừa làm tướng vừa là nhà chính trị có tên tuổi.

[tieunamvu]

Khi sáu tấm giáp hộ tâm đã treo trên các cọc, các vị tướng lấy súng ra bắn. Một tấm bị đạn xuyên thủng, họ lại trả lại cho người lái buôn thành Viên. Những tấm khác chỉ bị đạn ăn móp vào thôi thì họ mua và chia nhau. Trời đã tối. Họ ngồi vào bàn ăn. Phu nhân Tơrơc ngồi ở đầu bàn, tướng công Balin ngồi ở cuối bàn. Giữa bữa ăn, các vị khách vặn hỏi các chú bé về các môn học.
Đặc biệt họ hỏi về kinh thánh và vè môn caCatê (chữ Hy-lạp: catechizmus) nghĩa là môn học chuyên giải thích các giáo lý của tôn giáo.
[65] Tinôdi Sebestyén (khoảng 1505-1556): ca công nổi tiếng nhất của Hung thế kỷ XVI. Đã sáng tác nhiều thơ, ca, nhạc theo nhiều thể tài, nhưng những tác phẩm quan trọng nhất của ông đều nói về những cuộc chiến đấu chống bọn xâm lược Thổ. Từng là môn khách của nhiều gia đình quý tộc. Sebơc là tên gọi thân mật của Sebetchẽn.

[tieunamvu]

- Được, ông bố nói – nếu con không biết thì để em nói cho. Nói đi Pheri, còn thiếu gì nữa con?
- Còn thiếu gì nữa ấy ạ? – Cậu em nhún vai trả lời – Khi nào nguội rồi người ta lấy đại bác ở dưới đất lên.
- Đúng gớm! – Iontsi đắc thắng kêu lên – Thế còn giũa, còn đánh bóng, còn ba phát bắn thử?
Pheri đỏ mặt và nếu các vị khách không kéo chúng lại mà hôn chúng thì hai cậu bé đã xông vào ục nhau ngay trên bàn. Tơrơc Balin cười nói:
- Thú vị nhất là cả hai đứa đều bỏ sót mất cái lỗ điểm hỏa.
Mọi người lại quay ra đàm luận về các việc trận mạc, về quân Thổ, về quân Đức. Cuối cùng câu chuyện chuyển về Gergey.
- Cháu này sẽ trở thành một tay cừ đấy. – Tơrơc Balin vừa nói vừa xoa đầu Gergey – Đầu óc nó sáng như đèn. Chỉ phải cánh tay còn yếu.
- Ồ. – Zơrinhi khoát tay – Cái chính không phải là sức lực của cánh tay mà là sức lực của trái tin: lòng dũng cảm. Một con chó lài đuổi được cả đàn trăm con thỏ.
Bữa tối đã xong. Chỉ những cốc bạc còn lại ở trên bàn.
- Nào, các con ơi, đến chào các bác rồi đi vào với mẹ - Tơrơc Balin bảo các con.
- Thế bác Sebơc [65] không hát ư? -  Cậu bé Pheri hỏi bố.
Nghe thấy thế, một người có khuôn mặt hiền từ, hơi nhiều râu đang ngồi bên bàn bỗng cựa mình. Ông nhìn tướng Balin. Zơrinhi cũng lên tiếng với cái nhìn ấm áp.

[64] Catê (chữ Hy-lạp: catechizmus) nghĩa là môn học chuyên giải thích các giáo lý của tôn giáo.
[65] Tinôdi Sebestyén (khoảng 1505-1556): ca công nổi tiếng nhất của Hung thế kỷ XVI. Đã sáng tác nhiều thơ, ca, nhạc theo nhiều thể tài, nhưng những tác phẩm quan trọng nhất của ông đều nói về những cuộc chiến đấu chống bọn xâm lược Thổ. Từng là môn khách của nhiều gia đình quý tộc. Sebơc là tên gọi thân mật của Sebetchẽn.

[tieunamvu]

- Phải đấy, bác Tinôđi tốt bụng ạ. Bác hát cho chúng tôi nghe một cái gì hay hay đi.
Tinôđi Sebetchên đứng dậy đi về phía góc phòng lấy cây đàn kôbô [66]. Tướng Balin bảo các con:
- Được rồi, các con có thể nghe hết một bài, nhưng sau đó ta sẽ thổi kèn ngủ đấy nhé. Tinôđi đẩy lùi ghế ra phía sau một chút và lướt những ngón tay trên năm dây đàn kôbô.
- Tôi hát bài gì bây giờ? - Bài gì mới nhất ấy, bài mà bác vừa làm xong tuần trước ấy.
- Bài Môhát[67] ấy à? - Bài ấy, nếu các vị khác của ta không có ý muốn gì khác.
- Không, không. – Các vị khác đều nói – Cứ cho chúng tôi nghe bài hát mới nhất.
Gian phòng im lặng. Các gia nhân gạt tàn những cây nến trên bàn rồi ngồi vào xó cửa. Tinôđi dạo thử các dây đàn một lần nữa. Bác tợp thêm một ngụm rượu trong cái cốc bạc trước mặt rồi bắt đầu ca với một giọng nam trầm dịu dàng:

Tôi bắt chước sầu lang của nước Hung.
 Khóc cánh đồng đẫm máu trận Môhát.
 Bao vạn đời trai lìa rơi tan nát.
Và đau buồn, dân tộc mất quân vương.

Trong tiếng hát của bác có một cái gì khác thường. Nó giống lời kể chuyện hơn là hát. Đôi khi bác hát hết một câu, còn câu sau đó bác chỉ đọc và nhường âm điệu cho cây đàn. Đôi khi bác chỉ hát câu sau cùng của câu thơ cuối đoạn.
Trong lúc hát, đôi mắt bác đắm chìm vào khoảng không, hình như bác chỉ còn biết đến mỗi mình bác ở trong phòng và chỉ hát cho mình bác.
Những câu thơ mộc mạc của bác, như mục sư Gabô đã có lần nhận xét, tuy người khác đọc thì thấy trúc trắc và không nghệ thuật lắm, nhưng trên môi bác chúng ngân lên tuyệt hay, rung động cả lòng người. Mỗi tiếng nở ra trên môi bác đều mang ý nghĩa đầy hình tượng. Nếu bác ngâm: tang tóc tức thì tất cả đều tối sầm trước mắt người nghe. Khi bác đọc: chiến đấu, người ta thấy cảnh xô xát chém giết. Nếu bác nói: Thượng đế, tất cả mọi người đều cảm thấy ánh hào quang tỏa trên đầu.
Ngay từ đoạn thơ đầu, các vị khác đang tì khuỷu lên bàn đã lấy tay che mắt, mắt Tơrơc Balin cũng rơm rớm lệ. Ông đã từng chiến đấu ở Môhát bên cạnh nhà vua giữa các đội vệ binh. Chỉ có bốn nghìn người chứng kiến trận đánh còn sống sót và một cảm giác suy nhược, tiêu vong đã làm toàn thể nước Hung nản chí – khăn tang dường như chập chờn trên khắp đất nước. Tinôđi hát kể lại diễn biến của trận đánh và những người có mặt đều buồn rầu chăm chú lắng nghe. Khi đến những đoạn kể các hành động anh hùng, mắt họ sáng lên, những tên quen thuộc làm họ ứa lệ.
Cuối cùng Tinôđi tới đoạn kết và tiếng hát của bác giống như tiếng thở dài:

Bên Môhát, đồng không ai cắt cỏ,
Mộ địa đây lớn nhất cả hoàn cầu;
Khăn liệm đó phủ lên toàn dân tộc…
Đất nước này còn sinh phục nữa đâu!

[66] Một loại đàn cổ có hình dạng hơi giống đàn ghita.
[67] Môhat: huyện lỵ của huyện Môhat, thuộc tỉnh Boronho, nằm bên bờ sông Đuno, ở phía nam, gần biên giới Hung – Nam Tư ngày nay. Tại đây ngày 29-8-1526 đã xảy ra một trong những trận đánh có tầm quan trọng lớn nhất trong cuộc chiến tranh kéo dài ba thế kỷ (XIV- XVII) chống bọn xâm lược Thổ Nhĩ Kỳ. Trong trận này quân đội Hung bị đại bại, đạo quân hai vạn rưỡi người bị tiêu diệt, vua Loiôt đệ nhị cũng tử trận trong khi tháo chạy.

[tieunamvu]

- Còn sinh phục! – Zơrinhi vỗ tay lên bao gươm, kêu lên, rồi ông giơ tay phải lên nói – Xin hãy thề một lời thiêng liêng, thưa các vị, rằng ta sẽ hiến dâng tất cả mọi lo nghĩ của đời ta để mưu đồ gây dựng lại đất nước. Chừng nào quân Thổ còn chiếm một tấc đất của tổ tiên, chúng ta còn chưa ngủ trên nệm gối!
- Thế còn giặc Đức? – Tơrơc Balin cay đắng đáp lại – Hai mươi bốn nghìn người hung lại bỏ mạng để cho giặc Đức ăn trên ngồi chốc ta à? Quân cẩu trệ! Bọn ngoại đạo [68] lương thiện còn một trăm lần hơn quân Đức tráo trở.
- Ông nhạc của bác cũng là người Đức đấy thôi. –Zơrinhi bừng bừng cãi lại – Người Đức dù sao vẫn là người Gia tô giáo. Một ông già xua tay để làm dịu tình thế:
- Sự thật là ở chỗ người Hung ta không được chinh chiến ít nhất năm mươi năm nữa. Chúng ta cần sinh sôi nảy nở trước khi chiến đấu.
- Cám ơn. – Zơrinhi đập xuống bàn – Tôi không muốn nằm dài trong giường đến năm chục năm. Và chú đứng dậy khỏi bàn, thanh gươm kêu lách cách.
Tiếng lách cách làm Gergey mở mắt ra và ngạc nhiên thấy rằng không phải cậu đang ngồi bên bàn ăn nhà Bơrơc Balin  mà đang nằm dưới bầu trời sao, đứng trước mặt cậu không phải là Zơrinhi mà là tên Thổ vạm vỡ.
Đó là Hoivan. Hắn đá vào chân cậu để đánh thức. - Quần áo đây.
Hắn ném áo choàng và tuyban xuống trước mặt cậu và nói tiếp: - Ngựa thì rồi dọc đường ta sẽ kiếm.
Cậu học sinh khoác áo và đội tuyban lên đầu. Cả hai đều hơi rộng, nhưng cậu vẫn thấy mừng  hơn là được tặng một bộ quần áo của ông hoàng. Tên khổng lồ lại cúi xuống bóp vỡ nốt cái cùm kia trên chân cậu học sinh rồi hắn đi trước, về phía bắc. Cậu học sinh thấy cái áo choàng dài quá. Cậu phải kéo lên và buộc ngang sườn. Cậu bước nhanh bên cạnh tên khổng lồ. Bên trong và phía trước các lều, người nằm ngủ ngổn ngang. Trước một cái lều mà trên nóc có quả thao đồng và cờ đuôi ngựa, có lính gác, nhưng chúng cũng đã ngủ cả. Trại quân dường như dài vô tận. Dường như cả thế giới đều chỉ toàn trại lính. Họ đến một nơi có rất nhiều lạc đà. Ở đó lều trại đã thưa hơn. Người ngủ lăn lóc trên cỏ. Hoivan dừng lại trước một cái lều có và một mảnh vải xanh.
- Ông già ơi! – Hắn gọi với vào – Dậy, dậy!
Một ông già thấp bé chui ra khỏi lều, đầu lão hói bóng, râu dài và trắng. Lão mặc một cái áo ngủ dài đến đầu gối, chân đi đất.
- Cái gì thế? – Lão giật mình hỏi – Mày đấy hở, Hoivan?
- Tôi đây. Một tuần trước tôi có mặc cả con ngựa xám của lão. – Và hắn chỉ một con ngựa to kềnh càng đang gặm cỏ giữa bầy lạc đà, nói tiếp: - Lão bán như giá tôi trả chứ?
- Vì thế mà mày đánh thức tao dậy đấy hử? Hai mươi gurut, như tao đã bảo.
Tên Thổ móc thắt lưng lấy tiền bạc. Trước tiên hắn đếm vào lòng bàn tay trái, sau lại đếm sang lòng bàn tay phải, cuối cùng hắn lại đếm lượt nữa vào tay lão lái buôn.
- Cựa giày cũng cần. – Cậu học sinh nói bằng tiếng Thổ trong khi lão đi cởi ngựa.
- Lão thêm cho một đôi cựa giày. – Hoivan bảo lão. - Mai hẵng.
- Ngay bây giờ cơ. Lão lái quay vào trong lều. Lão sờ soạng lủng củng trong tối rồi mang ra một chiếc cựa giày đã gỉ.
Cũng trong lúc đó, Yumusac đi đến các lều bệnh. Hắn hỏi một tên lính gác: - Đứa nào là tên tù binh hôm nay đã định ám sát Đại hoàng đế?
Tên lính gác chỉ một cái lều trắng.


[68] Chỉ người Thổ.

[tieunamvu]

Trước lều, năm lão già đội tuyban trắng, mặc caphơtan[69] đen đang ngồi xung quanh đống lửa. Họ là ngự y của Xintan. Cả năm người đều nghiêm nghị và buồn bực. Yumusac dừng lại trước tên lính gác lều: - Ta có thể nói chuyện với tên tù binh được không?
- Xin ngài hỏi các ngự y. Yumusac nghiêng mình hào các ngự y. Họ cũng gật đầu đáp lễ.
- Thưa các vị, tôi sẽ làm một việc tốt cho hoàng thượng, nếu tôi có thể nói chuyện với bệnh nhân.
Một thầy thuốc nhún vai. Cử động của bàn tay ông có thể hiểu: không thể được; cũng có thể hiểu: cứ vào.
Yumusac chọn lấy ý sau. Tấm vải cửa lều đã cuốn lên nửa chừng. Trong lều có một cây đèn dầu. Ông mục sư nằm ngửa trên giường, mắt mở he hé.
Tên Thổ vừa bước tới bên giường ông vừa lên tiếng:
- Đồ mọi rợ, mày có nhận được ta không? Mục sư không trả lời.
 - Ta là Yumusac mà có lần chúng nó đã giao cho mày treo cổ lên đây mà. Mày đã tha cho ta bằng giá của cái bùa hộ mệnh.
Mục sư không trả lời. Mi mắt của ông cũng không hề động đậy. - Bây giờ mày đã bị bắt và không còn gì chắc chắn hơn là việc người ta sẽ chém đầu mày.
Mục sư vẫn không nói gì cả. Tên Thổ lại nói nhưng giọng đã nhún:
- Ta đến đây vì cái bùa hộ mệnh đó. Với ông, nó không có nghĩa lý gì, nhưng với ta nó là tất cả nguồn sức mạnh. Từ khi không có nó bên mình, ta gặp rủi ro trong tất cả mọi việc. Ta có một biệt thự nhỏ tuyệt đẹp bên bờ vịnh Bôxpôrut, ta đã tậu để dành cho lúc tuổi già, nhưng nó đã cháy ra tro. Của cải trong nhà bị mất hết. Tay ta bị đâm thủng trong một trận đánh. Ông hãy nhìn tay trái ta đây: có lẽ suốt đời tàn tật.
Và hắn chỉ vào vết sẹo đỏ mới được chừng ba tháng. Ông mục sư im lặng, không nhúc nhích.
- Lão già, - tên Thổ nói tiếp, giọng mềm hẳn đi như sắp khóc – lão là một người phúc đức. Ta đã nghĩ đến lão nhiều, cuối cùng ta cũng thấy lòng tốt của lão thật vô song. Hãy trả lại cái bùa hộ mệnh cho ta nào!
Mục sư không trả lời. Chỉ có cây đèn cháy kêu xèo xèo.
- Ta sẽ làm tất cả những điều lão muốn. – Sau một chút chờ đợi, tên Thổ lại nói tiếp – ta sẽ thử cứu lão khỏi bàn tay đao phủ. Cha ta là một pasa quyền thế. Anh ta là bêi Arơxơlan. Chừng nào người ta còn sống thì vẫn còn hy vọng. Chỉ cần lão nói cho ta biết cái bùa hộ mệnh của ta ở đâu?
Mục sư im lặng. - Cái bùa hộ mệnh của ta! – Tên Thổ cáu tiết nhắc lại. Và hắn vồ lấy vai mục sư vừa lay vừa hét: - Cái bùa hộ mệnh của ta!
Đầu mục sư cứ rũ xuống, hắn giật ông ngồi dậy. Cằm mục sư đã trễ xuống. Ông đăm đăm nhìn vào khoảng không với đôi mắt đã cứng đờ như thủy tinh và cái miệng hé mở.

[69] Chữ Batư: là một kiểu áo dài của nam giới vùng Trung Cận Đông ngày xưa thường mặc.

[tieunamvu]

Khi đã vượt qua cả tên lính gác ngoài cùng, Hoivan dừng lại.
- Đây nhé, - hắn nói – tao đã làm xong điều mày muốn. Bây giờ mày nói đi, cái bí mật mà tao mang trong người là cái gì?
- Kabala[70]  – cậu học sinh trả lời, vẻ bí ẩn. - Kabala? – Tên Thổ lẩm bẩm nhắc lại.
Và hắn nhíu lông mày lại như đang cố sức tìm vào ý nghĩa của một từ mù tịt đối với hắn. Cậu học sinh đứng tựa vào yên ngựa nói:
- Nếu anh nhìn kỹ hơn, anh sẽ thấy mỗi bức vẽ là hình của một ngôi sao. Ông đạo sĩ rất thánh đã phù chú xung quanh các ngôi sao hạnh vận. Mà anh còn hứa cho tôi cả thanh gươm nữa đấy nhé.
Tên Thổ chỉa cả hai thanh gươm của hắn ra: - Mày chọn đi.
Cậu học sinh lấy thanh nhỏ hơn giắt vào thắt lưng rồi nói tiếp: - Những hình vẽ này anh phải giắt xung quanh người. Anh phải cắt mỗi cái ra làm bảy rồi may vào lần vải lót áo của anh. Cả vào trong tuyban của anh nữa. Chỗ nào có những mảnh giấy linh thiêng này che chở, tên đạn sẽ không phạm vào người được.
Mắt tên Thổ ánh lên: - Đạn bắn không thủng hở?
- Không. Chắc anh cũng đã nghe nói đến những bậc anh hùng cái thế, tên đạn không bao giờ phạm đến người họ.
- Có.
 - Vậy anh đừng vì tiền bạc hoặc vì lời cám dỗ mà đem cho bất cứ ai. Ngay chỉ cho xem cũng đừng, vì người ta sẽ cướp của anh, người ta sẽ ăn trộm của anh, người ta sẽ lừa anh để lấy.
- Nhất định thế.
- Vì một chức vụ cao sang đang chờ anh: anh sẽ làm tổng trấn ở nước Hung.
Tên Thổ há hốc cả mồm ra vì kinh ngạc: - Quan tổng trấn?
- Dĩ nhiên là không phải ngay sáng ngày mai, mà dần dần, khi can trường của anh đã tỏ rõ. Với lại trong giấy cũng còn viết là anh phải sống theo những lời răn của kinh Côran. Phải siêng năng trong việc cầu nguyện và tắm nước thánh. Ai làm điều lành cho anh thì anh đừng xử ác với họ.
Tên khổng lồ ngu ngốc nhìn cậu học trò, ngập ngừng nói: - Nhiều khi tao đã nằm mơ thấy tao làm quan lớn. Tao đã mơ thấy điều đó. Vậy là phải cắt ra làm bảy?
- Cắt làm bảy. Nếu không đều nhau cũng không can gì. To nhỏ tùy theo chỗ anh muốn giữ gìn phần nào nhiều nhất.
Tên Thổ nhìn ra phía trước với vẻ sung sướng mơ màng. Rồi hắn ngửng đầu lên nói: - Nếu tao thành ông lớn, tao sẽ nhận mày làm thư ký.
Gergey phải cắn vào môi để tiếng cười khỏi bật ra. - Lên ngựa đi, anh bạn. – Hoivan nhiệt tình nói và giữ ngựa cho cậu học sinh cưỡi lên. Cậu thò tay vào túi và nói: - Hoivan, anh xem này, đây là một cái nhẫn. Anh nên biết người Hung có thói quen không chịu lấy không bất cứ một cái gì.
Hoivan cầm lấy cái nhẫn và ngẫn ra nhìn. Cậu học sinh nói tiếp: - Anh đã cho tôi tự do và con ngựa, tôi trả anh bằng cái nhẫn này. Cầu Ala phù hộ cho anh, anh hói ạ!
Và cậu quất ngựa.

[70] Gốc chữ Hêbe, có nghĩa là bùa, ngải.

[tieunamvu]

Hoivan túm lấy cương, - Khoan đã! Đây là nhẫn Thổ Nhĩ Kỳ phải không?
- Phải đấy.
- Mày lấy đâu ra?
 - Việc gì đến anh? Nếu anh muốn biết thì đó là của một tên ionisa.
Hoivan đực người ra suy nghĩ một lúc rồi đưa trả cái nhẫn:
- Không cần. Mày đã trả con ngựa và tự do với một giá đủ rồi. Và hắn nhét cái nhẫn vào túi cậu học sinh.

Gergey đi về hướng nam để nhỡ chúng có đuổi thì đuổi theo hướng ấy chứ đừng đuổi theo hướng đi về Buđo. Trăng đã ngả về tât, khi mở khi tỏ giữa những đám mây. Đằng đông trời đã ràng rạng. Một con đường nhỏ cắt ngang con đường quốc lộ rộng rãi. Trên con đường nhỏ đó Gergey trông thấy một kỵ sĩ đang phi nhanh. Nếu cả hai cùng tiến với tốc độ như nhau, họ sẽ gặp nhau ở chỗ ngã tư. Trong phút đầu tiên Gergey ghìm con ngựa chạy chậm lại, nhưng sau thấy người kia cũng giảm tốc độ, cậu lại cho ngựa phi lên. Như vậy cậu đến trước khoảng một trăm bước. Mặt cậu không hề rời khỏi người kỵ sĩ lạ mặt kia. Trong ánh sáng ban mai mỗi lúc một rạng dần, cậu ngẩn người nhận thấy đó là một tên ionisa đội mũ chỏm cao đang tiến về phía cậu. Cậu gõ cương cho ngựa đứng lại. Tên kia cũng đứng lại.
- Đồ quỷ sa tăng! – Cậu lầm bầm – Thằng Thổ này nó bắt mình mất!
Hơi thở của cậu cũng ngừng lại trong nỗi kinh hoàng. Nhưng ngay lúc đó lời nói của Đôbô Istơvan lại vang lên trong tai cậu như tiếng chuông ngân: Cái chính là không được sợ!
Từ hồi ấy đến giờ cậu chưa gặp lại Đôbô. Kể từ khi Tơrơc Halin rời bỏ Phedinan và đứng về phía vua Xopôio Gianốt, Đôbô không đến thành Xiget, cũng chẳng đến Sômôdơ hoặc Ôdôra. Tuy vậy Gergey vẫn nhớ đến ông với tấm lòng biết ơn và câu nói của ông vẫn luôn vang trong tai cậu: Con ạ, cái chính là không được sợ! Con ngựa thấp bé của tên Thổ lại tiến lên. Cậu cũng thúc ngựa. Được thôi, ta sẽ gặp nhau ở ngã tư. Cũng có thể là tên Thổ này không đi đuổi cậu. Lúc đó cậu sẽ kêu to với hắn là chào rồi ai đi đường nấy. Con đường tên Thổ đang đi lại chính là con đường thuận tiện để cậu rẽ lên phía bắc. Họ nhất định phải gặp nhau. Nhưng nếu tên Thổ rút vũ khí ra?
Gergey chưa bao giờ xung trận. Trong nhà Tơrơc Halin, cả mục sư Gabô, cả tướng công đều dạy cậu đánh kiếm và ngày nào cũng đấu với tịu tù binh Thổ. Nhưng đó chỉ là trò chơi. Những lúc đó họ mực áo giáp sắt từ đầu đến chân, dù có dùng đến cả cuốc chim cũng khó lòng gây tai nạn được.
Với lại giả cậu có được một thanh gươm tốt hay một cây thương như của tên ionisa kia thì khỏi phải nói! Còn thanh gươm cà là dĩ này…
Cái chính là không được sợ! – Câu nói lại vang lên trong tai cậu. Và cậu phi nước đại, tiếp tục tiến lên trên con đường đã khởi hành. Nhưng tên Thổ không cho ngựa chạy nữa. Hắn đứng im.

[tieunamvu]

Gergey hăng máu lên, rẽ sang con đường tên đứng và suýt nữa thì cậu thét lên vui sướng khi tên Thổ quay ngựa lại và cắm đầu chạy trốn.
Thằng này không phải ai khác, chỉ là Tulipan thôi! - Tulipan – Cậu học trò kêu to.
Nghe tiếng kêu, tên Thổ lại càng quất ngựa khỏe, hắn lao vun vút trên con đường hẹp. Con ngựa nhỏ đó cũng là một con ngựa tốt đấy, nhưng trên con đường lỗ chỗ những vũng nước, qũang đó lại là đường đất sét. Tên Thổ muốn cho ngựa nhảy qua mương nước để rẽ xuống đồng, nhưng con ngựa trượt chân, tên Thổ ngã sõng xoài trên mặt đất. Khi cậu học sinh đó cũng tới chỗ hắn, tên Thổ đã đứng dậy, tay cầm cây thương lăm lăm.
- Tuipan! – Cậu học sinh cười vang – Đừng có mà điên!
- Ô, đồ quỷ! – Tulipan ngượng – Té ra cậu đấy ư, hở công tử?
- Chà, anh thật là một người lính can trường đấy! – Gergey lại cười và nhảy xuống ngựa.
- Còn tưởng là chúng nó đuổi – Tulipan vẫn chưa hết ngượng ngùng, nói – Cậu làm sao mà trốn ra được thế?
- Bằng mẹo, Tulipan ạ. Tôi chờ mãi để mong anh giải thoát cho.
- Không thể được, cậu ạ - Tulipan thanh minh – Chúng nó quây tù binh vào chính giữa trại, lại bao nhiêu lính gác ở khắp nơi, ngay chính con cũng gay go mãi mới lẩn đi được.
Hắn lôi con ngựa dậy và gãi đầu gãi tai. - Đồ quạ mổ diều tha! Con làm sao mà về đến nhà với nó đây?
- Dắt nó đi chứ làm sao nữa.
- Công tử không về với con à?
- Không.
- Thế cậu đi đâu?
- Ta đi Buđo.
- Cậu lại đến rơi vào tay quân Thổ mất.
- Ta sẽ đến trước chúng nó. Ở đó nếu có việc gì thì đã có chủ tướng của ta. Người mạnh thế lắm. Nếu đức ông muốn, Người có thể làm vua cũng được ấy chứ.
Tulipan lại leo lên ngựa. Gergey chìa tay cho hắn: - Tôi gửi lời chào những người ở nhà nhé!
- Cảm ơn cậu. Con cũng xin gửi lời chào kính trọng tới ông chủ con. Cậu đừng nói chuyện bắt gặp con đang say sưa đấy nhé. Con chỉ uống phần rượu của bọn đầy tớ thôi.
- Được, được., Tulipan ạ. Cầu trời phù hộ cho anh.
Tulipan còn ngoái lại nhìn lần nữa: - Thế còn thầy mục sư?
Cậu học sinh ứa nước mắt: - Thầy bị ốm. Tôi không nói chuyện được với thầy.
Cậu còn định nói thêm một điều gì nữa, nhưng hoặc vì nước mắt làm cậu nghẹn ngào, hoặc vì cậu đã nghĩ lại nên không muốn nói. Cậu giật cương và đi về phía mặt trời mọc.

[tieunamvu]

Ban ngày cậu học sinh ẩn trong rừng. Chỉ ban đêm cậu mới đi tiếp đến Buđo theo một đường vòng lớn. Mặt trời vừa vặn nhô lên, khi cậu đến một cánh đồng bằng phẳng, trải rộng dưới chân núi Genlê. Cậu vứt cái tuyban đi, còn cái áo choàng cậu móc vào sau yên. Trên khắp cánh đồng, sương long lanh như ngọc. Gergey xuống ngựa. Cậu cởi trần đến ngang thắt lưng rồi hớt sương vào lòng bàn tay rửa sạch bụi bặm của hai ngày đường. Rửa tay xong cậu thấy khoan khoái hẳn. Con ngựa cũng đã gặm cỏ được một lúc. Ấm lên trong những tia nắng đầu tiên, người ngựa lại vội vã ruổi trên đường quốc lộ. Hai bên đường đã đầy rẫy những dấu vết của trận Buđô. Những cái khiên vỡ, những bánh xe kéo đại bác đổ gục tan nát, những tấm giáp vai méo lõm, gươm, giáo, những cái mũ sắt xấu xí giống như những cái nồi sơn đèn của quân Đức ngổn ngang khắp nơi.
Và bao nhiêu xác chết chưa ai chôn cất. Năm thằng Đức nằm quanh một bụi mận dại. Hai thằng nằm ngửa, một thằng nằm còng queo, hai thằng nữa bị bổ vỡ đầu. Có lẽ ba đứa bị đạn giết tại chỗ, còn hai đứa kia bị tử thương rồi mới lê đến đó.
Một mùi hôi thối nặng nề tràn lan trong không khí. Thấy người kỵ sĩ đi tới, đàn quạ từ đám xác chết bay ồ lên, lượn một vòng là là trên cánh đồng rồi đậu xuống một chỗ xa hơn để lại tiếp tục bữa tiệc ghê gớm của chúng.
Tiếng kèn lanh lảnh bỗng nổi lên khiến Gergey ngẩng đầu lên khỏi cảnh tượng buồn thẳm đó. Từ thành lầu đó, một đội kỵ binh mặc quần áo đỏ đang chậm chạp tiến xuống. Độ bốn năm vị đại quan mặc lễ phục dẫn đầu. Sau đội kỵ binh là một đoàn dài bộ binh mặc binh phục màu xanh thẫm. Trong tốp người đi đầu, một kỵ sĩ mặc áo choàng trắng nổi bật hẳn lên.
- Chắc là Đức cha nhiếp chính Giơrgiơ danh tiếng – Gergey nghĩ thầm.
Tim cậu đập rộn lên. Từ nhỏ đến giờ cậu đã nghe biết bao chuyện đồn đại về Đức cha nhiếp chính! Đối với cậu hình như ông còn to hơn cả vua. Đi cạnh nhiếp chính là một kỵ sĩ vận nhung phục đỏ, những viên ngọc dát trên áo trên mũ lấp la lấp lánh. Gergey nhận ra đó là Tơrơc Balin.
Chạy ư? Nếu chạy cậu sẽ có thể gây nghi ngờ. Tơrơc Balin sẽ  phái người đuổi theo và lúc đó người ra sẽ lôi cậu đến trước mặt chủ tướng quý mến như một kẻ tội đồ.
Cậu sẽ nói mình đã cùng mục sư làm những việc này ư? Nếu vậy lập tức Tơrơc Balin sẽ đuổi cậu đi cho khuất mắt. Chính ông đã gọi quân Thổ vào để đánh quân Đức, vậy mà bây giờ ông lại phải nghe chuyện người nhà của mình định giết vua Thổ hay sao?
Gergey suy nghĩ rất lung. Cậu không ưa nói dối. Nếu phải dối chính người đã nuôi dậy mình khôn lớn thì nhục quá! Bởi vậy cậu cứ đứng sững bên đường, đầu để trần, mặt đỏ gay. Cậu xuống ngựa và nắm lấy dây cương.
Rồi ra sao thì ra!
Con ngựa còn đói nên khi được tạm nghỉ, nó lại gặm cỏ ngay.
Ô, cầu trời phù hộ cho con ngựa này, nhất là cho cái đói của nó! Thật là tuyệt biết bao trong lúc này có thể vờ giật nó sang trái, sang phải, làm như đang trị đồ khó bảo! May làm sao giữa lúc này có thể quay lưng về phía những triều thần đang chuyện trò sôi nổi.
Họ đã đến đây rồi, đã nghe tiếng họ nói chuyện. Con ngựa già lúc quay bên phải, lúc sang bên trái, có lúc phải chạy một vòng quanh chủ, có lúc cậu chủ lại chạy vòng quanh nó. Ma quỷ cũng chẳng ngờ được rằng gió cũng có thể giúp ích cho người ta: Một cơn gió nổi lên từ phía đông đã cuốn lên một màn bụi vàng, qua đó người trên đường chỉ có thể thấy loáng thoángmột thiếu niên nào đó đang vất vả với con ngựa xám kềnh càng trên bãi cỏ. Hãy để mặc cậu bé kia làm thế nào trị được nó thì làm!