Những ngôi sao Eghe

[tieunamvu]

12

Đêm sau người ta mới biết bọn ionisa hôm ấy đã làm gì.
Thì ra bọn chúng đóng những chiến cụ như cái phương du che cho các cha cố cầm minh thánh đi bên dưới trong những dịp lễ rước. Chỉ khác cái là đằng này mái làm bằng gỗ chắc chắn, còn bốn cái cột là bốn cây thương.
Từ hôm đó trở đi, đêm đêm bọn chúng chở đất và cành cây dưới những cái mái di động như thế.
Hồi ấy người ta gọi loại chiến cụ đó là động ốc.
Buổi chiều các viên chỉ huy trưởng ngủ một giấc dài, hết cả mệt mỏi. Phần nhiều họ ngủ vào buổi chiều vì chỉ cần đề phòng các đợt công kích vào lúc ban mai, và nội trong buổi sáng đã có thể biết rõ ý định trong ngày của bọn Thổ. Đến đêm họ lại thức, và lúc đó một nửa số binh sĩ được đi ngủ. Đôbô đã thỏa thuận với Mectsei là không dành thời giờ một cách thường xuyên cho việc ngủ, mà khi nào một người nghỉ xong, người kia sẽ lập tức về nghỉ.
Chắc chắn là không một người nào ngủ cẩn thận cả, nếu có nghỉ, họ chỉ ngủ ngồi đâu đó trong một góc pháo đài, trên một ụ đất độ một tiếng đồng hồ, buổi chiều đôi khi họ ngủ được hai tiếng.
Việc bọn Thổ náu mình dưới rất nhiều cái mái di động làm các tay súng điên tiết. Còn bao nhiêu gỗ ván nguyên lành trong các nhà, các sân ở thành phố, bọn Thổ đều thu nhặt tất. Chúng nó đã thấy chỉ còn lại mỗi một cách là phải đắp tường thôi, ngoài ra chúng không thể thành công bằng cách nào khác nữa.
Ở chỗ pháo đài Sanđô, bọn chúng đã đắp tường cao đến ngang chỗ tường thành bị đại bác bắn vỡ.
Những cái mái di động che chở bọn Thổ, những đống cành cây che những cái đầu nhô lên. Xung quanh chỗ tường vỡ lúc nào cũng có hai chục tay súng túc trực cùng một khẩu cối đã nạp đạn sẵn. Trên mặt tường cũng có lính vũ trang canh phòng. Nhưng tất cả đều chẳng ăn thua gì: bóng tối cũng là vật che chở cho bọn Thổ trong công việc ban đêm.
Bản thân Gergey cũng túc trực bên cạnh chỗ tường vỡ nhiều nhất.
Bỗng nhiên khoảng hai chục tên Thổ trèo ra khỏi chỗ nấp. Đầu đứa nào cũng đội một bó dây nho khô.
Gergey từ trên mặt thành gọi xuống:
- Gátparit!
- Dạ. - Tiếng một người đàn ông đáp lại.
- Các ngươi không thấy ngứa tay à?
- Sao lại không ạ, tổ sư chúng nó chứ! Thưa thượng úy, cho chúng con xông ra đánh một chút!
- Xông ra đánh chết bọn dị giáo ấy đi! Chỉ cần chú ý hễ đâm xong, các ngươi phải lập tức nhảy vào ngay.
- Bẩm thượng úy, con hiểu rồi ạ.
Đám thợ nề đang làm việc ở chỗ tường vỡ, nhưng khoảng hở vẫn còn rộng đến cả một cỗ xe hàng cũng có thể đi lọt qua.
Được lời Gergey, Gátparit nhảy vụt ra, đâm vào ngực một tên Thổ giắt gươm cong đầy người, rồi nhảy trở vào.
Tên Thổ ngã gục. Những tên khác vẫn tiếp tục chuyển dây nho khô.
Trông thấy hành động anh hùng của Gátparit, ba người nữa nhảy ra khỏi khoảng hở. Họ dùng giáo đâm ngã ba tên Thổ rồi lại nhảy trở vào.
Quân Thổ chửi rủa, bối rối mất một thoáng. Nhưng những đứa khác từ bên dưới đã chen lên. Lần này đã có mười người lao vút ra khoảng hở, Người dùng gươm, người dùng giáo đâm, chém bọn vác bổi. Sau đó họ quay lại và lần lượt nhảy vào.
Bọn Thổ ném những bó bổi đi, cả ba chục tên xông vào đánh ba người còn lại sau cùng. Gergey từ trên mặt thành ra lệnh nổ súng. Bọn Thổ ngã lộn nhào chồng lên nhau. Nhưng một người thập trưởng tên là Kamnan khi quay về cũng mang trên ngực một nhát giáo.
- Các người cũng bắn đi! - Gergey hô xuống phía dưới.
Từ những lỗ châu mai ở phía dưới, cái chết lóe ra phóng vào người những tên Thổ khác. Dưới ánh sáng lóe lên lần này người ta trông thấy độ khoảng bốn chục tên Thổ nằm lăn trong máu trước khoảng tường vỡ. Những tên Thổ còn lại tập họp thành một toán mới, nắm chắc gươm, giáo trong tay, chúng xông vào chỗ tường vỡ.
- Bắn! - Gergey hô lên với những tay súng đứng trên mặt thành.

[tieunamvu]

 Lúc đó Đôbô vừa đến.
Kanman nằm ngửa trong vũng máu của chính mình trước chỗ tường vỡ. Một tên ionisa thọc giáo vào khoảng hở, không thấy chạm ai cả, hắn bèn thét lên một tiếng rồi nhảy vào.
Đôbô đứng vừa sát bên cạnh khoảng hở. Với nắm tay trần, ông tống cho hắn một quả vào mũi vọt cả máu ra. Cũng trong nháy mắt đó, Gátparít đâm giáo vào người hắn.
Những tên Thổ khác không dám vào theo. Chúng quay lưng lại, nhảy tán loạn trong đống bổi.
- Ném con chó này ra ngoài! - Đôbô bảo đám thợ nề.
Rồi ông đi lên mặt thành.
- Chúng nó bỏ dở việc đào đường ngầm rồi. - Ông nói với Gergey.
- Tôi đã nghĩ như vậy. - Gergey đáp.
- Anh có gì báo cáo không?
- Xin mời đại úy xem những cái vò của chúng tôi.
Bên cây đèn dầu treo trên vách pháo đài có năm chiến sĩ đang làm việc, gã xigan cũng ở trong số đó. Mấy trăm cái vò sành xếp ngổn ngang bên cạnh. Họ đang nạp những cái vò đó. Một người bỏ một vốc thuốc súng vào vò. Người thứ hai tọng giẻ và đá lên trên thuốc súng. Người thứ ba lại bỏ thêm một vốc thuốc súng nữa vào vò. Người thứ tư ngồi bên cạnh một đống tướng những mẩu nòng súng gỉ đã chặt ra từng đoạn bằng gang tay một và đang nạp thuốc súng vào những mẩu nòng ấy. Anh ta dùng que gỗ nện chặt hai đầu. Người thứ năm dùng dây thép buộc chặt hai cái nút vào hai đầu ống. Gã xigan lấy bùn trét bên ngoài.
- Chúng tôi đã làm xong ba trăm vò, - Gergey báo cáo.
- Hãy cho cả lưu huỳnh vào đấy nữa. Cho những cục to to vào. - Đôbô nói.
- Món ấy chắc tốt lắm đấy. - Gergey đáp.
Võ đồng Bolajơ chạy đi lấy lưu huỳnh.
Đôbô có vẻ hài lòng đứng xem một chốc, sau đó ông nhìn quanh và hỏi:
- Gátparít có ở đây không?
- Con đây ạ. - Người chiến sĩ từ phía dưới đáp vọng lên.
- Lên đây.
Người chiến sĩ nhảy lên, dập gót giày vào nhau trước mặt Đôbô.
- Ngươi là người đầu tiên đã nhảy ra khỏi khoảng hở đấy à?
- Thưa đại úy, con ạ.
- Từ hôm nay trở đi ngươi là thập trưởng!
* * *
Vì những cái mái di động đã che đỡ cho giặc rất tốt trong đêm đầu, cho nên hôm sau quân dân trong thành trông thấy một dải đất cao chạy từ nhà giám mục Hêxey đến tường thành phía tây nam, tức là chỗ cổng thành hiện nay.
Ở chỗ giáp tường thành, chẳng bao lâu đã thấy những thùng gỗ lớn được đẩy lên khỏi hào, hàng ngàn và hàng ngàn bàn tay chuyển những cái thùng rỗng đến, xếp chồng lên nhau.
Quân Thổ đã phá cửa những hầm rượu trong thành phố: chúng tháo rượu vang ra khỏi các thùng rồi chuyển thùng và những cái thảng đạp nho[86] đến dưới chân thành. Một bức tường lớn bằng thùng gỗ được dựng lên ở mạn đó. Những cái thùng chuyền từ tay này sang tay kia, rồi được dựng đứng lên tất cả. Một quả núi bằng thùng đã mọc lên ngay trong hôm đó. Chỗ dựa của nó là tường thành. Ở mặt ngoài xếp thành bực.

[tieunamvu]

 Từ trong thành, suốt ngày người ta bắn vào quân giặc, nhưng thùng gỗ cũng che chở cho chúng. Chúng làm việc khẩn trương.
Cả ban đêm cũng vẫn vang vọng tiếng lăn thùng rượu, thảng đạp nho.
Phần lớn các tay súng giờ đây đã chuyển sang mạn đó. Những khẩu cối cũng chồm chỗm trên mặt thành ở chỗ ấy. Một vài khẩu tu pháo từ bên mạn sườn chĩa vào quả núi thùng.
- Bọn Thổ điên thật. - Phuyghétđi nói.
Nhưng chúng không điên đâu. Kìa, vừa sớm tinh sương, một vài cái mái di động to, rộng đã rục rịch bò ra dưới chân núi thùng. Tám cây thương đỡ một cái động ốc. Hai mươi - ba mươi tên Thổ cũng đứng vừa dưới một cái động ốc như thế.
- Lửa đâu, nước đâu! - Đôbô hạ lệnh. - Mang rơm, mỏ neo, câu liêm, cuốc chim lại đây, nhiều vào!
Bởi vì ông đã trông thấy không những chỉ sự chuyển động của những cái động óc mà cả những cây đuốc bọn Thổ đang đốt lên ở dưới hào nữa.
Hôm qua bọn chúng đã bắn cả pháo đài Bebec và ở phía đó bọn chúng xếp bao tải đất làm thành bậc.
Đôbô cũng đến cả chỗ đó. Ông thấy Gergey đã sẵn sàng với tất cả những thứ mỏ neo, câu liêm buộc vào đầu xích sắt và các loại cuốc chim. Trên pháo đài có một đống lửa. Mỡ bò đang chảy trong những cái vạc bên cạnh đống lửa. Những cuộn con củi rơm tẩm hắc ín xếp thành đống đen nhánh lấp loáng quanh đống lửa. Ở đây bọn Thổ cũng nấp dưới những cái mái di động lớn mà tiến đánh thành.
Mectsei đang sai hàn khấu ở chỗ Cổng Cũ. Người ta chờ đợi công kích ở cả mạn đó nữa. Mối nguy hiểm đe dọa hơn cả là ở góc thành tây nam, nơi Phuyghétđi trấn giữ, Đôbô chụp mũ chiến lên đầu rồi cùng võ đồng Bolajơ phóng ngựa lại chỗ đó.
Lúc bấy giờ dãy tường con chạch đã bắt đầu cháy.
Lần này quân Thổ không hò hét. Chúng thận trọng nấp dưới những cái mái di động bắn vào quân lính trên thành.
Từ phía trên người ta không thể bắn vào chúng được. Người ta bắn trả lại chúng từ chân tường con chạch đang cháy, và dùng cuốc chim khoét lỗ giữa kẻ thành đá để có thể qua những kẽ đó mà bắn vào bên dưới những cái động ốc.
- Ném rơm xuống đầu chúng nó! - Đôbô thét lên lanh lảnh.
Một mặt người ta tưới nước lên dãy tường con chạch đang cháy ở trên, mặt khác người ta ném những cuộn con củi tẩm dầu và mỡ đã châm lửa xuống mái những cái động ốc.
Cái động ốc nào lên tới mặt thành, người ta dùng cuốc chim lật nó lên hoặc hất nó đi. Cái nào đã bén lửa, người ta cứ để mặc nó cho số phận. Chỉ chốc lát, bọn Thổ đã quẳng nó đi, vừa kêu la vừa chạy trốn ra khỏi trận mưa lửa. Những thùng rượu rùng mình dưới chân chúng, một vài đứa đã cõng lửa hừng hực trên lưng.
- Rơm nữa vào, chỉ rơm thôi! - Đôbô thét.
Những vòng rơm tẩm dầu lại bay như những mảnh lửa rừng rực xuống mái những cái động ốc. Những tên cầm thương vứt bỏ chiến cụ, cắm đầu cắm cổ lao xuống để tránh cơn mưa đạn.
Nhưng đó chỉ là sự ngưng nghỉ tạm thời thôi. Khi những tên tấn công đợt đầu tiên đã bị đánh lui, những khẩu đại bác Thổ lại bắt đầu bắn phá dãy tường con chạch.
Đôbô hô quân nằm sấp xuống để tránh đạn. Đại bác Thổ đã bắn gãy được hai trong số những cái cọc chống tường con chạch. Dãy tường con chạch rùng mình, kêu răng rắc, ngả ra ngoài trên một chiều dài hơn chục sải. Chỉ một cái cọc nữa bị gãy thôi là tất cả sẽ đổ nhào xuống.
- Đưa cuốc chim ra! - Phuyghétđi hô to. - Dây xích nữa!
Năm chục cái cuốc chim tung ra móc vào dãy tường con chạch đã ngả ra ngoài. Xích sắt, dây thừng, cọc và cừ mới được chuyển đến. Chỉ chốc lát dãy tường con chạch lại trở về vị trí cũ của nó.

[tieunamvu]

 Bấy giờ Đôbô đã đến chỗ tháp Bôiki, nơi Gergey tiếp nhận trận đánh trong mùi khét nồng nặc của hắc ín, của thuốc súng và của mỡ bò cháy quyện lẫn vào nhau.
Cái tháp đứng đằng góc đã bị bắn gục ngang lưng đó trở nên một niềm hy vọng lớn đối với lũ giặc Thổ. Bởi thành Temétva cũng đã vì một cái tháp mà thất thủ, nên chúng coi đây là một điềm may, mặc dù trong trận công kích đầu tiên chúng chưa đưa lực lượng của chúng vào đây được.
Ở đây, vì chúng chỉ chuyển toàn đất đến bên tường tháp, nên từ phía trên người ta không thể có cách sát hại chúng được. Bọn Thổ đẩy nhau xông lên dưới những cái động ốc rộng. những vòng rơm tẩm hắc ín và mỡ bò cháy rừng rực rơi như mưa lên mái những động ốc, tuy vậy cuối cùng chúng vẫn xông được vào trong tháp.
- Ala chí cao! Đánh đi, chém đi!
Và từ trên sườn đồi Ghế Vua, hàng trăm nghìn tên Thổ lao về phía thành.
Ở dưới nền tháp, những cây thương và cuốc chim từ mặt thành chĩa xuống. Người ta đẩy, cuốc, chặt, móc những cái động ốc. Nhưng quân Thổ cũng làm việc. Từ dưới cái mái di động, bọn tưphensi nổ súng. Giáo, thủ pháo và tên từ dưới vun vút bay lên phía đoàn quân cố thủ.
Một tên xpahi khinh thường cái chết nhảy lên mặt thành, vung tít hai bàn tay sắt đánh bật tung những ngọn thương và cuốc chim. Tên thứ hai thứ ba cũng vọt lên theo gót hắn. Trong khi quân ta dùng chùy quật ngã ba tên đó, những tên khác đã xông lên sau lưng chúng. Không đầy một phút chúng đã đẩy được một cái động ốc có mái lót da bò lên đỉnh tháp và dưới cái mái di động đó, ba bốn chục tên ionisa vừa nằm vừa quỳ bắn vào các chiến sĩ ta đang chiến đấu trên pháo đài.
- Ala! Ala! - Hàng ngàn cái họng ở bên dưới gào lên.
- Thắng lợi đã gần rồi! - Bọn giám binh Thổ hò hét.
Cái mũ chiến rơi ra khỏi đầu Đôbô. Đầu để trần, ông lao đến chỗ các khẩu đại bác.
Các chiến sĩ Hung đứng trong tháp không tài nào sát hại được bọn ionisa đã leo lên trên đầu họ, bởi vì mái tháp đã lót gỗ ván, mà cũng không thể hất những ván gỗ đó lên được vì bọn ionisa đã đứng ở trên.
- Các ngươi đi ra đi! - Gergey thét lên khi chàng trông thấy Đôbô đang quay những khẩu đại bác.
Rồi, không hề quan tâm đến những khẩu súng của bọn ionisa, chàng cũng giật lấy một cái cuốc chim, ngoắc nó vào một cây thương chống cái mái di động và giật mạnh.
Những chiến sĩ đứng trên pháo đài cũng sửng sốt khi thấy cái tháp bị chiếm. Tất thảy đều chụp lấy hỏa khí và bao phủ bọn ionisa đang xông lên tường trong một màn lửa.
Đôbô trông thấy dây chuyền của bọn ionisa đã bị đứt quãng. Bất thình lình ông quay hai khẩu đại bác xuống phía dưới, bắn vào giữa đám ionisa đang chen chúc đông đặc trên ụ đất. Loại lính ionisa chẳng kiềng đại bác lắm. Hai viên đạn của hai khẩu đại bác chẳng sát hại được nhiều. Còn tiếng nổ thì chúng đã quá quen. Có điều là những khẩu đại bác của Đôbô nạp bằng những hạt đạn nhỏ, khi bắn gần, mỗi phát quật ngã hàng chục - hai chục tên Thổ. Bọn ionisa khiếp sợ lùi ra xa.
- Ném lửa vào chúng nó! Lửa! - Tiếng Gergey vang trên mặt thành.
Và những con cúi tẩm hắc ín bay lên đầu bọn ionisa mắc kẹt trên mái tháp. Bọn chúng luống cuống chống đỡ, nhưng súng của chúng đã bắn hết rồi, chúng không còn thì giờ nạp đạn nữa. Lửa cháy mỗi lúc một nhiều. Chúng kêu la inh ỏi, văng mình xuống khỏi mái tháp. Tên nào rơi ra ngoài là còn may phúc, chỉ ặc một cái là gãy cổ thôi. Tên nào nhảy vào phía trong thành cũng chẳng múa may được lâu, bởi người ta đánh cho nát nhừ, đến xương cũng chẳng còn cái nào nguyên vẹn.
Chập tối và đêm hôm đó bọn Thổ tiếp tục tiến đánh ở mạn pháo đài đất.

[tieunamvu]

 Pháo đài đất nối dài với pháo đài đá ở góc phía tây bắc thành phố. Chúng nó xới tung đất lên để hòng khoét ngách vào dưới chân pháo đài, nhưng ở đó tường thành đâu chỉ xây đến mặt đất. Tường nối tường cắm sâu vào lòng đất đến hai chục sải, dường như trong những thời kỳ xa xưa người ta đã xây dựng tòa thành từ lòng thung lũng, và dường như nhân dân thời đại tiếp sau đó đã mang đất lấp bằng tòa thành cũ rồi mới dựng lên tòa thành mới của mình, cuối cùng dân của Thánh vương Isơlơvan đến và xây nên bức tường của tòa thành ngày nay chồng lên tường của hai tòa thành trước.
Đôbô mau chóng nhận thấy rằng sự ầm ĩ của cuộc công kích ban đêm của bọn Thổ chỉ cốt để thu hút sự chú ý của quân ta khỏi việc chất gỗ của chúng.
Ông phái một trung úy cùng hai trăm người đến chỗ pháo đài đất, còn những người khác cứ túc trực với số lượng như thường lệ.
Kỵ binh Thổ không thấy xuất trận ở chỗ núi thùng, cũng không thấy có mặt trong trận công kích cái tháp. Có thể đoán biết trước là đến đêm chúng sẽ tiếp tục việc chuyển gỗ.
Giờ đây chúng nghĩ ra mẹo chở những cây gỗ to đến chứ không chở bổi nữa. Có bao nhiêu lạc đà, ngựa, bò, trâu và la trong trại giặc, tất thảy đều về đến chân tường thành lúc hoàng hôn, chở nặng gỗ tròn và gỗ xẻ.
Thoạt tiên bọn giặc chỉ đứng đằng sau những ụ đất đắp đối diện với tường thành mà ném bừa gỗ ra, sau đó, khi đống gỗ đã tương đối có thể che khuất người chúng, chúng bắt tay vào việc xếp.
Hàng ngàn vạn bàn tay khuân và xếp các súc gỗ tròn, các thanh gỗ xẻ chồng lên nhau. Thay cho công việc lặng lẽ của những đêm trước, đêm nay vang dậy tiếng gỗ chạm nhau côm cốp và tiếng đóng đinh chan chát ở khắp mọi phía. Chúng dùng đinh đỉa và xích sắt ghép chặt các thanh gỗ vào với nhau.
Một cái pháo đài gỗ đồ sộ đã ghép xong trước mặt pháo đài của Gergey, đỉnh của nó cách tường thành không đầy ba sải.
Bọn Thổ làm việc khéo léo: chúng xếp thế nào mà bao giờ gỗ cũng che khuất người chúng, và từ đằng sau lớp chắn cao một sải tay, chúng ném cả những cây gỗ tròn to qua phía hào nữa. Cái hào bị lấp đầy trông thấy, và quả núi gỗ cao dần lên bên cạnh tường đá.
Và mỗi lúc một vào gần tường thành.
Gergey lúc nhìn qua lỗ châu mai này, lúc nhìn qua lỗ châu mai nọ để quan sát công việc của kẻ địch. Cuối cùng chàng đi lên dãy tường con chạch.
Chàng gặp Đôbô ở đó. Người đại úy đứng đó, khoác cái áo khoác quen thuộc, dài đến ngang đầu gối. Đầu ông đội mũ sắt nhẹ, màu đen.
- Thưa đại úy, tôi muốn xin những đống ngói gỗ mà chúng ta đã bóc từ các mái nhà xuống, - Gergey nói.
- Anh có thể sai người chở đi.
- Tôi còn xin mỡ bò, hắc ín và dầu.
- Cần bao nhiêu anh cứ lấy. Không có nhiều mỡ bò đâu.
- Cũng không sao. Nếu không có mỡ bò, tôi xin mỡ lợn ướp, thật nhiều.
- Mỡ lợn ướp à?
- Độ vài ba chục lườn. Có thể được bao nhiêu, tôi xin bấy nhiêu.
Đôbô quay ra sau bảo Kơrixtôp:
- Con chạy đi đánh thức Sukan dậy, bảo bác ấy xuất mỡ bò và bốn chục lườn mỡ lợn ướp ở trong kho thực phẩm ấy. Cho người mang ngay ra đây nhé!
Và chỉ sau đó ông mới hỏi: - Để làm gì thế?
Thì ra Gergey đã nghĩ ra được một mẹo: trong khi quân Thổ đang xếp gỗ thành đống, chàng sai quân lính ném mỡ lợn ướp, mỡ bò và ngói gỗ xuống giữa những khúc gỗ và bó bổi.
Quân Thổ không để ý đến việc đó. Trong thành người ta vẫn luôn luôn ném đủ mọi thứ lên đầu chúng: đá, xương xẩu, nồi đất vỡ, mèo chết và các loại tương tự phút nào mà chẳng bay xuống giữa bọn chúng. Những miếng mỡ lợn ướp khổ rộng độ gang tay cũng chẳng nổi bật lên giữa bao nhiêu thứ khác. Nếu một tên Thổ nào đó có nhìn thấy, hoặc hắn không hiểu thứ đó để làm gì, hoặc nếu hiểu, hắn sẽ nhìn với vẻ ghê tởm[87].
Gergey sai quân lính cắt mỡ ướp ra thành từng miếng rộng độ gang tay, chốc chốc lại ném xuống giữa đống gỗ. Ngoài ra ngói gỗ quang sơn dầu, mỡ bò, rơm cũng tới tấp bay xuống. Chốc chốc chàng còn sai ném xuống một vỏ sành ngoài bọc rơm. Những cái vò trát kín bùn, có dây thép giằng xung quanh. Trong ruột chúng là thuốc súng cùng những mẩu nòng súng đã nạp thuốc và rất nhiều những cục lưu huỳnh bằng đốt ngón tay một.
Đôbô nhìn xuống phía dưới quan sát, ông bảo:
- Chừng chúng nó làm xong thì trời đã sáng. Kơrixtốp, con hãy ngó qua bên chỗ Mectsei xem anh ta còn thức hay không? Nếu anh ta còn thức, con bảo anh rằng ta đi nghỉ đây. Nếu anh ta đã ngủ thì cứ để cho anh ngủ. Sau đó con hãy đảo qua các vọng gác. Bảo với họ rằng hễ trông thấy giặc rục rịch chuẩn bị tấn công là phải đến chỗ tháp góc báo cáo ngay. Anh không ngả lưng một lát ư, Gergey?
- Hôm nay không ạ. Tôi sẽ chờ đến sáng mai. - Gergey đáp.
- Còn Zôntoi?
- Tôi đã bảo anh ấy đi ngủ để sáng mai còn có sức chỉ huy trên pháo đài.
- Khi nào pháo đài gỗ làm xong, anh đánh thức ta dậy nhé.
Ông đi lên tháp góc, ngả mình xuống một cái sạp của lính.
Võ đồng Kơrixtốp tuốt gươm đứng trước cửa tháp. Đó là nghĩa vụ của võ đồng. Cậu bảo vệ con sư tử ngủ.

[tieunamvu]

13

Đến rạng đông, cái pháo đài gỗ của bọn Thổ đã cao gần bằng tường thành, chỉ còn thiếu độ một sải rưỡi nữa thôi.
Gergey còn sai nạp thuốc súng vào hai cái nòng đại bác quét vôi. Chàng sai lấy gỗ đóng chặt.
- Này, hai khẩu đại bác này chẳng ngờ là còn được bắn một lần nữa! - Gã xigan nói.
- Biến cũ thành mới mà lị. - Một người lính nói.
- Nếu đã mới thì ta đặt cả tên cho nó nữa đi. - Gã xigan nói. - Cho một cái là Lôi tỉ, một cái là Bồ câu.
Bởi vì tất cả các khẩu đại bác đều có tên riêng của nó.
Gergey móc một viên đạn chì ở trong túi ra, viết lên nòng đại bác nhỏ cái tên Gianốt, lên nòng đại bác to cái tên Êvo. Chàng cắp hai cái nòng đại bác vào nách, đi lên pháo đài.
Bình minh mau chóng tuôn ánh sáng ra khắp bầu trời. Dưới kia trại giặc rậm rà rậm rịch: từ khắp mọi ngả, tiếng lịch bịch của những đội quân đã đến gần.
Gergey đánh thức Đôbô dậy.
Quân lính đã cầm thương và cuốc chim đứng dàn cả trên mặt thành. Những tay súng kê nòng những khẩu súng mới nạp đạn lên những viên đá phủ trắng sương muối. Ba khẩu đại bác của pháo đài chúc nòng xuống phía dưới, còn hai khẩu đại bác ở chỗ Cổng Tối lại chĩa nòng lên mặt thành.
- Châm lửa vào những vòng rơm tẩm hắc ín và những cây gậy đầu đầy, ném ra ngoài! - Gergey hạ lệnh.
Mọi người nhất tề làm việc.
Khi Đôbô đến đó, bọn Thổ đã tràn đầy các dãy đồi như kiến cỏ. Chúng vẫn còn xếp gỗ và đóng đinh giằng. Pháo đài gỗ đã cao bằng pháo đài trong. Chốc chốc chúng lại lao những thanh gỗ xẻ qua để lấp kín những chỗ hở giữa hai bức tường. Gỗ ở chỗ đó nhiều vô kể. Cả một rừng gỗ. Cái thành gỗ rất chắc chắn. Những cái mái di động phủ da bò sống thận trọng nhô lên trên mặt thành gỗ.
Những vòng rơm cháy không tác hại đến da bò, còn cái nào rơi ra chỗ khác, quân Thổ lấy chân đá hất đi.
Theo một hiệu còi lảnh lói, hàng trăm ngàn tiếng thét Bixmila (Nhân danh Thượng đế) rung động cả không trung. Quân nhạc Thổ réo vang. Cái pháo đài gỗ khổng lồ kêu rầm rầm dưới những bàn chân ào ạt xông lên.
- Ala! Ala!
- Giêsu! Maria!
Từ dưới những cái mái di động, những cái thang ngắn nhanh chóng được đẩy ra để bắc cầu nối pháo đài gỗ với pháo đài đá.

[tieunamvu]

 Nhưng quân bên trong cũng đã đứng cả trên mặt thành. Hàng trăm vòng lửa nhất tề bay sang phía quân Thổ. Những bó rơm cháy và lưu huỳnh cháy phủ kín những cái thang, và ngói gỗ tẩm hắc ín tiếp tục rơi trên rơm.
Toán quân Thổ đầu tiên muốn xông qua lửa cháy để vào thành liền đụng ngay vào mũi cuốc chim và ngọn thương. Những tên khác đã có gươm, cuốc chim, gậy đầu đày rực lửa và chùy xích tiếp đón.
Một tên Thổ mặt đầy đặn giương cao một lá cờ đại nhô lên mặt đống gỗ cách Gergey chừng ba sải tay. Khi toàn bộ cái đầu của hắn đã biến thành một cái mồm há ngoác trong tiếng thét Ala, Gergey chộp lấy cái nòng đại bác nhỏ tống thẳng vào mõm hắn. Còn cái nòng đại bác to, chàng ném xuống đống lửa cháy ở bên dưới.
Quân Thổ bâu kín cái công trình bằng gỗ đồ sộ, và chắc chắn chúng đã xông qua cả đám lửa cháy nữa rồi, nếu một chuyện quái lạ không bất thình lình xảy đến, đó là tiếng súng tay và tiếng đại bác bỗng nổ vang lên từ phía dưới.
Những vỏ sành bắt đầu nổ bùng bục và bắn ra tứ tung những cục lưu huỳnh cháy. Tựa hồ như một quả núi lửa bỗng nhiên há miệng ngay dưới chân bọn giặc.
- Ôi, thôi chết! Chúng mày ơi! Cứu tao với! Ối, ối! Cứu với! - Quân giặc hoảng hốt kêu la.
Nhưng bọn giám trận không cho chúng nó lùi xuống.
- Chúng ta sẽ thắng! Đây là giờ phút chiến thắng! - Bọn giám trận thét lên đáp lại, và sai bọn lính còn ở bên dưới chạy đi lấy nước.
Bọn giặc dùng nước, binh khí, quần áo để cố cứu lấy cái công trình bằng gỗ bạt ngàn mà chúng đã tốn bao ngày đêm mới dựng lên được đó. Nhưng bấy giờ mỡ bò đặc và mỡ lợn ướp cũng đã bắt đầu chảy ra giữa những súc gỗ, và những cái vò mỗi lúc một bắn tung tóe lưu huỳnh ra với tốc độ mau hơn, làm bén cháy cả những súc gỗ to vài tay ôm.
- Ôi, chết rồi! Ôi, chúng mày ơi! Vượt qua lửa mà vào thành đi!
Bọn giặc không muốn tin rằng những cây gỗ lớn như thế lại có thể bốc cháy. Chúng tới tấp chuyển nước đến bằng những bầu da, bằng những cái xô và các loại nồi niêu xoong chảo. Nơi nào lửa từ đống gỗ bốc lên thành ngọn như hình đuôi ngựa là chúng mang nước đổ xô đến. Bọn chúng vừa nhảy nhót một cách tức tối và kinh hoàng vừa dập lửa. Nhưng cả núi gỗ đã biến thành một giàn lửa khổng lồ. Chỉ đến lúc đó những mẩu nòng súng mới bắt đầu nổ loạn xạ, còn mỡ vừa cháy xèo xèo với ánh lửa xanh vừa bắn vọt vào mắt bọn chữa lửa. Hai cái nòng đại bác liên tiếp nhau gầm lên dữ dội, hất tung gỗ cùng bọn Thổ ở nơi nó nổ.
Thật là một cảnh tượng kinh hoàng, tức tối, đầy tiếng kêu thét om sòm như ở địa ngục! Những tên ionisa không thể rút lui qua giàn lửa nổ loạn xạ ở sau lưng, cố sức hết đợt này đến đợt khác vượt qua cái cầu ghép bằng thang để thoát ra khỏi khói và lửa. Một đôi đứa tuyệt vọng nhảy lên mặt tường đá để rồi cũng trong nháy mắt đó lại ôm đầu máu mà rơi xuống. Những đứa khác lồng lộn nhảy nhót trên đỉnh giàn lửa và dùng binh khí quật vào những đầu gỗ bén lửa. Nhưng công việc đó thật vô ích! Bên tường thành giờ đây đã nổi lên cả một biển lửa, trong đó bao nhiêu tiếng nổ đã hợp lại thành tiếng gào thét của phong ba. Quân Thổ chỉ còn là những cái bóng ma quỷ nhảy nhót chập chờn trong ánh lửa. Quần áo chúng bốc cháy, râu ria chúng bốc cháy, tuyban chúng bốc cháy. Những tên Thổ đó đang trải qua cực hình địa ngục để lên cõi thiên đường với Môhamét!

[tieunamvu]

 Trên tường thành cũng nóng kinh khủng, đến nỗi người ta phải kéo những khẩu đại bác đi, và các dũng sĩ phải lấy nước giội vào những vị trí phòng ngự để gỗ ở đó khỏi bị cháy lây.
Bọn thương binh Thổ không thể nào cứu ra được gào thét trong ngọn lửa dữ, bên kia biển lửa vang lên tiếng hò la điên cuồng của bọn giám trận, và người ta trông thấy từng đám hơi nước ngùn ngụt bốc lên ở những nơi bọn Thổ cố dập lửa lần cuối cùng một cách uổng công.
Lửa và khói đã ngăn cách hai đạo quân ra.

Chú thích:
[82] Tiếng la tinh, có nghĩa là nơi rửa tội, nơi hóa kiếp.
[83] Tiếng la tinh trong nguyên bản: các thiên thần sẽ đưa bạn về cõi thiên đường.
[84] Nguyên văn: đồ chó Herôđex nhà mày (Herôđêx là một tên bạo chúa Do Thái vào thời 37 - 4 trước C.N).
[85] Lính bắn súng trường của Thổ.
[86] Hồi xưa chưa có máy ép, mỗi khi hái nho về người ta đổ vào những cái thảng to rồi người đứng vào giẫm.
[87] Đạo Hồi kiêng thịt lợn.

[tieunamvu]

 14

Nếu dùng gỗ không thành công, chúng ta sẽ thành công với đất! - Quân Thổ nghĩ vậy.
Chúng đặt thành ngoài, vốn nguy hiểm cho việc chuyên chở, vào dưới tầm pháo: ban ngày chúng bắn phá rầm rầm, còn ban đêm chúng chở bổi và đất đến. Mỗi lượt đất đắp lên chúng lại tưới nước cho dẽ.
Gergey lo lắng trông thấy con đường mới không thể phóng hỏa mà đốt được ấy cứ mỗi ngày một cao dần lên về phía thành. Hàng trăm, hàng ngàn, toàn thể trại giặc sẽ theo đường đó mà lên.
Chàng lo nghĩ, đi ngược đi xuôi trong thành.
Chàng nhòm ngó tất cả mọi đống đổ nát, mọi đống đá, mọi chuồng bò, chuồng ngựa, mọi hầm ngầm, mọi đống đạn đại bác. Chàng gãi đầu gãi tai, và cứ thế lắc đầu hoài. Chàng đến cả chỗ đống đổ nát của kho đồ thánh. Cuối cùng chàng dừng lại trong góc phòng thợ nguội. Ở đó, trước vô khối binh khí Hung và Thổ vứt thành đống, có một cái bánh xe lớn đen kịt, Gergey nhận ra đó là bánh xe của một cái cối xay bị nổ tung.
Gã xigan đang ngồi trên cái bánh xe, ăn thịt luộc đựng trong một cái đĩa sành to. Gã tự vũ trang cho mình một cách ghê gớm. Chân đi đôi ủng ionisa màu đỏ tươi, lưng giắt đầy những thanh gươm cong sáng loáng, đầu đội mũ chiến bằng đồng thủng lỗ chỗ, có lẽ cũng là đồ của bọn Thổ. Gã xigan cảm thấy mình cũng là chiến sĩ, liền đứng dậy, ôm cái đĩa vào cánh tay trái, còn tay phải đưa lên chào. Rồi gã lại ngồi xuống với món thịt.
- Đứng dậy cái, anh bạn. - Gergey bảo gã. - Để ta xem cái bánh xe này.
Gã xigan đứng tránh ra.
Cái bánh xe còn khá lành lặn, chỉ bị gãy có hai nan hoa, Gergey đứng lên, ấn thử từng nan hoa một. Chỉ có một cái lúc lắc.
- Hừm, - chàng vừa đưa tay lên sờ cằm vừa nói.
Gã xigan cất tiếng hỏi:
- Có lẽ chúng ta định nghiền bọn Thổ chăng thưa quan thượng úy?
- Đúng đấy. - Gergey đáp. - Các ngươi xem chỗ nào lỏng thì tán đinh lại, nhanh lên.
Đám thợ nguội bỏ đĩa xuống, cầm lấy búa.
Gergey hỏi họ có thấy Đôbô ở đâu không?
- Hôm nay ngài đến đây cả chục lần ấy, - một thợ nguội trả lời. - nhưng đã nửa giờ nay chúng tôi không thấy.
Gergey bèn đi tìm ông. Chàng đến tận pháo đài nhà thờ. Ông không có ở đó. Có lẽ ông đang ở chỗ pháo đài đất.
Chàng đang ngập ngừng bước đi chợt thoáng thấy một cặp mắt phụ nữ trong một khung cửa sổ của soái phủ. Cặp mắt đó từ trong nền tranh tối tranh sáng của căn phòng nhìn chàng.
Chàng giật thót mình, đứng sững lại, nhấp nháy mắt như muốn thấy thật rõ hơn.
Nhưng cặp mắt phụ nữ đã biến mất.
Gergey đờ người như hóa đá, nhìn chằm chằm vào khung cửa sổ. Một cảm giác ấm áp đặc biệt truyền khắp người chàng khi chàng thoáng thấy cặp mắt đó, khiến cho chàng đến hàng phút vẫn không thể nhúc nhích được.
- Ồ, chuyện vớ vẩn! - Sau đó chàng lắc đầu lẩm bẩm. - Làm sao ta lại có thể nghĩ đến một chuyện như thế được!
Nhưng tuy vậy chàng lại nhìn lên lần nữa. Lần này chàng trông thấy một thằng bé Thổ trong khung cửa sổ.
Đôbô từ phía pháo đài đất đi tới. Gergey vội vã đến gặp ông.
- Thưa đại úy, tôi muốn xin cái bánh xe cối xay. - Chàng nói, tay đưa lên vành mũ chiến.
- Anh lấy đi. - Đôbô trả lời ngắn gọn và rẽ vào soái phủ.
Gergey đến nhà bếp, nơi quân lính đang ngồi trên mặt đất thành một hàng dài, ăn trưa với món đậu hầm thơm mùi dấm.
Chàng gọi mười người trong bọn họ, sai lăn cái bánh xe đến chỗ pháo đài của chàng.

[tieunamvu]

 Nòng súng gỉ và gãy thì trong thành vô khối. Chàng sai nạp đạn vào những nòng súng đó, rồi lấy dây thép buộc chúng vào bánh xe, sao cho đầu nòng chĩa ra phía ngoài. Chàng lại sai lấy phoi sắt, lưu huỳnh, mỡ bò, hắc ín nhét chặt vào kẽ hở giữa các nòng súng, rồi lấy ván gỗ đóng ốp hai bên. Cuối cùng chàng sai đóng những chân đế rộng bằng gỗ vào khắp xung quanh bánh xe để có thể dựng đứng mà không đổ.
Tất cả quân dân trong thành đều đến xem cái công cụ kỳ lạ đó. Bản thân Đôbô cũng đến nhìn ngắm một vài lần. Ông cho đặt một nòng súng cối vào chính giữa.
- Gergey, anh chỉnh cái này vào bên trong, sao cho nó nổ cuối cùng.
- Thưa đại úy, được ạ.
- Cần gì nữa không con, Gergey?
- Nếu có thể được tôi xin một ít thùng rỗng.
- Ở trong hầm rượu ấy à?
- Vâng. - Có khối ra đấy, anh cứ việc cho mang ra.
Dưới kia, gò đất mỗi lúc một cao. Trong này mỗi lúc một nhiều thùng được chuẩn bị xong. Người ta nạp đầy các thùng cũng với cung cách như làm cái bánh xe. Người ta bỏ cả đá vào nữa, ở dưới đáy, trên mặt và xung quanh thùng. Đáy đóng thật chắc, chỉ chừa một lỗ cho dây ngòi thò lò ra.
Đôbô có rất nhiều tu pháo - đến ba trăm khẩu. Tu pháo thực chất là những khẩu súng nòng to đặt vào tường, đạn lớn hơn quả hồ đào một chút là nạp không vừa nữa. Người ta gọi là tu pháo vì ở cuối nòng có một cái râu sắt quặp xuống. Sở dĩ cần cái râu sắt ấy là để nó giữ khẩu súng lại, vì mỗi khi bắn nòng súng lại nhảy giật lùi.
Đôbô bèn cho nạp cả những nòng tu pháo cũ đã gỉ vào những cái thùng to. Người ta chuẩn bị độ chừng năm chục cái thùng như thế để tiếp đón bọn Thổ. Người ta đóng đai, buộc dây thép, đóng đinh thật chắc.
Còn bọn Thổ đêm đêm lại hăng hái đổ đất đắp con đường tiến quân thênh thang, đẹp đẽ lên pháo đài.

15

Một buổi sáng Gergey đang ngủ giữa các chiến binh của chàng thì bỗng người ta báo cáo với Zôntoi rằng mặt nước xao động và hạt tiêu rung rinh ở trong góc chuồng ngựa.
Thế đấy, quân Thổ xảo quyệt không chỉ lấp hào mà còn đào ngách nữa!
Zôntoi không cho phép đánh thức Gergey dậy, chàng sai quân đi gọi Mectsei.
Mectsei lập tức đến ngay. Anh sai đặt khay nước và cái trống ở mấy điểm, cuối cùng anh tìm được cái chỗ cần phải đào ở trong nhà xe.
Mười chiến sĩ được lệnh đào. Chốc chốc họ lại ngừng tay để đặt khay nước xuống quan sát.
Gần trưa Gergey tỉnh dậy, chàng lập tức chạy bổ đến chỗ đào hầm.