Những chuyện không thể quên - Cười ra nước mắt (Phần 4)

[TichTuongNhuLe]

.

CHUYỆN THẬT CHƯA ĐẶT TÊN

Nguyễn Trọng Thập - Tự truyện

CHƯƠNG II      TUỔI THƠ   (tiếp 56)

Đống rơm

     Phía sau nhà nó có một đống rơm rất to. Cạnh đó là hai cây ổi cổ thụ, một cây ổi đào, một cây ổi mỡ, rất sai quả. Những lúc rảnh rỗi hoặc những khi muốn trốn bị sai vặt, nó thường cầm quyển truyện, bí mật trèo lên cây ổi, nơi tán lá um tùm của hai cây ổi giao nhau. Nó đã bí mật buộc túm, giằng  các cành lá vào một trạc cây lớn thành một cái giường êm ái. Nằm ở trên đó, nó ung dung đọc sách. Những giọt nắng, cái tròn, cái vuông, cái ô van chảy qua kẽ lá lay động trên người nó. Gió rung lá cành nhè nhẹ, chốc chốc vài con chim sâu lích tích truyền cành ngay trước mắt nó. Thỉnh thoảng nó lại vươn tay hái ổi ăn. Nó cứ nằm đó mà ung dung  tận hưởng, vừa đọc sách vừa ăn ổi.

     Lâu lâu không thấy nó, tưởng đi chơi, thầy nó cầm cái thước gỗ thợ may bằng lim đi ra phố tìm. Nó nhìn thấy thế, lẳng lặng tụt xuống và chờ cho đến khi thầy quay về. Lúc đó nó đã sẵn sàng ở ngay chái nhà để thầy nó có thể nhìn thấy. Thầy nó hỏi :

     -     Con đi đâu ?

     Nó ung dung bước lên nhà, tự tin trả lời :

     -     Con ở nhà đấy chứ ạ !

     Thế là thầy nó chịu không bắt bẻ hay đánh mắng gì được.

     Hôm ấy, cũng như mọi lần, nó đang nằm đọc sách trên cây thì thấy chị Thất từ trong nhà đi ra sân. Chị đang gẩy rơm ở sân thì  anh Phương đến. Nó nằm im dỏng tai, chống mắt theo dõi anh chị. Hai anh chị nói chuyện với nhau. Giọng chị Thất thì nhấm nha nhấm nhẳn nhưng mắt chị nó nhìn anh Dương thì lúng la lúng liếng. Thế thì bảo làm sao mà anh Phương không “chết”.

     Nó thấy anh Phương ôm chị Thất rất chặt, anh ghì chị ngả xuống đống rơm. Rồi nó nghe tiếng chị hào hển :

     -     Đừng anh ! Thầy bu biết thì chết.

     Tiếng anh Phương nói gấp gáp :

     -     Không sợ đâu ! Thầy bu đang ngủ trưa ở trong buồng. Anh yêu em ! Anh yêu em mà . . . .

     Anh Phương hôn chị nó tới tấp, hối hả. Tay anh cuống quýt lùa vào trong áo chị. Chị Thất nhắm nghiền mắt trong cơn mê, miệng ú a ú ớ . . .   Nó nhìn anh chị mà thấy nóng bừng cả người, không biết sẽ xảy ra chuyện gì ?!.

     Đột nhiên, chị Thất giật mạnh tay anh Phương ra rồi vùng dậy . . . .  

     Một tuần sau thì có đám ăn hỏi của anh chị.

Nguyễn Trọng Thập

[themdilinh]

Năm mới, kính chúc chú TTNL và các chú trên QSVN luôn mạnh khỏe, đầu óc minh mẫn và dẻo tay gõ phím để thế hệ con cháu được biết và hiểu rõ một thời gian khổ và oanh liệt của đất nước Việt Nam chúng ta. Chúc toàn thể gia đình các chú sức khỏe, hạnh phúc và vạn sự như ý.

[TichTuongNhuLe]

Năm mới, kính chúc chú TTNL và các chú trên QSVN luôn mạnh khỏe, đầu óc minh mẫn và dẻo tay gõ phím để thế hệ con cháu được biết và hiểu rõ một thời gian khổ và oanh liệt của đất nước Việt Nam chúng ta. Chúc toàn thể gia đình các chú sức khỏe, hạnh phúc và vạn sự như ý.

     Cảm on bạn Themdilinh ! Chúc bạn và gia đình năm mới An Khang - Hạnh Phúc !

----------------------------------------------------------------------------------

CHUYỆN THẬT CHƯA ĐẶT TÊN

Nguyễn Trọng Thập - Tự truyện

CHƯƠNG II      TUỔI THƠ   (tiếp 57)

     Hôm ăn hỏi Chị Thất, cụ Hai Đan dẫn đầu đoaàn nhà trai sang nhà nó. Những người khác là ông Tư Miện, bà Thoảng, bà Cam, bà Mộc và vài người nữa. Bên nhà gái có thầy bu nó, cụ Cả Lăng, chú Đàm, chú Trình, chú Cất, chú Thương, các chị gái và hai anh rể. Các cụ lớn tuổi ngồi xếp bằng trên phản giữa, hai anh rể nó và vài người khác ngồi sáu cái ghế đẩu ở xung quanh bàn. Cu Thập thấy nhà đông khách thích lắm cứ chạy hết chỗ này đến chỗ kia, tò mò hóng chuyện người lớn.

     Khi thấy anh Phương và chị Thất nhổm lên rót nước mời khách nó nhớ đến chuyện mấy hôm trước có đoàn xiếc về phố nó biểu diễn. Tiết mục có hề đầu nhọn lừa hề mũi đỏ, kéo ghế làm cho hề mũi đỏ ngồi trượt, ngã chổng kềnh. Một tiết mục rất ấn tượng và vui. Nghĩ sao làm vậy, nó kéo ghế của anh chị dịch ra một chút. Anh chị nó mời xong ngồi xuống bị hụt, cả hai ngã ngửa ra giữa nhà. Mọi người giật mình, cười ồ cả lên. Thầy nó quắc mắt nhìn nó, ông tức lắm, nhưng nhà đang có khách trọng nên không làm gì được. Anh chị nó lồm cồm bò dậy, cười rất hiền, có phần hơi ngượng nghịu. Anh Phương cũng rất nhanh, anh chuyển sang giọng đùa với nó :

     -     Thôi ! Cho anh xin cái ghế nào.

     Đến tận bây giờ già rồi, nghĩ lại, nó vừa buồn cười vì chuyện nghịch dại dột của nó hồi nhỏ, vừa nghĩ mà thương anh nó bị “quả” ngã đau, một kỷ niệm chẳng bao giờ quên.

     Đám cưới anh Phương, chị Thất diễn ra rất tưng bừng và vui vẻ. Sau khi đưa chị về nhà anh Phương, khách khứa dần dần về hết, nó bỗng thấy hẫng hụt, trống vắng và mất mát. Nó buồn quá, xuống nhà sau, nó ngồi khóc một mình.

     Cưới xong ít ngày, anh Phương đèo nó ra Hà Nội chơi để thăm người em trai của anh ở một đơn vị xe tăng. Hai anh em hỏi thăm tên anh Thái, thuộc đơn vị tăng thiết giáp mà mãi vẫn không thấy. Hôm đó là một hôm trời mưa bão. Hai anh em ra tới Hà Nội thì đúng lúc bão tràn qua thành phố. Hai anh em đèo nhau trên đường đê ven sông Tô Lịch. Gió mạnh làm mưa quất vào mặt rát rạt. Chiếc xe lắc lư, nghiêng ngả chỉ trực lao xuống sông. Anh em nó ướt như chuột lột, rét run cầm cập mà vẫn không tìm ra đơn vị anh Thái.

     Hơn một giờ chống chọi với cơn bão, cho đến khi gần ngớt bão, anh em nó mới tìm được nơi anh Thái đóng quân. Anh Thái và đồng đội vui lắm. Các anh rất nhiệt tình, chân thành và cởi mở. Họ đưa khăn khô cho anh em nó lau, lấy quần áo bộ đội ra cho anh em nó thay tạm. Nó mặc cái quần đùi dải rút to “rầm”, rộng thùng thình dài quá kheo chân, khoác cái áo bộ đội dài, rộng, tay phải xắn lên mấy vòng. Các anh lấy cơm ở nhà bếp mang về phòng cùng ăn. Bấy giờ nó thấy đói quá, ăn ngấu ăn nghiến, chẳng có giữ ý tứ “làm khách” gì hết. Ăn xong, nó chui vào chăn, ấm quá, nó đánh một giấc dài tới chiều tối mới dậy.

Nguyễn Trọng Thập

Cây ổi và đống rơm nhà cu Thập

[TichTuongNhuLe]

.

CHUYỆN THẬT CHƯA ĐẶT TÊN

Nguyễn Trọng Thập - Tự truyện

CHƯƠNG II      TUỔI THƠ   (tiếp 56)

     Nhà nó vẫn làm hàng xáo, thiếu người thỉnh thoảng bu nó thuê thêm nhân công trong làng. Bà Ba Dụ, chơi với bu nó, lúc nông nhàn bà thường hay lên làm giúp. Bà có người con trai lớn cũng cao ráo, sáng sủa. Hai bà thấy cũng hợp với chị Vận nên ngấm ngầm tìm cách xe tơ, kết tóc cho hai con.

     Rất nhanh chóng, cuối năm đó chị Vận nó cũng đi lấy chồng. Chồng chị là anh Tống, con bà Dụ. Hai anh chị cùng làm ở Liên Đoàn Địa Chất. Cưới nhau xong ít ngày, anh chị Tống Vận chuyển đến ở nhà tập thể của cơ quan.

     Năm sau chị Vận sinh cháu đầu, nhà chồng lại neo người nên mẹ chồng chị bắt chị thôi việc cơ quan để về nhà, vừa là để trông nuôi con nhỏ vừa giúp thêm việc nhà. Từ đó chị Vận nó nghỉ hẳn việc cơ quan về quê sinh sống.

Nguyễn Trọng Thập

Ngày mùa

Ngày mùa - Tranh trúc Thái Vinh

Sau ngày gặt


*    *
*

CHƯƠNG II      TUỔI THƠ   (tiếp 57)

     Nó đã lên lớp bẩy, vẫn hoạt động công tác thiếu niên, khả năng vẽ của nó đã khá hơn. Nó ít khi phải vẽ vào sổ tay cho các anh chị tay hay hoa bướm, chữ lồng cho nón bài thơ nữa. Cao cấp hơn, nó hay vẽ báo tường cho lớp, cho trường, cho đội. Các ngón đàn Ghi ta của nó cũng đã khá mặc dù nhạc lý thì chưa được học. Nó đêm đàn cho các bạn hát, nó cứ tỉa nốt và chạy vài gam, dập chát xuỳnh . . . . xuỳnh . . . . Đối với các bạn không biết chơi thế cũng đã là ghê lắm.

     Ở Phòng Văn Hóa huyện có anh Huyền họa sĩ, chuyên kẻ khẩu hiệu, vẽ áp phích, tranh cổ động. Một hôm anh mang quần áo đến nhà để thầy nó vá thì nhìn thấy nó đang vẽ. Anh Huyền nhận thấy nó có năng khiếu nên anh động viên nó nên đi học vẽ. Anh còn bảo nó, thỉnh thoảng lên phòng làm việc của anh để anh hướng dẫn cho mà vẽ mới tiến bộ được. Nó rất mừng. Lúc anh về, nó theo anh ngay. Đầu tiên, anh hướng dẫn nó bài vẽ tĩnh vật bằng bút chì. Anh Hướng dẫn nó những bước đầu tiên, từ việc giải thích thế nào là “tĩnh vật”, cách bố cục các tĩnh vật, cách quan sát đường nét, cách đo đạc, đến việc quan sát ánh sáng rồi đánh bóng, . . . . Nó hào hứng và say mê lắm, vẽ xong bức nào nó mang tới để anh xem và góp ý cho. Cứ như thế nó sửa đi sửa lại cho đến khi bức vẽ thật hoàn chỉnh.

     Nhiều hôm nó ở chơi chỗ anh để xem anh vẽ. Thấy anh vẽ tranh bằng màu bằng bút lông, nó thích lắm. Một hôm nó ngỏ lời xin anh vẽ tranh màu thì anh Huyền cũng rất vui vẻ động viên nó. Anh cho nó một cái bút lông cùn, bột màu mỗi màu một ít và mấy tờ giấy trắng khá dầy. Anh lại còn cho nó mượn thêm bức tranh chim bồ câu của anh để nó học theo. Nó cảm động quá, trong lòng sung sướng vô cùng.
Về nhà, nó lấy bột mầu cho vào các nắp bia, mỗi màu một nắp, rồi lấy nước cơm đỏ vào. Cứ thế nó nghiền kỹ bột màu với nước cơm. Nó nằm bò ra phản và bắt đầu dùng bột màu để chép lại tranh của anh Huyền. Đó là lần đầu tiên nó dùng bút lông và màu bột để vẽ nên trong lòng rất phấn khích.

     Sau mấy tiếng đồng hồ bò lê bò càng, sửa đi chữa lại thì bức tranh cũng gần xong. Nó thấy rất đạt, rất ưng ý. Nó làm việc miệt mài và hăng say lắm quên cả việc có chị Thất và anh Bát đang xúm vào xem nó vẽ, quên cả việc nó đang mót đi ngoài. Rồi đột nhiên nó thấy không thể nhịn thêm được nữa nên đành nhờ chị Thất và anh Bát trông hộ để nó chạy ra nhà sau :

     -     Trông hộ em nhá ! Đừng nghịch hỏng nha !

   Nó đi ngoài xong quay lên nhà, nhìn thấy bức tranh thì mặt tái dại đi. Bức tranh của nó bị gạch ngang dọc. Nó lặng người đi giờ lâu, đau đớn . . .  

Hỏi :  Ai làm thế này hả ?
Chị Thất nó đáp :  Thằng Bát đấy !

     Nó thấy buồn vô hạn. Đó là bức vẽ mầu “đầu đời” của nó với bao nhiêu tâm huyết thì đã ôi thôi . . . ! Mà cũng không kém phần buồn hơn về ông anh trai của nó. Ông anh vẫn còn hận nó tới giờ chưa nguôi.

Nguyễn Trọng Thập

[TichTuongNhuLe]

.

CHUYỆN THẬT CHƯA ĐẶT TÊN

Nguyễn Trọng Thập - Tự truyện

CHƯƠNG II      TUỔI THƠ   (tiếp 58)

Bạn bè chốn quê hương

     Nó chơi với rất nhiều bạn, bạn cùng lớp, bạn lớp trên, bạn lớp dưới, bạn cùng phố, cùng thôn, rồi còn bạn của bạn nữa.

     Trong số những bạn nó thân trong lớp phải kể đến thằng Đồng, nhà sát tường nhà cái Huệ. Nó hay sang nhà Đồng chơi. Hai đứa  lấy gậy gẩy rơm chơi trò làm Tôn Ngộ Không, đánh nhau, cười đùa ầm ĩ. Thằng Đồng thì thế, còn cái Huệ, bạn chăn vịt một thời của nó, cũng là bạn gần nhà lại cùng lớp. Thành ra, tự nhiên cái Huệ, thằng Đông và nó khá thân nhau. Sướng nhất là cứ chiều chiều, nhà cái Huệ thay nồi nước dùng. Xương bò, xương trâu, xương lợn đã ninh lấy nước xong được vớt ra sảo để thay đợt mới, Cái Huệ lai gọi nó với thằng Đông vào gặm xương. Tuy xương được ninh đã kỹ, nhưng những mẩu thịt vụn, sụn đầu và tủy xương ăn vẫn ngọt lắm. Hai thằng gặm gặm, mút mút, hít hít, nhai nhồm nhoàn. Tuyệt ngon !

     Đứa thứ ba nó thân là thằng Huy. Thằng này ham đọc sách và có trí nhớ tốt. Nó đã đọc Tam Quốc, Thủy Hử, Tây du ký và các chuyện khác thì rất nhớ, từng chi tiết. Khi hỏi, nó kể vanh vách cấm quên tý nào. Nó và thằng Huy hay trao đổi sách cho nhau. Có những lần hai đứa đi hơn chục cây số để mượn sách về đọc. Thằng Huy thích cái Huệ nên hay bị bạn bè “chế” (gán ghép thành đôi). Một hôm nó và Huy đi làm bèo dâu, hai đứa đang khiêng một thúng tro bếp. Vừa đi nó vừa chế thằng Huy với cái Huệ. Nào ngờ, thằng Huy quay lại, bốc một nắm tro, đáp thẳng vào mặt nó. Nó đang cười nên ăn đủ tro vào mặt, đầy mồm, đầy mũi. Nó phải xuống ao rửa, mãi mới sạch.

     Bên trái nhà thằng Huy là nhà thằng Kiến. Thằng Kiến có họ với nó, đúng ra, thằng Kiến phải gọi nó là chú. Nó cũng quý và chơi rất thân với thằng Kiến. Sau này Kiến vào quân đội, công tác ở binh chủng tăng thiết giáp. Nó được đi tu nghiệp ở Liên Xô, rồi thăng tiến lên đến hàm thiếu tướng. Ông thằng Kiến chơi hoa và cây cảnh nên nhà nó có rất nhiều hoa và cây. Thỉnh thoảng nó và thằng Huy xin ông giống cây cúc, cây thược dược, cây hồng hoặc cây nhài đem về trồng.

     Bên phải nhà thằng Huy là nhà thằng Dân. Thằng Dân gầy gò, cao dong dỏng. Nó quý thằng Dân ở cái trí thông minh và cái đức học tốt. Lui ra giữa phố có nhà thằng Dưỡng. Dưỡng đẹp trai, cao, tóc quăn, hơi đen, tính tình điềm đạm hiền lành. Sau này nó làm thợ cắt tóc.
Nó cũng khá thân với thằng Thuân, con bác Cau Hào làm nghề cắt tóc, nhà ở góc phố, phía đối diện với nhà nó. Thuân thua nó một tuổi, học lớp dưới. Bữa đó có đoàn sinh viên trường Nông Nghiệp về quê nó thực tập. Trời mưa to, ốc sên bò ra vườn chuối rất nhiều. Các anh các chị sinh viên bắt về, làm sạch rồi đem sào. Họ biếu thầy bu nó một đĩa nhưng cả nhà nó không ai dám ăn. Nó và thằng Thuân liền đánh chén tì tì đến hết, ngon đáo để.

     Bạn cùng lớp thằng Thuân là thằng Sinh, con bác Lam. Anh thằng Sinh là anh Thới, làm nghề sửa xe đạp. Thằng Sinh đúng là “thư sinh”, rất trắng, hơi lùn nhưng thông minh và học khá tốt. Tối tối thằng Sinh ra nhà nó nhờ nó dạy chơi ghi ta và dạy đọc thơ. Lớn lên, Sinh đi bộ đội, học ngành quân y và trở thành bác sỹ. Nó có chuyên môn giỏi, sau này là thiếu tướng, phó viện trưởng Viện Quân Y 103 ở Hà Đông.

     Đối diện nhà nó là trạm y tế của huyện. Cạnh trạm là nhà ông bác sỹ từ Hà Nội về. Ông dựng một cái cột ăng ten rất cao và làm đài tự tạo, bấy giờ gọi là “chơi galen”. Dây ăng ten được dẫn từ trên cao xuống và được nối với một cái kim. Cái kim này sẽ dùng để châm vào một cục quặng bán dẫn, đóng vai trò như điốt (diode) tách sóng. Cục  quặng được nối với dây loa, đầu dây còn lại của loa thì nối xuống đất. Cái loa của ông bác sỹ cũng do ông tự làm. Nó đơn giản gồm một cục nam châm có quấn một cuộn dây xung quanh rồi đem úp cái ống bơ sữa bò vào. Đáy ống bơ chính là màng loa, còn miệng ống bơ chính là chỗ để ghé tai vào mà nghe. Khi muốn nghe đài, phải dùng cái kim mà dò dò, chọc chọc vào cục quặng để tìm được chỗ nào nghe được rõ nhất.

     Chơi galen không phải tốn pin hay thêm bất cứ gì nữa nhưng chỉ nghe được đài nào phát sóng mạnh và ở gần. Bấy giờ có đài galen mà nghe thì ai cũng thích vì ở nông thôn đói thông tin lắm. Rất may là nó chơi với thằng Việt, con ông bác sỹ. Thằng Việt thì “kiêu” lắm, muốn được nó cho nghe đài thì phải nịnh. Dù sao thằng Thập gần nhà, lại thân, nên có phần được ưu ái hơn những đứa khác. Thỉnh thoảng, lúc ông bác sỹ không nghe đài, thằng Việt ra hiệu cho nó chạy qua nghe nhờ.

Nguyễn Trọng Thập

     Ảnh dưới đây là cảnh một thị trấn thời xưa. Có một nhà có cột ăng ten, chắc là dân chơi galen ?!

Một thị trấn ngày xưa

[HaHoi]

Chào bác TTNL, năm mới chúc bác mạnh khỏe, vạn sự như ý.
Ồ hóa ra còn có kiểu chơi Galen đơn giản đến như vậy cơ ạ?  loa bằng ống bơ, diode bằng quặng... Hồi học cấp 3 , bọn em lớp chuyên lý nên cũng hay lọ mọ, được thầy chủ nhiệm cũng rất khuyến khích nên mấy thằng bọn em cũng lấy dây đồng cuốn tròn quanh cái ống bìa tròn rồi lướt đầu kim lên cuộn dây để dò sóng. Nhưng nói thật với bác là chưa lần nào nghe được cả  mặc dù loa là loa thật, diode mua ở chợ Giời. Tới giờ em cũng không biết tại sao, hay là do em căng dây ăn ten là dây phơi quần áo nằm ngang chứ không chọc lên giời bác nhỉ?

[tuanb5]

Vào khoảng năm 1965, phong trào chơi Galen rất sôi động.
Đúng là nó rất đơn giản, nếu như đã kiếm được...viên quặng có chứa chất bán dẫn màu xanh xám, lấp lánh ánh kim (giá trị như... con chip Corei3 bây giờ vậy )
Một miếng gỗ bé bằng bao thuốc lá, có nhiệm vụ ghim chặt viên quặng có cỡ ngón tay cái, cho nó khỏi động đậy khi dò kim. Cây kim uốn làm sao cho có sự đàn hồi, để bám chắc vào điểm dò tốt nhất. Thế là xong cái máy Galen.

Phức tạp hơn là khâu chế tạo loa. Nguyên lý thì như chuyện bác Thập đã kể. Nhưng nghe bằng ống bơ thì hơi thủ công, chúng tôi cho vào bên trong hộp sáp nẻ bằng nhựa của Đông Âu, trông... y như du kích nghe điện đài trong phim chiến đấu của Liên xô vậy.
Lâu lắm mới có dịp nhớ lại kỷ niệm xưa, rất cám ơn các bác.

[huonghn76]

    
                @ Tuấn b5 .Bây giờ lại biết thêm bác lại có một cái tài mới ngày bé là làm galen ,ngoài cái tài làm súng diêm packhooc.Mình phục đó,cái này thì thì phải thi với bác Xuân Xoan

[TichTuongNhuLe]

Chào bác TTNL, năm mới chúc bác mạnh khỏe, vạn sự như ý.
Ồ hóa ra còn có kiểu chơi Galen đơn giản đến như vậy cơ ạ?  loa bằng ống bơ, diode bằng quặng... Hồi học cấp 3 , bọn em lớp chuyên lý nên cũng hay lọ mọ, được thầy chủ nhiệm cũng rất khuyến khích nên mấy thằng bọn em cũng lấy dây đồng cuốn tròn quanh cái ống bìa tròn rồi lướt đầu kim lên cuộn dây để dò sóng. Nhưng nói thật với bác là chưa lần nào nghe được cả   mặc dù loa là loa thật, diode mua ở chợ Giời. Tới giờ em cũng không biết tại sao, hay là do em căng dây ăn ten là dây phơi quần áo nằm ngang chứ không chọc lên giời bác nhỉ?

     Ồi !  Hahoi !  Không nghe được chắc có thể có mấy nguyên nhân. Nhưng nếu mà dùng "loa thật" thì nó có trở khàng rất lớn, điện áp thường là 6 vol. Thế thì suất điện động cảm ứng thu được từ cuộn dây làm sao có thể phát dòng đủ mạnh để loa kêu được. Người ta dùng loa tự tạo, ít vòng dây, mạch từ hở rất nhiều chứ không khép kín nên trở kháng nhỏ, may ra có thể nghe được, chỉ có điều là tiếng rất méo.

[HaHoi]

Bác TTNL à,  hồi đó bọn em đến nhà đứa bạn của bạn gần khu Mễ trì - tức là rất gần đài phát rồi ngoắc vào dây phơi nhà nó. Nhưng đúng như bác nói, trở kháng loa nhớn quá nên chả có kết quả gì mặc dù em nghe nói rằng trước kia dân quanh khu vực đài phát họ giăng dây đón sóng phát thanh dẫn vào thắp sáng bóng đèn pin. Sau này công an sẽ phạt nặng những ai làm vậy vì làm yếu sóng phát thanh mới chấm dứt đấy. Cái này thì em chỉ nghe thầy kể.