Lính Tây Nguyên ( Phần 4)

[nguyentrongluan]

Ăn theo chuyện của Bao Leo

   Hà Nội - mưa mùa đông 

       Mùa đông có đến quá nửa thời gian là mưa . Những cơn mưa mùa đông quất roi tê tái vào con người . Người càng nghèo thì hưởng cái thứ roi ấy càng nhiều . Có những ngày giá rét mưa châm kim lên đôi tay tê cóng của mấy bà đi chợ sớm . Sát muối lên má những chị những cô bán hoa trên đường Nhật Tân Quảng Bá . Hồ Tây giăng mưa bàng bạc hun hút trong gió , cái gió Hồ Tây trong mưa mùa đông ai mà quên được .
   Mẹ vợ tôi mất đã hai năm . Hai năm nay nhìn mưa mùa đông là nhớ cụ đến não nề .Hồi ấy tôi vẫn đang học trong trường “ Dòng “ bên Cổ Nhuế thì lấy vợ . Nhà vợ bé tin hin ấy thế mà vẫn phải ở nhờ . Chợ Bưởi phiên vào ngày 4 ngày 9 in vào trí nhớ tôi . Tôi đi bộ sang trường từ 5 rưỡi sáng  . Gốc Đề ngã ba rồi dọc lên trên dốc quãng đồn Chó đầy người vạ vật . Họ từ Chèm , Vẽ , Giày Kẻ ...gồng gánh những nong nia thúng mủng , giỏ , rá , rổ dây thừng gióng Dang … cây mía củ khoai đến mấy cây giống mấy khóm hoa …ra phiên chợ . Họ co ro rì rầm , có người hút sòng sọc cái điếu cầy , có người vẽ từng hạt cái bắp ngô nướng tay run lẩy bẩy . Mẹ vợ tôi , tôi gọi là U thì không đi chợ Bưởi . Cụ bán bánh mì bên bến xe Kim Mã .
Càng mùa đông , càng mưa rét bánh bán càng chạy . Ba giờ sáng dậy lục cục hai cái bao tải gấp vào đặt trong cái mủng khẽ mở cửa đi ra . Cả nhà biết , lặng im . Ông bố vợ húng hắng ho ra chiều bà đi tôi biết đấy , còn con dâu trở mình vỗ bèn bẹt vào đít con à à  mấy nhịp rồi ngưng bặt khi tiếng cụ lập bập ra tới bến tàu điện .
Mẹ vợ tôi không đi tàu điện vì phải lấy bánh mì ở cái lò tư nhân dưới làng Đông . Lấy xong rồi ra bến đoạn Tam Đa leo tàu xuống Lapho chèo chéo ngang Bách Thảo ra bến xe Kim Mã . Cứ sáng sớm mưa rét như thế cụ đi một mình . Tôi thấy thân nằm gầm chạn mà để mẹ đi lóc cóc thế không ổn bèn nói để sáng con đưa U đi rồi con về con đi học . Bà cụ chẳng nói năng gì . Thế là cứ sáng sớm tôi đèo cụ đi . Dọc Thụy Khuê gió hun hút , mưa phủ lên mặt đến nỗi bấm vào mũi không thấy đau . Cái bao tải bánh mì buộc một bên , mẹ vợ ngồi một bên cắp cái mủng lục cà lục cục . Mưa cứ phơi phơi , gió hồ Tây càng đêm về sáng càng lạnh hơn thì phải . U tôi suốt dọc đường chả bao giờ nói chuyện . Chỉ đến khi sang đến bến xe Kim Mã đèn điện sáng chưng cụ gọi bà hàng sôi mua hai hào cho tôi mang về cho thằng con trai một tuổi . Có hôm cụ đưa cho tôi 5 hào bảo tôi mua bánh mì của cụ rồi cụ bảo mang về cho thằng Bưởi . À thì ra U tôi muốn tôi mở hàng .

Chiều lạnh , tôi ở trường về gặp cụ dẫm chân đất trên đám lá bàng bết bùn nước ngoài chợ Bưởi . Tôi hỏi U về rồi à ? U ra chợ làm gì thế này ?
Cụ bảo : hôm nay công an họ thu mất thúng bánh vào đồn . U ra nhờ anh Hội con bác Thìn mai sang đồn Kim Mã xin hộ ( anh Hội cũng là công an đồn Bưởi ) . Nhìn cụ lom dom đi trong chiều mùa đông tôi thấy còn lạnh hơn lúc sáng sớm đèo cụ đi trên đường Thụy Khuê rin rít gió   
Hơn ba mươi năm qua đi . Chợ Bưởi xây ba tầng . Đường nhựa to thênh thang . Cây Đề vẫn xum xuê ngay góc ngã ba Thụy Khuê –Lạc Long quân . Cái dốc lên đồn chó bây giờ thấy phăng phẳng hơn  . Chợ phiên nghe đâu cũng vẫn còn nhưng chả thấy những món hàng ngày xưa nữa mà cũng chẳng ai nhớ . Chỉ có hàng lòng lợn trong chợ thấy bảo vẫn đông , và gió mưa mùa đông thì vẫn thế , thâm tái cặp môi học trò chưa đến tuổi bôi son Hàn quốc .
Cứ mưa mùa đông tôi lại nhớ U tôi . Cái bóng cụ xụp nón gù gù cạnh cái cột điện trên bến xe Kim Mã với cái thúng bánh mì đậy bằng bao tải .

[chienc3.1972]

Đọc bài của Luân đen, nhớ Đêm mùa đông Hà Nội.
Tác giả: Kiến trúc sư Hoàng Phúc Thắng, KT14 DHXD Hà Nội. Người hát và tự đệm guytare: Toàn Nguyễn, cựu thủy thủ tàu Viễn dương.

<a href="http://www.youtube.com/watch?v=GM--J7hCM_w" target="_blank">http://www.youtube.com/watch?v=GM--J7hCM_w</a>

Thật hạnh phúc cho em Thư có đức ông chồng yêu quý mẹ vợ thật là sâu sắc.

[sauchinbaymot]

Chuyện chợ Bưởi.

Ra trường, về cơ quan công tác, tôi được phân ở khu tập thể. Ngày ấy mạn Bưởi kể từ dốc Bưởi về phía Tây, phía Bắc còn thưa thớt, lèo tèo, quê quê. Khu tập thể nằm trên con đường lổn nhổn, từ dốc Bưởi hút về phía Tây, đến viện E thì lượn lượn qua Cổ nhuế, Vẽ, Nông lâm, lên phà Chèm, về quê tôi. Căn phòng tôi ở nhìn xuống mặt con đường ấy. Bên kia đường là HTX dệt của làng Nghĩa Đô.

Nhớ là nhớ thế này, nhớ chuyện nhỏ này, nhất là khi mấp mé đông về, se se lạnh, quết quết mấy hạt mưa như mấy hôm nay. Cứ tang tảng sáng, lại nghe tiếng hát ồ ồ, ề ề, chẳng ra bài ra điệu gì ở phía dưới đường, cứ trôi dần từ phía Cổ nhuế về phía dốc Bưởi. Đấy là giai điệu của "thằng Rồ", chẳng ra thơ, chẳng ra hò hát, cứ ồm ồm, nhảy cóc. Tôi đã hé qua cửa sổ, căng tai nghe nhưng không rõ được từ nào. Có vẻ như một bài Đồng giao - Nhưng là Đồng giao của người rồ.

Sớm sớm "Thằng Rồ" đi làm từ tảng sáng. Nhà Rồ ở Cổ Nhuế, nghe nói thế, mà đi từ phía ấy thì chắc là đúng thế. Rồ quãng 18-22 tuổi (khó đoán tuổi ngừoi rồ lắm!). Dáng Rồ cao, nom như cầu thủ bóng rổ. Đông cũng như hè, Rồ chỉ vận chiếc quần đùi, đồng lạnh thì thêm tấm chăn dạ rách, quấn như người Hindu. Chố làm việc của Rồ là chợ Bưởi. Rồ cứ đi tha thẩn trong chợ, chứ cũng không làm giúp người này, người nọ như những người ngớ ngẩn khác. Mà trần trùng trục thế nom cũng hãi, ai dám nhờ. Cứ đi như đi tuần trong chợ, rồi người mua cho, người bán cũng cho, chủ yếu là hảo tâm (Hồi ấy tâm người hảo lắm). Chắc chiều tối Rồ lại theo lối cũ, về nhà, nhưng không biết có ngêu ngao Đồng giao như khi đi không, vì lúc ấy muộn, tôi cũng bận túi bụi nên không khi nào thấy.

Tôi lại nhớ một lần, lần ấy thế này, nhớ mãi. Tôi và mấy người trong phòng ra chợ Bưởi mua chuối đi thăm người ốm. Mặc cả là do mấy bà, mấy thằng tôi giữ xe đạp hoặc ngồi chầu rìa chờ xách chuối. Nải ngon thì đắt, những 4-5 đồng, nải rẻ thì xấu. Ngon mà ít tiền thì lại là chuối rời, vài quả một. Đang vân vê, tính toán thì tôi thấy có ai vỗ vỗ sau vai. Ngước lại nhìn thì ra Rồ. Rồ xin quả chuối. Đã mua đâu mà cho được. Chưa kịp xử lý thì anh bạn cùng đi đã nhanh nhảu nhấc túm chuối 4-5 quả rõ ngon đưa cho Rồ. Tôi bất ngờ, bà chủ hàng chuối còn bất ngờ hơn. "Ơ cái nhà ông này, ...". Anh bạn tôi tưng tửng: "Nó rồ, không cho nó đạp cho mấy cái thì hơn à? Làm phúc làm đức, ăn nên làm ra". Ức quá, bà ấy vứt phạch con dao cắt chuối xuống đất: "Rõ dở hơi, của người phúc ta".

Tôi đi lang thang chân trời góc bể, khi về chẳng thấy Rồ đâu. Bây giờ con đường lổn nhổn ngày xưa ấy thành phố Hoàng Quốc Việt khang trang. Bây giờ, từ nhà tôi ra chợ Bưởi có đến 4-5 cái chợ, chẳng phải ra mãi tận chợ Bưởi mua chuối nữa. Bây giờ, bà bán chuối ngày ấy đã 40-50, phúc đức còn sống thì cũng phải cao tuổi lắm rồi, không biết còn bán chuối không?

    

    

    

[nguyentrongluan]

                 Chuyện ở Chợ Bưởi
                                   ( tiếp chuyện mùa đông Hà nội)



      Năm ấy 1983. Tôi nhớ rõ là vì tôi vừa ra trường đi làm . Tết đến , cả nước đói , súng nổ đì đùng ngoài biên giới cả phía nam và phía bắc . Ra chợ dặt những bộ áo đại cán nhuộm màu xám hoặc những bộ quân phục cũ trên những thân người có khuôn mặt vừa náo nức vừa lo âu . Năm ấy mưa và rét thế . U tôi đi về vừa xuýt xoa : gớm thôi người ta về tết khuân bánh mì đến khiếp . Biết thế sáng nay lấy thêm trăm bánh nữa cũng hết . Rồi đột nhiên bà bảo rét đến thế mà họ chịu khó vác những cành hoa đào đến to , toàn những là bộ đội là bộ đội . Ngồi im nghe mẹ vợ nói tôi biết đó là những chú lính từ biên giới về tết . May mà còn về được sớm đấy , chứ năm ngoái tôi chứng kiến đêm ba mươi vẫn còn la liệt lính ôm ba lô vác cành hoa đào ngồi chờ xe trong lúc giao thừa vắng teo teo . Tết đến trên đầu mà họ buồn rười rượi .

        Chiều ba mươi năm nay , lại một năm vì con nhỏ và cũng kẹt tiền nên đành ăn tết Hà nội . Vợ sai ra chợ mua mấy cành Violet về cắm lẫn mấy bông thược dược cho có tết . Mưa lép nhép . Chợ Bưởi bẩn phè phẹt những lá bánh và lá bắp cải già vương vãi . Người cầm bó lạt giang tước sẵn , người vài bông hoa thược dược , xấp bánh đa nem vài mảnh bóng bì xâu bằng cái lạt lủng lẳng  . Mấy cô gái dưới Thụy ( làng Thụy Khuê ) vừa nhai bỏng ngô vừa ríu rít chuyện gẫu trên tay xách đôi guốc cao gót sơn mài . Mùa xuân đến trên tóc họ trắng như rắc muối những hạt mưa li ti .
Chợ vẫn còn người nhưng thưa thớt . Phiên 29 hôm qua thì ngàn ngạt những người là người . Hôm nay ai lo về nhà nấy để chợ rộng hẳn ra . Dưới gốc đề ngã ba mấy ông già cúp tóc đang chia nhau mấy cút rượu áng chừng nhờ vài mẹ “phe” mua hộ trong mậu dịch . Gió rào  rạt  , những cái lá đề bay ào ạt xuống đường . Thằng “ rồ Cổ Nhuế “đứng co ro nhìn mấy chai rượu của mấy ông cúp tóc . Nó cũng nuốt nước bọt ừng ực !
Tôi ngược lên đầu dốc . Đường trơn lắm . Người ta phải xuống xe mà dắt bộ . Ở đấy có hai cái xe cam nhông quân đội đứng chình ình . Từ xa thấy xe GMC tôi đã thấy thân thương liền ghé lại . Hai chú lái xe áo K82 ngồi xổm hút thuốc . Bốn cô gái cũng mang quân phục đứng nép dưới cây sà cừ môi thâm bẳn lo lắng . Tôi hỏi xe đi đâu hả các bạn ?
Chúng em đơn vị trên Lai Châu cho cắt lá dong về bán lấy thêm tiền sinh hoạt cải thiện cho đơn vị . Mấy cô gái lính trả lời nghèn ngẹn .Thì ra hai xe đầy ắp lá dong bán được non nửa . Hàng còn nhiều quá mà chiều ba mươi tết rồi ai người ta mua ? Nước này đổ đi là chắc . Mấy cô gái nói như xắp khóc , không bán hết thì chết thôi , không hoàn thành nhiệm vụ,  chở về cũng khổ vứt đi cũng chết với thủ trưởng , tết lại chẳng được về . Đêm nay chắc chúng em ăn tết ở dốc Cun Hòa bình rồi …
Gió lại ào ào rít . Lá vàng trên mấy cây sà cừ cổ thụ đầu dốc Bưởi vô tư xà xuống mấy xe lá dong mang nhãn hiệu nhà binh , vương cả trên mũ cối của mấy cô lính lấp ló cái cổ áo thun đỏ co ro vì lạnh .
        Tôi nhặt mấy cành hoa Violet của gánh hoa muộn rồi ra về . Hai cái xe lá dong vẫn đứng đấy . Mấy người lính ngồi tụm sau gốc cây . Chả biết họ trò chuyện gì , đã có cái gì bỏ vào bụng chưa ? mưa rét là đói nhanh lắm . Đi rồi tôi chợt ngoái lại chỗ mấy người lính Lai châu bán lá dong thấy thằng rồ Cổ nhuế đứng dưới cái biển MDQD BA ĐÌNH- quầy Chợ Bưởi   nhìn chăm chăm mấy người lính . Chiều ba mươi tết năm ấy rét thế . Thế mà thằng rồ không thấy rét

[linh71]

Chào bác Luân.Đọc bài của bác, lại nhớ tới mùa đông năm 75 về lại trường đi học. Trên người , ngoài bộ quần áo lính khoác thêm cái áo "đại cán" hai túi mẹ may cho mừng ngày trở về.Rét cắt da cắt thịt. Ngồi học mà răng đánh lập cập. Một tay viết bài, tay kia dúi vào túi quần. Ngày ấy cả nước nghèo.Tối 28 tết ra ga Hàng Cỏ đông không chen được, phải trèo tường phía Trần Quý Cáp, bị bảo vệ đuổi chạy tán loạn...Một thời đã xa nay lại hiện về như mới ngày hôm qua.Kẻ lại cho con mà chúng nó không tin...Cũng thấy buồn.

[sauchinbaymot]

                 Chuyện ở Chợ Bưởi
                                   ( tiếp chuyện mùa đông Hà nội)

      Năm ấy 1983. Tôi nhớ rõ là vì tôi vừa ra trường đi làm .

Bác NTL à, tôi thì lại nhớ lõm bõm thế này: Có một năm, HN sốt lá dong và lạt giang. Thế mà bỗng ở đâu ra một xe 3 cầu biển đỏ, chất ngất lá dong với cây giang tươi xuất hiện ở chợ Bưởi. Người bán, người mua cười sới lới.

Năm sau, đúng một năm sau. Khớp với chuyện của bác thì năm sau ấy là năm 83. Tôi không nhớ chi tiết 2 xe tải lá dong ế, nhưng nhớ như in khi ăn tết ở quê xuống, thấy cả đống những bó lá dong úa vàng chất ở bờ đê, chỗ bây giờ là đường Hoàng Quốc Việt đâm vào đường Bưởi. Nước sông công lính!

Về nhà, kể chuyện lính ế lá dong. Cả nhà cười ngặt nghẽo. Tôi chẳng hiểu vì sao. Cười trên đau khổ người lính. Thì ra trước đó một - hai tết, thằng cháu ruột tôi, là quản lý của đơn vị lính mạn Yên Bái, cũng trúng "quả" gà tết, hẳn một xe. Năm sau, hình như năm 81, quen mui làm 2 xe gà. Phải năm Dậu, người ta kiêng cúng gà. 2 xe gà chạy từ Yên Bái xuôi rồi chiều 30 tết lại ngược, chẳng bán được mấy, lại chết mất vài lồng. Đơn vị ăn thịt gà vật vã mãi quá rằm tháng giêng vẫn chưa vơi. Hóa ra cả nhà cười chuyện ấy. Thế mày bây giờ thằng cháu đã là quan chức to ở tỉnh rồi. Chẳng biết còn nhớ chuyện Nước sông công lính 30 năm trước?

[phas]

                 Chuyện ở Chợ Bưởi
                                   ( tiếp chuyện mùa đông Hà nội)

      Năm ấy 1983. Tôi nhớ rõ là vì tôi vừa ra trường đi làm .

Bác NTL à, tôi thì lại nhớ lõm bõm thế này: Có một năm, HN sốt lá dong và lạt giang. Thế mà bỗng ở đâu ra một xe 3 cầu biển đỏ, chất ngất lá dong với cây giang tươi xuất hiện ở chợ Bưởi. Người bán, người mua cười sới lới.

Năm sau, đúng một năm sau. Khớp với chuyện của bác thì năm sau ấy là năm 83. Tôi không nhớ chi tiết 2 xe tải lá dong ế, nhưng nhớ như in khi ăn tết ở quê xuống, thấy cả đống những bó lá dong úa vàng chất ở bờ đê, chỗ bây giờ là đường Hoàng Quốc Việt đâm vào đường Bưởi. Nước sông công lính!

Về nhà, kể chuyện lính ế lá dong. Cả nhà cười ngặt nghẽo. Tôi chẳng hiểu vì sao. Cười trên đau khổ người lính. Thì ra trước đó một - hai tết, thằng cháu ruột tôi, là quản lý của đơn vị lính mạn Yên Bái, cũng trúng "quả" gà tết, hẳn một xe. Năm sau, hình như năm 81, quen mui làm 2 xe gà. Phải năm Dậu, người ta kiêng cúng gà. 2 xe gà chạy từ Yên Bái xuôi rồi chiều 30 tết lại ngược, chẳng bán được mấy, lại chết mất vài lồng. Đơn vị ăn thịt gà vật vã mãi quá rằm tháng giêng vẫn chưa vơi. Hóa ra cả nhà cười chuyện ấy. Thế mày bây giờ thằng cháu đã là quan chức to ở tỉnh rồi. Chẳng biết còn nhớ chuyện Nước sông công lính 30 năm trước?

anh sauchinbaymot & anh luân ! ở HÀ NỘI từ lâu rồi  , chẳng biết từ bao giờ ? cứ một năm là dong rất đắt ,thì năm kế liền ế sưng ế sỉa đúng
không các anh ?

[nguyentrongluan]

@chienc3: bạn gửi cái clip hay đấy . cám ơn nhé . trốn được trận rét nào hay trận đấy bạn nhỉ . già rồi mới ngấm câu " yếu đừng ra gió "
@ 6971 : chả hiểu do hai thằng mình chăn trâu cua ốc giống nhau ở vùng quê hay không mà nghĩ giống nhau thế bạn . Còn nhiếu chuyện chưa viết ra , mà viết ra thế nào cũng động đến kí ức của bạn . hí hí .
@ Phas : bạn nói đúng đó . Cứ năm nào lá dong đắt thì năm sau sẽ ế . Nước mình nó thế , chứ chả riêng gì lá dong Phas j
@linh71 : Những năm về học lại sau chiến tranh sao mà rét dã man thế  . Chắc hồi ấy đói quá nên rét bạn nhỉ

[baoleo]

@Bác Luân và các bác khác:
Dường như cái se lạnh của Mùa Đông, những hạt mưa mồ côi mùa đông, nó làm chậm lại những sôi sục lo toan của nỗi cơm áo gạo tiền thì phải
Các bác và cả em, khi nhìn những chiếc lá mùa đông xoay trước gió, lại thấy như cuộc đời, và hình bóng trẻ trai của mình, vút bay qua ngang cửa sổ. Và lại hoài niệm, lại nhớ về những năm tháng ngày xưa.
Những năm các bác từ chiến trường trở về, đi học, rồi vật vã với đời thường, để rồi hôm nay, lại có dịp nhớ về quãng thời gian ấy, những tháng năm khốn khó thời bao cấp cuối 7x đầu 8x.
E cũng là người trong cuộc, các bác đã làm em cũng nhớ lại những tháng năm ấy.
Năm 80, em- quân hàm thiếu úy, thủy điện Sông Đà. Bắt đầu tự chịu trách nhiệm trước các quyết định của chính mình: các quyết định dành cho mình, và cho những người xung quanh mình.
Lại sắp Tết, hay là các bác cùng nhớ về những cái Tết thời đó đi nhỉ.

[nguyentrongluan]

               
      Lẫn lộn

Ông Tài 6971 ơi . Hai hôm nay bị đau cái bả vai đánh gió sì sụp mãi nên ở nhà giở quân sử ra ngoay ngoáy . Lại được ông tán vào nên kí ức về chợ Bưởi , kí ức những ngày nằm gầm chạn ùa về . Thế là viết tiếp chuyện chợ Bưởi với ông . Viết rồi thấy khoai khoái đọc lại . Đọc để nhớ cái dốc bụi mù ngày nắng trơn tuột ngày mưa . Nhớ hàng kem mậu dịch , nhớ hàng chục các mẹ nạ dòng làm nghề phe tem phiếu ở gốc đề cổng chợ . Rồi nhớ đến cả cái thằng rồ Cổ Nhuế cao lêu nghêu mà ông nhắc đến . Đọc cười một mình thì đúng lúc vợ bước vào .
- Gớm cháu thì chả rửa ráy cho nó , buông bát là vi tính là tinh ví … Tôi bảo : này em anh đọc cho mà nghe chuyện chợ Bưởi . Vợ tôi im phắt . Vì bà ấy là gái Bưởi . Nhắc đến cái tên ấy là thấy sáng mắt ra , quên phắt cái vụ ca cẩm chồng . Đọc đi xem nào nhanh lên để còn đi tắm .
Tôi đọc lại cái chuyện Chợ Bưởi . Vợ tôi ôm mớ quần áo đứng cạnh nín thinh . Đọc hết câu cuối thấy Thị thở dài : hay thật , nhớ Bưởi quá anh ạ . À mà này thằng này chắc nó cũng phải ở gần chợ Bưởi .
Tôi bảo : Nó ở Cổ Nhuế đấy chứ , em không nhớ nó cứ khoác cái bao tải cao lêu đêu ngoài gốc đề chỗ bán rau đó sao ?
Vợ tôi : Không ! em bảo cái thằng viết cái bài này ấy cơ mà . Còn thằng rồ thì ai mà chả biết .
Ôi thế là tôi và vợ tôi lẫn thằng viết thành thằng rồ và ngược lại . Tôi : À à thằng viết nó cũng rồ rồi em ạ . Vợ tôi ôm mớ quần áo đi ra vừa đi vừa chép miệng . Khổ thật , thương quá nó viết hay thế mà lại rồ mất rồi , thương thật .
Tôi nhìn theo vợ buồn tê tái . Hà nội hôm nay vẫn rét quá bác 6971 nhỉ .?

3/12/12