Giao lưu văn hóa với dân K

[T54b]

nào thiết tới xoài xanh , tìm được chai Mao Đài hic hic sướng vạn lần giống chua ấy .

bác quyenkh không dại đâu. Bác ấy mà tìm đựoc Mao đài thì xoài chua hỏi có còn không

[claymore]

Năm mới,Các bác nhắc đồ chua làm nhợn cả răng!
Kam có đặc sản sầm-lo nấm nấu với gà ăn “bá cháy”.Gà đi bộ thì khỏi chê rồi nhưng loại nấm họ hái trong rừng mới là đáng nói. Tiahien chẳng biết là nấm gì vì trong các loại nấm ở VN ta ăn không thấy thứ nào giống loại nấm này của họ. Nấm có mũ màu trắng sắc xám, đường kính mũ cỡ 2- 3 phân, mỏng hơn loại nấm hương. Họ xé nấm bỏ vào nấu xong nấm có màu trắng đục, rất thơm ngon. Đặc biệt ở khu Ăngko Thum mới thấy nhiều loại nấm này vào mùa mưa.
Sầm-lo có thể tạm dịch là canh tuy chưa đúng hòan toàn! Dạng nửa xào nửa canh, khá đặc như soup.Dĩ nhiên trong sầm-lo có bò-hóc nhưng mùi vị khác hẵn bò-hóc sống. Cũng đa dạng với sầm-lo chu, cá, bò, heo v.v… với các loại rau củ, quả như bầu, bí, dưa chuột, dưa gang… nhưng ghiền nhất vẫn là món nấm mà 30 năm chưa được ăn lại, chẹp!

món em nghiền nhất bên K tới lúc này là Sầm Lo Moan nhưng không nấu với nấm mà nấu với lá chanh Thái - Slek Krouch Serch (phiên âm viết theo tiếng việt là Slat-Kroi-Xay, bạn Camphuchia của em bảo theo tiếng Cam là lá cam cười , lá giống lá bưởi của mình nhưng nhỏ hơn, cây vẫn có trái , gọi là Phleer Krouch Serch , em chưa thấy trái bao giờ) gà , sả , và chanh chỉ đơn giản như vậy nhưng đi quán ăn nào em cũng cố gắng tìm cho bằng được món ấy.
còn mắm Brò-hóc em nghe các anh bảo mùi khó chơi lắm nên tránh xa, thế nhưng hôm ấy đi ăn món nướng
thấy 1 thứ gì đục đục như mắm cá thu, ngửi ngửi thì thấy mùi riềng và phản phất 1 ít mùi như mắm cái mà bị lạt muối em, đánh liều múc 1 chén nhỏ vào bàn, dặn anh em trong bàn thứ này hôi, coi chừng ăn không được thế nhưng cha mẹ ơi chấm 1 miếng ngon thiệt cứ như mắm cá thu thế là cả bàn em từ đầu buổi đến cuối buổi dứt hết 5 chén ( chén nhỏ múc mắm thôi a )
còn 1 thứ này nữa anh nào đã dùng qua chỉ cho em cách chế biến với : là món mắm trứng cá: mùi thì được, béo , bùi nhưng mặn quá, em chế biến bằng cách đánh nhuyễn với hột vịt, thịt heo bằm đem hấp mà sao vẫn mặn.

Xoài bên Cam có lẽ có quanh năm, hầu như dân Cam dùng Xoài xanh nhiều hay sao ý: cá chiên ăn xoài, xoài trộn gỏi, xoài gọt vỏ chẻ như bông sen ( kiểu như chẻ trái cóc của mình vậy ) .... nhưng em thấy ít ai ăn xoài chín mềm

em lọ mọ mọc tiếng Cam với 1 bạn Cam nhưng khi em nói tiếng Campuchia thì bạn ấy bảo phải nói là tiềng Khmer
cho em hỏi là tiếng Khmer của đồng bào ở Trà Vinh, Sóc Trăng có khác nhiều so với tiềng Campuchia hiện tại không ?

[TQNam]

...còn 1 thứ này nữa anh nào đã dùng qua chỉ cho em cách chế biến với : là món mắm trứng cá: mùi thì được, béo , bùi nhưng mặn quá, em chế biến bằng cách đánh nhuyễn với hột vịt, thịt heo bằm đem hấp mà sao vẫn mặn.
Xoài bên Cam có lẽ có quanh năm, hầu như dân Cam dùng Xoài xanh nhiều hay sao ý: cá chiên ăn xoài, xoài trộn gỏi, xoài gọt vỏ chẻ như bông sen ( kiểu như chẻ trái cóc của mình vậy ) .... nhưng em thấy ít ai ăn xoài chín mềm
em lọ mọ mọc tiếng Cam với 1 bạn Cam nhưng khi em nói tiếng Campuchia thì bạn ấy bảo phải nói là tiềng Khmer
cho em hỏi là tiếng Khmer của đồng bào ở Trà Vinh, Sóc Trăng có khác nhiều so với tiềng Campuchia hiện tại không ?

Kiểu chế biến mắm nầy đúng là rất ngon dân Nam cũng hay làm.
Cá kho hay cá chiên dòn mà thêm soài sống bầm sợi nhỏ là bá chấy!

Campuchia là quốc hiệu, Khmer là tên dân tộc nên nói "tiếng Khmer" là chính xác hơn ("nị-dây Khmer" chứ không nói "nị-dây Campuchia), cũng y như nước Việt Nam và tiếng Việt, người Việt vậy, bạn tôi ạ. Còn Cambodia/Cambodge - Cam-bốt là Tây họ gọi theo quốc hiệu thời xưa lúc họ sang xâm chiếm. Dân Khmer Nam bộ nói khó nghe do phương âm.

[minhhieu201B3]

Loại xoài này chỉ lượm những trái chín rụng xuống đất thì mút mới ngon mà thôi.Có 1 bạn mút nhiệt tình quá trái xoài lại nhỏ cái hột vô tình chui luôn vào cổ, anh em xúm lại khuyên " chuyện này chưa ai biết,đừng để dân K biết nó kiện à". Đến bây giờ anh em quây quần nhắc lại chuyện này nó vẩn chửi bình thường

[haanh]

@claymore : hehe thấy mấy thằng quê Trà Vinh nói là không khác gì , tụi nó nói chuyện với dân K giống như người chung 1 nhà . Nghĩ cũng buồn cười , cong top VN mà nói tiếng Việt lơ lớ , tiếng K thì hót như chim 

[binhyen1960]

 Cả đời lính của tôi những ngày tháng bên K sướng nhất là gần một tháng được ở trong thành phố Pnom Penh sau ngày giải phóng , đơn vị đóng quân ngay cổng chính sân bay Puchentong toàn đi nghịch với phá , các kho tàng chui rúc vào lôi đồ ra nghịch cái gì ăn được uống được là tha về , khu vực mình ở khi đó không có dân hay bất kể ai hết toàn lính mình với nhau cả , đồ ăn , hoa củ quả thì nhiều vô kể cứ việc ra vườn mà hái về xào nấu , cà chua đỏ sao nhiều thế , dừa chĩu chịt trên cây , gà cả ngàn con dưới chuồng , lợn heo ủn ỉn đi nghênh ngang trên đường , bò thì phải đi ra xa vài km nữa mới có , những vườn mía sau chùa kho bom ra khoảng 2km chặt thoải mái và rượu Mao đài trong kho ngoài sân bay mang về cả thùng cả thùng , kho đông lạnh đầu sân bay tôm bóc vỏ rồi to bằng cổ chân lính ăn tôm còn nhả bã nhìn thấy tôm là lắc đầu vì ngán , thuốc lá Globe của K vỏ màu trắng lính cho nhau cả kiện to , trà bên VN mang qua khi đó cũng nhiều , tôi cũng không rõ ở đâu ra xong lính cho nhau hàng bọc to uống trà thoải mái không lo hết chỉ có điều nước ở khu vực đó các giếng lại hơi mặn pha trà không ngon , cũng có thể Pốt cho đổ muối xuống những gốc dừa nên chất mặn nhiễm vào đất xuống giếng , khu đó dừa nhiều lắm khi nào muốn ăn dừa chúng tôi ra đường lôi cổ một dân K nào đó về rồi chỉ lên cây dừa cho họ leo cây chứ lính mình có biết trèo cây đâu , hái vài cây rồi cho họ đi , có lần ông dân K sau khi hái dừa xong xin tôi tờ giấy , cũng chỉ ra hiệu bằng tay cả thôi nhưng tôi hiểu họ muốn xin giấy tờ để đi đường nhỡ lính mình có hỏi thì còn có cái mà đưa ra , thấy họ cũng hiền lành cũng trung tuổi rồi nên tôi đưa cho cái ông đó cái vỏ bao thuốc lá Hoa mai thì phải rồi ra hiệu nếu bộ đội hỏi thì đưa ra , ông ta xin mấy quả dừa mang theo chúng tôi cho một chùm thế là ông dân K có vỏ bao thuốc lá của VN trong túi khoác chùm dừa chào chúng tôi hí hửng lên đường .
 Ngày đó sướng thật xong hơi ngắn , giá như dài độ vài năm thì tốt 

[codo]

Campuchia là quốc hiệu, Khmer là tên dân tộc nên nói "tiếng Khmer" là chính xác hơn ("nị-dây Khmer" chứ không nói "nị-dây Campuchia), cũng y như nước Việt Nam và tiếng Việt, người Việt vậy, bạn tôi ạ. Còn Cambodia/Cambodge - Cam-bốt là Tây họ gọi theo quốc hiệu thời xưa lúc họ sang xâm chiếm. Dân Khmer Nam bộ nói khó nghe do phương âm.

Cambodge là xứ bảo hộ của Tây, Kampuchea là tên nhà nước Khmer Đỏ, Cambodia là quốc danh giờ vẫn xài, "Campuchia" là, là, ...tên Việt Nam phiên âm.
Phải không các bác?

[Kon tiahien]

Cả đời lính của tôi những ngày tháng bên K sướng nhất là gần một tháng được ở trong thành phố Pnom Penh sau ngày giải phóng , đơn vị đóng quân ngay cổng chính sân bay Puchentong toàn đi nghịch với phá , các kho tàng chui rúc vào lôi đồ ra nghịch cái gì ăn được uống được là tha về , khu vực mình ở khi đó không có dân hay bất kể ai hết toàn lính mình với nhau cả , đồ ăn , hoa củ quả thì nhiều vô kể cứ việc ra vườn mà hái về xào nấu , cà chua đỏ sao nhiều thế , dừa chĩu chịt trên cây , gà cả ngàn con dưới chuồng , lợn heo ủn ỉn đi nghênh ngang trên đường , bò thì phải đi ra xa vài km nữa mới có , những vườn mía sau chùa kho bom ra khoảng 2km chặt thoải mái và rượu Mao đài trong kho ngoài sân bay mang về cả thùng cả thùng , kho đông lạnh đầu sân bay tôm bóc vỏ rồi to bằng cổ chân lính ăn tôm còn nhả bã nhìn thấy tôm là lắc đầu vì ngán , thuốc lá Globe của K vỏ màu trắng lính cho nhau cả kiện to , trà bên VN mang qua khi đó cũng nhiều , tôi cũng không rõ ở đâu ra xong lính cho nhau hàng bọc to uống trà thoải mái không lo hết chỉ có điều nước ở khu vực đó các giếng lại hơi mặn pha trà không ngon , cũng có thể Pốt cho đổ muối xuống những gốc dừa nên chất mặn nhiễm vào đất xuống giếng , khu đó dừa nhiều lắm khi nào muốn ăn dừa chúng tôi ra đường lôi cổ một dân K nào đó về rồi chỉ lên cây dừa cho họ leo cây chứ lính mình có biết trèo cây đâu , hái vài cây rồi cho họ đi , có lần ông dân K sau khi hái dừa xong xin tôi tờ giấy , cũng chỉ ra hiệu bằng tay cả thôi nhưng tôi hiểu họ muốn xin giấy tờ để đi đường nhỡ lính mình có hỏi thì còn có cái mà đưa ra , thấy họ cũng hiền lành cũng trung tuổi rồi nên tôi đưa cho cái ông đó cái vỏ bao thuốc lá Hoa mai thì phải rồi ra hiệu nếu bộ đội hỏi thì đưa ra , ông ta xin mấy quả dừa mang theo chúng tôi cho một chùm thế là ông dân K có vỏ bao thuốc lá của VN trong túi khoác chùm dừa chào chúng tôi hí hửng lên đường .
 Ngày đó sướng thật xong hơi ngắn , giá như dài độ vài năm thì tốt 

@binhyen1960:  Đọc bài của bác viết, muốn trả lời ngay sao thấy khó?
Nói đểu với Binhyen 1 câu , xin đừng chấp: Bác có SỐ để THẤY nhưng chưa có PHƯỚC để HƯỞNG!
Lý giải:
1-   Dân K vốn 90% Nông nghiệp. Sơn hào hải vị để các quan Angka hưởng nên vừa vào PôchenTông , đ/v Binhyen đã thấy. Tiahien nghe một số bộ đội trước 75 kể: Vào Tân Sơn Nhất lấy cả đống đôla chẳng cần biết “xanh” hay “đỏ” cứ đem ra mà đốt? Một năm sau mới biết mình ngu! Cả đời về già vật lộn trên cánh đồng!!
2-   Luật nhân quả: Mình biết vàng và quý vàng nhưng đã không là của mình thì không được lấy. Một số ae trinh sát khi chết đi để lại cái balô, kiểm ra toàn chứa vàng? Có mang theo được đâu! Thắc mắc hỏi Phiên (Trinh sát kỳ cựu của C21-E747)
3-   “Thời gian sung sướng “ kéo dài lâu chỉ làm bác thêm tổn hại thôi!  Cần gì đến Mao đài bác nhể! Không có tiền mua Mac-ti-ni hay Johnnie Walker thì vài xị đế ngon cũng đâu làm người lính biến chất.
Vài dòng thế thôi, hy vọng bác không trách.

[TQNam]

Campuchia là quốc hiệu, Khmer là tên dân tộc nên nói "tiếng Khmer" là chính xác hơn ("nị-dây Khmer" chứ không nói "nị-dây Campuchia), cũng y như nước Việt Nam và tiếng Việt, người Việt vậy, bạn tôi ạ. Còn Cambodia/Cambodge - Cam-bốt là Tây họ gọi theo quốc hiệu thời xưa lúc họ sang xâm chiếm. Dân Khmer Nam bộ nói khó nghe do phương âm.

Cambodge là xứ bảo hộ của Tây, Kampuchea là tên nhà nước Khmer Đỏ, Cambodia là quốc danh giờ vẫn xài, "Campuchia" là, là, ...tên Việt Nam phiên âm.
Phải không các bác?

Cambodge (Pháp) hay Cambodia (Anh) là tên do người Pháp gọi đất nước nầy, do họ phiên âm từ tên Vương quốc nầy khi đến xâm chiếm chứ người K từ TK 20 vẫn gọi nước họ là Kampuchia. Đây là đoạn trích từ Wiki (Pháp):
Le Cambodge, ou le Royaume du Cambodge selon les usages officiels (en khmer : (...), translittéré : Preăh Réachéanachâkr Kâmpŭchea ou plus communément appelé Srok Khmer, « le pays des Khmers »)... . Tạm dịch nghĩa: Cambodge, hay Vương quốc Cambodge theo tên gọi chính thức, tên theo phiên âm là Preăh Réachéanachâkr Kâmpŭchea hay thông dụng hơn gọi là xrok Khmer, "xứ sở của người Khmer"...

Còn Wiki (Anh) ghi rõ hơn: The Kingdom of Cambodia (pronounced /kæmˈboʊdiə/), formerly known as Kampuchea

Cái ngộ là họ nói với nhau, ghi văn bản quốc tự là Kampuchia nhưng khi giao dịch bằng tiếng Pháp hay Anh thì sữ dụng từ thông dụng với ngoại nhân là Cambodge/Cambodia! Chì có hai thời kỳ họ dùng ngay từ của họ là Kampuchia là thời Khmer đỏ (Kampuchia dân chủ) và thời Heng Xom Rinh (CH ND Kampuchia). Theo giải thích của một anh bạn người K, Kampuchia có nghĩa gốc là Người (kampu) khỏe mạnh (chia). Nếu tôi không lầm thì quốc hiệu Kampuchia chính thức ra đời khi Pháp "trả độc lập" cho nước nầy hồi thập niên 1950, trước hiệp định Genève 1954 về Đông Dương, ông Sihanuk làm quốc vương.

Người K hiểu và phân biệt rất rõ chuyện nầy nên họ vẫn nói (và viết) pro-chia-chun Kampuchia (nhân dân Kampuchia), tức đây Kampuchia (đất nước Kampuchia), pro-têh Kampuchia (nước Kampuchia), phia-xa Khmer (tiếng Khmer), chun-chiết Khmer (dân tộc Khmer). Trong cả ngàn bản lý lịch trích ngang hay sổ lý lịch của các cán bộ từ A trưởng tới D trưởng và tương tương mà ngày xưa tôi được đọc, phần chun chiết (dân tộc) thỉ đều được ghi là Khmer, dù đa số chỉ trình độ cấp 1 mà thôi.

[yta262]

Cambodge là xứ bảo hộ của Tây, Kampuchea là tên nhà nước Khmer Đỏ, Cambodia là quốc danh giờ vẫn xài, "Campuchia" là, là, ...tên Việt Nam phiên âm.
Phải không các bác?

Cambodge (Pháp) hay Cambodia (Anh) là tên do người Pháp gọi đất nước nầy, do họ phiên âm từ tên Vương quốc nầy khi đến xâm chiếm chứ người K từ TK 20 vẫn gọi nước họ là Kampuchia. Đây là đoạn trích từ Wiki (Pháp):
Le Cambodge, ou le Royaume du Cambodge selon les usages officiels (en khmer : (...), translittéré : Preăh Réachéanachâkr Kâmpŭchea ou plus communément appelé Srok Khmer, « le pays des Khmers »)... . Tạm dịch nghĩa: Cambodge, hay Vương quốc Cambodge theo tên gọi chính thức, tên theo phiên âm là Preăh Réachéanachâkr Kâmpŭchea hay thông dụng hơn gọi là xrok Khmer, "xứ sở của người Khmer"...

Còn Wiki (Anh) ghi rõ hơn: The Kingdom of Cambodia (pronounced /kæmˈboʊdiə/), formerly known as Kampuchea

Cái ngộ là họ nói với nhau, ghi văn bản quốc tự là Kampuchia nhưng khi giao dịch bằng tiếng Pháp hay Anh thì sữ dụng từ thông dụng với ngoại nhân là Cambodge/Cambodia! Chì có hai thời kỳ họ dùng ngay từ của họ là Kampuchia là thời Khmer đỏ (Kampuchia dân chủ) và thời Heng Xom Rinh (CH ND Kampuchia). Theo giải thích của một anh bạn người K, Kampuchia có nghĩa gốc là Người (kampu) khỏe mạnh (chia). Nếu tôi không lầm thì quốc hiệu Kampuchia chính thức ra đời khi Pháp "trả độc lập" cho nước nầy hồi thập niên 1950, trước hiệp định Genève 1954 về Đông Dương, ông Sihanuk làm quốc vương.

Người K hiểu và phân biệt rất rõ chuyện nầy nên họ vẫn nói (và viết) pro-chia-chun Kampuchia (nhân dân Kampuchia), tức đây Kampuchia (đất nước Kampuchia), pro-têh Kampuchia (nước Kampuchia), phia-xa Khmer (tiếng Khmer), chun-chiết Khmer (dân tộc Khmer). Trong cả ngàn bản lý lịch trích ngang hay sổ lý lịch của các cán bộ từ A trưởng tới D trưởng và tương tương mà ngày xưa tôi được đọc, phần chun chiết (dân tộc) thỉ đều được ghi là Khmer, dù đa số chỉ trình độ cấp 1 mà thôi.

Người Khmer rất tự hào với tên Kampuchea, thực ra là Kambuja là chữ có nguồn gốc Phạn (gốc chữ Ấn Độ). Vì đây là thời kỳ cực thịnh của người Khmer, xuất phát từ vương quốc tên Kambuja, nguồn http://vi.wikipedia.org/wiki/Bu%E1%BB%95i_%C4%91%E1%BA%A7u_l%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Campuchia. Người Khmer lấy lại tên Kampuchea có liên quan tới thời kỳ huy hoàng xưa, khi vương quốc Kambuja ra đời từ nước Chân Lạp (Chenla) và trước đó là Phù Nam. Trong giai đoạn Phù Nam và Chân Lạp, người Khmer chưa phải là mạnh nhất, nhưng đến thời vương quốc Kambuja nó đã trở thành đế quốc có một tổ chức thủ đô lớn nhất thế giới thời bấy giờ, và cho tới nay cả thế giới vẫn còn thán phục tài năng của người Khmer kể từ khi lập vương quốc Kambuja, khởi thủy từ vua Jayavarman II đóng đô ở đỉnh Núi Hồng (Phnom Kulen) mà các bác đang xem bác Hai Ruộng, Kon Tiahien, Svailo, Haanh, Minhtrang v.v... quần thảo hổm nay.