Tầu ngầm - Chiến hạm của Liên xô và Nga

[daibangden]

"Stoikyi"

Trong thời gian này, Mỹ đã bắt đầu trang bị cho Hải quân của mình và đồng minh các tên lửa chống tàu “Harpoon”. Để trả lời, trên thiết kế mới đã lắp tổ hợp tên lửa phòng không tự vệ “Osa” thay cho pháo tự động AK-630. Do lượng choán nước ban đầu lớn hơn dự kiến, còn tốc độ thấp hơn nên đã có quyết định tiếp tục chế tạo tàu không có trực thăng, chỉ có 2 pháo nhưng sau đó có sự xuất hiện của tổ hợp phòng không mới “Uragan” – đã trải qua các thí nghiệm trên tàu chống ngầm loại lớn “Povorodnưi”. Sau đó, lượng choán nước nước tăng lên hoàn toàn do thay cho 4 “Termit” là việc bố trí 8 tên lửa 3M80 “Moskit”. Để cho tàu trở thành đa năng và có giá thành vừa phải, câu hỏi phát sinh là về trang bị chống ngầm. Bởi vì tàu phải bảo đảm không chỉ việc yểm trợ đổ bộ mà còn bảo vệ quá trình di chuyển. Đài thủy âm “Platina” đã được lắp thay cho ăng ten lai thay đổi độ sâu được để dành cho bãi đáp trực thăng, với khả năng đỗ của trực thăng, không cần hang ga. Thiết bị ngư lôi đã xuất hiện.

Việc thiết kế tàu diễn ra khó khăn, với cân nhắc thay đổi nhiệm vụ, chiến thuật và xuất hiện các loại vũ khí mới trên biển. Hàng nghìn công trình sư đã tính toán từ phương án này đến phương án khác, tính toán các kế hoạch và lập các tài liệu cần thiết để đệ trình lên lãnh đạo cấp cao. Phiên bản này đến phiên bản kia đã bị đưa vào thùng rác, còn triển vọng về thiết kế tàu mới trở nên không rõ ràng. Đã qua các dòng Thiết kế 1134B, thiết kế 1164 được phê duyệt, Thiết kế 1155 cũng được phê chuẩn – toàn bộ các tàu này có thể sử dụng trong nhiệm vụ hỗ trợ bảo đảm yểm trợ đổ bộ - câu hỏi được đặt ra theo quy luật về sự hợp lý trong chế tạo thêm một lớp tàu nữa, về nhiệm vụ hẹp hơn nhưng gần với các thông số kỹ chiến thuật của các tàu chống ngầm cỡ lớn.

Nhưng tất cả đã bị thay đổi – trong cuộc họp khẩn cấp của Phòng thiết kế Phương Bắc đầu năm 1973, S.G.Gorshkov đã ra lệnh thiết kế, nhưng với thiết bị nồi hơi tuabin. Những lập luận của ông đã dẫn đến việc lắp thiết bị tuabin khí cho Hải quân Liên Xô, không thể bảo đảm bằng các tuabin trong toàn bộ chương trình đóng các tàu mới, còn việc giải thể xưởng tuabin hơi nước ở xưởng Kirov là phi lý. Ngoài ra, trong trường hợp gặp khó khăn với nhiên liệu diezen trong Hải quân, các tàu thường xuyên sẽ sử dụng dầu mazut hoặc thậm chỉ cả dầu thô.

[daibangden]

"Bezuprechnưi"

Các tua bin hơi nước có thể cung cấp, theo so sánh với các thiết bị tuabin khí đang có, mặc dù khối lượng lớn hơn, nhưng đồng thời công suất cũng tăng lên – trong trường hợp phiên bản với các tuabin khí có công suất hơn 90 000 sức ngựa, và giải phóng khối lượng khói lớn. Trong nguyên tắc, các vấn đề đặc biệt không xuất hiện – tăng cường tính năng của thiết bị nồ hơi trên cơ sở bơm tăng áp không khí tới buồng đốt của nồi hơi với sự tận dụng độ ấm trong tuabin tăng áp được xử lý trên Thiết kế 1134A. Nhưng đã gặp phải trên thiết bị nồi hơi tuabin trong các bước tăng cường và nâng cấp tiếp theo, còn các nồi hơi được chế tạo thẳng dòng. Đồng thời với thiết bị tuabin nồi hơi, Bộ Tư lệnh đã quyết định tăng cường lượng choán nước của tàu đang được thiết kế lên 1000 tấn.

Hệ thống xử lý nước của các tàu khu trục Thiết kế 956 đóng vai trò sống còn trong việc kéo dài thời gian phục vụ của toàn bộ tàu trong Thiết kế. Các nồi hơi mới trong thiết bị tuabin nồi hơi yêu cầu chất lượng nước lọc một cách đặc biệt theo sự chứa ô xy. Nhưng hệ thống nước lọc vẫn còn “mở” (tiếp xuc với không khí trong khí quyển), vì thể, hệ thống xử lý nước theo dự kiến của các công trình sư không bảo đảm yêu cầu chất lượng nước, và dẫn đến việc các nồi hơi sẽ bị hỏng nhanh chóng. Các tàu khu trục với các nồi hơi không hoạt động đã được đưa vào sửa chữa. Kinh nghiệm khai thách sử dụng nặng nhọc các tàu với nồi hơi áp suất cao đã chỉ ra rằng Hải quân để chuyển các nồi hơi này cần kỹ thuật và tổ chức sản xuất nhỏ.

[daibangden]

"Bezuprechnưi"

Do cơ sở này, đã tiến hành lấy thân tàu chống ngầm loại lớn Thiết kế 1134A. “Moskit” và “Yragan”, pháo 130mm và pháo tự động 30mm, trực thăng, các thiết bị ngư lôi và thiết bị phóng bom chìm từ các thiết kế trước, đài thủy âm mới “Polinom” bị loại bỏ. Tốc độ giảm xuống 33 hải lý.

Việc thiết kế được thúc đẩy và Thiết kế 956 cuối cùng từ tàu yểm trợ đổ bộ đã trở thành tàu khu trục đa năng do chương trình chế tạo thế hệ tàu khu trục mới ở Mỹ - lớp DD964 “Rumond D.Spruance” – lớp tàu đa năng đầu tiên của Hải quân Mỹ (tàu đầu tiên khởi công năm 1972).

Để đóng các tàu khu trục mới ở xưởng đóng tàu Leningrad mang tên A.A.Zhdanov, ở Phòng thiết kế đã xây dựng “Các vị trí cơ bản về kỹ thuật và tổ chức đóng tàu”. Tàu được chia thành 9 khu vực đóng và 9 khối đóng. Việc đóng tàu được tiến hành tuần tự trên ba khu vực.

Tháng 8 năm 1973, việc thiết kế kỹ thuật đã được bảo vệ trước Cục trưởng Cục đóng tàu Hải quân. Năm 1974, theo sự hiệu chỉnh thiết kế kỹ thuật đã được phê duyệt, việc thiết kế các tài liệu đã được bắt đầu, còn năm 1976, bắt đầu khởi công tàu đầu tiên (khi đó dự định đóng 32 tàu).

[daibangden]

Việc khởi công tàu đầu tiên – “Sovremennưi” vào mùng 3 tháng 3 năm 1976. Việc chế tạo thân tàu được thực hiện trên khu vực đầu tiên của âu tàu mở, còn trên hai nhà triền đóng thực hiện việc đóng tải và lắp ráp các nồi hơi hơi nước, các máy móc chính và hỗ trợ, thiết bị ổn định độ lặc và các trang bị kích thước lớn; lắp thượng tầng, kéo dây cáp, phân chia các phòng…. Thân tàu được dồn lại theo cách l

"Boevoi"

[daibangden]

Đến năm 1991, xưởng đã đóng và bàn giao cho Hải quân 14 tàu Thiết kế 956. Việc đóng tàu được tiếp tục và sau năm 1991, lớp tàu được hạn chế ở tàu thứ 19. Đến năm 1995, thêm 4 tàu nữa được đóng thành công, hai tàu cuối cùng được đóng ở xưởng “Xưởng tàu Bắc” (trước đó mang tên A.A.Zhdanov) cho Trung Quốc.

"Boevoi"

Theo phân loại sau cùng, được tiếp nhận vào Hải quân Liên Xô năm 1977, tàu có tên gọi tàu khu trục hạng 1. Tên gọi sau cùng của tàu được xác định bởi khả năng thực hiện vụ tấn công bằng tên lửa vào các tàu nổi của địch, khả năng yểm trợ hỏa lực đổ bộ, đòng thời nhiệm vụ phòng không, chống ngầm cho tàu và tàu vận tải.

[daibangden]

Lịch sử chiến đấu

"Boevoi"

Trong số 14 tàu khu trục Thiết kế 956 được bàn giao cho Hải quân đến mùng 8 tháng 12 năm 1991, 8 tàu (“Sovremennưi””, “Otchayannưi”, “Otlichnưi”, “Bezuprechnưi”, “Okruwlionnưi”, “Gremyasyi”, “Ractoropnưi” và “Bezyderzhnưi””) đã nằm trong biến chế lữ đoàn tàu khu trục thứ 56 thuộc Hạm đội Biển Bắc Hải quân Liên Xô, 6 tàu khác (“Osmotritelnưi”, “Boevoi”, “Stoikyi”, “Bưstrưi”, “Burnưi”,  “Bezboyazennưi”) nằm trong biên chế các lữ đoàn khác thuộc Hạm đội Thái Bình Dương (chủ yếu trong biến chế lữ đoàn tàu tên lửa số 175).

Trong thời gian phục vụ trong Hải quân Liên Xô, các tàu khu trục Thiết kê 956 được tiếp nhận tham gia tích cực trong phần lớn thời gian trực chiến và các cuộc tập trận của Hải quân như “Okean-83”, “Atlantika-84”, “Zapolyare-84”, “Eskadra-84”, “Monkada-85”….. Các tàu đã thực hiện việc giám sát các cuộc tập trận của Hải quân NATO ở biển Na Uy và Địa Trung Hải, theo dõi các cụm tàu chiến và tàu sân bay của Mỹ và Anh. Ngoài nhiệm vụ chiến đấu, các tàu khu trục Thiết kế 956 còn thực hiện nhiệm vù thời bình bằng các chuyến viếng thawmg chính thức và hữu nghị tới các bến cảng của hàng loạt quốc gia: Algieri, Việt Nam, Cộng hòa dân chủ Đức, Hy Lạp, Ai Cập, Ấn Độ, Trung Quốc, Cuba, Libia, Siry, Mỹ, Cộng hòa Liên Bang Đức, Nam Tư, các nước Châu Phi… dưới lá cờ Hải quân Liên Xô.

[daibangden]

"Boevoi"

Việc Liên Xô tan rã đã ảnh hưởng trầm trọng (rút ngắn 20 lần) các đơn đặt mua của Nhà nước cho Hải quân, bao gồm cả việc đóng các tàu mới cũng như sửa chữa các tàu đang ở trong biên chế. Việc không có tài chính đã ảnh hưởng tới các tàu Thiết kế 956: việc đóng các tàu mới bị dừng lại (chỉ hoàn thiện nốt các tàu đã được khởi công), còn việc sửa chửa căn bản và trung tu các tàu đã được đóng bị hoãn lại hoặc hầu như không được thực hiện. Vấn đề này, đồng thời với các vấn đề về khai thác sử dụng thiết bị nồi hơi tuabin đã dẫn tới số lượng lớn các tàu Thiết kế 956 chỉ phục vụ trong biên chế ít hơn 10 năm, mặc dù thời gian tính toán dự kiến là trên 20 năm. Như vậy, tổng cộng 5 năm khai thác sử dụng tàu khu trục “Stoikyi”, “Okrưlionnưi” – 6 năm, “Bezyderzhnưi” và “Osmotritelnưi” – 7 năm, “Bezuprechnưi” và “Gremyasyi” – 8 năm, “Bưstrưi” và “Bezboyazennưi” – 9 năm. Tổng cộng, đến năm 2002, trong số 17 tàu khu trục được đóng cho Hải quân Liên Xô và Nga, trong biên chế thực tế chỉ còn 5 tàu: “Boevoi”, “Burnưi”, “Bespokoinưi”, “Nastoichivưi” và “Besstrashnưi”, các tàu còn lại hoặc bị tháo dỡ lấy kim loại hoặc đưa vào lực lượng dự bị hoặc bảo trì.

[daibangden]

Sau năm 1991, việc khai thách sử dụng các tàu khu trục 956 bị rút ngắn lại nhiều lần và trong biên chế Hải quân Nga, các tàu này đã tham gia một vài lần ra khơi phục vụ chiến đấu. Tháng 12 năm 1995 – tháng 3 năm 1996, tàu khu trục “Besstrashnưi” trong biên chế đội tàu (Tàu tuần dương hạng nặng chở máy bay “Admiral Kuznetsov”, tàu ngầm nguyên tử “Volk”, tàu tuần tra “Pưlkyi”, 3 tàu chở dầu và 2 tàu kéo cứu nạ) làm nhiệm vụ trực chiến ở biển Địa Trung Hải và Đại Tây Dương với cuộc viếng thăm các bến cảng Tunidi, Siry và Malta.

"Sovremennưi"

Từ 17 tháng 2 đến 30 tháng 4 năm 1977, tàu khu trục “Nastoichivưi” trong biên chế Hạm đội Baltic dưới sự chỉ huy của Chuẩn Đô đốc V.N.Apanovich đã hoàn thành cuộc hành quân tới phía nam Đại Tây Dương và Ấn Độ Dương theo hành trình Baltic – Abu-Dabi – Saimonstaun – Keiptaun – Baltic. Việc các tàu tham gia triển lãm vũ khí quốc tế ở Abu-Dabi đã mang lại khả năng ký kết các hợp đồng mua bán 2 tàu khu trục Thiết kế 956-E.

"Sovremennưi"

Tháng 9 – 10 năm 2004, tàu khu trục “Admiral Ushakov” (“Besstrashnưi”) trong biên chế đội tàu (Tàu tuần dương hạng nặng chở máy bay “Admiral Kuznetsov”, tàu tuần dương tên lửa “Piot Đại đế”, tàu tên lửa “Marshal Ustinov”, 2 tàu chống ngầm loại lớn, tàu chở dầu và 2 tàu kéo) đã tham gia tập trận ở biển Bắc và Đông Bắc Đại Tây Dương.

[daibangden]

Một số hình ảnh các tàu khu trục Thiết kế 956:

"Sovremennưi"


"Bezuderzhnưi"


"Otchayannưi"


"Otlichnưi"

[daibangden]

"Rastropnưi"


"Gramyasyi"


"Osmotritelnưi"


"Burnưi" phóng tên lửa "Moskit"