Tầu ngầm - Chiến hạm của Liên xô và Nga

[daibangden]

Lịch sử chiến đấu

Hạm đội Phương Bắc

“Gremyasiy” (“Vang dội”)

Rất nhanh chóng sau khi gia nhập biên chế, tàu khu trục “Gremyasiy” đã di chuyển theo hướng biển Trắng – Baltic tới biển Bắc tháng 9 năm 1939 và mùng 8 tháng 11 đã tới Bắc Cực. Trong thời gian chiến tranh với Phần Lan, tàu đóng vai trò tuần tra và hộ tống vận tải, không trực tiếp tham gia chiến đấu. Từ tháng 11 năm 1940 tới tháng 5 năm 1941, tàu đã được đưa vào sửa chửa bảo trì và tới thời điểm nước Đức phát xít tấn công, nó đang ở trong tình trạng tốt.

Đêm 22 tháng 6 năm 1941, lúc 1 giờ 30 phút, hạm đội nhận nhiệm vụ chuẩn bị số 1 và “Gremyasiy” theo kế hoạch triển khai đã di chuyển nhanh chóng từ Bắc cực tới vùng vịnh Vaeng. Ở đây, trong ngày thứ hai của chiến tranh, lần đầu tiên tàu khai hỏa vào các máy bay Đức tấn công nó. Ngày 24 tháng 6, tàu khu trục tham gia cuộc hành quân đầu tiên – hộ tống cac tàu vận tải “Mossovet” và “Tsiolkovskiy” từ Murmansk tới Titovka. Tới giữa tháng 8, “Gremyasiy” đã hoàn thành chuyến đi biển ngắn ngày và đỗ ở Vaeng. Trong thời gian đó, tàu phải chịu hơn 20 cuộc tấn công đường không, ngày 14 tháng 7, pháo phòng không 45mm đã bắn trúng động cơ máy bay ném bom của Đức, còn sau đó một ngày, cùng với đại đội pháo bờ biển đã bắn rơi máy bay của quân Phát xít, ghi nhận chiến công đầu tiên.

Ngày 18 tháng 8, “Gremyasiy” đã tới Murmansk, nới nó được tăng cường vũ khí phòng không: bổ sung 2 pháo 45mm bán tự động và cặp pháo 37mm 70-K: một trên khu vực sau ống khói, khẩu còn lại – trên thượng tầng. Trong thời gian hoạt động ở đây, ngày 22 tháng 8, tàu đã bị không kích và nhận những vết thương đầu tiên. Từ những sự chấn động được tạo ra bởi 8 quả bom 250kg (cách thành tàu 10 – 15 mét), trên tàu khu trục đã mất pháo 45mm ở bên phải, hai máy đo xa DM-4, máy ngắm dẫn bắn trung tâm, trong một vài vị trí, của ống cứu hỏa và đường ống dẫn nước đã bị nứt, các anten bị cắt đứt và bóng đèn thiết bị vô tuyến bị vỡ. Bốn ngày sau, tàu khu trục lại tiếp nhận một “trải nghiệm” nữa. Tàu được sửa chữa một cách khẩn trương và có mặt trong thành phần hô tống trên biển, khi nhận được thống báo về các tàu ngầm phóng lôi của kẻ thù tấn công trạm tiếp tế không quân trên biển “Maria Ulyanov” của Hạm đội biển Bắc. “Gremyasiy” phối hợp với các tàu khu trục “Uritskiy” và “Kuybyshev” hướng về phía đông. Khi vụ nổ ngư lôi phá vỡ mạn tàu Kildin, “Gremyasiy” và “Gromkiy” đã nhanh chóng lao tới khu vực chiến sự.

[daibangden]

Với những nỗ lực lớn “Uritskiy” đã thành công trong việc kéo trạm cung cấp, nhưng việc di chuyển diễn ra rất chậm. Người Đức không tận dụng được điều đó. Trong thời gian 4 tiếng, các tàu Liên Xô đã phải hứng chịu những cuộc tấn công trên không liên tục. “Gremyasiy” luôn phải tránh né các quả bom bằng sự cơ động phức tạp. Khi đó, đạn pháo 45mm trực xạ của tàu đã bắn rơi một “Junkers-88”, mặc dù kinh nghiệm đối đầu với các máy bay ném bom bổ nhào của các thủy thủ trên tàu khi đó thực tế gần như bằng 0. Việc tiêu thụ đạn trong ngày đó là 55 viên 76mm, 138 viên đạn 45mm và 265 viên đạn 37mm, đồng thời 328 viên đạn 12,7mm. Từ các vụ nổ gần của bom, thân tàu khu trục chịu rất nhiều vết lõm, một quả bom chìm nhỏ đã trúng tàu và làm hỏng thiết bị phun khói. Theo tính toán, nếu quân Đức ném khoảng 50 quả bom khối lượng từ 100 đến 250kg, có thể khẳng định rằng, tàu khu trục sẽ bị đánh đắm một cách dễ dàng. Tàu tiếp tế đã di chuyển thành công tới Terberka.

Tháng 9, “Gremyasiy” đảm nhiệm vai trò chính trong việc rải (thiết lập) các bãi mìn phòng thủ, còn tới cuối tháng, tàu đã bốn lần thoát khỏi sự tầm bắn từ các trận địa của lục quân đối phương trên bờ biển. Tổng cộng, tàu khu trục đã rải 194 mìn KB-3 và bắn hơn 300 viên đạn nổ và nổ - nổ mảnh 130mm. Ngày 10 và 11 tháng 9, sau khi tới gần vị trí rải mìn, tàu đã mất hai tấm kính chắn – có thể là thất lạc (rơi) trên đất liền.

Tới cuối năm “Gremyasiy”, khi đó đang hoạt động ở Vaeng, vùng cực Bắc và Murmansk, nhiều lên thoát khỏi tầm tấn công của kẻ thủ, có nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu, các nồi hơi được làm sạch gấp đôi. Chiến dịch đáng chú ý nhất của tàu – bắn phá cảng Varde của kể thù dược thực hiện vào đêm từ 24 đến 25 tháng 11 cùng với tàu khu trục “Gromkiy” và liên lạc với người Anh (tàu tuần dương “Kenia” và 2 tàu khu trục). Trong 6 phút, “Gremyasiy”, ở đạt tốc độ 21 hải lý đã bắn 87 phát đại bác 130mm. Sau khi có sự bắn trả từ các trận địa phòng thủ bờ biển, các tàu Liên Xô đã quay trở lại để tránh bị bắn trúng.

Năm 1942, lần thực hiện nhiệm vụ chiến đấu của “Gremyasiy” (24 – 28 tháng 1) đã gắn liền với những tai nạn không dễ chịu. Ba lần vỡ ống dẫn khí của tủ lạnh chính, dẫn tới sự thay nhau ngừng hoạt động của các nồi hơi. Khi bật nồi hơi số 2, do sự xung kích thủy lực tích tụ trong ống ngưng đã xảy ra tai nạn của tuabin bên phải do áp suất cao. Do di chuyển với tốc độ 20 hải lý, tàu bị rung lắc mạnh cho tới khi cập cảng trong 14 giờ 10 phút. Tuabin bị hư hỏng nghiêm trọng và việc khôi phục sửa chữa với sự hỗ trợ của những thợ lành nghề thuộc xưởng số 104 đã diễn ra trong 15 ngày.

Ngày 21 tháng 2, tàu khu trục trong thời gian 3 tiếng đã bắn phá trận địa của đối phương từ vịnh Ara, 121 viên đạn 130mm đã được bắn. Còn từ tháng ba, nhiệm vụ chính của “Gremyasiy” là hộ tống các đoàn tàu vận tải.

[daibangden]

Các chiến dịch đã được thực hiện trong những điều kiện thời tiết phức tạp. Ngày 14 tháng 3, “Gremyasiy” với tốc độ thấp đã vượt qua một số khu vực băng dày đặc và trung ngày này lần đầu tiên tân công tàu ngầm của địch (đã thả 3 bom chìm). Ngày 22 tháng 3, trong thời gian phối hợp hộ tống QR-9, tàu khu trục đã trúng bão cấp 8. Hàng loạt các vết thương trên thân tàu đã xuất hiện từ sóng xung kích. Trong đó, tấm boong trên đã bị rạn nứa ở khu vực khung thứ 119 (độ hở khi lắc lên 3mm), vết nưats trong vỏ lò hơi xuất hiện trên khung số 75, đường ống nước uống bị vỡ. Do tuyết thổi mạnh và dày đặc, các tàu vận tải và hộ tống mất liên lạc với nhau. Ngày 24 tháng 3, “Gremyasiy” quay trở lại căn cứ, nhưng sau đó 4 ngày, cùng với “Sokrushitelhiy” (“Tiêu diệt”) cùng tàu khu trục Anh một lần nữa ra biển để gặp đoàn hộ tống – tàu RQ-13 đi từ Anh.

Ngày 29 tháng 3, đoàn tàu hộ tống lại chịu sự tấn công của tàu khu trục Đức. “Sokrushitelniy” đã bắn thành công một vài loạt đạn, còn “Gremyasiy” được tiếp nhận tham gia trận đấu pháo trong tầm nhìn rất hạn chế. Đến chiều, các tàu khu trục đã nằm trong khu vực dày đặc băng.

Tới ngày sau, gió tăng lên tới cấp 7 – 8. Lúc 19 giờ 16 phút, ở vùng nước sâu Kildin, mặc dù thời tiết rất xấu, người phát tín hiệu với “Gremyasiy” ở tầm xa gần 10kBt (?) đã phát hiện ra tàu ngầm, có nhiệm vụ cảnh giới, ngăn chặn đoàn tàu hộ tống gần cửa vào vịnh Kolskiy. Tàu khu trục trên tốc độ 20 hải lý lao nhanh tới khu vực có đối phương và thả xuống khu vực tàu hiện diện tàu ngầm 9 bom chìm lớn và 8 bom nhỏ. Tới thời điểm tấn công “Gremyasiy” đã bị vùi trong sóng và đỉnh của nó tràn lên cầu di chuyển của tàu. Một chỉ huy gần pháo 130mm thứ hai đã bị đánh xuống thành tàu, còn dưới sức nặng của khối lượng sóng nước lớn, các cột chống của boong mũi đã bị võng xuống. Tuy nhiên, cuộc tấn công đã thành công: trên mặt nước nổi lên các vệt dầu, các mảnh vỡ, túi xách của người Đức. Sau chiến tranh, theo các tài liệu Đức, tàu ngầm U-585 đã bị tiêu diệt.

Từ mùng 10 đến 13 tháng 4, “Gremyasiy” cùng với “Sokrushitelniy” và các tàu Anh hộ tống tàu vận tải QR-10. Ngày 11 tháng 4, lúc 14 giờ 15 phút, các tàu vận tải bị tấn công bởi các máy bay “Luftwaffe”. Khi nhấc đầu lên sau khi bổ nhào, một trong số các “Junker” đã bị bắn trúng bởi đạn bắn thẳng từ pháo 45mm trên “Gremyasiy”. Còn sau nửa tiếng, trong thời gian cuộc tấn công lần thứ hai, các xạ thủ phòng không của tàu khu trục đã ghi nhận vào kết quả thêm một J-88 nữa. Tổng cộng trong ngày, theo các máy bay của Đức ghi nhận, đã có 49 phát 76mm, 66 viên 45mm, 73 đạn 37mm và 178 mảnh đạn 12,7mm hướng về phía chúng.

Gần như toàn bộ tháng 4, “Gremyasiy” ở trên biển. Ngày 16 và 17 tháng 4, tàu hai lần tấn công các tàu ngầm Đức một cách không thành công (thả 7 bom chìm). Ngày 30 tháng 4, tàu khu trục cùng với “Sokrushitelniy” tham gia bảo vệ tàu tuần dương Anh “Endinburg”, bị tấn công bằng ngư lôi từ tàu ngầm Đức U-456. Tuy nhiên, việc thiếu nhiên liệu đã bắt buộc các tàu khu trục Liên Xô quay lại căn cứ vào đêm mùng 1 tháng 5. Trong ngày sau, “Gremyasiy” một lần nữa ra khơi hỗ trợ tàu tuần dương, nhưng đã muộn: “Endingburg” đã bị các tàu khu trục “Krigsmarine” đánh đắm. “Gremyasiy” quay lại Vaeng, nhưng tới mùng 4 tháng 5 lại ra khơi một lần nữa để gặp đoàn tàu vận tải RQ-15. Cũng trong ngày này, tàu đã tấn công tàu ngầm Đức bằng hàng loạt 19 bom chìm (10 B-1 và 9 M-1). Từ trên tàu đã quan sát được vụ nổ lớn, trên mặt nước xuất hiện những bóng khí lớn và dầu, nhưng sau chiến tranh, tài liệu của phía Đức về tàu ngầm không được khẳng định.

Mùng 7 tháng 5 “Gremiyasiy” đã bắn vào trận địa đối phương từ vịnh Vichana. Vụ bắn phá được thực hiện với sự hỗ trợ của trạm hiệu chỉnh trên bờ. Tổng cộng có 238 phát đạn 130mm được bắn đi.

[daibangden]

Từ mùng 9 tháng 5 dến 27 tháng 6 năm 1942, “Gremiasiy” đã được đưa vào sửa chữa, được thực hiện bởi các thợ lành nghề ở xưởng số 104. Trong quá trình sửa chữa, ngày 15 tháng 6, các pháo 45mm bán tự động được thay bằng pháo tự động 37mm, còn thượng tầng mạn tàu được lắp bổ sung 2 súng đôi 27mm “Colt – Browning” với sự làm mát nòng bằng nước.

Mặc dù trong các công việc sửa chữa, tàu gần như mỗi ngày vẫn phải đẩy lùi các cuộc tấn công trên không. Trong thời gian đó, các súng phòng không của tàu khu trục đã bắn rơi 3 máy bay J-87 và gây ra nhiều thiệt hại cho đối phương, trong đó, ,mùng 1 tháng 6, một trong số các “Junker” đã trúng đạn bắn thẳng từ pháo 76mm, trên máy bay ném bom đã kích nổ cơ số đạn không được sử dụng và phá hủy máy bay ngay lập tức. Bằng cách này, khi đó các thủy thủy Liên Xô đã lần đầu tiên tiếp nhận cách phòng không bằng pháo 130mm B-13.

Tới cuối tháng 6, “Gremyasiy” một lần nữa tham gia bảo vệ đoàn tàu hộ tống. Đêm mùng 10 tháng 7, tàu cùng với “Solrushitelniy” và “Grozny” đã thực hiện các tàu vận tải đơn bị tách rời khỏi đoàn RQ-17, bị tấn công bởi 4 máy bay ném bom J-88. Hai trong số đó đã lựa chọn tấn công “Gremyasiy” – bốn quả bom đã nổ trên mặt nước ở khoảng cách 4 – 5 mét từ thành bên trái. Do chấn động, la bàn con quay, máy đo xa DM-4 số 2 đã bị hỏng, ống bơm lưu thông bị nứt. Sau đó, sự điều khiển tàu được thực hiện theo la bàn từ. Buổi chiều trong ngày, tàu quay lại Vaenga.

Trong thời gian hai tuần, “Gremyasiy” đã thả neo ở bãi đỗ Vaenga, chống chọi lại các cuộc tấn công hầu như diễn ra hàng ngày của các máy bay “Luftaffe”. Ngày 23 tháng 8, một trong số các xạ thủ đại liên của tàu khu trục trong trận đánh ác liệt đã treo băng đạn của súng 12,7mm “Colt” lên máy do xa DM-3 ở mạn tàu và đã trúng 10 mảnh đạn 12,7mm, toàn bộ khí tài bị phá hủy.

Từ 25 đến 28 tháng 8, “Gremiasiy” làm nhiệm vụ hộ tống tàu “Dicson tới vùng Đất Mới, còn khi quay về tới giữa tháng 9 đã đỗ ở Rost, làm sạch sự kiềm hóa nồi hơi, đồng thời thực hiện vai trò phòng không, trong hệ thống phòng không ở Murmansk. Ngày 5 tháng 9, các súng phòng không trên tàu cùng với các đại đội bờ biển đã khai hỏa một cách bất ngờ vào nhóm máy bay ném bom được hỗ trợ bằng các máy bay khu trục bay trên Murmansk, tiêu diệt 3 “Junker”. Các máy bay Đức điên cuồng ném tới tàu khu trục 12 quả bom, nhưng chúng đều rơi cách xa tàu ngoài 50 mét và không gây một chút nguy hiểm nào cho tàu.

[daibangden]

Nhưng, thủy thủ đoàn của tàu khu trục đã thể hiện khả năng chiến đấu thành công nhất sau đó hai tuần trên biển khởi, trong thời gian hộ tống đoàn tàu RQ-18. Ngày 18 tháng 9, vào 10 giờ 35 phút, trên khu vực đất mũi Kanin Nos, đã cố gắng tránh khỏi cuộc tấn công gần như đồng thời của 18 máy bay phóng ngư lôi trên tầm thấp (6 – 10 mét). Các quan trắc viên từ “Gremyasiy” đã phát hiện ra kẻ thù ngay lập tức. Và các khẩu pháo 130mm trên tàu đã chứng tỏ khả năng phòng không tuyệt vời của chúng. Tàu hộ tống đã khai hỏa bằng mọi loại vũ khí. Kết quả là trong số 60 máy bay ném bom của Đức (39 He-111, 19 J-88 và một số máy bay bốn động cơ “Fokke – Wolf” FW-200), thực hiện cuộc tấn công đoàn hộ tống theo hai lớp, 15 bị bắn rơi, trong đó 3 chiếc từ “Gremyasiy”. Trong khi đó, đoàn vận tải chỉ mất một tàu vận tải – “Kentukky”, bị trúng ngư lôi từ “Heinkenl”. Số lượng đạn đã bắn từ “Gremyasiy”: 72 đạn 130mm, 145 đạn 76mm, 1494 đạn 37mm và 1704 viên đạn đại liên 12,7mm.

Trong thời gian chiến đấu, “Gremyasiy” không bị thương và trong ngày hôm sau đã vướng phải bão cấp 8 và nhận hàng loạt thương tích (boong trên bị nứt ở khu vực khung số 173, trên phần trước ở boong mũi…). Ngày 20 tháng 9, tàu khu trục cùng với các tàu vận tải đã tới Archangel, còn sau đó 2 ngày rời khỏi cảng, tới vùng cực. Ngày 14 tháng 10 dưới lá cờ của Tư lệnh Hạm đội – Đô đốc A.G.Golovko, tàu ra khơi để gặp các tàu tới từ Viễn Đông: tàu chỉ huy “Baku” và các tàu khu trục “Razymnyi” (“Khôn khéo”) và “Razyarennyi” (“Giận dữ”).

Ngày 21 tháng 10, “Gremyasiy” một lần bị gặp bão và mất hai mũi cuộn (mới được lắp đặt), đồng thời miếng đệm ở mạn tàu với cơ số đạn mang theo. Trong các hải trình tiếp theo, tàu khu trục còn bị nặng hơn. Ngày 30 tháng 10, một cơn bão cấp 7 với tuyết dày đặc và tăng cường mạnh hơn vào buổi chiều. Độ nghiêng của tàu khi lắc là 52 độ. Sau đó, những rắc rối bắt đầu xảy ra: trong nồi hơi số 1 và số 3, các đường ống nước nóng bắt đầu bị vỡ. Các nồi hơi ngừng hoạt động và hãm các ống trong điều kiện bão không hề đơn giản. Tàu phải hủy bỏ chuyến đi và quay lại căn cứ.

Từ tháng 11 năm 1942, “Gremyasiy” nằm ở Vaenga và Murmansk. Thủy thủ đoàn làm sạch nồi hơn, nhận nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu và tham gia phục vụ phòng không. Ngày 16 tháng 1 năm 1943, tàu được đưa đi sửa ở xưởng đống tàu phía Bắc ở Murmansk. Mùng 2 tháng 3, tàu khu trục “Gremyasiy” đã được trao danh hiệu Cận vệ.

Trong thời gian sửa chữa, được tiếp tục tới 29 tháng 4, tàu khu trục đã 10 lần chống trả cuộc tấn công đường không. Mùng 10 tháng 3, máy bay Me-109 bị bắn rơi bằng súng đại liên, còn sau đó 1 tuần, lần thứ 17, thêm một máy bay nữa, chủng loại và nơi sở hữu không xác định. Trong các tài liệu, nó được ghi là “máy bay với phù hiệu của Liên Xô”.

Trong tháng 5 – 6, “Gremyasiy” tham gia vào 7 nhiệm vụ với mục đích chính là hộ vệ đoàn tàu vận tải. Ngày 19 tháng 6, tàu khu trục đã chống trả thành công “bầy sói” tàu ngầm Đức, và thả 14 bom chìm cùng 6 đạn lặn 130mm.

[daibangden]

Tổng cộng trong giai đoạn từ khi bắt đầu chiến tranh tới mùng 1 tháng 6 năm 1943, “Gremyasiy” đã trải qua 27 043 dặm với 1921 giờ di chuyển. Trong khoảng thời gian này, tàu đã bắn 9 lần vào các mục tiêu trên bờ (4 lần theo góc phương vị và từ xa, 5 lần với sự hiệu chỉnh từ bờ), bắn 1425 viên đạn 130mm, 3633 đạn 37mm và vài trăm đạn 45mm. . Trong hai năm chiến tranh, tàu 6 lần sử dụng vũ khí săn ngầm, thả tổng cộng 31 bom chìm loại nhỏ và 30 bom lớn.

Tiếp đó, “Gremyasiy” được sử dụng chủ yếu trong vai trò hộ tống các đoàn tàu vận tải của đồng minh và Liên Xô. Ngoại lệ là việc không tham gia hai cuộc đột kích được thực hiện trong năm 1944. Buổi chiều mùng 9 tháng 10, tàu khu trục cùng với “Gromkiy” tới vịnh Motov, nơi chuẩn bị tiến hành cuộc đổ bộ (với mục tiêu đánh lạc hướng kẻ thù khỏi hướng đột kích chính). Các tàu đã bắn 475 đạn pháo cỡ nòng chính, chế áp các đại đội phòng thủ bờ 150mm của Đức và phá hủy một bộ phận vượt và thiết bị vượt sông Titovka.

Đêm ngày 26 tháng 10, “Gremyasiy” cùng với “Razymniy”, “Razyarennyi” và tàu chỉ huy “Baku” (chuẩn đô đốc V.A.Fokin) tham gia cuộc bắn phá bến cảng Varda. Hỏa lực được tập trung theo số liệu của ra đa định vị. Tổng cộng có 597 phát đạn đã được bắn (từ tất cả các tàu), nhưng sau đó, các đại đội hóa lực bờ của địch đã bắt đầu bắn trả, đội tàu Liên Xô đã rút lui an toàn. Hiệu quả của cuộc tấn công không cao: chỉ gây thiệt hại cho một tàu cá và ba vị trí buộc tàu.

Đây là chiến dịch quân sự cuối cùng của “Gremyasiy”. Ngày 19 tháng 1 năm 1945, sau những hao mòn mạnh cho phục vụ chiến đấu liên tục, tàu đã được đưa vào sửa chữa toàn diện, kéo dài không dưới 5 năm.

[daibangden]

“Grozniy”

Sau một thời gian ngắn trong biên chế Hạm đội Cờ đỏ Baltic “Grozny” đã theo đường biển Trắng – Baltic tới biển Bắc và ngày 26 tháng 6 năm 1939 đã gia nhập biên chế Hạm đội phương Bắc. Tàu đóng vai trò trực chiến, vào mùng 1 tháng 4 năm 1940, đã được sửa chữa bảo hành trong xưởng số 402 (thành phố Molotovsk, hiện nay là Severodvinsk). Việc sửa chữa kết thúc vào 20 tháng 7 năm 1941.

Trong các tài liệu của Bộ Tổng tham mưu Hải quân đã ghi chép rằng, cấp độ sẵn sàng chiến đấu của thủy thủ đoàn tàu khu trục tới thời điểm đó là không đảm bảo. Vì thế, ban đầu tàu nằm trong phân Hạm đội biển Trắng. Tàu tiếp nhận tham gia rải mìn và hộ tống các tàu trên biển Trắng. Ngày 29 tháng 9 năm 1941, tàu khu trục nằm trong biên chế hải đoàn tàu khu trục rải mìn thuộc hạm đội biển Bắc và di chuyển tới cực Bắc.

Ngày 19 tháng 10, mùng 2, 3 và 10 tháng 11 và 21 tháng 12, “Grozniy” đã thoát khỏi các cuộc tấn công từ trận địa phòng thủ bờ biển của kẻ thù, đã bắn 480 viên đạn 130mm (202 đạn nổ và 278 đạn nổ - nổ mảnh). Chiến dịch được thực hiện trong những điều kiện thời tiết phức tạp. Đặc biệt khó khăn là vào ngày 24 – 25 tháng 12, sóng cấp 7 gây ra độ nghiêng 45 độ, còn trên boong tàu hình thành lớp băng dày 50 – 60cm. Thân tàu khu trục nhận hàng loạt các vết thương (trong đó, vết nứt trên boong trên trong khu vực khung số 189, các vết nứt trên các mối hàn….

Sau khi sửa chữa bảo trì trong tháng 1 năm 1942, “Grozny” đóng vai trò hộ tống các tàu vận tải, còn mùng 6 tháng 3, trong điều kiện bão lớn đã hỗ trợ cho “Gromkiy” đang ở trên biển trong tình trạng không có nhiên liệu. Sau khi nhận 117 tấn dầu, “Grozny” đã quay trở lại hành trình trong điều kiện bão lớn và mạn tàu bị va vào đá gần quần đảo Oleniy. Sáng hôm sau, tàu kéo số 23 và “Pamyat Ruslana” đã tới gần “Grozniy”. Tàu khu trục được kéo thành công ra khỏi chỗ mắc cạn, nhưng sau đó tàu kéo bị vỡ, và tàu va vào đá một lần nữa, gãy chân vịt. Cuối cùng, tàu đã ra khỏi khu vực nguy hiểm kéo dài 7 hải lý. Trên đường về căn cứ, tàu khu trục bị các máy bay Đức tấn công ba lần nhưng không có bom nổ gần hơn 60 mét. Mùng 8 tháng 3, “Grozniy” lại không có nhiên liệu và chỉ sau khi nhận 117 tấn dầu với từ tàu chở dầu “Jukagir” mới có thể tới Vaenga. Ngày 20 tháng 3, tàu đã tới Murmansk. Ở đây, nó lại được sửa chữa – bắt đầu trên nhà sửa chữa nổi, sau đó đưa tới xưởng đóng tàu phía Bắc. Mùng 9 tháng 8, “Grozniy” đã trải qua quá trình chạy thí nghiệm, và cuối tháng 5 đã tham gia một cách tích cực trong việc bảo vệ các đoàn tàu vận tải khỏi các cuộc tấn công đường không và từ tàu ngầm của kẻ thù. Ngày 27 tháng 6, tàu hai lần tấn công tàu ngầm Đức, đã thả về phía tàu địch 2 loạt bom chìm, sau đó, trên mặt nước đã xuất hiện những vết dầu.

[daibangden]

Tình trạng nặng nề của “Grozniy” là vào mùng 10 tháng 7 năm 1942. Cùng với “Gremyasiy” và “Sokrushitelniy”, tàu đã đi vào khu vực băng dày đặc và buộc phải giảm tốc độ xuống 6 hải lý. Tại thời điểm nay, các máy bay ném bom “Junker-88” đã xuất hiện và ném vào các tàu Liên Xô 16 quả bom. May mắn là quân Đức đã bỏ lỡ cơ hội này, trong khi không có hỏa lực phòng không bắn trả từ các tàu Liên Xô.

Trong tháng Tám, “Grozniy” đã được sửa chữa ở Vaenga. Xuất hiện vấn đề rằng các nồi hơi của tàu khu trục cần được thay ống. Tàu chuyển tới Murmansk, nơi được sửa chữa tới tháng 3 năm 1943. Sau đó, tàu tham gia chủ yếu trong vai trò hộ tống các tàu vận tải của đồng minh. Mùng 8 tháng 5, “Grozniy” đã bị thương nhẹ khỏi vụ nổ bom từ khoảng cách 10 -  15 mét khỏi thành bên phải.

Tổng công từ đầu chiến tranh tới mùng 1 tháng 10 năm 1943, “Grozniy” đã hoàn thành 51 nhiệm vụ, trải qua 34 064 dặm và 2378 giờ di chuyển. Tàu khu trục đã đối đầu với 51 cuộc tấn công đường không, bắn về phía các máy bay địch 114 đạn pháo 130mm, 808 pháo 76mm, 3042 đạn pháo 37mm và 3103 viên đạn 12,7mm, bắn rơi 6 máy bay ném bom của địch. “Grozniy” đã thực hiện ba lần rải mìn, rải 134 mìn (80 quả mẫu 1908, 35 mìn KB-2 và 19 KB-3), trong quá trình tấn công chống ngầm, tàu đã thả 52 bom chìm lớn và 36 bom nhỏ. Hai người trong thủy thủ đoàn hy sinh trong thời gian này – bị rơi xuống biển qua thành tàu.

Sau đó, gần cuối chiến tranh, tàu khu trục được sử dụng ít hơn, chủ yếu trong vai trò hộ tống các tàu vận tải. Tổng cộng hành trình tàu đã trải qua trong những năm chiến tranh – gần 50 000 dặm.

[daibangden]

“Gromkiy”

Tháng 5 năm 1939, tàu rời khỏi Leningrad theo hướng biển Trắng – Baltic và ngày 26 tháng 7 đã nằm trong biên chế hạm đội biển Bắc. Ở đó, tàu có mặt trong biên chế chiến đấu, còn từ tháng 11 năm 1940 đến mùng 8 tháng 6 năm 1941 nằm trong khu vực sửa chữa ở Murmansk.

Ngày 23 tháng 6, khi đang hộ tống các tàu vận tải “Ob” và “Sheksna”, “Gromkiy” lần đầu tiên khai hỏa về phía máy bay kẻ thù. Sau đó, hộ tống và phòng không ở căn cứ là những nhiệm vụ thường xuyên của tàu khu trục. Ngày 26 tháng 8, phối hợp với các tàu “Gremyasiy”, “Uritskiy” và “Kuybyshev”, tàu diezen “Maria Ulyanova” đã chịu cuộc tấn công cường độ mạnh của đối phương và chịu nhiều vết thương nhẹ do bom nổ gần.

Từ mùng 10 đến 12 tháng 9, “Gromkiy” cùng với “Gremyasiy” trở thành các tàu rải mìn, 21 tháng 9, 20, 21 và 24 tháng 10 đã bắn phá các trận địa phòng thủ bờ biển của Đức. Tổng cộng trong thời gian này, tàu khu trục đã rải 142 quả mìn KB-3 và bắn 1332 đạn 130mm. Trong tháng 11, tàu được sửa chữa bảo trì trong vòng 2 tuần.

Ngày 18 tháng 11, “Gromkiy” một lần nữa khai hỏa vào trận địa quân thù từ vịnh Ara (băn 103 viên đạn 130mm), còn sáng 25 tháng11, tàu cùng với tàu tuần dương “Kenia” của anh và tàu khu trục “Beduin”, “Interpid” đã bắn phá các đại đội thuộc quần đảo Barda bằng 111 viên đạn pháo chính. Kẻ thù đáp trả bằng hỏa lực, nhưng không trúng trực tiếp, tàu khu trục chỉ bị các vết lõm do mảnh đạn.

Từ mùng 3 tháng 1 đến mùng 2 tháng 2 năm 1942, “Gromkiy” nằm trên chỗ sửa chữa.

[daibangden]

Thử thách nặng nề cho “Gromkiy” là chiến dịch, được bắt đầu cùng với “Gremyasiy” ngày mùng 1 tháng 3. Tàu trong thời điểm rời khỏi Vaenga để hộ tống các tàu vận tải có 480 tấn nhiên liệu, 19 tấn dầu cho tuabin, 6 tấn nước uống và nước rửa cùng 46 tấn nước cho nồi hơi. Lượng choán nước khi đó – 2319 tấn. Sự cố bắt đầu với việc các ống trong các nồi hơi bị nứt. Tàu khu trục đã di chuyển dưới một nồi hơi thứ ba. Khi đó, gió tăng cường lên cấp 9, tốc độ của tàu giảm xuống 4 – 5 hải lý, độ nghiêng 40 độ, mũi tàu bắt đầu nghiêng chúi xuống nước. Vào đêm mùng 5 tháng 3, gió lên cấp 10 – 11, và “Gromkiy” đã bị trôi. Buổi sáng, tàu đã tăng tốc độ thành công lên 20 hải lý,nhưng vẫn bị ngập mạnh trong sóng và bị đánh nghiêng (ghi nhận độ nghiêng thành bên trái 49 độ). Thủy thủ đoàn đã có những mất mát: sóng đã đánh lên boong làm trợ lý chỉ huy thuyền trưởng – trung úy I.V.Potapov, thủy thủ trưởng F.K.Moshkin và hai thủy thủ Liên Xô S.A. Bykov và M.D.Khrulev hy sinh. Tới thời điểm đó, tàu chỉ còn tổng cộng 40 lít nhiên liệu, mặc dù để đến bờ còn thêm 120 dặm nữa. Trong phần thừa của nhiên liệu đã được đốt trong lò, đồng thời 10 tấn dầu hỏa có trên tàu cũng được đốt, nhưng không đến được bờ, tàu khu trục đã di chuyển theo hướng gió (bị trôi). Để bảo đảm sự ổn định trong các thùng giữa đáy, 120 tấn nước đã được tiếp nhận trong vai trò tải trọng lỏng.

Ở gần đó là tàu quét mìn T-883 (trước đây là tàu đánh cá RT-45 “Dvina” và tàu kéo số 23 với nỗ lực lớn đã kéo tàu khu trục và đưa tới vịnh Porchnikha, nơi đó, “Grozniy” đã được bơm 117 tấn dầu. Bão tạm thời dịu xuống, nhưng cản trở các máy bay ném bom Đức tấn công vào tàu. Một “Junker-88” đã bị bắn rơi. Tới mùng 8 tháng 3, trên “Grozniy” lại một lần nữa chỉ còn 40 tấn nhiên liệu, và buổi chiều, lại được tiếp dầu từ tàu vận tải “Jukagir”. Tới ngày hôm sau, tàu khu trục đã tới Murmansk. Do tác động của tàu quét mìn, tàu trở dầu và tàu khu trục “Grozniy”, trên thân tàu đã có nhiều vết lõm. Ngoài ra, trong thời gian hoạt động đã làm hỏng 34 ống dẫn nước nóng. Nhưng chỉ trong thời gian một tuần, toàn bộ các thiệt hại này đã được khắc phục.

Ngày 30 tháng 3, trong khi hộ tống các tàu vận tải, “Grmokiy” đã hai lần chống trả các cuộc tấn công đơn lẻ của máy bay Đức, trong đó, lần thứ hai, “Junker-88” đã bị bắn rơi bằng đạn bắn thẳng 37mm. Hỏa lực khi đó được huy động từ mọi loại vũ khí (10 đạn 130mm nổ từ xa, 18 đạn 76mm, 67 đạn 37mm và 156 viên đạn đại liên 12,7mm).