Tầu ngầm - Chiến hạm của Liên xô và Nga

[daibangden]

Lúc 7 giờ 15 phút, tàu chỉ huy “Kharcov” đã tới gần tàu khu trục khi đang trên đường trở về sau cuộc bắn phá Yanta, và đội tàu với toàn bộ các tàu trong biên chế đã quay lại về căn cứ. Nhưng lúc gần 9 giờ đúng, khi trên các tàu đã xuất hiện chuỗi vòng tròn bao vây bởi các máy bay khu trục, nhóm xung kích đầu tiên đã xuất hện – 8 máy bay ném bom bổ nhào “Junkers-87” và 4 máy bay khu trục. Người Đức mất 2 máy bay, nhưng “Kharcov” bị thương nặng. “Sposobnưi” đã phải kéo tàu chỉ huy. Đội tàu, còn nằm cách bờ biển Kavkaz 90km, hiện tại chỉ có thể di chuyển với tốc độ không quá 8 hải lý.

Cuộc không kích thứ hai làm tình hình trở nên tồi tệ hơn:  “Besstrashnưi” bị thương nặng. Mặc dù tới thời điểm đó, các tàu Liên Xô có sự yểm trợ của 10 máy bay tiêm kích nhưng việc ngăn chặn cuộc tấn công của 14 “Junkers” đã không thành công. Tốc độ di chuyển của đội tàu giảm xuống một nửa: “Sposobnưi” kéo lần lượt hai tàu không có khả năng di chuyển “Kharcov” và “Besstrashnưi”. Chỉ gần 14 giờ, trên tàu chỉ huy mới có một nồi hơi hoạt động trở lại và khôi phục khả năng di chuyển. Nhưng 10 phút sau, cuộc tấn công lần thứ ba với 5 máy bay ném bom bổ nhào dưới sự yểm trợ của 1 tá “Messershmitt”. Trúng 4 quả bom nổ trực tiếp, “Besstrasnưi” bị đắm ngay lập tức. “Sposobnưi” cũng bị thương: một quả bom nổ cách thành bên phải 5 – 6 mét, quả bom thứ hai: 9 – 10 mét thành bên trái. Do các chấn động mạnh, nồi hơi và tuabin bị hỏng. Tàu khu trục chỉ có thể khôi phục khả năng di chuyển sau đó nửa tiếng.

Cuộc không kích thứ 4 đã trở thành sự tận số cho “Kharcov”: lúc 15 giờ 37 phút, tàu đã chìm dưới nước. “Sposobnưi” trong thời gian hai giờ đã tiến hành cứu nạn thủy thủ đoàn của các tàu bị đắm, trong khi vẫn phải hứng chịu cuộc không kích cuối cùng – mạnh nhất. 25 “Junkers-87” đã tấn công tàu khu trục từ các hướng khác nhau. Tàu khu trục đã trúng trực tiếp ba quả bom 250kg: ở buồng máy số 1 và cabin thủy thủ đoàn ở khu vực khung số 18 và 41. 20 phút sau khi cuộc tấn công bắt đầu, “Sposobnưi” bị đắm với độ vênh ở mũi và độ nghiêng 3 độ về thành bên phải.

[daibangden]

“Sovershennưi”

Tàu khu trục “Sovershennưi” (“Hoàn hảo”) sau khi hạ thủy từ âu tàu của xưởng số 200 đã được đưa đến xưởng số 201 ở Sevastopol để hoàn thành nốt việc đóng tàu. Tới ngày 22 tháng 6 năm 1941, tàu ở trạng thái hoàn thiện 90%. Trong tháng 9, các thí nghiệm nghiệm thu được bắt đầu.

Ngày 30 tháng 9, “Sovershennưi” rời tới khu vực hải đăng Hersonessk để tiến hành các thí nghiệm bơi. Tới ngày này, dự kiến sẽ thực hiện việc ký biên bản tiếp nhận. Tàu khu trục đạt tốc độ 36 hải lý một cách dễ dàng, toàn bộ máy móc hoạt động tốt, nhưng vào 16 giờ 42 phút, một vụ nổ lớn bất ngờ vang lên – đây là mìn trong bãi mìn phòng thủ của Liên Xô – tàu nghiêng tới vạch mớn nước. Vụ nổ xảy ra ở theo thành bên phải ở khu vực khung số 77 – 91, khi tàu đang ở cự ly 2,5 dặm cách bờ.

Từ chấn động lớn của vụ nổ, nhiều người trong số các thủy thủ, chuyên gia của xưởng đang ở boong trên đã bị hất tới thành tàu. “Sovershennưi” bắt đầu xoay vòng sang bên phải, trôi theo quán tính gần nửa dặm và dừng lại với độ nghiêng 5 – 6 độ tới thành bên trái và độ vênh 1,5 mét theo hướng mũi tàu.

Ở vị trí của vụ nổ, boong trên bị phồng lên nửa mét, vỏ nồi hơi của ống khói thứ nhất bị nổ văng ra hai bên thành. Toàn bộ thiết bị của buồng máy thứ nhất và nồi hơi thứ 2 bị phá hủy: nồi hơi số 2 bị vỡ từ bệ, còn tuabin thấp áp của tổ hợp bánh răng tuabin chính bị đội lên cùng bệ và cong về bên trái. Trạm năng lượng và cung cấp thiết bị bảo đảm sự sống bị phá hủy. Trên toàn bộ tàu, ánh sáng phụt tắt, không có tín hiệu hoạt động của đèn chiếu sáng khẩn cấp ngoại trừ buồng máy số 2.

Trong buồng nồi hơi số hai đã xuất hiện đám cháy – không thể dập tắt và buồng bị chìm nhanh chóng, không thể ném vào đó các bình axit cacbonic – nơi dầu nổi cháy trên bề mặt trong thời gian hai tiếng.

[daibangden]

Thiết bị tuabin khí thứ hai không bị hỏng, nhưng van cách ly không đóng được, và hơi nước từ các nồi hơi ở mạn tàu đã thoát qua đường ống vỡ của buồng máy số 1 trong vài phút. Theo nguyên nhân tương tự, nước đã thoát khỏi nồi hơi nguồn.

Các buồng nồi hơi số 1 và 2 cùng buồng máy số 1 đã bị ngập nước trong vài phút. Nước bắt đầu tràn vào buồng nồi hơi số 3 qua vách ngăn bị hỏng ở khung số 109, ở buồng số 4 – qua vách ngăn mũi, các vòng trục của hệ thống trục và “van tự động” của máy bơm nước. Ngoài ra, do sự vỡ các mối liên kết cố định ở khung số 177 (ở đó, hình thành các vết lồi), đã mở ra dòng chảy tới cabin số 3, hầm chứa số 4, hầm chứa hóa chất. Tổng cộng, hàng nghìn tấn nước đã tràn lên “Sovershennưi”, việc xả chúng trở nên phức tạp do trên tàu không có điện.

Khoảng 20 phút sau vụ nổ, ở thành tàu khu trục xuất hiện các tàu phóng ngư lôi, sau đó là tàu kéo “Doob”, còn sau 18 giờ 30 phút – tàu cứu nạn “Shakhter” và “Merkuryi”. Các tàu này đã được tiến hành để đẩy nước ra khỏi các khoang bị ngập. Do lo ngại nguy hiểm rằng “Sovershennưi” có thể bị đắm do mất khả năng nổi, ban đêm tàu được kéo về khu vực nước nông ở vịnh Kazach. Sáng mùng 1 tháng 10, tàu kéo SP-14 đã đếm đó, mang theo phà cầu phao 85 tấn. Hai phà đã được gắn vào thân tàu khu trục, sau đó kéo tàu bị thương tới Sevastopol. Mùng 2 tháng 10, “Sovershennưi” được đưa lên ụ nổi, còn sau khi bít kín các vết thủng tạm thời, tàu được đưa tới ụ khô của xưởng số 201.

Ngày 12 tháng 11, Sevastopol đã phải chịu cuộc không kích ác liệt. 28 máy bay ném bom bổ nhào đã tấn công tàu tuần dương “Chervona Ukraina” và “Sovershennưi” đang ở trên ụ. Một quả bom trúng vào vỏ của buồng nồi hơi số 9, xuyên qua nồi hơi và đáy, đồng thời phát nổ dưới sống đuôi ở khu vực khung số 122, thân tàu bị phá hủy nặng nề. Quả bom thứ hai nổ cách thành bên trái 8 mét, ở khu vực khung số 127, tấm bọc ngoài bị mảnh bom xuyên thủng và xuất hiện đám cháy: trong các thùng nhiên liệu của tàu khu trục, khi đó vẫn còn dầu. Bộ phận mạn tàu bị bốc cháy, còn trong thùng nhiên liệu ở khung số 186 – 205 đã xảy ra vụ nổ hơi dầu. Các quả bom đã làm hỏng cửa ụ tàu, và ụ bằng đầu bị ngập nước. Phần mũi tàu bắt đầu nổi lên và tàu khu trục bị vỡ ở khu vực các buồng nồi hơi số 2 và buồng máy số 1: ở đây, thân tàu trước đó đã bị làm yếu do vụ nổ mìn. “Sovershennưi” tụt xuống từ sống đường rãnh và nằm trên đáy ụ với độ nghiêng 25 độ về thành bên trái.

[daibangden]

Thời gian hoàn thiện việc đóng tàu trên thực tế là phá hủy tàu, sau vài ngày, hai quả đạn của địch đã trúng: 1 – boong mũi, 2 – vào thượng tầng gần chỗ đặt pháo 130mm số 3.

Đầu tháng 12, “Sovershennưi” đã tháo vũ khí: từ tàu, các pháo 130mm được tháo bỏ và trang bị cho đại đội số 111 trên đồi Malakhov.

Ụ tàu khô với tàu nằm trên đó khi sửa chữa được tái tạo lại, và ngày 20 tháng 2 năm 1942, ụ được xả nước. “Sovershennưi”, có vẻ như đang nằm trong tình trạng tuyệt vọng mặc dù đã có quyết định khôi phục lại nó. Tập thể xưởng số 210 đã hoàn thành một kỳ tích khi đó: trong 2 tháng đã khôi phục lại thân tàu từ đống kim loại phế liệu. Vào đầu tháng 5, tàu được đưa khỏi ụ và mang đến vịnh Korabel để đóng nốt.

Nhưng việc đóng nốt không hoàn thành. Trong tháng 6, bên cạnh thành tầu khu trục có vào quả bom nổ, còn một quả (khối lượng khoảng 50kg) đã rơi trung vào buồng nồi hơi số 4. Cuối cùng, ngày 15 tháng 6, gần thành bên phải trong khu vực buồng nồi hơi số 3, một quả đạn do pháo binh Đức khi đó đang phong tỏa vịnh đã phát nổ, tạo thành chỗ thủng diện tích 3m2. Tàu bị tràn nước. Việc tháo nước với sự hỗ trợ của hai tàu nổi gần đó không thành công, và “Sovershennưi” đã bị đắm. Trên mặt nươc chỉ còn có thượng tầng mũi.

Sau chiến tranh, ngày 28 tháng 10 năm 1945, tàu khu trục được trục vớt và tháo dỡ lấy kim loại.

[daibangden]

Tàu khu trục "Sovershennưi"



Tàu khu trục trên ụ ở Sevastopol bị trúng bom và nghiêng



Phần thượng tầng của tàu còn trên mặt nước

[daibangden]

“Svobodnưi”

Được đóng tại xưởng số 200 ở Nikolaev, đến ngày 22 tháng 6 năm 1941, tàu ở trạng thái chuẩn bị kỹ thuật 83,8%. Chưa kịp kết thúc các thí nghiệm hoạt động, tàu khu trục đã được được tới Sevastopol để đóng nốt trong tháng 8. Việc cải tạo và hoàn thiện gắn liền với các trục trặc liên quan tới hoạt động của một số bộ phận máy móc chưa đạt yêu cầu.

Việc tiếp nhận “Svobodnưi” (“Tự do”) diễn ra ngày mùng 2 tháng 1 năm 1942, còn sau đó 1 tuần, tàu được biên chế chính thức vào thành phần Hạm đội Biển Đen.

Trong 2 tháng 1 và 2, tàu khu trục làm nhiệm vụ hộ tống, thực hiện việc yểm trợ hỏa lực cho bộ đội Hồng Quân dưới Sevastopol. Đêm 16 tháng 3, bắn phá các trận địa địch ở bờ biển vịnh Feodosia. Sau đó, thực hiện các nhiệm vụ vận tải giữa căn cứ chính và các bến cảng thuộc Kavkaz. Một trong những chiến dịch đáng chú ý nhất là vào ngày 27 – 28 tháng 5, khi “Svobodnưi” và tàu tuần dương “Voroshilov” vận chuyển từ Batumi tới Sevastopol các chiến xi thuộc Lữ đoàn Hải quân đánh bộ số 9. Các tàu đã đánh trả thành công các cuộc tấn công của máy bay địch, không bị thiệt hai, tiêu diệt 2 tàu ngư lôi “Heinkel-111”. Một trong số chúng bị tiêu diệt bằng hỏa lực từ pháo 130mm.

Mùng 9 tháng 6, tàu khu trục hộ tống tàu vận tải “Abkhazia” từ Novorossiysk tới Sevastopol. Buổi chiều, các tàu đã hứng chịu cuộc tấn công của 12 máy bay phóng ngư lôi kéo dài liên tục gần 2 tiếng. Quân Đức đã ném xuống 24 quả ngư lôi, nhưng không quả đạn nào trúng mục tiêu. Cuộc tập kích đã bị đẩy lùi một cách thành công, và đêm mùng 10 tháng 6, các tàu đã thả neo gần cầu cảng số 3 tới vịnh Bắc. Lúc 4 giờ 30 phút, “Sovbodnưi” đã kết thúc việc dỡ đạn dược cung cấp và bằng màn khói, tàu nhận lệnh tiến hành bắn phá các đội phòng thủ bờ của địch, chiếm lĩnh vị trí gần xưởng ngư lôi. Còn sau đó vài phút, trên vịnh xuất hiện các “Junkers” và “Heinkel”. Ban đầu, “Svobodnưi” đã gặp may mắn: 5 cuộc tập kích, lặp lại sau nhau 10 – 15 phút, không gây hại cho tàu, mặc dù mỗi lần, máy bay địch ném về phía tàu 12 – 15 quả bom.

[daibangden]

Lúc 6 giờ 40 phút, việc sử dụng màn khói trên vịnh Bắc được quyết định dừng lại: dưới sự che phủ của chúng, các xe tăng Đức đang cố gắng chọc thủng tuyến phòng thủ trên hướng Bắc. Cùng với đó, “Svobodnưi” đã di chuyển tới vị trí an toàn hơn – vịnh Korabel và thả neo thành bên trái gần công xưởng pháo binh.

Lúc 8 giờ đúng, các cuộc không kích mới lại tiếp tục. Thay cho các He-111 là các máy bay ném bom bổ nhào J-87. Những quả bom đầu tiên khá chính xác: rơi cách tàu khu trục 8 – 15 mét. Trên “Svobodnưi” đã xuất hiện những thiệt hại về nhân mạng đầu tiên từ các mảnh bom (mảnh nổ). Khoảng 10 giờ 30 phút, một số quả bom đã nổ cách mạn tàu 5 – 7 mét. Trên tấm bọc thân tàu xuất hiện nhiều vết thủng và lõm, các khối thuốc khói bốc cháy. Sau đó, gần thành bên phải xuất hiện vài vụ nổ nữa, số lượng mảnh bom gây sát thương liên tục tăng lên.

Thảm họa thực sự cho “Svobodnưi” là cuộc không kích lúc 13 giờ 15 phút. Trên tàu khu trục xuất hiện đồng thời 27 “Junkers”: 15 bay từ mũi và 12 bay từ mạn tàu. Súng phòng không khai hỏa, nhưng đã muộn: tàu bị trúng 9 quả bom trực tiếp khối lượng từ 100 đến 250kg. Một quả bom trúng vào lá chắn của pháo 130mm số 2, hai quả trúng đài chỉ huy lái (buồng lái), một quả - khu vực tuabin số 1, một – buồng máy số 2, 2 - ở đài chỉ huy mạn tàu và 2 quả - bộ phận mạn tàu. Tàu bị phá hủy hoàn toàn, cùng với đó là dầu cháy, sau đó, đạn pháo phòng không nổ tung. Thủy thủ đoàn hy sinh 67 người, nhiều người bị thương, trong đó có chỉ huy tàu – thuyền trưởng hạng 3 P.I.Shevchenko. Trong trường hợp này, mệnh lệnh đúng đắn duy nhất là: bỏ tàu. Ngay sau khi thủy thủ đoàn di tản, các ngư lôi ở ống phóng số 1 đã phát nổ nhanh chóng, sau đó, còn 2 vụ nổ nữa do đạn dưới hầm mạn tàu. “Svobodnưi” nghiêng so với mặt đất 50 độ về thành bên phải. Thượng tầng mũi tàu còn trên mặt nước và cháy trong suốt 3 ngày.

Tàu khu trục được trục vớt và xả kim loại năm 1953.

[daibangden]

Hình ảnh của "Svobodnưi":

Tàu khu trục "Svobodnưi" bị phá hủy sau khi trúng 9 quả bom ở vịnh Korabel

[daibangden]

Hạm đội Baltic

“Storozhevoi”

Tàu đầu tiên thuộc Thiết kế 7U. Được tiếp nhận bởi Ủy ban Nhà nước mùng 6 tháng 10 năm 1940, nhưng chỉ được kéo cờ và đưa vào biên chế Hạm đội Cờ đỏ Baltic một cách chính thức vào 12 tháng 4 năm sau.

Ngày 14 tháng 6, đội tàu nhẹ của Hạm đội được chuyển từ Tallinn tới Ust-Dvinsk. Và “Storozhevoi” (“Tuần tra”) nằm trong thành phần sư đoàn tàu khu trục số 2.

Trong những ngày Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại đầu tiên, tàu khu trục làm nhiệm vụ rải các bãi mìn phòng thủ. Tàu đã thực hiện thành công nhiệm vụ đầu tiên ngày 24 tháng 6 ở eo biển Irben. Lần ra khơi làm nhiệm vụ thứ hai – chiều 26 tháng 6. “Storozhevoi” ra khơi cùng các tàu khu trục “Stoikyi”, “Serdytưi” và “Engels” với tốc độ 16 hải lý. Trong khi bơi, các nồi hơi số 2 và 4 hoạt động, hai nồi hơi còn lại – nhiệm vụ hỗ trợ. Trên boong có 75 mìn neo (?).

Ngày 27 tháng 6, lúc 2 giờ 27 phút, “Storozhevoi” bất ngờ chịu cuộc tấn công của 5 tàu ngư lôi “Shellbot” thuộc phân hạm đội Krismarin số 3. Một trong số các quả ngư lôi được phóng ra đã trúng thành bên trái khu vực khung số 46 – 58. Do chấn động của lực nổ, đã xảy ra sự kích nổ các hầm pháo mũi tàu. Toàn bộ phần mũi tàu khu trục tới khung số 58 với thượng tầng mũi và cột buồm bị gãy và nhanh chóng bị chìm. Buồng nồi hơi đầu tiên và ống khói trước bị biến dạng thành phế liệu. Chỉ huy – thuyền trưởng cấp 4 I.F.Lomakin và 84 người trong thủy thủ đoàn đã hy sinh. Trong lúc đó, các tàu khác của Liên Xô không phát hiện ra: trong khoảng thời gian dài, “Storozhevoi” giống như một tàu ngầm đang phóng ngư lôi.

[daibangden]

Bộ phận mạn tàu còn nổi. Các tuabin và 3 nồi hơi nước duy trì được khả năng hoạt động. Các thủy thủ đã tham gia một cách mạnh mẽ nhằm giành giật lại sự sống cho tàu; hy vọng cứu tàu đã xuất hiện. Lúc 16.00, “Storozhevoi” – đúng hơn là phần còn lại của tàu – được kết nối và kéo về bởi tàu khu trục “Engels”, sau đó, các tàu khác cũng tới. Một số phần bị hỏng của tàu ban đầu được kéo về Tallin, sau đó – tới Kronshtadt. Mùng 7 tháng 7, tàu được kéo với ụ Trekh của các tàu khu trục, nơi đó, trong những tháng sau đã cắt bỏ ống khói và các cấu trúc kim loại bị vỡ, vá các chỗ thủng, cố định lại vách ngăn ở khung số 72. Ngày 20 tháng 11, “Storozhevoi” di chuyển tới Leningrad. Việc khôi phục tàu diễn ra trong các điều kiện bi bao vây là không thực tế, và tàu thường xuyên trong trạng thái bảo quản đến tháng 8 năm 1942. Trong thời gian này, tàu khu trục đã nhận thêm nhiều thương tích: ngày 24 tháng 5, ở khu vực vỏ nồi hơi của ống khói thứ hai đã trúng đạn 6 – 8 inch của Đức. Kết quả là hai quạt tuabin của nồi hơi, máy nén hơi nước, một số ống nước nóng và các trang bị khác bị hỏng, các vết thủng trên vỏ bọc và các vách ngăn xuất hiện.

Tuy nhiên, bất chất tất cả, “Storozhevoi” đã quay lại biên chế. Mùng 9 tháng 8, tàu được đưa tới xưởng số 189. Thiết kế khôi phục thực hiện rất bất thường. Việc làm mũi tàu một lần nữa không thực hiện được: trong điều kiện Leningrad bị bao vây, không đủ  thép tấm, không có pháo 130mm B-13. Do đó, các thân tàu khu trục thiết kế 30 đang có sẵn. Do đó, xuất hiện ý tượng mượn bộ phận mũi tàu lớp khác lắp vào “Storozhevoi”.