Lịch sử chiến đấu
Trong thời gian chiến tranh Liên Xô – Phần Lan, “Marat” và “Cách mạng tháng Mười” đã tham gia bắn phá các công sự phòng thủ bờ biển quần đảo Berka (tháng 12 năm 1939).
Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại
“Marat” ngày 22 tháng 6 năm 1941 đang ở Kronshtadt, từ mùng 4 tháng 9 năm 1941 đã được sử dụng để bắn phá trận địa bộ binh địch gần Leningrad. Từ 14 đến 16 tháng 9, tàu bị trúng 24 viên đạn pháo địch, nhưng thương tích không nghiêm trọng. Ngày 16 tháng 9 năm 1941, “Marat” bị trúng 2 quả bom (15 người hy sinh, 30 người bị thương, 1 pháo 120mm bị hỏng). Trong quá cuộc không kích cường độ mạnh ở Kronshtatd ngày 23 tháng 9, tàu chủ lực bị trúng bom 1000kg, kích nổ đạn trong tháp pháo chính thứ nhất. “Marat” nổi trên mặt nước, thực tế là bị vỡ làm đôi. 325 người hy sinh gồm cả thuyền trưởng. Tàu chủ lực không được khôi phục và sau đó được sử dụng trong vai trò ụ pháo nổi cố định; bộ phận mạn tàu một lần nữa khai hỏa bằng tháp pháo thứ 3 và thứ 4. Bộ phận lớn của các pháo 120mm từ tàu được tháo ra và đưa tới mặt đất cho Lục quân.
Mùng 3 tháng 11 năm 1942, tháp pháo thứ hai được đưa lại mặt trận bảo vệ từ các góc mũi, bảo đảm bằng các vách ngăn ngang bổ sung trên khung số 57 và được gia cố bằng bê tông.
“Cách mạng tháng Mười” ngày 22 tháng 6 năm 1941 đang ở Tallin, mùng 1 tháng 7 năm 1941, chuyển căn cứ tới Kronshtadt (đây là cách duy nhất để tàu chủ lực của Hạm đội Baltic ra khơi trong toàn bộ cuộc chiến tranh). Từ mùng 6 tháng 9 năm 1941, đã tham gia tích cực trong các trận bắn phá trận địa bộ binh địch gần Leningrad. Ngày 21 tháng 9 năm 1941, tàu chủ lực đã phải hứng chịu cuộc tấn công của các máy bay ném bom Đức, đã bị trúng ba quả bom vào bộ phận mũi tàu. Ngày 23 tháng 9 và 27 tháng 9 năm 1941 bị ba quả bom trực tiếp; ngoài ra, hàng loạt các vết thương do bom nổ gần. Tàu chủ lực bị thiệt hại nặng: tháp pháo thứ 2 bị hỏng, tháp pháo thứ ba bị thương, boong mũi bị phá hủy nặng nề.
Tháng 10 năm 1941, “Cách mạng tháng Mười” bị trúng 7 quả đạn, sau đo, tàu chủ lực di chuyển từ Kronshtadt tới Leningrad, tới thành xưởng Baltic. Tuy nhiên, các đơn vị pháo bờ biển của địch tiếp tục bắn vào tàu: từ tháng 12 năm 1941 đến tháng 10 năm 1943, tàu chủ lực bị trúng hơn 10 quả đạn. Ngoài ra, ngày 24 tháng 4 năm 1942, hàng loạt vết thương trên “Cách mạng tháng Mười” xuất hiện do bom nổ gần. Tàu chủ lực cũng thường xuyên bắn phá vào trận địa địch cho đến tháng 1 năm 1944.
“Chiến sĩ Công xã Pari” ngày 22 tháng 6 năm 1941 đang ở Sevastopol, mùng 1 tháng 11 năm 1941 đã tới Poti. Tàu đã hoàn thành 2 cuộc hành quân tới Sevastopol đang bị bao vây, nới nó đã bắn vào trận địa địch (28 tháng 11 và 29 tháng 12 năm 1941). Trong tháng 1 đến tháng 3 năm 1942, tàu chủ lực đã 5 lần ra khơi tới bờ biển Krưm để yểm trợ bằng pháo cho chiến dịch đổ bộ Krech-Feodosia. Trong tháng 3-4 năm 1942, tàu được sửa chữa ở Poti, thay thế nòng pháo chính, nhưng không tham gia thêm hoạt động chiến đấu nào. Ngày 31 tháng 4 năm 1943, “Chiến sĩ Công xã Pari” được khôi phục lại tên gọi “Sevastopol”. Trong tháng 9 năm 1943, các pháo 120mm đã tháo khỏi tàu và lắp trên các trận địa phòng thủ bờ gần Novorossiysk. Mùng 5 tháng 11 năm 1944, tàu đã quay trở lại giải phóng Sevastopol.